Кіріспе

Малай түбегінің ежелгі грек және римдік атауы Алтын Херсонес немесе Алтын Херсонес (Χρυσῆ Χερσόνησος, Chrys Chersónēsos; Chersonesus Aurea), Алтын түбегін білдіреді, бұл классикалық ежелгі грек және рим географтары Малай түбегіне қолданған атау, ең танымал - Клавдий Птолемейдің 2 ғасырдағы географиясында.

Атауы

Алтынның байтақ жері туралы ең алғашқы мәліметтерді Оңтүстік-Шығыс Азиядағы жерлер деп түсіндіруге болады. Рамаянада Суварнабхуми (Алтын жер) және Суварнадвипа (Алтын арал немесе жарты арал, онда dvipa жарты арал немесе аралға қатысты болуы мүмкін) туралы айтылады. Гректердің Александр Македонскийдің жаулап алуларынан кейін шығысқа қарай жерлер туралы білімі жақсарды, бірақ Оңтүстік-Шығыс Азиядағы орындарға нақты сілтемелер Рим империясының көтерілуінен кейін ғана пайда болды. Грек және рим географтары Эратостен, Дионисий Перигетес және Помпоний Мела Алтын арал (Хрисе, Хрисе Инсула) туралы жазған, қазіргі уақытта кейбіреулер Малай түбегін қоспағанда, Суматраны білдіреді деп айтқан. Алайда Плиний "Табиғи тарих" кітабында Кризаны құрлық та, арал да деп атаған. Птолемейдің "География" атты еңбегінде Тирдің Марины жазған еңбекке негізделген, Алтын Херсонес туралы ең танымал және ең ерте айтылған мәлімет бар. Алайда, географияға кейінгі географтар қосылған ақпараттар кіреді, ал Алтын Херсонес туралы алғашқы нақты айтылу Гераклеялық Маркианның еңбегінде болуы мүмкін. Херсонес грек тілінде түбекті білдіреді, және алғашқы ғалымдар Алтын Херсонесті Төменгі Бирмамен байланыстыруға тырысқанмен, бұл термин қазір жалпы Малай түбегін білдіреді. Малай түбегі ежелгі дәуірде алтын өндіруші болған деп саналады, ал Патани мен Пахангтағы алтын кен орындары әлі де XVII ғасырда малай португал жазушысы Годиньо де Эредианың сөздерімен айтылған. Қазіргі кезде алтын қазіргі Малайзияның негізгі өнімі болмаса да, ол әлі де өндірілуде, мысалы, Пахангтағы Раубта.

Картографиялық сілтемелер

Алтын Херсонес Птолемейдің картасында кездеседі, ол жарым аралдағы кейбір географиялық орындарды көрсетеді. Алайда Птолемейдің ең көне карталары 13 ғасырдың аяғына таман сақталған. Птолемейдің, көптеген ерте географтар сияқты, Үнді мұхитын жабық теңіз деп санағанын және Птолемейдің жұмысына негізделген карталар Алтын Херсонес жабық бассейннің ішінде орналасқандығын көрсетеді. Алтын жарым аралдың шығысында Ұлы шығанақ орналасқан, ол одан әрі шығысқа қарай terra incognita (тағайындалмаған жерлер) шекарасымен шектеледі. Араб географтары Үнді мұхитының жабық бассейн ретінде идеясы 8-ғасырда қателікпен жасалғандығын білген, мысалы, әл-Хуаризмидің "Жерді сипаттау кітабы" еңбегінде. Олар Үнді мұхитының Әлем мұхиттарымен байланысты болуы мүмкін екенін көрсетті, Малай түбегінен тыс мекенделген әлемнің шығыс шегі - Қараңғы теңіздегі зергерлік арал. Птолемейлердің шығыс жағалауы Аждаһаның құйрығы түбегіне айналды. Алтын Херсонес Андреас Валспергердің 1448 жылы Констанцада жасаған mappa mundi картасында көрсетілген. Онда "хик рекс каспар габитавит" (бұл жерде патша Каспар өмір сүрген) деген жазу бар. Каспар - Бейт-Лехемде жаңа туған Мәсіхке құлшылық еткен үш дананың бірі. Богемиялық Мартин 1492 жылы географиялық жер шарында Марко Полоның "алтында бай" деп айтқан Зипангу (Жапония) маңындағы Хризе және Аргире ("Алтын" және "Күміс") аралдарын тапты. 1587 жылы Педро де Унамуноның қолбасшылығымен осы жердегі аралдарды табу үшін экспедиция жіберілді.

