1852 жылғы Ирландиялық тәуелсіз партия және жер иелену құқығы қозғалысы

Кіріспе

Тәуелсіз Ирландия партиясы (IIP) – 1852 жылғы жалпы сайлауда Ирландиядан сайланған 48 Ұлыбритания Парламенті депутатының таңдаған атауы, олар Жер иелену құқығы лигасының қолдауымен келді. Лига олардың үкіметтік қолдау мен лауазымдардан бас тарта отырып, жер иелерінің үстемдігіне тәуелсіз оппозиция ұсынуға және "үш F" деп белгілі аграрлық реформа бағдарламасын ілгерілетуге берген уәделерін қамтамасыз етті: әділ жалға алу, белгілі мерзімге иелену және еркін сату. Топтың бірлігіне Лорд Джон Расселдің либералдық үкіметінің Ұлыбританияда католик епископатын қайта орнатуға кедергі келтіру үшін қабылдаған Шіркеулік лауазымдар туралы заңды жоюға басымдық беруі және олардың тәуелсіздігіне екі жетекші мүшесінің жаңа Виг-Пилит үкіметіне өтуі нұқсан келтірді. Бұдан кейін тағы да депутаттардың кеудесін қайрауынан кейін, 1857 жылғы сайлауда он үш тәуелсіз депутат сақталды, бірақ 1859 жылы жаңа Либералдық министрлікті қолдау мәселесі бойынша жарылды, ол 1860 жылы ирланд жер иелігін реттеуге алғашқы әрекет жасады.

Құрылыс және ертедегі бөліну

Жалға алушылар құқығы лигасы, көбінесе пресвитериандық аудандардағы Ольстердегі жалға алушылар құқығы қауымдастықтарымен, оңтүстіктегі жалға алушыларды қорғау қоғамдарымен (көбінесе жергілікті католик дін қызметкерлерінің басшылығымен) бірікті. Ол 1850 жылы Дублинде Чарльз Гаван Даффи, жаңартылған «Жас Ирландия» апталығы «The Nation» редакторы, Джеймс Макнайт, «Londonderry Sentinel» редакторы, халықаралық католик апталығы «The Tablet» негізін қалаушы Фредерик Лукас және жетекші ұлтшыл газеттің иесі Джон Грей шақырған жалға алушылар құқықтары конгресінде құрылды. Ұлы ашаршылық пен ауыл шаруашылығы бағаларының төмендеуінен туындаған қиындықтарға қарсы Даффи жалға алушылар құқығының талабы бүкіл Ирландия үшін жаңа қозғалыстың және (мүмкін, бойкоттаушы) ұлттық партияның негізі болуы мүмкін деп сенді. 1852 жылдың шілдесіндегі Вестминстер сайлауларында 48 депутат, оның ішінде Нью-Росстан Даффи, жалға алушылардың мүддесін қолдауға міндеттенді. Бірақ Даффи жоспарлаған «Солтүстік және Оңтүстік лигасы» Ольстерде сәтті болмады. Шекаралық Ньюри қаласынан Уильям Кирк провинцияның жалғыз жалға алушы құқығы өкілі болды. Монаган округінде пастор Дэвид Белл өзінің 100 пресвитериандық қауымдастарының арасында Джон Грейді сайлау округінде кандидат ретінде қолдау туралы өтінішке қол қойғандардың тек 11-і ғана оған дауыс бергенін анықтады. Даун округінде Англиядағы Рочдейлдің депутаты болған және жалға алушылар құқығы туралы заң жобасын жасаған Уильям Шарман Кроуфордтың жиналыстарын Оранж жасақтары бұзды. Солтүстіктегі протестант тұрғындары мен сайлаушыларға үндеу жасаудағы алғашқы қиындықтардың бірі – Лига қолдаған көптеген кандидаттардың 1851 жылғы шіркеу атақтары туралы заңды жою ниеті болды. Олардың арасында көптеген қайтару қауымдастығының депутаттарының болуымен бірге, Католик шіркеуінің қалпына келтірілген иерархиясына қатысты Заңның шектеулерін алып тастауға деген ұмтылысы Лиганың жарияланған күнтәртібінен тыс саяси мақсаттар үшін пайдаланылатын күдікті күдікті күшейтті. Бұл ретте Даун округінің танымал жалға алушысы Джулиус МакКаллах 1851 жылғы заң өз мақсатына жеткенін, «ескі аждаһа мен келіспеушіліктерді жаңартып, қазір қуанышпен бірігіп жатқан халықты бөлуге» жеткенін мәлімдеді. Сонымен қатар, солтүстіктегі жер иелері консервативті кандидаттар сайланбаса, қазіргі Ольстер әдет-ғұрыптарына келісімдерін қайтарып алатындарын мәлімдеді. 1852 жылдың қарашасында лорд Дербидің қысқа ғұмырлы консервативті үкіметі ирландтық жалға алушыларды жерден шығарылған кезде жасаған жақсартулар үшін өтемақы төлеу туралы заң жобасын ұсынды. Жалға алушыларды өтеу туралы заң жобасы 1853 және 1854 жылдары Палаталар палатасында қабылданды, бірақ Лордтар палатасында сәтсіз аяқталды. Заң жобалары Лигаға және оның депутаттарына әсер етпеді, өйткені жер иелері жалға алу ақысын көтерудегі шектеусіз еркіндіктерін сақтап, өтемақы төлеу шығындарын жабуға мүмкіндік алатын еді. Палаталар палатасындағы билік тепе-теңдігін сақтап, тәуелсіз ирланд депутаттары үкіметті құлатуға дауыс берді. Бірақ осы процесте жетекші мүшелердің екеуі, Джон Садлиер және Уильям Кёг, тәуелсіз оппозицияға берген уәделерін бұзып, лорд Абердиннің жаңа виг-пилиттік министрлігінде лауазымдарды қабылдады. Одан кейін тағы жиырма адам сенімді қолдаушылар ретінде еріп жүрді. Абердин шіркеу атақтары туралы заңға қарсы болғанымен, оның үкіметі жалға алушылар құқығына қатысты ешқандай міндеттеме бермеді. 1853 жылдың ақпан айында Лигадағы пікірсайыста Макнайт, ирланд сепаратизміне қатысты кез келген белгіге сақ болғандықтан, Даффидің осы дезертирлерді айыптауын қолдамады. Керісінше, ол оңтүстік Лигасының өкілі болып табылатын ұлтшылдықтың күшейе түсуіне наразылық білдірді.

