Кіріспе
Фотографиядағы экспозицияны бағалау әдісі, Бен Фолдстың EP-сі
the EP by Ben Folds
Фотографияда "күннің 16 ережесі" (кейде "күннің ережесі" деп те аталады) – жарық өлшегішсіз күндізгі жарықта дұрыс экспозицияны бағалау тәсілі. Жарық өлшегіштен тәуелсіздік артықшылығынан басқа, бұл ереже қиын жағдайларда дұрыс экспозицияға қол жеткізуге көмектеседі. Ереже көбінесе камера жарық өлшегіштері сияқты шағылысқан жарыққа емес, түсетін жарыққа негізделгендіктен, өте жарық немесе өте қараңғы нысандар ескеріледі. Бұл ереже экспозиция мәні (EV) жүйесін пайдаланып, күн ашық күндерде камера параметрлерін есте сақтауға көмектеседі. Негізгі ереже: "Күн ашық күндері, тікелей күн сәулесінде түсірілген нысан үшін диафрагманы f/16-ға, ал қақпақтың жылдамдығын ISO-ның тең кері шамасына (немесе ISO параметріне) орнатыңыз."
Ереже қолданылуы
Негізгі ереже: "Күн ашық күндері, тікелей күн сәулесіндегі нысан үшін диафрагманы және қақпақтың жылдамдығын ISO пленкасының жылдамдығына [немесе ISO орнатылымына] тең етіңіз". секунд (кейбір камераларда секундқа ең жақын қол жетімді орнатым – секунд). Күн ашық күндері ISO 200 пленкасы / орнатылымы және апертурасы бар болғанда, қақпақтың жылдамдығын немесе секундқа орнатыңыз. Күн ашық күндері ISO 400 пленкасы / орнатылымы және апертурасы бар болғанда, қақпақтың жылдамдығын немесе секундқа орнатыңыз. Басқа жарық өлшемдеріндегідей, f саны өзгеруімен компенсацияланатын қақпақтың жылдамдығын өзгертуге болады, мысалы, секундтағы экспозиция секундтағы экспозицияға тең. Жалпырақ айтқанда, түзетулер диафрагманың арттырылуының әрбір тоқтатуы үшін (яғни, f санын азайту) экспозиция уақыты екі есеге азайтылуы керек, және керісінше, осылайша жасалады. Бұл апертура мен экспозиция уақыты арасындағы математикалық қатынастан алынған жалпы ережеге сәйкес келеді, ақылға қонымды диапазондарда экспозиция апертура қатынасының квадратына кері пропорционал және экспозиция уақытына пропорционал; осылайша, экспозицияның тұрақты деңгейін сақтау үшін апертураның өзгеруі c коэффициенті экспозиция уақытының өзгеруін талап етеді және керісінше. Апертураның өзгеруі 1 тоқтату әрқашан 2-нің квадрат түбіне жақын факторға сәйкес келеді, сондықтан жоғарыда аталған ереже.
As with other light readings, shutter speed can be changed as long as the f number is altered to compensate, e. g. second at gives equivalent exposure to second at More in general, the adjustment is done such that for each stop in aperture increase (i. e., decreasing the f number), the exposure time has to be halved, and vice versa. This follows the more general rule derived from the mathematical relationship between aperture and exposure time—within reasonable ranges, exposure is inversely proportional to the square of the aperture ratio and proportional to exposure time; thus, to maintain a constant level of exposure, a change in aperture by a factor c requires a change in exposure time by a factor and vice versa. A change in the aperture of 1 stop always corresponds to a factor close to the square root of 2, thus the above rule.