Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресей адмиралы (1803-1883) Евфимий Васильевич Путятин (Евфи́мий Васи́льевич Путя́тин; 8 қараша 1803 - 16 қазан 1883), Евфимий Путятин деп те белгілі, Ресей Императорлық Әскери-теңіз флотының адмиралы. Оның Жапониядағы дипломатиялық миссиясы 1855 жылы Шимода келісімінің жасалуына әкелді, ол үшін ол граф болды. 1858 жылы Қытайға аттанған сапары Ресеймен Тянцзин келісімін жасастырды.
Russian admiral (1803–1883)
Yevfimiy Vasilyevich Putyatin (Евфи́мий Васи́льевич Путя́тин; 8 November 1803 – 16 October 1883), also known as Euphimius Putiatin, was an admiral in the Imperial Russian Navy. His diplomatic mission to Japan resulted in the signing of the Treaty of Shimoda in 1855, for which he was made a count. His mission to China in 1858 resulted in the Russian Treaty of Tianjin.
Ерте өмір
Путьятин Новгородтың ақсүйектер әулетінен шыққан. 1822 жылы әскери курсты бітіргеннен кейін, 1822-1825 жылдар аралығында үш жылдық сапармен жер шарын айналып өткен Михаил Петрович Лазаревтің экипажына тағайындалды. Ол кейіннен 1827 жылы 20 қазанда Грекияның Тәуелсіздік соғысы кезінде Наварино шайқасына қатысып, 4-дәрежелі Санкт-Владимир орденін алды. 1828-1832 жылдары Жерорта теңізі мен Балтық теңізінде көптеген миссияларға қатысып, 4-сыныпты Георгий орденімен марапатталды. 1832 жылы адмирал Лазарев оған Дарданелл мен Босфор боғаздарында зерттеу жұмыстарын жүргізуді тапсырды. Кавказ соғысы (1838-1839) кезінде көптеген ұрыс-жауынгерлік операцияларға қатысып, жауынгерлік жарақат алды. Капитан 1-ші разрядқа көтерілгеннен кейін, 1841 жылы ол уақытша әскери қызметтен шығып, Қара теңіз флотына кемелер сатып алу үшін Англияға сапар шекті.
Putyatin was descended from a noble family in Novgorod. He entered the Naval Cadet Corps, graduating in 1822, and soon afterwards was appointed to the crew of Mikhail Petrovich Lazarev which circumnavigated the globe in a three year voyage from 1822 to 1825. He subsequently participated in the Battle of Navarino during the Greek War of Independence on 20 October 1827 and was awarded the Order of St. Vladimir, 4th degree. From 1828 to 1832, the participated in numerous missions in the Mediterranean and in the Baltic, and was awarded the Order of St George, 4th class. In 1832, Admiral Lazarev assigned him to make soundings in the Dardanelles and Bosphorus straits. During the Caucasian War (1838–1839), he participated in numerous combat operations and was wounded in combat. After promotion to captain 1st rank, in 1841, he temporarily left military service to travel to England for the purchase of ships for the Black Sea Fleet.
Шетелдік қызмет
1842 жылы император Николай I Путьятинге Персияға қарулы дипломатиялық миссияны басқаруды тапсырды. Оның басты мақсаты - Түрікменстанның қарақшылықпен ауыр зардап шеккен Каспий теңізі арқылы сауда-саттықты нығайту еді. Путьятин Астраханда база құрып, жаулықпен шабуыл жасаған пираттарды жеңіп, Мұхаммед Шахпен кездесіп, саудаға шектеулерді алып тастауға, балық аулау құқығын беруге және Парсы мен Волга өзені арасындағы пароход қатынасына рұқсат беруге көндірді.
In 1842, Putyatin was asked by Emperor Nicholas I to lead an armed diplomatic mission to Persia. His main purpose was to strengthen trade via the Caspian Sea, which was plagued by Turkmen piracy. Putyatin established a base at Astrakhan, and subdued the pirates in a military campaign, following which he met with Muhammad Shah of Persia, whom he persuaded to lift trade restrictions, grant fishing rights and to permit steamship communications between Persia and the Volga River.
