Кіріспе
Ходжкин лимфомасын емдеу үшін қолданылатын химиотерапиялық режим лексикалық деректер базасы ABVD - Ходжкин лимфомасының бірінші кезектегі емдеуінде қолданылатын, ескі MOPP протоколын алмастыратын химиотерапиялық режим. Ол химиялық терапия препараттарымен бір мезгілде емдеуден тұрады: Адриамицин (доксорубицин/ гидроксидаунорубицин деп те аталады, CHOP- да H ретінде белгіленеді) Блеомицин Винбластин Дакарбазин (прокарбазинге ұқсас, MOPP- да және COPP- да P ретінде белгіленеді)
the lexical database
ABVD is a chemotherapy regimen used in the first line treatment of Hodgkin lymphoma, replacing the older MOPP protocol. It consists of concurrent treatment with the chemotherapy drugs:
Adriamycin (also known as doxorubicin/hydroxydaunorubicin, designated as H in CHOP)
Bleomycin
Vinblastine
Dacarbazine (similar to procarbazine, designated as P in MOPP and in COPP)
Медициналық қолданыстар
2007 жылдан бастап АБВД жаңадан диагностикаланған Ходжкин лимфомасына бастапқы химиотерапиялық емдеу ретінде кеңінен қолданылады. Бұл Ходжкин лимфомасының ерте сатысын емдеу үшін ең тиімді және ең аз уытты химиотерапиялық режим болды. Бұл жағдайда кеңінен қолданылатын басқа химиялық терапия режімдері - Стэнфорд V және BEACOPP режімдері.
Жанама әсерлер
АБВД- ның жанама әсерлері жедел (химиотерапия кезінде пайда болатын) және кешіктірілген (химиотерапия аяқталғаннан кейін бірнеше айдан бірнеше жылға дейін пайда болатын) болып бөлінеді. Кейінгі кезде пайда болатын жанама әсерлер ерекше маңызды, өйткені Ходжкин лимфомасы үшін емделген көптеген науқастар емделіп, химиялық терапия аяқталғаннан кейін ұзақ өмір сүре алады.
Жедел жанама әсерлері
Шаш құлау немесе алопеция - ABVD-нің жалпы емес, бірақ жиі кездесетін жанама әсері. Химиотерапия аяқталғаннан кейін бірнеше ай ішінде түк жоғалады. АБВД кезінде науқастану және құсуы мүмкін, бірақ химиотерапиямен науқастану мен құсудың емдеу әдістері едәуір жақсарды (осыдан төмендегі " Қосымша күтім " деген бетті қараңыз). АБВД кезінде қанның төменгі саны немесе миелосупрессия 50% - ға жуық кездеседі. Кейде бұл аурудың алдын алу үшін қан жасушаларының өсу факторларын қолданады (осы жердегі " Қосымша күтім " деген бетті қараңыз). Химиотерапия кезінде қанды жиі тексеру қажет. Кез келген қызба немесе инфекция белгілері тез арада тексерілуі керек; ауыр инфекциялар химиялық терапиядан кейін қандағы ақ қан клеткаларының саны төмен адамда тез пайда болуы мүмкін. Блеомицинге аллергиялық реакциялар пайда болуы мүмкін. Аллергиялық реакцияларды анықтау үшін, ABVD- нің бірінші кезеңіне дейін блеомициннің шағын сынақ дозасы беріледі. Нейропатия: Химиотерапия перифериялық нейропатияға әкеледі, бұл - қол мен аяқтан басталатын, кейде қол мен аяқты қамтитын, бірте-бірте жалғасып, ұзаққа созылатын, дәнекерлеу, қатты ауырсыну және суыққа сезімталдық.
