Кіріспе
Ашафенбург (; Оңтүстік Франкония: Aschebersch) – Германияның Баварияның солтүстік-батысындағы қала. Ашафенбург қаласы Ашафенбург ауданының құрамына кірмейді, бірақ оның әкімшілік орталығы болып табылады. Ашафенбург 800 жылдан астам уақыт бойы Майнц архиепископтығының құрамында болды. Қала Төменгі Франконияның батыс шекарасында орналасқан және Шпессарт төбелерімен Regierungsbezirk (әкімшілік аймақ) орталық және шығыс бөлігінен бөлінеді, ал батыста және солтүстік-батыста Рейн-Майн жазығына қарай ашылады. Сондықтан тұрғындары бавариялық немесе Шығыс Франкония тілінде емес, Рейн Франкониясының жергілікті диалектісінде сөйлейді.
Aschaffenburg (; South Franconian: Aschebersch) is a town in northwest Bavaria, Germany. The town of Aschaffenburg is not part of the district of Aschaffenburg, but is its administrative seat. Aschaffenburg belonged to the Archbishopric of Mainz for more than 800 years. The town is located at the westernmost border of Lower Franconia and separated from the central and eastern part of the Regierungsbezirk (administrative region) by the Spessart hills, whereas it opens towards the Rhine Main plain in the west and north west. Therefore, the inhabitants speak neither Bavarian nor East Franconian but rather a local version of Rhine Franconian.
Орналасқан жері
Қала Баварияның солтүстік-батысында, Гессенмен шектес, Майн өзенінің екі жағасында орналасқан. Еліміздің федералды құрылымы бойынша ол Германияның орталық бөлігіне жатады, Франкфурт-на-Майн қаласының оңтүстік-шығысында орналасқан. Муниципалитеттің батыс бөлігінде кішкентай Ашафф өзені Майнға құяды. Аймақ "Бавариялық Төменгі Майн" деп те белгілі.
Климат
Климаты континенттік, әдетте жылы, құрғақ жаздары және суық, ылғалды қыстары болады. Ашафенбург қыста жақын орналасқан Шпессартқа қарағанда көбінесе аз қар жауады.
Көршілес қауымдастықтар
Келесі муниципалитеттер Ашафенбургпен шекаралас (сағат тілімен, солтүстіктен бастап): Йоханнесберг, Глаттах, Голдбах, Хайбах, Бессенбах, Сульцбах-ам-Майн, Нидернберг, Гроссостхайм, Стокштадт-ам-Майн және Майнасхафф.
Этимология
Ашафенбург атауы (Аскафабурк, Аскафа немесе Аскафабург орта ғасырларда) бастапқыда "күл ағашы өзеніндегі қамал" деген мағынаны білдірген, бұл қаланың бір бөлігі арқылы ағатын Ашаф өзенінен туындаған.
