Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Моранхат () - Үндістанның Ассам штатындағы Шарайдео ауданындағы қала. Қалалық аудан Солтүстік-Шығыс 37 көлімен Шарайдео және Дибругарх аудандарына бөлінеді.
Moranhat (IPA: ˈmɔːrænˌhɑːt) is a town and a town area committee in Charaideo district in the Indian state of Assam. The town is divided by N. H 37 into Charaideo and Dibrugarh district.
Этимология
Бұл жер бұрын сауда орталығы болған, онда Моран тайпасының адамдары Чутья патшалығында орналасқан Дихиннің солтүстігінде өз өнімдерін сату үшін баратын. "Морандар шапаны" осы орталықтан өз атын алған. Моран тайпасы өз атын осы аймақтан алған болса керек.
The place used to be a trade centre where the people from Moran tribe used to visit in order to sell their products in the north of Dihing which was located in the Chutiya kingdom. It is from this centre that "Moran hat" derives its name. The tribe Moran probably got its name from this region.
Тарих
Сибсағардағы Моранхат деп аталатын аймақ Ассамның жоғарғы бөлігінде тарихи маңызы зор. Бұл жер өзінің атауын Моран тайпасының ежелгі заманда орнатқан базарынан (асам тілінде шапқын) алған. Бұл қауым осы жерден өз атын алған болса керек, өйткені жақын маңдағы Моранжан, Моран Чанмай және т.б. сияқты ұқсас есімдер бар. Сол кездегі аймақтың географиялық жағдайы бүгінгіден мүлдем өзгеше еді. Сол кезде Дихин өзені қазіргі Моранхат пен Сепон аймағынан оңтүстікке қарай Дисой деп ағып, Дисанг пен Диху өзендері өз қоныстары ретінде ағып, ақыр соңында Махурамухта (Бокахат) және Лакхуда (Калиабор) Брахмапутраға қосылды. Кейінгі кезеңде (бәлкім, 16 ғасырдың аяғында) Дихиннің бұл ағысы құрғап, Дихин солтүстікке қарай басқа бағыт алды. Бұл солтүстікке қарай Брахмапутраның су ағынын арттырып, Дихиннің бұрын құрғаған ағысын Брахмапутра өзені алып, Мажули аралын қалыптастыруға әкелді. Моран тайпасының адамдары Дихиннің оңтүстігінде (Дирой) өмір сүрсе, Чутия халқы Дихиннің солтүстігінде өмір сүрді. Морандықтар Дихин өзенінен өтіп, Моранхатқа өз базарларын құрған. Ақырында, Чутия патшалығының құлдырауынан кейін аймақты Ахомдар басып алды, олардың патшасы Сухунмунг XVI ғасырда өзінің астанасын Бакатаға Дихин өзенінің жағасына жақын жерде салды. Бұған дейін Тяо Хамти патшайымы да Ахом патшалығынан Дихин арқылы қашып, Хабунгқа жеткен.
The area known as Moranhat located in the Sibsagar is of great historical significance in Upper Assam. The place got its name from the market (hat in Assamese) set up by the people of Moran tribe in ancient times. The community probably got its name from the place as there are other places nearby with similar names as Moranjan, Moran Changmai, etc. The geographical condition of the region was very different from today in those times. At that time, the Dihing river flowed south of present day Moranhat and Sepon region as the Disoi, had the rivers Disang and Dikhou as its tributaries, ultimately joining the Brahmaputra in Mahuramukh (Bokakhat) and Lakhou (Kaliabor). At a later period (probably late 16th century), this stream of the Dihing dried out and the Dihing took another course to the north. This led to the overflow of water in the Brahmaputra to the north and the previously dried out course of Dihing was taken up by the Brahmaputra which lead to the formation of Majuli island. The people of the Moran tribe lived to the south of the Dihing (Diroi) while the Chutia people lived north of the Dihing. The Morans often crossed the Dihing and set up their markets in Moranhat. Finally, after the fall of Chutia kingdom, the region was occupied by the Ahoms whose king Suhungmung of the 16th century built his capital in Bakata near the banks of the Dihing river. Before that, the queen of Tyao Khamti also fled the Ahom kingdom by crossing the Dihing and reached Habung while further shows the geographical condition of that time.
