Кіріспе

Джеймс "Дейф" Берк (8 желтоқсан 1809 – 8 қаңтар 1845) – 1828 жылдан 1843 жылға дейін белсенді болған ағылшын боксшысы. Ол негізінен Оңтүстік Англияда өнер көрсеткен, бірақ 1836-1838 жылдары АҚШ-қа гастрольдік сапармен барды, онда көрсетпелік жекпе-жектерге де, жүлделі турнирлерге де қатысты.

Боксшы карьерасы

Джеймс Бёрк 1809 жылдың 8 желтоқсанында Лондонның Сент-Джайлс ауданында дүниеге келген. Ол нәсіби кезінен естімейтін және 1828 жылы кәсіби бокспен айналысуға дейін Темза өзенінде су тасымалдаушы болып жұмыс істеген. Оның бойы 5 фунт (1,52 метр) болса, мансабындағы салмағы аралықта болды. Ол "Саңыр Бёрк" және "Саңыр" деген лақап аттарымен танымал болды. Оның алғашқы маңызды жекпе-жегі 1829 жылдың 9 маусымында Харпенденде Билл Фицмориспен өтті. Бёрк 166 раундқа созылған, үш сағатқа дейін жалғасқан жекпе-жекті жеңіп алды. 1829 мен 1833 жылдар аралығында ол әртүрлі жекпе-жектерде он қарсыласымен күресті, соның ішінде 1833 жылдың 8 қаңтарында Гарри Маконға қарсы жеңіске жетті. Маконның бойы 6 фунт (1,83 метр) және салмағы болған. "Лондон өмірі" журналына сәйкес, әрбір боксшы 100 фунт стерлинг салды, бірақ 1833 жылы Эдинбургте жарық көрген хабарламада әр тарап 150 фунт стерлинг салды деп хабарланды. Бёркті боксшылар Том Гейнор мен Дик Кертис қолдады және ол Солтфлитте Томас Оуэнмен жаттықты. Бірннің қолдаушылары боксшылар Джем Уорд, Том Спринг және Нед Нил болды, ол соңғысымен жаттықты. Бёрк жеңіске 5:4 есебімен үміткер болды. Бірақ Эдинбургтегі хабарламада жекпе-жек 27 раундқа созылып, барлығы 75 минутқа дейін жалғасқаны айтылады. Бёрк 49-раундта қайта өркендеді, ал 93-раундта Бірн шаршағандық танысты. 99-раундта Бірн есінен танып, тұра алмады. Бёрк жеңімпаз деп жарияланды, ал Гейнор оны "Англия чемпионы" деп жариялады. Бірн жекпе-жек өткеннен үш күннен кейін жарақаттарынан қайтыс болды. Бёрк пен Кертис 1833 жылдың 11 шілдесінде Гертфорд Ассизінде сотта болды, бірақ олар ақталып босатылды, өйткені Бірнге қараған хирург Бірннің басына соққыдан немесе күш-жігерінен қайтыс болғанын анықтай алмады. 1836 жылы Бёрк АҚШ-қа барды, ол және Бёрк ел бойынша спарринг көрсетілімдерін ұйымдастырды. 1837 жылдың 6 мамырында Бёрк пен О'Рурк Жаңа Орлеанда жүлделі жекпе-жек өткізді. О'Рурк жергілікті ирланд халқының сүйіктісі болды, ал үшінші раундта ирланд көрермендерінің арасында төңкеріс болды. Бёрк атпен қашып кетіп, қарулы топтың қууын бастан өткізді. Көрермендер арасындағы зорлық-зомбылық әлі де жалғасты, содан кейін қала әкімі зорлық-зомбылықты тоқтату үшін милицияны шақырды. Бёрк Нью-Йоркке барып, жергілікті клубтар мен театрларда өнер көрсетті. 1837 жылдың 21 тамызында ол Харт аралында Том О'Коннеллға қарсы жүлделі жекпе-жекте жеңіске жетті. Көрермендер саны 300 адамды құрады, олар аралға дейін кемемен бару үшін әрқайсысы 5 доллар төледі. О'Коннеллге Абрахам Вандерзи және Александр Гамильтон көмектесті, ал Бёркке Джейк Сомерендике және Билл Хэтфилд көмектесті. Бёрк бірінші раундтан бастап басымдық танытты және оныншы раундтан кейін жеңімпаз деп жарияланды.

Британияға оралу

Берк 1838 жылы Ұлыбританияға оралды. Уильям "Бендиго" Томпсон бұл шақыруды қабылдады, ал 1839 жылдың 12 ақпанында екеуі жаңа Лондонның жүлделі ринг ережелері бойынша реттелген жекпе-жек ұйымдастырды, жалпы сомасы 220 фунт стерлинг болды. Бұл оқиғаға 15 000-ға жуық көрермен қатысты. Берктің көмекшілері Джем Берн, Кинг Дик және Томми Раундхед болды; ал Томпсонға Джим Уорд, Ник Уорд және Питер Тейлор көмектесті. Томпсон үшінші раундта бірінші қанды жара алды, нәтижесінде Берктің мұрнынан қан кетті. Берк Томпсонды екі рет баспен ұрғаны үшін, жаңа жүлделі ринг ережелерін бұзғаны үшін оншы раундта дисквалификацияланды. Джем Уорд Томпсонға чемпиондық белбеу табыс етті. Берк бастапқыда реванш өткізу туралы айтқан, бірақ Томпсон 1840 жылдың наурыз айында аяғына жарақат алып, бірнеше жыл бокспен айналыспады. Берк 1840 жылдың 22 қыркүйегінде Оксфордширдегі Лиллингстон Ловеллде Ник Уордпен 100 фунт стерлинг жүлде үшін жұдырықтасты. Уорд бірінші раундта қанды жара алды, нәтижесінде Берктің жағы қанды, бірақ Берк те сол раундтың соңында Уордтың ерінін кесіп алды. Уорд алғашқы төрт раундта сақтықпен, баяу және қорғаныспен жұдырықтасты. 17-раундта Уорд Беркті рингке тығып, оны жерге құлатты. Берктің көмекшілері бұрыс шешім шығарылды деп наразылық білдірді, ал төреші шешім қабылдап, Берк өзінің бұрышында тұрғанда, Уорд Берктің бетіне бірнеше рет соқты. Төреші Уордтың пайдасына шешім шығарды, және Уорд жекпе-жекті жеңді, бірақ Берк нәтижеге наразылық білдірді.

Кейінгі өмір және өлім

Берк Уордтан жеңілгеннен кейін жүлделі жекпе-жектен қанағаттанды және өзін-өзі қорғау сабақтарын оқытып, күнкөріс жасады. 1843 жылғы 13 маусымда ол зейнеттен шығып, Боб Кастлмен 50 фунт стерлинг жүлделік үшін Лондонның Ватерлоо қаласындағы Франсис көшесіндегі үйінде жұдырыққа түсті. Ол Ватерлоодағы Сент-Джон шіркеуінің қорымында жерленген. 1992 жылы Халықаралық бокс даңқы залына енгізілді.