Кіріспе

Спримонт (spʁimɔ̃) – Бельгияның Льеж провинциясында орналасқан Валлония муниципалитеті. Муниципалитет мына аудандардан тұрады: Долембре, Гомзе-Андумон, Лувейн, Рувре және Спримонт. Басқа ауылдар: Банне, Дамре, Флоре, Линсе, Огне, Прессе және Риваж. 2006 жылдың 1 қаңтарында Спримонттың жалпы халқы 12 782 адамды құрады. Жалпы аумағы – бұл халық тығыздығын көрсетеді.

Этимология

Спримонт – ежелгі атау, оның ең алғашқы жазбалары 855 және 856 жылдарға дейін сақталып қалған. Олар Ставело аббаттығында орналасқан. Спримонт сөзінің этимологиясы белгісіз. Алғашқыда, бұл бір жердің аты сияқты көрінеді, алайда кейбір тарихшылар оның бір адамның атына байланысты болуы мүмкін екенін ұсынады. Спримонт атауының жазылуы (1) жазу тіліне және (2) уақыт кезеңіне байланысты әртүрлі болуы мүмкін. Спримонт 1100 жылдан астам уақыттан бері болғандықтан, әртүрлі жазылу нұсқалары күтілуде. Мысалы, Эрнст 888 жылы «Sprismonte» деп, ал Мартин мен Дюро 1049 жылы «Sprismont» деп келтіреді. Дегенмен, шамамен 1000 жылдан бері «Спримонт» атауы ғана қолданылып келеді. Лиеж археологиялық институтының бюллетенінде (VII том) тевтон тіліндегі Spir Boum, Spereboum, Sper Boun, сондай-ақ фриз тіліндегі Spiri, Spere, Sper және латын тіліндегі sorbus сөздеріне сілтемелер бар. Бұл сөздер «найза», «шаша», «алжапқыш» деп аударылады. Бұл сөздің латын тілінен шыққандығы туралы пікір бар. Егер осы пікір дұрыс болса, «монт» жұрнағы «mons, montis» сөзінен туындаған, яғни «төбе» немесе «тау» дегенді білдіреді. Алайда, кейбір тарихшылар осы жұрнағы бар көптеген географиялық атаулар төбеде емес, тіпті аңғарларда орналасқан жерлерге қатысты екенін көрсетеді. Бұл «төбе» деген мағынаға күмән тудырады, бірақ басқа бір дерек көз монстың римдік дәуірде саяхатшылар үшін демалыс орны ретінде қолданылғанын көрсетеді. «Спри» префиксінің шығу тегін анықтау үшін тағы да пікір алысу қажет, өйткені оның бастауы ежелгі заманның тоңырларында жоғалған сияқты. Ежелгі жазбаларда латын тіліндегі бірнеше мүмкін шығу тегі көрсетілген: spiris, spers. Түбір сөздің мағынасына қарамастан, атаудың өзіндегі қолданысын да ескеру қажет. Мысалы, егер ол ағаш түріне немесе ағашқа сілтеме жасайтын болса, онда сол ежелгі заманда оның қандай мағынасы болған? «Спри» сөзі «найза» дегенді білдіреді деген пікір сенімді түрде айтылған. Спримонт этимологиясын қорытындылай келе, белсенді мағынасы «Атты жауынгер» болса, ал пассив мағынасы «Қорғаныс найзасы» болуы мүмкін. Бұл «Mont de Spiris» сөзінен туындаған.