The Tenant Right League joined tenant rights associations in largely Presbyterian districts in Ulster with tenant protection societies (often guided by local Catholic clergy) in the south. It was formed in 1850 at a tenant right convention called in Dublin by Charles Gavan Duffy, editor of the revived Young Irelander weekly The Nation; James MacKnight editor of the Londonderry Sentinel; Frederick Lucas, founder of the international Catholic weekly, The Tablet; and John Gray, owner of the leading nationalist paper, the Freeman's Journal. Against the background of the distress caused by the Great Famine and by a fall in agricultural prices, Duffy believed that the demand for tenant rights could serve as the basis for a new all Ireland movement and for a (potentially abstentionist) national party. The Westminster elections of July 1852 returned 48 MPs, including Duffy from New Ross, pledged to the tenant cause. But what Duffy had projected as a "League of North and South" failed to deliver in Ulster. William Kirk from the border town of Newry was province's only tenant right representative. In Monaghan, the Rev. David Bell was to find that of his 100 Presbyterian congregants who had signed the requisition asking John Gray to stand in their constituency only 11 voted for him. In County Down, William Sharman Crawford, who as MP for Rochdale in England had been the author of a tenant right bill, had his meetings broken up by Orange vigilantes. An early difficulty in appealing to Protestant tenants and voters in the north was the declared intention of many League endorsed candidates to repeal the Ecclesiastical Titles Act 1851. Together with the presence among them of so many sitting Repeal Association MPs, their determination to remove the Act's restrictions on a restored Catholic Church hierarchy heightened the suspicion that the League was being used for political purposes beyond its declared agenda. In this, the prominent County Down tenant righter, Julius McCullagh, argued the 1851 Act worked its purpose: to "afresh old grudges and differences to divide a people now happily uniting". It was the case as well that landowners in the north threatened to withdraw their consent for the existing Ulster Custom if their Conservative nominees were not elected. In November 1852, Lord Derby's short lived Conservative ministry introduced a land bill to compensate Irish tenants on eviction for improvements they had made to the land. The Tenant Compensation Bill passed in the House of Commons in 1853 and 1854, but failed in the House of Lords. The bills had little impressed the League and its MPs as landlords would have been left free to pass on the costs of compensation through their still unrestricted freedom to raise rents. Holding the balance of power in the House of Commons, the Independent Irish MPs voted to bring down the government. But in the process two of the leading members, John Sadlier and William Keogh, broke their pledges of independent opposition and accepted positions in a new Whig Peelite ministry of Lord Aberdeen. Twenty others followed as reliable supporters. While Aberdeen opposed to the Ecclesiastical Titles Act, his government gave no undertakings in regard to tenant right policy Significantly in a League debate in February 1853 MacKnight, wary of any sign of Irish separatism, did not support Duffy in condemning these desertions. Rather, he protested the increasingly strident nationalism of southern League spokesman.

