Кеңес Одағының Әскери-теңіз флотының адмиралы Николай Кузнецов
Nikolai Kuznetsov (admiral)
Николай Кузнецов – советский флотский адмирал, нарком ВМФ во время Зимней и Второй мировой войн. В его честь названы военно-морская академия и авианосец "Адмирал Кузнецов".
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Николай Герасимович Кузнецов (Никола́й Гера́симович Кузнецо́в, ; 24 шілде 1904 – 6 желтоқсан 1974) – Кеңес Одағының Флот Адмиралы дәрежесіне жеткен және Қысқы соғыс пен Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Әскери-теңіз флотының халық комиссары қызметін атқарған советтік теңіз офицері. Н. Г. Кузнецов атындағы Әскери-теңіз академиясы және Ресейдің "Адмирал Кузнецов" авианосеці, сондай-ақ "Кузнецов" класындағы авианосецтер оның құрметіне аталған.
Admiral of the Fleet of the Soviet Union
Nikolay Gerasimovich Kuznetsov (Никола́й Гера́симович Кузнецо́в, ; 24 July 1904 – 6 December 1974) was a Soviet naval officer who achieved the rank of Admiral of the Fleet of the Soviet Union and served as People's Commissar of the Navy during the Winter War and the Second World War. The N. G. Kuznetsov Naval Academy and the Russian aircraft carrier Russian aircraft carrier Admiral Kuznetsov, as well as the Kuznetsov class carrier class, are named in his honor.
Алғашқы жылдары және мансабы
Кузнецов Сербияның Медведки ауылында, Великий Устьужский уезі, Вологда губерниясы, Ресей империясы (қазіргі Архангельск облысының Котлаский ауданы, Ресей) серб шаруа отбасында дүниеге келген. 1919 жылы Кузнецов Солтүстік Двина теңіз флотилиясына қосылды, осы үшін жасына екі жыл қосып, қызмет етуге жарамды екенін дәлелдеді. 1920 жылы Петроградқа бекітілді, ал 1924 жылы әскери-теңіз бөлімшесінің құрамында Владимир Лениннің қоштасу рәсіміне қатысты. Сол жылы Коммунистік партияға мүше болды. 1926 жылы Фрунзе атындағы жоғары теңіз мектебін бітіргеннен кейін Кузнецов «Червона Украина» крейсерінде қызмет етті, бастапқыда вахта бастығы, кейін бірінші офицер болып. 1932 жылы теңіз колледжін бітіріп, операциялық тактиканы оқыды. Бітірген соң оған екі мүмкіндік ұсынылды: бас штабта кеңседе жұмыс істеу немесе кемеде командалық лауазым. Кузнецов «Красный Кавказ» крейсеріндегі борт офицері лауазымына сәтті үміткер болды. Бір жылдың ішінде жас офицер кезекті дәрежеге көтерілді. 1934 жылы «Червона Украина» крейсеріне қайта оралды, бұл жолы оның командирі болып. Кузнецовтың басшылығымен кеме үлгілі тәртіп пен ұйымдастырылғандықпен көзге түсті, бұл жас капитанға назар аударды. 1936 жылдың 5 қыркүйегінен 1937 жылдың 15 тамызына дейін Кузнецов Кеңес теңіз атташесі және Испания Республикасының бас теңіз кеңесшісі қызметін атқарды. 1936-1939 жылдардағы Испания азамат соғысының басында фашизмге қарсы күшті ұстанымдар білдірді. 1938 жылдың 10 қаңтарында елге оралғаннан кейін, 2-ші рангтағы флагман офицері атағына ие болды және Тынық мұхиты флотының басшылығына тағайындалды. Осы қызметте Сталиннің әскери тазалауларымен бетпе-бет келді. Кузнецовтың өзі іс-әрекетке тартылмады, бірақ оның бағынышты офицерлерінің көпшілігі тазалаулардың құрбаны болды. Кузнецов тазалауларға қарсы тұрып, көптеген кеңес офицерлерінің өмірін сақтап қалды. 1939 жылдың 28 сәуірінде, он жеті ғана жасында Кузнецов Әскери-теңіз флотының халық комиссары (министрі) болып тағайындалды, осы лауазымды екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін, 1946 жылға дейін атқарды. 1939 жылы Николаев инженерлік академиясына Сталиннің теріс көзқарасына қарамастан, Николай Герасимович Кузнецов Теңіз инженерлік факультетін Мәскеуден Ленинградқа қайтаруға бұйрық берді және теңіз базаларын салу үшін инженерлерді даярлайтын Әскери инженерлік-техникалық университетін құрды.