Жапонияға экспедиция
Осы тапсырманы сәтті аяқтағаннан кейін Путьятин Ресейдің Қытаймен және Жапониямен шығыс теңіз шекараларын зерттеу экспедициясы жоспарын әзірледі. Оның басты мақсаты қолайлы порттарды табу және аймақтағы белгісіз жағалау аймақтарын картаға түсіру, сондай-ақ Жапонияны сауда қатынастарына ашу мүмкіндігі. Экспедицияны 1843 жылы патша Николай I мақұлдаған болатын, бірақ ол Кяхта саудасына кедергі келтіреді деп күдікпен кейінге қалдырылды. 1849 жылы Путиатин императордың жан-жағында генерал-адъютант болды, сол жылы британдық адмиралдың қызына үйленді. 1851 жылы вице-адмирал болып тағайындалды. 1852 жылы Американың коммодор Мэтью Перриді Жапонияны сыртқы саудаға ашуға жіберу туралы жоспарын білгеннен кейін, Ресей үкіметі Путиатиннің ұсынысын қайта жаңғыртты, оны Ресейдің ұлы князі Константин Николаевич қолдады. Экспедицияға бірнеше атақты синологтар, бірқатар ғалымдар мен инженерлер, сондай-ақ белгілі жазушы Иван Гончаров кірді. Иван Унковскийдің қолбасшылығындағы "Паллада" фрегаты флагман ретінде таңдалды. Палада 1852 жылы 7 қазанда Кронштадттан кетіп қалды, бірақ ұзақ сапар барысында кеме экспедицияға жарамсыз екені анық болды, ал кейіннен 52 пушкалы жаңа фрегат Диана жіберілді. Путиатин Нагасакиге 1853 жылы 12 тамызда, Перридің Урагаға келгенінен бір ай өткен соң келді. Нагасаки бугиосы 9 қыркүйекте ғана (қажетті талқылаудан кейін) Путиатиннің Ресей сыртқы істер министрі граф Карл Нессельродеден келген ресми хатты қабылдауға келісті. Жағалауға сапарларының бірінде ресейлік инженер Александр Можайский бу қозғалтқышын көрсетті, бұл жапондық өнертапқышы Танака Хисасигеге алғашқы жапондық бу локомотивін жасау үшін құрылғыны кері инженерлік жасауға мүмкіндік берді. Жапонияның шешімсіздігі мен Нагасакиден Эдодағы шогунның сарайына дейінгі қашықтық келіссөздерді ұзаққа созғандықтан, Путиатин Корея мен Ресейдің Қиыр Шығысындағы Приморский крайының жағалауларын зерттеу үшін Нагасакиден кетті. Диана фрегаты 1854 жылы 11 шілдеде Қырым соғысы туралы хабармен келді, ал Путьятин өзінің туын жаңа кемеге ауыстырды. Нагасакиге оралған Путятин ешқандай жетістік жасалмағанын және Корольдік флот оның келуі кезінде кемесін жою үшін адам аулау кезінде Нагасакиге шақырғанын анықтады. Сондықтан ол өз қалауын жүзеге асырып, Эдоға қарай жүзіп кетуге шешім қабылдады. Путьятин 1854 жылы 22 қарашада Шимода портына келді, ол жапондықтар мен АҚШ арасында жасалған Канагава конвенциясымен американдықтарға ашылды және 22 желтоқсанда келіссөздерді бастауға рұқсат етілді. Алайда 23 желтоқсанда Ансей Токай жер сілкінісі Жапония мен оның айналасын сілкіндірді. 7 метрлік цунами Шимоданың көп бөлігін, оның ішінде Путиатиннің кемелерін жойды, Дианадан басқа, ол қатты зақымдалып, жақын маңдағы Хедада батқан. Ресей делегациясы Жапонияда қамалып қалды. Келіссөздер жалғасты, нәтижесінде 1855 жылы 7 ақпанда Шимода келісім-шарты жасалды, ол Хакодате, Нагасаки және Шимода порттарын ресейлік кемелерге ашты, шектеулі саудаға және ресейлік консулдың тұруға рұқсат берді және Жапония мен Ресейдің шекарасын Уруп пен Итуруп арасындағы Куриль аралдарында белгіледі. Осы аралықта ресейлік теңізшілер мен техниктер жапондық ағаш ұсталарымен бірге делегацияға Ресейге оралуға мүмкіндік беретін жаңа кеме жасау үшін Хедада жұмыс істеді. 14 сәуірде "Хеда" шхунасы суға түсірілді, ал Путьятин Санкт-Петербургте ерлікпен қарсы алынды, онда ол граф болды және 1856 жылдан 1857 жылға дейін Кронштадт әскери губернаторы болып тағайындалды. 