Тарихқа дейінгі кезеңнен орта ғасырға дейін
Ашафенбург ауданындағы ең ерте қоныстардың іздері Тас дәуіріне дейін жетеді. Ашафенбург бастапқыда аламан тайпаларының қонысы болған. Бұл жерде рим легиондары орналасқан. Шамамен 700 жылға қарай, Равенна космографиясы аймақтағы екі елді мекенді атап көрсетеді: Убурзис (Вюрцбург) және Аскафа (Ашафенбург). 550 жыл шамасында, бұл аймақ франктар тарапынан басып алынды, және олардың хаусмейері мұнда қамал салды. 8 ғасырда, Әулие Бонифаций құрған деп хабарланатын, Әулие Михаилға арналған бенедикт монастыры негір қаланды. 10 ғасырдың екінші жартысында (957 ж.) ол Санкт-Петер және Александр коллегиялық шіркеуіне айналды. 869 жылы король Людовик Кіші Ашафенбургте Саксониялық Лютгардқа үйленді. Ол 885 жылы осы жерде қайтыс болды, және кейіннен қызы Хильдегардпен бірге шіркеуде жерленді. Аскафинбург алғаш рет 974 жылы Отто II-нің сыйлық грамотасында айтылады, онда ол Вертхайм-ам-Майн және Шпессарт орманының бір бөлігін қоса алғанда, бірнеше ауылдарды коллегиялық шіркеуге сыйлады. Орта ғасырларда қала Аскаффабурк, Аскафа немесе Аскафабург деп белгілі болды. 989 жылы архиепископ Виллигис Майн өзені арқылы тас көпір салды, сондай-ақ қаланы өзінің екінші резиденциясы етіп белгіледі. Қала (975 жылы цивитас деп аталды) 982 жылдан бастап, герцог Отто қайтыс болғаннан кейін Майнц архиепископтығының құрамына кірді. Визедом алғаш рет 1122 жылы архиепископтың жергілікті өкілі ретінде еске алынады. 1292 жылы мұнда синод өтті, ал 1447 жылы Венадағыға дейінгі императорлық диета Ашафенбург конкордаты деп те аталатын конкордатты бекітті. 1525 жылғы неміс шаруалар соғысында қала жеңілген тарапты қолдады. 1810 жылы Ашафенбург княздығы жаңа Франкфурт Ұлы княздығына біріктірілді, бірақ Дальберг Ашафенбургті өзінің резиденциясы ретінде сақтап қалды. 1814 жылы Австрия-Бавария шарты бойынша қала Бавария Корольдігіне берілді. 1817 жылы ол Баварияның Төменгі Франкониясына қосылды. 1840-1848 жылдары Бавария королі Людвиг I қаланың батысында рим вилласын салдырды. Ол өрнегі болған Помпейдегі Кастор мен Поллюкс үйінің құрметіне Помпеянум деп аталды. 1866 жылғы австрия-пруссия соғысы кезінде пруссиялық армия 13 шілдеде Фронхофен шайқасында Ашафенбургке жақын Гессен Ұлы княздығына ауыр жеңіліс таптырды.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Екінші дүниежүзілік соғыста Асхафенбург одақтастардың аумақтық бомбалауынан ауыр зақымдар көрді, соның ішінде Йоханнисбург қамалы да толығымен бірнеше жылдан кейін қалпына келтірілді. Неміс әскері соғыстың соңғы апталарында Асхафенбургті қарқынды қорғауға шешім қабылдады, нәтижесінде 1945 жылдың 28 наурызы мен 3 сәуірі аралығында "Асхафенбург шайқасы" болды. АҚШ-тың 45-ші жаяу әскер дивизиясы нығайтылған қаланы басып алуға мәжбүр болды, қарсыласушы неміс әскерлерінің қатаң қарсылығына тап болды, үйден үйге шайқас жүргізіліп, қатал жақын арадағы ұрыстар болды. Соның салдарынан қалалық құрылымдар кең ауқымда қирады, себебі нысананы тікелей атқылау арқылы жарып өтуге артиллерия қолданылды.
Соғыстан кейінгі дамуы
Соғыстан кейінгі онжылдықтарда Ашафенбург және оның төңірегіндегі аймақ, ішінара Франкфурт-на-Майнеге жақындығының арқасында, қарқынды экономикалық өркендеуді бастан өткерді. 2002 жылы Stern журналында [Stern 14/2002] онлайн жүргізілген сауалнама бойынша, Ашафенбург орналасқан Бавариялық Үңгімайн аймағында тұратын тұрғындардың 82 пайызы өмір сүретін жеріне қанағаттанды. Бұл сауалнамада тіркелген ең жоғары көрсеткіш болды, нәтижесінде аймақ Германияда өмір сүру үшін ең қолайлы бірінші орынға ие болды. Бұл аймақтағы жұмыспен қамту мүмкіндіктері, білім беру мекемелері, мемлекеттік қызметтер, көлік инфрақұрылымы, демалыс орны, сауда, мәдени орталықтар/шаралар, климат сияқты бірнеше факторларға негізделді. 2006 жылы McKinsey, Stern журналы, ZDF және web.de жүргізген тағы бір сауалнама Ашафенбургтің Германиядағы өмір сапасы бойынша ең жоғары бағаланған қалалардың бірі екенін көрсетті.
