Кіріспе
Mad (MAD) – 1952 жылы алғаш рет жарық көрген американдық юмор журналы. Оны редактор Харви Курцман мен баспагер Уильям Гейнс құрған. EC Comics баспасының соңғы қалған журналы болып табылатын бұл журнал, өмірдің барлық салалары мен танымал мәдениет, саясат, ойын-сауық және қоғамдық тұлғалар туралы сатира жариялайды. Журналда телешоулар мен фильмдердің пароди́ялары, сондай-ақ күнделікті оқиғалар туралы сатиралық мақалалар жарық көреді, олар әзілге айналдырылған күйде ұсынылады. Mad журналының талисманы Альфред Э. Ньюман әдетте мұқабада бейнеленеді, оның суреті мазақталатын атақты адамдардың немесе кейіпкерлердің суретімен ауыстырылады. 1952 жылдан 2018 жылға дейін Mad 550 рет тұрақты журнал нөмірін, сонымен қатар көптеген қайта басылған "Арнайы" нөмірлерді, түпнұсқа материалдар жинағын, қайта басылған кітаптарды және басқа да баспа жобаларын жариялады. 2018 жылдың маусым айында AT&T компаниясы Time Warner компаниясын сатып алғаннан кейін, Mad журналының газет стендтеріндегі таралымы тоқтатылды, бірақ ол комикс дүкендері мен жазылым арқылы таратыла береді.
Mad (stylized as MAD) is an American humor magazine first published in 1952. It was founded by editor Harvey Kurtzman and publisher William Gaines,
The magazine, which is the last surviving title from the EC Comics line, publishes satire on all aspects of life and popular culture, politics, entertainment, and public figures. Its format includes TV and movie parodies, and satire articles about everyday occurrences that are changed to seem humorous. Mads mascot, Alfred E. Neuman, is usually on the cover, with his face replacing that of a celebrity or character who is being lampooned. From 1952 to 2018, Mad published 550 regular magazine issues, as well as scores of reprint "Specials", original material paperbacks, reprint compilation books and other print projects. After AT&T acquired Time Warner in June 2018, Mad ended newsstand distribution, continuing in comic book stores and via subscription.
Тарих
Mad комикс ретінде басталып, 1952 жылдың тамызында (мұқаба күні қазан-қараша) жарық көрді. Mad кеңсесі бастапқыда Төменгі Манхэттенде, 225 Лафайетт көшесінде орналасқан, ал 1960 жылдардың басында 485 Мэдисон даңғылына көшірілді, журналда «485 MADison Avenue» деп көрсетілген. Бірінші нөмірді негізінен Харви Курцман жазды, суреттерін Уоли Вуд, Уилл Эльдер, Джек Дэвис және Джон Северин салған. Вуд, Эльдер және Дэвис комикс кітаптың 23 саны бойындағы басты үш суретші болды. Курцманды редактор ретінде сақтап қалу үшін комикс 1955 жылы 24-нөмірден бастап журнал форматына көшті. Бұл өзгеріс Курцманды тағы бір жылға қалдырды, бірақ соның арқасында Mad Комикс кодексі шектеулерінен босады. 1992 жылы Уильям Гейнс Mad журналы «Кодекске қарсы болу үшін өзгертілмегенін», бірақ «осы форматтық өзгеріс оған Кодекске қарсы болуға мүмкіндік берді» деді. Гейнс Курцманға «Pageant журналынан өте тиімді ұсыныс келіп түскенін» және ол, Курцман, «осыған дейін Mad журналын журналға айналдыруға қызығушылық танытқандықтан», Гейнс, «журналдарды шығару туралы ештеңе білмейтін», Курцманға бұл ұсынысқа қарсы тұру үшін өзгеріс жасауға рұқсат берді. Гейнс сондай-ақ «егер Харви [Курцман] Pageant-тен ұсыныс алмаса, Mad форматын өзгертпеген болар еді» деді. Журналдың алғашқы жылдарында жаңа нөмірлер жыл сайын төрттен тоғыз рет жарық көрді. 1958 жылдың соңына қарай Mad жыл сайын сегіз рет шығатын кестеге келді, ол шамамен 40 жылға созылды. Нөмірлер мұқабада көрсетілген айдың басынан 7-9 апта бұрын сатылымға түсетін. Гейнс бұл ерекше уақыттың журнал сапасын сақтау үшін қажет деп ойлады. 1994 жылдан бастап Mad жыл сайын қосымша нөмірлер шығара бастады, содан кейін 353-нөмірге (1997 жылғы қаңтар) жетті. 500-ші нөмірімен (2009 жылғы маусым) Time Warner компаниясындағы қысқартулар кезінде журнал 2010 жылы жылына алты нөмірге дейін тоқсандық басылымға уақытша кері қайтып келді. 1961 жылы Гейнс өзінің компаниясын Premier Industries компаниясына сатты, ол жоталарды жасаушы компания. Бірнеше жылдан кейін Premier Mad-ті DC Comics баспасының бөлімшесі National Periodical Publications-тің Independent News компаниясына сатты. 