1857 жылы Путьятин сауда келісімін құру үшін Қытайға жіберілді, бірақ екі рет Қытай шекарасын құрлық пен теңіз арқылы кесіп өтпегеннен кейін, ол шектеулі жетістікке жетті. Сол жылы ол Жапонияға бұрынғы келісімге қосымша келісімге қол қою үшін оралды. Желтоқсан айында ол Ресейдің Тынық мұхит эскадрильясының командирі болып тағайындалды және Амур шығанағының жағалауын зерттеуде Америка паровоздық корветіне өз жалауын көтеріп жүрді. 1858 жылы 12 шілдеде ол Тяньцзиньде Қытаймен сауда келісімшартына қол қойды және Ресей миссионерлерінің Қытайдың ішкі жерлеріне кіруіне мүмкіндік берді. 1858 жылы 7 тамызда Эдо қаласында орыс-жапон достық және сауда туралы келісімге қол қойды, бұл Ресей саудасына Жапониядағы порттарды ашыды.
Following the successful completion of this mission, Putyatin developed a plan for an expedition to survey Russia's eastern maritime frontiers with China and Japan, with the main objective of finding suitable ports and mapping unknown coastal areas in the region, as well as the possibility of opening Japan to trade relations. The expedition was initially approved by Tsar Nicholas I in 1843, but was postponed due to concerns it would disrupt the Kyakhta trade. In 1849, Putyatin became Adjutant General in the entourage of the Emperor, and in the same year married a daughter of a British admiral. He was promoted to vice admiral in 1851. In 1852, on learning of American plans to send Commodore Matthew Perry in an attempt to open Japan for foreign trade, the Russian government revived Putyatin's proposal, which received support from Grand Duke Konstantin Nikolayevich of Russia. The expedition included several notable Sinologists and a number of scientists and engineers, as well as the noted author Ivan Goncharov. The frigate Pallada under the command of Ivan Unkovsky was selected as the flagship. Pallada departed Kronstadt on 7 October 1852; however it became clear during the long voyage that the vessel was unsuited for the expedition, and the newer 52 gun frigate Diana was subsequently dispatched. Putyatin arrived at Nagasaki in Japan on 12 August 1853 – a month after the arrival of Perry at Uraga, and it was not until September 9 (after considerable discussion) that the Nagasaki bugyō agreed to accept the official letter Putyatin carried from Russian Foreign Minister Count Karl Nesselrode. During one of the shore visits, the Russian engineer Alexander Mozhaysky demonstrated a steam engine, which enabled Japanese inventor Tanaka Hisashige to reverse engineer the device to create the first Japanese steam locomotive. As negotiations were protracted by Japanese indecision and the distance from Nagasaki to the Shogun's court at Edo, Putyatin departed Nagasaki to survey the coasts of Korea and the Primorsky Krai region of the Russian Far East. The frigate Diana arrived on July 11, 1854 with word of the Crimean War, and Putyatin transferred his flag to the newer vessel. Returning to Nagasaki, Putyatin found that no progress had been made, and that the Royal Navy had called on Nagasaki during his absence as part of a manhunt to destroy his vessel. He therefore decided to make good on his threat to sail for Edo itself. Putyatin arrived at the port of Shimoda on 22 November 1854, which had been opened to the Americans by the Convention of Kanagawa signed between the Japanese and the United States, and was permitted to start negotiations on 22 December; however on 23 December, the major Ansei Tokai earthquake shook Japan and surroundings. A 7 meter high tsunami destroyed much of Shimoda including Putiatin's ships, with exception of Diana, which was badly damaged and sank soon afterwards at nearby Heda. The Russian delegation now found itself