Кейінгі пайда болатын жанама әсерлер
АБВД кезінде тұқымсыздық сирек кездеседі. Бірнеше зерттеулер ерлерде химиялық терапия кезінде сперматозоидтар саны азаяды, бірақ АБВД аяқталғаннан кейін олар қалыпты күйге келеді деп көрсетті. Әйелдерде ABVD алған кезде фолликулді ынталандыратын гормонның деңгейі қалыпты күйде сақталған, бұл жұмыртқалық функция сақталғанын көрсетеді. Осы деректерге қарамастан, АБВД терапиясын бастамас бұрын, онкологпен бала туудың мүмкіндіктерін (мысалы, сперма, овуляция, эмбрионды криоконсервациялау) талқылау керек. АБВД кезінде блеомицинді қолдану кезінде өкпеге токсикалық әсер ету немесе өкпеге зақым келтіру болуы мүмкін, әсіресе Ходжкин лимфомасын емдеудің бір бөлігі ретінде көкірекке сәулемен емдеу кезінде. Бұл улану химиотерапия аяқталғаннан кейін бірнеше айдан бірнеше жылға дейін пайда болады және әдетте жөтел мен тыныс алудың қиындауы ретінде көрінеді. Блеомицин алған науқастарда операция кезінде жиі қолданылатын жоғары концентрациядағы оттегі бірнеше жылдан кейін де өкпеге зақым келтіруі мүмкін. Өкпе функциясының сынақтары көбінесе блеомицинмен байланысты өкпе зақымдануын бағалау үшін қолданылады. Бір зерттеуде Ходжкин ауруына қарсы АБВД алған пациенттердің 18% - ының өкпесі блеомицинмен зақымдалған. Ретроспективті талдаулар блеомициннің қажет екендігіне күмән келтірді, алайда бұл жерде ол ABVD-нің стандартты бөлігі болып қала береді. Кардиологиялық токсикоз немесе кардиомиопатия адриамициннің кейінгі жанама әсері болуы мүмкін. Адриамицинмен байланысты жүрекке әсер ететін токсикалық әсерлер өмір бойына қолданылатын адриамицин дозасына байланысты және 400 мг/ м2 - ден жоғары жиынтық доза алған адамдарда күрт өседі. АБВД- мен емделетін барлық дерттер осы дозадан аз мөлшерде алады (6 цикл АБВД- мен емделгенде, адриамициннің жиынтық дозасы 300 мг/ м2 құрайды); сондықтан, адриамицинмен байланысты жүрекке әсер ететін токсикалық әсер АБВД- мен емделгенде өте сирек кездеседі. Екінші дәрежелі қатерлі ісіктер. Ходжкин лимфомасынан сауыққан науқастарда басқа (екінші) қатерлі ісіктер даму қаупі жоғары болады. ABVD кезінде емдеумен байланысты лейкемиялар жиі кездеспейді, әсіресе MOPP- мен салыстырғанда. Бұл екінші қатерлі ісіктердің көбі өкпе қатерлі ісігі немесе әйелдерде сүт қатерлі ісігі болып табылады, бұл ем аяқталғаннан кейін темекі тартуды тоқтатудың және тұрақты профилактикалық күтімнің маңыздылығын көрсетеді. Радиациялық және химиотерапиялық терапия осы екінші дәрежелі қатерлі ісіктердің дамуында рөл атқарады; ABVD сияқты химиотерапияның нақты үлесін анықтау қиын болуы мүмкін.
Қосымша күтім
Қолдаулы күтім - бұл ABVD химиотерапиясының жанама әсерлерін болдырмау немесе емдеу және адамдарға химиотерапияны мүмкіндігінше аз ыңғайсыздықпен өтуіне көмектесу.
Құсуға қарсы дәрілер
ХХІ ғасырдың басында құсуға қарсы дәрі-дәрмектерде елеулі жетістіктер жасалды. Пациенттерге көбінесе ісік пайда болудың алдын алу үшін химиотерапиядан бұрын 5 HT3 рецепторларының антагонисттері (мысалы, ондансетрон), кортикостероидтар және бензодиазепиндер қосылады. Бұл дәрілер, сондай- ақ фенотиазиндер сияқты, еркізу пайда болғаннан кейін де тиімді. Әр адамның жүрек айну мен құсу сезімі әр түрлі болады. Жалпы алғанда, пациенттерде жиі біршама жеңіл- орташа науқастану байқалса да, ауыр науқастану немесе құсу АБВД кезінде жиі кездеспейді. Эметогендік әсері жоғары. науқастану мен құсудың алдын алу бойынша ұсыныстар бар. Қажет болған жағдайда, пациенттерде 10 мг- дан 20 мг- ға дейінгі метоклопрамидті 4 - 6 сағат сайын немесе 10 мг прохлорперазинді немесе 12, 5 мг- ді 4 - 6 сағат сайын инъекцияға жеткілікті мөлшерде алу керек.
Өсу факторлары
Қанның өсу факторлары - сүйек кемігін қан жасушаларының белгілі бір түрін көбірек өндіруге ынталандыратын дәрілер. Жиі қолданылатын мысалдарға G- CSF және эритропоэтин жатады. Кейде бұл дәрілер ABVD- мен нейтропенияның (ағарған қан клеткаларының төмен санының) және химиотерапиямен байланысты анемияның алдын алу үшін қолданылады, бірақ олардың қолданылуы жалпыға бірдей емес.