Kuznetsov was born into a Serbian peasant family in the village of Medvedki, Velikoustyuzhsky Uyezd, Vologda Governorate, Russian Empire (now in Kotlassky District of Arkhangelsk Oblast, Russia). In 1919, Kuznetsov joined the Northern Dvina Naval Flotilla, having added two years to his age to make himself eligible to serve. In 1920, he was stationed at Petrograd and in 1924, as a member of a naval unit, he attended the funeral ceremony of Vladimir Lenin. That same year, he joined the Communist Party. Upon graduation from the Frunze Higher Naval School in 1926, Kuznetsov served on the cruiser Soviet cruiser Chervona Ukraina, first as watch officer and then as First Lieutenant. In 1932, he graduated from the Naval College after studying operational tactics. Upon graduation, he was offered two options – a desk job with the general staff or a command post on a ship. Kuznetsov successfully applied for the post of executive officer on the cruiser Soviet cruiser Krasnyi Kavkaz. Within a year, the young officer earned his next promotion. In 1934, he returned to the Chervona Ukraina, this time as her commander. Under Kuznetsov, the ship became an outstanding example of discipline and organization, quickly drawing attention to her young captain. From 5 September 1936 to 15 August 1937, Kuznetsov served as the Soviet naval attaché and chief naval advisor to Republican Spain. During the early stages of the Spanish Civil War of 1936 1939 he developed a strong dislike of fascism. On returning home, on January 10, 1938, he was promoted to the rank of flag officer, 2nd rank, and given command of the Pacific Fleet. While in this position, he came face to face with Stalin's purge of the military. Kuznetsov himself was never implicated, but many of the officers under his command were. Kuznetsov resisted the purges at every step, and his intervention saved the lives of many Soviet officers. On 28 April 1939, Kuznetsov, still only thirty four, was appointed the People's Commissar (Minister) of the Navy, a post he would hold throughout the Second World War until 1946. In 1939, despite Stalin's negative attitude to the Nikolaevsky Engineering Academy, Nikolay Gerasimovich Kuznetsov ordered the return of the Naval Engineering faculty from Moscow to Leningrad, and set up the Military Engineering Technical University to educate engineers for the construction of naval bases.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Кузнецов соғыстың алғашқы сағаттарында шешуші рөл атқарды. Осы тарихи сәтте оның нық қажыр-қайраты мен бұйрықтарды елемеуі Кеңес теңіз флотының құрылуын сақтап қалды. 1941 жылдың 21 маусымында Кузнецов нацистік Германиямен соғыс болатынына толық сенімді болды. Сол күні Семен Тимошенко мен Георгий Жуков совет командирлеріне "неміс шақыруларына" жауап бермеуге тыйым салатын директива шығарды. Алайда, Әскери-теңіз флоты жеке наркомат (министрлік) болғандықтан, Кузнецов техникалық тұрғыдан тікелей басшылық тізбегінен тыс лауазымда болды. Ол осы мүмкіндікті өте батыл қадам ретінде пайдаланды. 22 маусым күні, таңертеңгі сағат 00:00-ден кейін Кузнецов барлық совет флотына жауынгерлік дайындыққа көшуге бұйрық берді. Сол күні сағат 03:15-те Вермахт "Барбаросса" операциясын бастады. Кеңес теңіз флоты – неміс шабуылы басталғанда ең жоғары жауынгерлік дайындық деңгейінде болған жалғыз әскер түрі болды. Келесі екі жылда Кузнецовтың басты назарында Кавказды неміс басқындығынан қорғау мәселесі тұрды. Соғыс жылдарында Қара теңіз Кеңес теңіз флотының негізгі операциялық аймағы болып қала берді. Соғыс кезінде Кузнецов совет десанттық операцияларын жүргізу әдістерін жетілдірді. Қара теңізде және Азов флотилиясын басқарған маңызды қолбасшы – С.Г. Горшков болды, ол кейіннен Әскери-теңіз флотының Бас қолбасшысы болып тағайындалды. 1944 жылдың мамыр айында оған Флот адмиралы атағы берілді – бұл жаңадан құрылған шен, бастапқыда төрт жұлдызды генерал шенімен теңестірілді. Сол жылы Кузнецовқа Кеңес Одағының Батыры атағы берілді. 1945 жылдың 31 мамырында оның шені Совет Одағының маршалы шенімен теңестірілді. 1945 жылдың тамызында ол Қиыр Шығыстағы "Тамыз даулы" операциясына қатысып, Қиыр Шығыстағы КСРО күштерінің Бас қолбасшысы маршал Александр Василевскийге Кеңес Әскери-теңіз флотының жұмысын ұйымдастыруға көмектесті.
