Кіріспе

Ажуран сұлтаны (1922 ж. - 1960 ж. Басында) - Сомалидің солтаны, Ажуранның басшысы. 1920 жылдары Италия Корольдігіне адалдықты ұсынды және 1930 жылдардың басында "Шавелли (Шабелле) және Ауия (Хауие) сұлтаны" атанды. Олол Динле 1922 жылы сұлтандыққа тағайындалды және оның сұлтандығы Веби Шабелдің жоғарғы ағысынан шығып, ХХ ғасырдың басында дәстүрлі астана Келафода орналасқан. Эфиопия империясы өзінің дәстүрлі аумағын жаулап алғаннан кейін, сұлтан Олол Динле 1920 жылдары Италиямен одақтасуға тырысты. 1930 жылдардың басында итальяндықтар оны "Шавелли (Шабелле) және Ауия (Хауие) сұлтаны" деп атады.

Өмір

Ол Олул Динле сұлтан - Ажуранның жеңімпаздарының ұрпағы. Эфиопиялық бақылаудың Огаденге терең кеңеюі Келафоны басып алуға әкелді, Олол Динле Ферфер мен Келафо арасындағы шекараның эфиопиялық жағында өте кішкентай аумақ қалдырды. Шабелле өзенінің бойындағы бұл кішкентай жер стратегиялық тұрғыдан маңызды болды, өйткені Эфиопияға орталық немесе оңтүстік Сомалилендтен кез келген шабуыл осы аймақтан өтуі керек еді. Сұлтан Орфа Келафоны басқаруға тағайындалды, бірақ Олол Динледің эфиопиялық күштерге қарсы шабуылы соншалықты ауыр болды, сондықтан Шабелл бойындағы ашаршылықтан аулақ болу үшін эфиопиялық үкіметтің араласуы қажет болды. Италияның Олол Динлемен одақтастығын мойындау үшін ол 1930-шы жылдары "Шавельдің сұлтаны" деп аталды. Олол Динле Италияның Эфиопияға қарсы көмегін алуына қуанышты болды, өйткені оның әкесі Эфиопия түрмесінде қалды және эфиопиялық туы оның халқының ата-бабаларының астанасы Келафоның үстінде желбіреді. Эфиопия Омар Саматардың итальяндық Сомалилендке шабуылдарын қолдауға кірісті, ол Хобё сұлтандығының бұрынғы генералы Олол Динлеге ұқсас мақсатпен Хобёде Маджертин кланының билігін қалпына келтіруге тырысты. 1931 жылы Харардың Дежазмахы ("Есік қолбасшысы") Гебремариам, Огаденге тағайындалған, Мостахилдегі Олол Динле бекінісіне шабуыл жасап, оны қиратты және Беледвейндегі итальяндық Резиденсаға қауіп төндірді, бірақ Гебремариам қарулы қақтығыстан аулақ болып, кері шегінді. Олол Динледің одан әрі шабуылдарын болдырмау үшін 1933 жылы Джиджигадан Келафоға Баламбара ("Қалдықтың қолбасшысы") Афаварк Вальда Самаяттың үлкен күші орналастырылды, өйткені Олол Динледің шамамен мың Дубат атты әскері Шабелле өзені аймағының эфиопиялық бақылауына үлкен қауіп төндірді. Екінші итало-эфиопия соғысы кезінде Олол Динле әскерлері италиялықтармен бірге сол кездегі полковник Луиджи Фрускидің қол астында Хираннан Эфиопияға басып кірді және Гобада Дежазмах Бейн Меридтің (сонымен қатар Бейн Мерид деп те жазылады) күштеріне шабуыл жасады. Сұлтан Олол Динлеге адал әскерлер Эфиопияның ішіне 350 шақырымға дейін кіріп, Гобадағы Дежах Бейне Меридтің әскерлеріне шабуыл жасап, эфиопиялық үкіметті қолдаған барлық ауылдарды қиратты. Ганале Дориа шайқасында Сұлтан Олол Динлеге адал әскерлер Рас Дестаның Бале және Дежазмах Бейн Мерид әскерлерімен қақтығысты. Екі жақ та ақырында майданнан кетіп, Бейн Мерид ауыр жарақат алды. Баяғыда Бале әскері Сидамо әскерін жалғыз қалдырып, кері шегінді. Олул Динле сұлтанның 1000 дубаттан тұратын әскері Дежазмах Бейн Мерид бастаған 4000 адамнан тұратын әскерді жеңді. Бұл жеңістің арқасында 1938 жылы Сұлтан Олол Динле Италияға шақырылды.

Өлім

Сұлтан Олол Динле 1960-шы жылдардың басында Аддис-Абебада Хайле Салассиемен Эфиопияға қарсы итальяндықтармен ынтымақтастық жасады деген айыптаулар бойынша өлтірілді. Ол Италияның "әділ одақтасы" болды және Ефиопияның императорлық үкіметін жиі сатып кететін.