Бөлу және ыдырау

Католик шіркеуінің бас архиепископы Пол Каллен, тәуелсіз оппозициялық саясатқа бастапқыда күмәмен қараған, округтердегі қалған IIP-ге дін қызметкерлерінің қолдауын шектеуге тырысты. Бұл Католик қорғаныс лигасынан (оның қарсыластары "Папаның мыс тобы" деп атаған) шығумен бірге болды. Лукастың Калленге қарсы шағымын Римге жолдауы дін қызметкерлерінің қолдауын одан әрі әлсіретті. Даффи үшін ирланд жалдамалы шаруалардың және жалпы Ирландияның жағдайы бұрынғыдан да бейшара болып көрінді. 1855 жылы ол сайлау округіне қоштасу хаты жазып, енді сайлаушылардың сенімін орындай алмағандықтан парламенттен кетуге шешім қабылдағанын мәлімдеді. Джон Диллонға ол МакКеогтың патриотизмді, ал Калленнің шіркеуді бейнелейтін Ирландияда енді өмір сүре алмайтынын жазды. 1856 жылы Даффи отбасымен Австралияға эмиграциялады. 1857 жылғы жалпы сайлауда ауылшаруашылық бағаларының өсуі шаруалардың агитацияға деген ынтасын басып, өзін "Тәуелсіз Ирландия" деп таныстырғандар 13 орынды сақтап қалды. Солтүстікте үш "F" принципі бойынша бір орын жеңіліп алынды. Сэмюэл МакКарди Грир Лондондерри қаласынан сайланды. Бірақ Грир IIP-мен емес, про-британдық радикалдармен байланыс орнатты. Тәуелсіз Ирландия депутаттарының номиналды жетекшісі Джордж Генри Мур болды. Католик шіркеуінде Мур Калленнің қарсыласы, Туам архиепископы Джон МакХейлдің 1857 жылы "әдепсіз" және "арсыз" дін қызметкерлерінің ықпалына байланысты парламентте қайта сайлануына жеткілікті қолдау көрсетті. IIP парламентте толық дауысын жинауға немесе мүмкіндік туғанда басқа депутаттардың қолдауын алуға қажетті ұйым мен басшылықты дамыта алмады. 1859 жылғы 31 наурызда лорд Дербидің екінші консервативтік үкіметіне сенімсіздік білдірілген кезде партия жетіге қарсы алты дауыспен, лорд Палмерстон басқаратын жаңа либералдық үкімет құру үшін виг және радикалдық фракцияларға қосылу керек-жарақ деп шешті. Бұл партияның біртұтастығының аяқталуын білдірді, бірақ Ирландия саясатындағы тәуелсіз оппозиция 1874 жылға дейін сақталды. 1860 жылғы жер иелері мен жалдамалы шаруалар туралы заңға түзетулерде (Ирландия) Палмерстонның жаңа үкіметі жалдау шарттарының негізі ретінде келісімшарт құқығын ғана растады. Үш "F" принципі бойынша заңдар 1880-ші жылдардағы жер соғысына дейін күтілді, оны жаңа Ирландия Ұлттық жер лигасы үй иелерімен одақтасып, Ирландия парламенттік партиясымен бірлесіп жүргізді.