Kuznetsov played a crucial role during the first hours of the war – at this pivotal moment, his resolve and blatant disregard for orders averted the destruction of the Soviet Navy. By June 21, 1941, Kuznetzov was convinced of the inevitability of war with Nazi Germany. On the same day Semyon Timoshenko and Georgy Zhukov issued a directive prohibiting Soviet commanders from responding to "German provocations". The Navy, however, constituted a distinct ministry (narkomat), and thus Kuznetsov held a position which was technically outside the direct chain of command. He utilized this fact in a very bold move. Shortly after midnight on the morning of June 22, Kuznetsov ordered all Soviet fleets to battle readiness. At 3:15 am that same morning, the Wehrmacht began Operation Barbarossa. The Soviet Navy was the only branch of the military in the highest state of combat readiness at the start of the initial German push. In the following two years, Kuznetsov's primary concern was the protection of the Caucasus from a German invasion. Throughout the war, the Black Sea remained the primary theater of operations for the Soviet Navy. During the war years Kuznetsov honed Soviet methods of amphibious assault. A notable subordinate in the Black Sea and in command of the Azov Flotilla was S. G. Gorshkov who would later succeed him as Commander in Chief of the Navy. In May 1944 he was given the rank of Admiral of the Fleet – a newly created position initially equated to that of a four star general. In the same year, Kuznetsov was given the title of Hero of the Soviet Union. On May 31, 1945, his rank was equated to the rank of Marshal of the Soviet Union with a similar insignia. In August 1945, he took part in Operation August Storm in the Far East, helping to provide functions for the Soviet Navy fleet for Commander in Chief of USSR Forces in the Far East Marshal Aleksandr Vasilevsky.
Бірінші құлау
1946-1947 жылдары КСРО Қарулы Күштері министрінің орынбасары және Әскери-теңіз күштерінің Бас қолбасшысы болды. 1947 жылы Сталиннің бұйрығымен қызметтен алынып, 1948 жылы ол және тағы бірнеше адмиралдар Әскери-теңіз сотының алдына тартылды. Кузнецов вице-адмирал шеніне төмендетілді, ал қалған адмиралдар әртүрлі мерзімге түрмеге кесілді. 1951 жылы Сталин Кузнецовтың жазаланған статусын аяқтап, оны қайтадан Әскери-теңіз күштеріне (КСРО Әскери-теңіз күштері министрі ретінде) басшылыққа тағайындады, бірақ әскери шенін қалпына келтірмеді, ол 1953 жылы Сталиннің қайтысымен қайтарылды. Сол жылы ол КСРО Қорғаныс министрінің бірінші орынбасары болды. 1955 жылы Кузнецов Әскери-теңіз күштерінің Бас қолбасшысы болып тағайындалды. Оның шені Кеңес Одағының Әскери-теңіз флотының адмиралы деңгейіне көтеріліп, Маршал жұлдызымен марапатталды.
From 1946 to 1947 he was the Deputy Minister of the USSR Armed Forces and Commander in Chief of the Naval Forces. In 1947 he was removed from his post on Stalin's orders and in 1948 he, as well as several other admirals were put on trial by the Naval Tribunal. Kuznetsov was demoted to vice admiral, while the other admirals received prison sentences of varying length. In 1951 Stalin ended Kuznetsov's pariah status, once again placing him in command of the Navy (as the Minister of the Navy of the USSR), but without restoring his military rank, which was returned to him upon Stalin's death in 1953. In the same year, he became the First Deputy Minister of Defense of the USSR. In 1955, Kuznetsov was made Commander in Chief of the Naval Forces. His rank was raised to Admiral of the Fleet of the Soviet Union and he was awarded the Marshal's Star.