stranded in Japan. Negotiations continued, resulting in the Treaty of Shimoda on 7 February 1855, which opened the ports of Hakodate, Nagasaki and Shimoda to Russian vessels, permitted limited trading and the residence of a Russian consul, and fixed the border of Japan and Russia on the Kurile Islands between Urup and Iturup. In the meantime, the Russian sailors and technicians worked with Japanese carpenters to build a new vessel at Heda to enable the delegation to return to Russia. The schooner Heda was launched on 14 April, and Putyatin returned to a hero's welcome in St Petersburg, where he was made a Count, and appointed military governor of Kronstadt from 1856 to 1857. In 1857, Putyatin was dispatched to China in an attempt to establish a trade agreement; however, he had only limited success after failing twice to cross the border into China by land and by sea. He returned to Japan again in the same year to sign a follow on accord to his previous agreement. In December, he was appointed commander of the Russian Pacific squadron, and flew his flag on the paddle wheel steam corvette America, further exploring the coast of Amur Bay. On 12 July 1858, he signed a trade agreement with China at Tianjin and allowing for the access to the interior of China by Russian missionaries. On 7 August 1858 he signed the Russo Japanese Treaty of Friendship and Commerce in Edo, which opened more ports in Japan to Russian trade.
Кейінгі жылдар
1858 жылы 26 тамызда Ресейге оралғаннан кейін Путьятин адмирал дәрежесіне көтеріліп, Лондонға атташе болып тағайындалды. Ол теңізшілердің оқу академиялары туралы кітап шығарды және 1861 жылы 2 шілдеде Білім министрі болып тағайындалды. Бұл лауазымда ол бірқатар реформалар жүргізді, соның ішінде дәрістерге міндетті қатысу. Оның негізгі білім беруді Ресей Православ шіркеуінің қарамағына беру туралы шешімін қабылдауы да дау тудырды. Бұл бірнеше қалаларда тәртіпсіздіктерге әкелді, ал Путьятин 1862 жылы 6 қаңтарда қызметінен босатылды. Алайда, ол сонымен қатар Ресей ғылым академиясының құрметті мүшесі және Ресей империясының Мемлекеттік кеңесінің мүшесі болды. 1845 жылы Лондонға сапары кезінде Путьятин Мэри Ноулзға (1823-1879) үйленді, оның әкесі жоғары дәрежелі теңіз офицері болды. Олардың үш ұлы мен үш қызы болды. 1879 жылы 18 желтоқсанда әйелі қайтыс болғаннан кейін Путьятин Ресейден Парижге кетті. Ол 1883 жылы мамыр айында Сент-Андрей орденін алды және бес айдан кейін Парижде 79 жасында қайтыс болды.
After his return to Russia on 26 August 1858, Putyatin was promoted to admiral and was assigned as an attaché to London. He published a book on the subject of maritime training academies, and was appointed Minister of Education on 2 July 1861. While in this position, he conducted a number of reforms, including compulsory attendance at lectures. More controversially, he decided to turn primary education over to the scope of the Russian Orthodox Church by decreeing that teachers needed to have graduated from a two year seminary. This led to rioting at a number of cities, and Putyatin was relieved of his post on 6 January 1862. However, he was also made an honorary member of the Russian Academy of Sciences and a member of the State Council of Imperial Russia. During his trip to London in 1845, Putyatin married Mary Knowles (1823 1879), whose father was a high ranking naval official. They had three sons and three daughters. On the death of his wife on 18 December 1879, Putyatin left Russia for Paris. He was awarded the Order of St Andrew in May 1883, and died in Paris five months later, aged 79.