Демография
Моранхат - Ассамның шығыс бөлігінде орналасқан қала. Қаланың атауы Моран қауымынан (асыл тұқымды Ассам қауымы) алынған. Қаланың айналасын шай бақтары, мұнай кен орындары және ауылдар қоршап тұр. 2001 жылғы Үндістан санағының мәліметтері бойынша Моранхаттың тұрғындарының саны 5779 адам. Ерлер халық санының 55%-ын, ал әйелдер 45% құрайды. Моранхаттың сауаттылық деңгейі 78%, ұлттық орташа деңгейден 59,5% жоғары: ерлердің сауаттылығы 80% , әйелдердің сауаттылығы 77% . Моранхаттың 11 пайызы 6 жасқа толмағандар. Бұл аймақта негізінен жергілікті Ассам қауымдастықтары тұрады, қалада мұсылман иммигранттары, джайндар, христиандар қалған халықты құрайды. Ингредиенттер бенгалиялықтар, христиандар, сикхтер, боджпурилер және тамильдер - көбінесе монастырь мектептерінде оқыту тапсырмасымен келгендер - бұл қалада тұратын негізгі қауымдардың бірі. Бұл қала тұрғындарының негізгі кәсібі - оқыту. Ауыл шаруашылығы мен шағын бизнес халықты табыс табудың маңызды екі жолы болып табылады. Моранхатта сөйлейтін негізгі жергілікті тіл - асам тілі, одан кейін көшпелілер сөйлейтін бенгал, хинди, бходжпури және панджаби сияқты иммигрант тілдері бар. Моранхаттың ерекше географиялық ерекшелігі - оның Моранхат және Дибругарх деп аталатын екі ауданның арасында орналасқандығы. Моранхаттың жүрегі арқылы 37-ші ұлттық тас жол өтеді. Ұлттық тас жол бөлгіш ретінде әрекет етеді, бір жағы Чараидео ауданының, екіншісі Дибругарх ауданының қарамағына кіреді.
Moranhat is a town located in the eastern part of Assam or Upper Assam. It derives its name from the Moran community (an indigenous Assamese community) The town is surrounded by tea gardens, oil fields, and villages. as of 2001 India census, Moranhat had a population of 5779. Males constitute 55% of the population and females 45%. Moranhat has an average literacy rate of 78%, higher than the national average of 59.5%: male literacy is 80%, and female literacy is 77%. Eleven per cent of the population in Moranhat is under 6 years of age. Predominantly indigenous Assamese communities are present in the area, the town also comprises immigrant Muslims, Jains, Christians constitute the remaining population. Immigrant Bengalis, Christians, Sikhs, Bhojpuris, and Tamilians—who mostly come here on teaching assignments at the convent schools—are some of the major communities residing in this town. The primary occupation of the inhabitants of this town is teaching. Farming and small scale businesses are also two of the important earning avenues for the people. Assamese is the main indigenous language spoken in Moranhat, followed by immigrant languages like Bengali, Hindi, Bhojpuri, and Punjabi spoken by immigrants. A unique geographical feature of Moranhat is its location between two districts— Charaideo (bifurcated from Sivasagar district), known as Moranhat and Dibrugarh,also known as Moran town. The National Highway 37 passes through the heart of Moranhat. The National Highway acts as the divider, where one side falls under the jurisdiction of Charaideo district and the other under the Dibrugarh district.
Тілдер
Моранхат қаласының 2011 жылғы санақ бойынша халқы 154,296 адам. Ассам тілінде 2963 адам, бенгал тілінде 1012 адам, хинди тілінде 1092 адам, ал божпури тілінде 313 адам сөйлейді. Моран Махила Махавидьялая, Моран ЖШС және Моран Коммерциялық колледжі - жергілікті жердің басқа да ірі жоғары оқу орындары. Нехру Хинди Видялая - хинди ортасындағы мектеп. Ең жақын университет - Дибругард университеті.
Moranhat town have a population of 154,296 as per 2011 census. Assamese is Spoken by
2,963 people, Bengali at 1,012, Hindi at 1,092 and Bhojpuri by 313 people. Moran Mahila Mahavidyalaya, Moran Junior College, and Moran Commerce College are some of the other major institutes of Higher Education of the locality. The Nehru Hindi Vidyalaya is a Hindi medium school. The nearest University is the Dibrugarh University.
Көлік
Моранхат Ассамның барлық ірі орындарымен жеке және мемлекеттік автобус қызметтері арқылы жақсы байланысқан. Ең жақын темір жол станциясы Моранхат, ал ең жақын әуежай - Моханбари әуежайы, қаладан шамамен 40 км қашықтықта орналасқан. Моранхат темір жол станциясы Солтүстік-Шығыс шекаралық темір жолдың қарамағына кіреді және ол күн санап көп жұмыс істейтін темір жол станциясы болып табылады. Ассамның астанасы Диспур қаласынан 300 км-ден астам (89 сағат автобуспен жол жүру) қашықтықта орналасқан. Моранхатта ұлттық тас жолдың үстінде және сыртында көптеген тамақ дүкендері бар, сондықтан олар Дибругарх және Тинсукия сияқты жерлерге (шығысқа қарай) сапар шегушілермен толы. Моранға ең жақын дамыған ауыл - атақты Хатхати.
Moranhat is well connected to all the major places of Assam through private and state government bus services. The nearest railway station is Moranhat, and the nearest airport is Mohanbari Airport, which is around 40 km away from the town. The Moranhat Railway Station falls under the North East Frontier Railway and is becoming increasingly a busy railway station. Assam's capital city of Dispur is over 300 km (8–9 hrs bus journey) from the town. There is an array of food outlets in Moranhat on and off the National Highway and are hence thronged by travelers on their visits to places like Dibrugarh and Tinsukia (along the extreme east). The nearest developed village to Moran is the renowned Khatkhati.