Географиялық орналасуы

Алтын Херсонес аймағының әртүрлі географиялық ерекшеліктері мен елді мекендерінің атаулары Птолемейдің "География" кітабында берілген, оның ішінде қалалар мен өзендер де бар. Алайда әр түрлі ғалымдар бұл атаулардың әртүрлі екенін ұсынды. Көптеген осы жерлер үшін координаттар берілгенімен, олар Жерорта теңізінен алыс жерлерде сенімді болып саналмайды, өйткені олар астрономиялық байқауға негізделмеген болуы мүмкін, сондықтан оларды сәйкестендіру үшін сенімді түрде қолдануға болмайды. Птолемейдің еңбегі жүздеген жылдар бойы көшіріліп, аударылып келді, ең көне нұсқасы жазылғаннан кейін мың жылдан астам уақыт бойы көшірілді, ал қателер енгізілген болуы мүмкін.

Өзендер

Птолемейдің картасында бір-бірімен қосылған үш өзеннің бір ғана өзенге айналуы көрсетілген, бірақ ол өзен шын мәнінде жоқ. Алайда бұл Перак пен Пахангты байланыстыратын ежелгі арал арқылы өтетін жолдың бар екендігін көрсетеді деп болжанған. Хрисоанас өзені "Алтын өзен" деген мағынаны білдіреді, ол батыс жағалаудағы әртүрлі өзендер, Транг өзенінен (Тайландтың оңтүстігінде) немесе Лунгу өзенінен, Перак өзенінен немесе Бернам өзенінен немесе оңтүстікке қарай Муар өзенінен басталады. Сабара немесе Сабана - екінші эмпорион, әртүрлі ұсыныстар бойынша Селангор немесе Кланг маңында, немесе Малакканың оңтүстігінде немесе Оңтүстік Джохорда, сондай-ақ Сингапурда. Tharra осы сайт үшін әртүрлі мәтіндерде кем дегенде 10 түрлі координаттар жиынтығы берілген, сондықтан оны анықтау қиын және оны анықтауда келісім жоқ. Паланда бірнеше авторлар Kota Tinggi деп ұсынған. Калонка Таиландтың оңтүстігіндегі Чумфон провинциясынан Паханг өзені алабына дейінгі әртүрлі жерлер ұсынылды. Коле полис Малай түбегінің солтүстік-шығыс жағалауында орналасқан деп саналады және Келантанда немесе Кемаман өзені мен Куантан аралығында болуы мүмкін. Малай түбегінің солтүстік-шығыс жағалауында орналасқан перимула, ұсыныстарға Лигор, Келантан немесе Тренггану өзенінің дельталары және Реданг аралы кіреді.

Басқа ерекшеліктері

Кейп Малеу Колон атауы "Малай нүктесін" білдіреді, мүмкін Малай түбегінің оңтүстік-шығыс бұрышы. Кейбіреулер оны Жохордағы Танжунг Пеньябонг немесе Танжунг Тенггарохтан Пахангтағы Танжунг Гелангқа дейін деп анықтады. Перимуликос шығанағы - Сиам шығанағы болуы мүмкін, бірақ Патани шығанағынан Сонгхладағы Тале Сап көліне дейінгі балама ұсыныстар ұсынылған.