Кіріспе

Қара қарағанат негізіндегі сусын

Ribena (/r/aɪ/'/b/iː/n/ə/ ryeBEEnə) – қара қарағанаттан жасалған газдалмаған және газдалған жұмсақ сусын, сондай-ақ сумен араластырылатын жеміс сусынының концентраты. Ол бөтелкелерде, банкаларда және көптеген қаптамаларда қолжетімді. Бастапқыда Англияда пайда болған, 2013 жылға дейін GlaxoSmithKline (GSK) фармацевтикалық компаниясы өндірген, кейін бренд жапондық Suntory сусын компаниясына сатылды. Бұл бренд бастапқыда балалар үшін пайдалы өнім ретінде танымал болды, себебі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ұлыбритания үкіметі оны балаларға С витаминін толықтыру үшін таратқан. Beecham компаниясы, 2000 жылдан бері GSK құрамында, 1955 жылы брендті сатып алып, көптеген газдалмаған сусын түрлерін жасады. 2000-шы жылдардағы С витаминінің мөлшері, қант деңгейі және кейбір өнімдердегі жемістің нақты көлеміне қатысты туындаған даулар оның пайдалы өнім ретіндегі беделін түсірді, ал 2013 жылға қарай бұл бренд көбінесе жұмсақ сусын ретінде қарастырылды.

Даму

Рибена бастапқыда Англияда, Бристоль қаласындағы HW Carter компаниясымен қарақаттан жасалатын концентрат ретінде өндірілді. Шәкәріштерді дайындау үшін таза жеміс сироптарын зерттеу Солтүстік Сомерсеттегі Лонг Эштон ауыл шаруашылығы және бағбандарлық ғылыми-зерттеу станциясында пектиназа ферменті арқылы жүргізілді. Рибенаны биохимик Одри Грин және Бристоль университетінің ғалымы Вернон Чарли 1933 жылы жасады. Қарақаттың құрамында С витаминінің жоғары деңгейде екені анықталды. Сусынға 1938 жылы Бристольдік С. М. Леннокс мырза қарақаттың ботаникалық атауынан – Ribes nigrum – алған Рибена деген ат қойды.

Соғыстан кейінгі

Өндіріс 1947 жылдың соңында Дин орманындағы Коулфордтағы жаңа Корольдік орман фабрикасына көшірілді, және өндіріс осы күнгә дейін сол жерде жалғасуда. Картерс компаниясы 1955 жылы Бичем тобына сатылды. 1989 жылы Бичем және СмитКлайн Бекман бірігіп, СмитКлайн Бичем құрды, ал 2000 жылы СмитКлайн Бичем мен ГлаксоУэлком бірігіп, ГлаксоСмитКлайн (GSK) компаниясын құрды. GSK және оның ізашарлары Ribena-ның көптеген сусын нұсқаларын жасады, бірақ ол Ұлыбританияда және басқа да Ұлт Достастығы елдерінде «денсаулыққа пайдалы тағам» ретінде беделін сақтап келді. 2001 жылы Ribena Toothkind деп сатылатын (Британдық тіс дәрігерлер қауымдастығы басқа сусындарға қарағанда тістерге аз зиянды деп мойындаған) сұйылтылған Ribena концентратын Ұлыбританияның жарнама стандарттары органы қате ақпарат берген деп таныды және сусын тіс шірігін тудырмайды деген мәлімдемелерді қаптамадан алып тастауды талап етті. Бұл шешім жоғары сотта расталды. 2003 жылы Ұлыбританиядағы Азық-түлік комиссиясы Ribena-ның құрамындағы қанттың балалардың семіздігіне әкелуі мүмкін екенін сынады. 2004 жылы Женни Суо және Жаңа Зеландиядағы орта мектептегі бір сыныптасы сүйікті жеміс сусындарының С витаминінің мөлшерін анықтау үшін ғылыми тәжірибе жүргізді. Олар сынаған «Ribena» өнімінде С витаминінің деңгейі анықталмағанын анықтады, бұл брендтің беделіне және «Ribena-дағы қара құлпынайларда апельсинге қарағанда төрт есе көп С витамині бар» деген жарнамалық мәлімдемесіне қайшы келді. 2007 жылдың наурыз айында GSK кінәсін мойындады және Окленд аудандық соты тұтынушыларды адасқандығы үшін 217 500 NZ$ айыппұл салды, сондай-ақ түзету жарнамаларын тарату және веб-сайтында мәлімдеме жасауды бұйырды. GSK бұл мәселе тек Австралия мен Жаңа Зеландияға қатысты екенін, ал Ұлыбритания сияқты басқа нарықтарда сатылатын Ribena өнімдерінің құрамында өнім таңбасында көрсетілген С витаминінің мөлшері бар екенін мәлімдеді. 2007 жылдың қаңтар айында Австралиялық тұтынушылар қауымдастығы Choice журналы жүргізген зерттеуде Ribena жеміс сусындарының құрамында тек 5% қара құлпынай шырыны (концентраттан) бар екені анықталды. 2013 жылы брендтің жылдық әлемдік сатылымы шамамен 500 миллион фунт стерлингті құрады. 2013 жылдың қыркүйегінде Suntory компаниясына 1,35 миллиард фунт стерлингке сатылуы туралы хабарланды. 2011 жылы шығарылған, бірақ 2014 жылы тоқтатылған газдалған нұсқасы 2020 жылы қайтадан дүкендерге оралды, қара құлпынай және малина дәмінде. Бұл сол жылы хош иісті газдалған сусындар нарығының өсуіне байланысты болды. 2022 жылы Hasbro компаниясымен бірлескен акция аясында Ribena тақырыбындағы Monopoly ойыны жасалды. Ойын жиынтығы онлайн-байқау арқылы 10 000 тұтынушыға таратылды.