Сауда-саттық
1974 жылы ашылған және қаланың орталық бөлігінде орналасқан City Galerie – Баварияның солтүстігіндегі ең ірі сауда орталығы. Бұл Германиядағы алғашқы жабық сауда орталықтарының бірі болды. Ашафенбургте жүк машиналары мен жеткізу көліктерінен басқа, жеке көліктерге жабық жаяу жүргіншілер сауда аймағы да бар.
Саясат
Ашафенбург Бундестагқа өкілдер сайлау үшін Ашафенбург сайлау округіне жатады.
Мәдени іс-шаралар
Ашафенбург жыл бойы көптеген фестивальдер, жәрмеңкелер, көрмелер, базарлар мен концерттерге толы, оның ішінде тамыз айының соңғы апта соңында өтетін Stadtfest та бар.
Археологиялық Шпессарт жобасы
Археологиялық Спесарт жобасы – тіркелген қауымдастық, оның мақсаты – Спесарт аймағының мәдени ландшафты туралы деректерді зерттеу және тарату. Ұйым әртүрлі университеттермен және ғылыми-зерттеу институттарымен түрлі ғылыми жобалар бойынша тығыз байланыс орнатып жұмыс істейді.
Демалыс
Лайдер ауданында үлкен демалыс кешені орналасқан. Онда жабық және ашық бассейн кешені, сондай-ақ жалпы жұртшылыққа ашық жабық мұз айдыны және теннис корттары бар. Виллигис және Аденауэр көпірлері арасында Майн өзенінде марина бар.
Көше киімдері
Бірінші Ашафенбург бейсболдық кепка 2014 жылы Тим Филд жасаған.
Көрікті жерлер
Ашафенбургтің басты көрікті жерлері: 1605–1614 жылдары архиепископ Иоганн Швейкхард фон Кронберг салған Schloss Johannisburg сарайы, онда көптеген инкунабулалар, гравюралар мен картиналардан тұратын кітапхана бар; король Людвиг I-нің тапсырысымен салынған және 1850 жылы ашылған, Помпейде табылған римдік үйдің Pompejanum көшірмесі; X ғасырдың екінші жартысында негірленген, бірақ негізінен XII ғасырдың басынан бастау алған, Вишерлердің түрлі ескерткіштері, әулие Маргаританың реликвиялары сақталған саркофаг және Матиас Грюневальдтың суреті бар Петр және Александр коллегиялық шіркеуі; Капуцин ауруханасы; бұрын Тевтон орденіне тиесілі болған театр; бірнеше ақсүйектердің сарайлары; және тарихи ескі қала. Өзен арғы бетінде Парк пен Schönbusch сарайы орналасқан. Altstadtfriedhof (Ескі қала зиратында) Клеменс Брентано мен оның інісі Кристиан Брентаноның (1851 жылы қайтыс болған) және Вильгельм Хайнсенің қабірлері жатыр.
Футбол
Viktoria Aschaffenburg – негізгі футбол клубы. Клуб 1904 жылғы 24 маусымда FC Aschaffenburg (1901 жылғы 6 тамыз) және FC Viktoria Aschaffenburg (1902 жылғы 12 сәуір) клубтарының бірігуі нәтижесінде құрылған. 1906 жылғы 3 маусымда клуб Sportverein Viktoria 01 Aschaffenburg деп қайта аталды. Олардың үй стадионы – Nilkheim қаласында орналасқан заманауи Schönbusch стадионы (Stadion am Schönbusch).
Американдық футбол
1991 жылы Ашафенбург Аттастары Шёнбуш стадионында американдық футбол ойнауды бастады. Сондай-ақ, қолдау көрсетушілер тобы да бар.