The Catholic Primate, Archbishop Paul Cullen, who had been sceptical of the independent opposition policy from the outset, sought to rein in clerical support for the remaining IIP in the constituencies. This was accompanied by the defection from the League of the Catholic Defence Association (to their detractors, "the Pope's Brass Band"). Lucas's decision to take a complaint against Cullen to Rome further alienated clerical support. To Duffy the cause of the Irish tenants, and indeed of Ireland generally, seemed more hopeless than ever. In 1855 he published a farewell address to his constituency, declaring that he had resolved to retire from parliament, as it was no longer possible to accomplish the task for which he had solicited their votes. To John Dillon he wrote that an Ireland where McKeogh typified patriotism and Cullen the church was an Ireland in which he could no longer live. In 1856 Duffy and his family emigrated to Australia. In the 1857 general election, with a recovery in agricultural prices blunting the enthusiasm of farmers for agitation, those presenting themselves as Independent Irish managed to hold on to 13 seats. One seat was won in the north on a platform of the three F's. Samuel MacCurdy Greer was returned for Londonderry City. But Greer identified with the pro Union British Radicals not with the IIP. The Independent Irish MPs had been under the notional leadership of George Henry Moore. Within the Catholic Church, Moore had retained sufficient support from Cullen's rival, Archbishop John MacHale of Tuam, for his reelection in 1857 to overturned in the House of Commons on the grounds of "obtrusive" and "unseemly" clerical influence. The IIP never developed the organisation and leadership to get out their full vote in the Commons or to collect, when the opportunity arose, the support of other MPs. In a vote of confidence in the Lord Derby's second Conservative government on 31 March 1859 the rump of the party split seven against six on whether join Whig and Radical factions in bringing in a new Liberal ministry under Lord Palmerston. This marked the end of any pretence to coherence, although as a faction in Irish politics the Independent Oppositionists endured until 1874. In the Landlord and Tenant Law Amendment (Ireland) Act 1860 the new Palmerston government did no more than confirm contract law as the basis for tenancies. Legislation of the three F's awaited the Land War of the 1880s, agitation conducted by the new Irish National Land League in alliance with the home rule Irish Parliamentary Party.

Мұра

Тарихшы Ф. С. Л. Лайонс 1858 жылы консерваторлар тұрақты көпшілікпен билікке оралғанда "тәуелсіз партияның уәдесінің құрдымдылығы" ашылды деген қорытындыға келеді. "Ирландиялық дауыстарды ирландиялық жеңілдіктерге сатуға талпыну" соңында "тоқтаусыз" болды. Оның пікірінше, ешқандай нәтижеге қол жеткізілмеді, бұл "шамамен бір буын бойы парламенттік қысымның пайдалылығына сенуді жойған" сәтсіздік болды. 1870-ші жылдардағы Ұзақ депрессия кезінде жер соғысы күшейді. 1879 жылдан бастап оны оңтүстік протестант Чарльз Стюарт Парнелл басқарған тікелей әрекеттер арқылы Ирландия Ұлттық Жер Лигасы ұйымдастырды, бірақ солтүстіктегі жалға алушылардың құқықтарын қорғаушылар одан көптеп қалыс қалды. 1880 жылы Парнелл күрестен сайлаудағы жемістерді жинауды бастады. Алпыс төрт үйдегі билеуші сайланды, олардың жиырма жетісі оның қолдаушылары болды. 1885 жылғы сайлауда, 1884 жылғы Халықты өкілдік ету туралы заңмен ирландиялық сайлаушылардың саны үш есеге артқан кезде, Парнелл 85 мүшеден тұратын Ирландиялық парламенттік партиясын біріктірді. Бірақ тәуелсіз Ирландия партиясы "ешқандай жағдайда туысқан емес". Парнеллдің саясаты ашық түрде, және көптеген британдық парламентарийлердің пікірінше, цинизммен, ирландиялық дауыстарды ирландиялық жеңілдіктерге сатудан және олар берілмеген жағдайда кедергі келтіруден тұрды.