Тарих
1960 жылдардың ортасына дейін Ходжкин ауруының озық сатысы бір препаратты химиялық терапиямен емделді, ұзақ мерзімді өмір сүру және емдеу деңгейі өте төмен болды. Химиотерапияға төзімділікті түсінудегі жетістіктер мен комбинациялық химиотерапияның дамуы кезінде Ұлттық онкологиялық институттағы (АҚШ) Винсент Т. Де Вита мен Джордж Канеллос MOPP режимін жасады. Мехлорэтамин, винкристин (Онковин), прокарбазин және преднизонның бұл комбинациясы Ходжкин лимфомасының озық сатысындағы науқастардың 70% - ына жуығын емдей алады. MOPP алдын ала Ходжкин лимфомасын емдеуде сәттілік көрсеткенмен, оның уыттылығы елеулі болды. Сүйек кеміруден басқа, жиі кездесетін жанама әсерлерге винкристиннің әсерінен пайда болған жүйке зақымдануы және прокарбазинге аллергиялық реакциялар жатады. Ұзақ мерзімді әсерлер де алаңдататын, себебі пациенттер көбінесе емделіп, химиялық терапиядан кейін ұзақ өмір сүруді күтуі мүмкін. Ұзақ мерзімді әсері - тұқымсыздық, одан да маңыздысы - емделумен байланысты миелодисплазия немесе жедел лейкемияның даму қаупі 14 есеге дейін өсті. Бұл еммен байланысты гематологиялық қатерлі ісіктер Ходжкин лимфомасы емінен кейін 5 - 9 жылда ең жоғары деңгейге жетті және жаман болжаммен байланысты болды.
Даму
Сондықтан, MOPP- ның ұзақ мерзімді жанама әсерлерінің көпшілігі үшін жауапты деп саналатын алкилдеуші заттардан (мысалы, мехлорэтаминнен) аулақ болу үшін баламалы ем схемалары сыналды. АВВД-ны МОПП-ға қарағанда аз уытты және тиімді альтернатива ретінде әзірледі; АВВД-ның алғашқы нәтижелері итальяндық диссертацияда жарияланды. Нәтижелерді 1975 жылы Gianni Bonadonna бастаған итальяндық топ ағылшын тілінде жариялады. Кейін бірнеше зерттеулер MOPP және MOPP- мен ABVD- ді салыстырып, ABVD- ді Ходжкин лимфомасының алдыңғы және басқа емшараларымен салыстырды. CALGB жүргізген ірі зерттеу ABVD- нің жалпы жауаптың жоғары деңгейі, гематологиялық уыттылығының төмендеуі, қайталанусыз өмір сүрудің жақсаруы және ABVD- мен емделген науқастарда қайталанудан кейінгі нәтижелердің жақсаруы арқылы MOPP- ке қарағанда артық екендігін көрсетті. Кейінгі зерттеулер ABVD- нің тиімділігі жағынан артықшылығын растады, сондай- ақ еммен байланысты жіті лейкемия сияқты кейінгі жанама әсерлердің ABVD- мен MOPP- ке қарағанда аз кездесетінін көрсетті. Бірге алғанда, бұл нәтижелер Ходжкин лимфомасының бірінші кезектегі емдеуінде АБВД- ні МОПП- мен АБВД- ні ауыстыруға әкелді. Кейін бірнеше сынақтарда ABVD немесе ABVD-ге ұқсас немесе гибридті MOPP/ABVD-ді BEACOPP және BEACOPP-тің күшейтілген режимдерімен салыстырған.
Ұрықтық
Ғалымдар АБВД-мен химиотерапия алған сегіз әйелдің жұмыртқалық тіндерін және сау 15 әйелдің тіндерін талдады. Олар ABVD-мен емделген қатерлі ісік ауруларының тіндерінде басқа химиялық терапия алған әйелдер немесе ұқсас жастағы сау әйелдер тіндеріне қарағанда 4 - 10 есе көп жұмыртқа бар екенін анықтады. Жұмыртқалық тін сау күйде, жас әйелдердің жұмыртқалық тіндеріне ұқсас болып көрінді. Жұмыртқалар жетілмеген күйде болса да, ғалымдар олардың қалай пайда болғанын анықтауға тырысады, содан кейін оларды жетілу жолын ойлап табуға тырысады. Қазіргі түріндегі жұмыртқалардың жұмыс істейтіндігі белгісіз.