Бейсбол және софтбол
Ашафенбург қаласында «Ашафенбург Мохокс» бейсбол және софтбол командасы да орналасқан. Софтбол командасы 2010 жылы Германия чемпионатында жеңіс одіс алды. Ересектер бейсбол командасы 2011 жылы «Ландеслига» Оңтүстік чемпионатында жеңіске жетіп, 2012 жылы Гессен штатының жоғары лигасына қатысады.
Жолдар
Ашафенбург Франкфурт-на-Майне мен Вюрцбургтің арасында 3-ші Бундесаутобанмен орналасқан. Бундесаутобан 45-тің оңтүстік соңы қаланың батысында жатыр. Бундесстрасса B 26 қаладан өтеді. Бундесстрасса B 8 бұрын Ашафенбург арқылы өтіп, қазір Бундесаутобан 3 бойымен қайта бағытталды. Ашафенбургте Майн өзені үстінен үш көпір салынған: Фридрих Эберт көпірі (2008 жылы ашылған жаңа көпір), Виллигис көпірі және Конрад Аденауэр көпірі. 1980 жылдары қала орталығында (Stadtmitte) көлік қозғалысын жақсарту үшін Шлоссплацтың астынан жол туннелі салынды. 43 жылдық жоспарлау мен құрылыстан кейін, 2013 жылдың шілдесінде "ішкі қала шеңбері" (Innenstadtring) аяқталды. Бұл жол жүргізушілерге қала орталығын (Stadtmitte) айналып өтуге және Ашафенбургтегі соңғы жылдары туындап келген көлік кептелісін азайтуға мүмкіндік береді. "Bahnparallele" деп аталатын тағы бір жоба қазіргі уақытта салынып жатыр, оның шағын бөлігі пайдалануға берілді. Ол Дамм ауданында (Stadtteil) орналасқан және теміржолға параллель жүреді.
Жүк қою
Ашафенбургтің он ауданында шамамен 7500 тұрақ орыны және сегіз мемлекеттік тұрақ гаражы бар.
Қоғамдық көлік
Ашафенбург қаласы мен оны қоршаған аймақтарды қамтитын кең автобус желісіне ие. Ашафенбург қаласының аудандарына қызмет көрсететін 15 негізгі автобус бағыттарын Stadtwerke Aschaffenburg басқарады. Ашафенбургті айналасындағы аймақтармен байланыстыратын тағы да бірнеше автобус бағыттары бар. Бұл бағыттарды Deutsche Bahn сияқты басқа компаниялар жүзеге асырады. 2008 жылы Ашафенбург қаласының бас теміржол вокзалына (негізгі теміржол станциясы) жақын орналасқан жаңа аймақтық автобус терминалы ашылды. Аймақтық автобус станциясы (ROB) негізгі теміржол станциясы маңындағы шашыраңқы автобус аялдамаларын біріктіріп, бір орталыққа шоғырландыру және аймақтағы жол ағдақтарын азайту мақсатымен салынды.
Кемежай
Ашафенбург қаласының Лейдер ауданында Майн өзені бойында жұмыс істейтін порты бар. Портқа теміржол арқылы қол жеткізуге болады. 2005 жылы порт арқылы 2,8 миллион тонна жүк өткен.
Әуежайлар
Шағын жалпы авиациялық әуежайы (Flugplatz Aschaffenburg, ICAO коды: EDFC) жақын орналасқан Großostheim қаласында орналасқан. Франкфурт әуежайы Ашафенбургтен шалқап жатыр және әлемнің кез келген жеріне рейстер ұсынады. Әуежайға және одан қайту жолы көлікпен шамамен 30 минутты, ал InterCityExpress пойзымен 45 минутты алады.
Білім
Ашафенбург қаласында және оны қоршаған аймақтан шамамен 18 000 оқушыны қамтитын түрлі мектептер бар.
Университет
Хохшюле Ашафенбург [de] – қолданбалы ғылымдар университеті (немесе Фахшюле).