1967 жылдың жазында Kinney National Company National Periodical Publications компаниясын сатып алды. Kinney Warner Bros. Seven Arts компаниясын 1969 жылдың басында сатып алды. Автотұрақтардағы даудың салдарынан Kinney Services 1971 жылдың тамызында National Kinney Corporation компаниясын құру үшін ойын-сауық емес активтерінен бөлініп шықты, және ол 1972 жылдың 10 ақпанында Warner Communications, Inc. болып қайта тіркелді. 1977 жылы National Periodical Publications DC Comics деп қайта аталды. Фельдштейн 1985 жылы зейнеткерлікке шықты, оның орнына келесі екі онжылдықта Mad-ты бірлесіп редакциялаған Ник Меглин мен Джон Фикараның аға командасы келді. Ұзақ жылдар бойы продюсер болған Ленни «Барада» Бреннер көркемдік директор болып тағайындалды, ал Джо Райола мен Чарли Каду кіші редакторлар ретінде ұжымға қосылды. 1992 жылы Гейнс қайтыс болғаннан кейін, Mad Time Warner (қазір WarnerMedia) корпоративтік құрылымына көбірек енгізілді. Ақырында журнал өзінің ұзақ жылдар бойы орналасқан үйін 485 Мэдисон даңғылынан тастап, 1990 жылдардың ортасында DC Comics кеңсесіне көшіп барды, сол кезде DC 1700 Бродвейге көшті. 2001 жылғы наурыздағы 403-нөмірде журнал өзінің көптен бері сақтап келген табуын бұзып, жарнамалық жарнамалар жасай бастады. Сыртқы табыс түсті баспаны енгізуге және қағаз сапасын жақсартуға мүмкіндік берді. Меглин 2004 жылы зейнеткерлікке шыққаннан кейін Фикара (атқарушы редактор ретінде), Райола мен Кадау (аға редакторлар ретінде) және 1999 жылы көркемдік директор болып тағайындалған Сэм Вивиано командасы келесі 14 жыл бойы Mad-ты басқарды. Жылдар бойы MAD жасөспірімдердің ақымақтығы мен саяси әзіл-сықақтың ерекше қоспасы болып қала берді. 2017 жылдың қарашасында Rolling Stone «MAD Американың ең жақсы саяси сатиралық журналына айналды» деп жазды. Дегенмен, Mad 2017 жылдың соңында Нью-Йоркте 550-нөмірмен (мұқабасы 2018 жылғы сәуірде) тоқтады, ал Билл Моррисон 2017 жылдың маусымында 2018 жылғы қаңтарда Фикараның орнын басатын болып тағайындалды. MAD Нью-Йорктегі қызметкерлерінің ешқайсысы бұл қадамға бармады, нәтижесінде редакциялық бағыт, стиль және көркемдік бағыт өзгерді. Мад-те 100-ден астам жаңа есімдер дебют жасады, соның ішінде Брайан Позен, Мария Бамфорд, Иан Бутби, Люк МакГарри, Акила Хьюз және болашақ Пулитцер сыйлығының финалисі Пиа Гура. Нью-Йорктан шыққан көптеген суретшілер мен жазушылар Калифорниядағы басылымдарға оралды, соның ішінде Серджио Арагонес, Аль Джаффи, Десмонд Девлин, Том Ричмонд, Питер Купер, Тереза Бернс Паркхерст, Рик Тулка, Том Банк, Джефф Круз, Эд Стекли, Ари Каплан, жазушы және бұрынғы аға редактор Чарли Кадау, суретші және бұрынғы арт-директор Сэм Вивиано. Калифорниядағы Mad-тің бірінші нөмірі «#1» деп қайта нөмірленді. 2019 жылы қайта жаңартылған журнал екі Eisner Award номинациясын алды — MAD тарихындағы тұңғыш рет «Ең жақсы әңгіме» және «Ең жақсы юморлық басылым» номинацияларында. AT&T 2018 жылдың маусымында Time Warner компаниясын сатып алды. Моррисон 2019 жылдың наурызында DC Entertainment компаниясындағы жұмыстан босатылғандар мен қайта құру кезінде Mad-тен кетті. Жаңа Бербанк басылымының 10-нөмірінен (2019 жылғы желтоқсан) бастап Mad көбінесе жаңа мұқабалары мен бүктемелері бар жинақталған қайта басылымдардан тұра бастады, дегенмен кейбір жаңа мақалалар да мерзімімен жарияланды, соның ішінде «The Batman» («Ванна») және Илон Масктың Twitter-дегі қызметінің пародиязы («Free Speeches On The Beaches» Доктор Сьюсс стилінде). Журналдың газет стендтеріндегі таралымы тоқтатылды, ал бастапқыда ол тек комикс дүкендері арқылы және жазылым арқылы қолжетімді болды, бірақ 2022 жылы таралымы Barnes & Noble арқылы «The Treasure Trove of Trash» деп аталған жинақталған басылымдар сериясы арқылы кеңейтілді.
Қайталанатын белгілері
Mad өзінің көптеген тұрақты және жартылай тұрақты қайталанатын ерекшеліктерімен, соның ішінде "Спион қарсы шпион", "Mad Fold in", "The Lighter Side of" және теледидар мен кино пародияларымен танымал. Журналға сондай-ақ қайталанатын әзілдер мен сілтемелер де кірді, олар визуалды (мысалы, Mad Zeppelin немесе құмырадағы Артур өсімдігі) және тілдік (аксолотл, фуршлуггинер, потребье және виблфетцер сияқты ерекше сөздер) сипатталады.