Екінші құлдырау және зейнеткерлікке шығу
Жаңадан танымал болған ол соғыс жылдарында қақтығысқа түскен, қазіргі Қорғаныс министрі Маршал Жуковпен тікелей қақтығысқа келді. 1955 жылдың 8 желтоқсанында, советтік "Новороссийск" крейсерінің қазасына сылтау ретінде пайдаланып, Жуков адмиралды лауазымынан шеттетуге тырысты. Кеменің жоғалуын тексерген комиссияны Вячеслав Малышев басқарды, ал оның қорытындыларын Жуков Кузнецовты кінәлау үшін пайдаланды. 1956 жылдың ақпанында ол қайтадан вице-адмирал шенінен төмендетіліп, зейнетке шығарылды және "теңіз күштерімен байланысты кез келген жұмысқа" қатаң тыйым салынды. Зейнеткерлікте ол көптеген очерктер мен мақалалар, сондай-ақ бірнеше толыққанды еңбектер, оның ішінде өзінің естеліктері мен ресми түрде мақұлданған "Жеңіс жолымен" кітабын жазды, ол Отан соғысы туралы айтатын. Оның естеліктері, көптеген басқа көрнекті басшылардың естеліктерінен айырмашылығы, жеке өзі жазылған және ерекше стильмен ерекшеленеді. Кузнецов соғыс, Сталиннің репрессиялары және теңіз күштері туралы бірнеше кітаптың авторы болды, олар авторының өлімінен кейін жарық көрді. Онда ол партияның әскери ішкі істеріне араласуын қатаң сынап, "мемлекет заңмен басқарылуы тиіс" деп талап етті.
His newfound prominence brought him into direct conflict with now Defense Minister Marshal Zhukov, with whom he had clashed during the war years. On December 8, 1955, using the loss of the battleship Soviet battleship Novorossiysk as a pretext, Zhukov removed the Admiral from his post. The commission that inspected the ship's loss was headed by Vyacheslav Malyshev and its findings were used by Zhukov to blame Kuznetsov. In February 1956 he was again demoted to the rank of vice admiral, retired and expressly forbidden "any and all work connected with the navy." During his retirement he wrote and published many essays and articles, as well as several longer works, including his memoirs and an officially sanctioned book, "With a Course for Victory", which dealt with the Patriotic War. His memoirs, unlike those of many other prominent leaders, were written by him personally and are noted for their style. Kuznetsov also authored several books on the war, on Stalin's repressions, and on the navy which were published posthumously. In these he was highly critical of the Party's interference in the internal affairs of the military, and insisted that "the state must be ruled by law."
Оңалту және мұра
1957 жылы Жуков, ал 1964 жылы Хрущев зейнетке шыққаннан кейін, теңізшілердің бір тобы Кузнецовтың шені мен барлық артықшылықтарын қалпына келтіру және оны Қорғаныс министрлігінің Бас инспекторларының бірі етіп тағайындау үшін Совет басшылығына үндеу жасады. Алайда, бұл өтініштерге жауап келмеді. 1988 жылдың 26 шілдесінде, Андрей Громыко басшылығымен КСРО Жоғарғы Кеңесінің Президиумы Кузнецовты бұрынғы Совет Одағының Флоты Адмиралы шеніне қайта орнатты. Қазір Кузнецов Совет және қазіргі Ресей Теңіз күштері тарихындағы ең көрнекті тұлғалардың бірі ретінде танылды. Осы құрметтің нышаны ретінде Ресей Теңіз күштерінің ең ірі әскери кемесі, жалғыз ұшақ тасымалдағышы оның атымен аталады.
After the retirement of Zhukov in 1957, and of Khrushchev in 1964, a group of naval veterans began a campaign addressed to the Soviet leadership to restore Kuznetsov's rank, with all benefits, and to make him one of the General Inspectors of the Ministry of Defence. Invariably, these requests fell on deaf ears. Not until July 26, 1988, under Andrey Gromyko did the Presidium of the Supreme Soviet of the USSR reinstate Kuznetsov to his former rank of Admiral of the Fleet of the Soviet Union. Kuznetsov is now recognized as one of the most prominent men in the history of the Soviet and, today, of the Russian Navy. In recognition, the Russian Navy's largest surface warship, its only remaining aircraft carrier, is named in his honor.
Өлім
Кузнецов 1974 жылдың 6 желтоқсанында Мәскеуде 70 жасында қайтыс болды және Новодевичье бейістігінде толық әскери салтанатпен жерленді.
Kuznetsov died on 6 December, 1974 in Moscow, at aged 70 and was buried with full military honors at the Novodevichy Cemetery.
Дәйексөздер
Менің өмірімнің бәрі Кеңес теңіз күштеріне арналды. Жастығымда таңдау жасап, оған ешқашан өкінген емеспін.
"My whole life has been the Soviet Navy. I made my choice when young and have never regretted it."