Терьер – иттердің ерекше түрі, бастапқыда зиянкестерді аулау үшін өсірілген. Шағын, жіті, батыл, түрлі топтарға бөлінеді. Иттер туралы көбірек біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Терьер (лат. terra – жер) – иттердің бір түрі. Терьерлер бастапқыда зиянкестерді аулау үшін өсірілген, әдетте кішкентай, қылшықты, жанкешті және батыл болатын көптеген тұқымдардың немесе жергілікті тұқымдардың кез келген итін білдіреді. Терьерлердің бес негізгі тобы бар, олардың әрқайсысы пішіні мен өлшемі бойынша ерекшеленеді.
Dog type
Terrier (from Latin terra, 'earth') is a type of dog originally bred to hunt vermin. A terrier is a dog of any one of many breeds or landraces of the terrier type, which are typically small, wiry, game, and fearless. There are five different groups of terrier, with each group having different shapes and sizes.
Тарих
Терриерлердің көпшілігі бұрынғы, мақсатты түрде өсірілген иттерден шығарылған. Ерте замандағы аң аулау терьерлерінің жанкештілігі оларды спорттық жарыстарда пайдалану арқылы қолданылды. Бастапқыда терьерлер, мысықтарды қуып шығару сияқты жарыстарда бақ сынасты. Барлық егеуқырларды ең жылдам өлтірген ит жеңіске жетті. XVIII ғасырда кейбір терьерлерді аң аулау қабілеттерін жақсарту үшін гонча иттерімен, ал кейбіреулерін "қайраттылық пен батылдықты күшейту" үшін соғысқа арналған иттермен шағылыстырды. Соғысқа арналған иттермен, әсіресе бульдогтар мен терьерлердің будандары, иттармен ұрысудың қаны төгілген спортында қолданылды. Бүгінгі күні Миниатюралық Бультерьер сияқты үй жануарлары түрлері Халықаралық Кинологиялық Федерация (FCI) бойынша "Буль" типіндегі терьерлерге жатқызылған. Қазіргі терьерлердің көпшілігі серіктес иттер ретінде және отбасылық жануарлар ретінде ұсталады. Олар көбінесе иелеріне адал және мейірімді болады.
Most terrier breeds were refined from the older purpose bred dogs. The gameness of the early hunting terriers was exploited by using them in sporting contests. Initially, terriers competed in events such as clearing a pit of rats. The dog that was the fastest in killing all the rats won. In the eighteenth century some terriers were crossed with hounds to improve their hunting, and some with fighting dog breeds to "intensify tenacity and increase courage". Some of the crosses with fighting dogs, bull and terrier crosses, were used in the blood sport of dog fighting. Modern pet breeds such as the Miniature Bull Terrier are listed by the Fédération Cynologique Internationale (FCI) under Bull type terriers. Today, most terriers are kept as companion dogs and family pets. They are generally loyal and affectionate to their owners.
Терьер түрлері мен топтары
XVIII ғасырда Ұлыбританияда терьерлердің екі түрі ғана мойындалды: ұзын және қысқа аяқты. Бүгінде терьерлер көбінесе өлшемі немесе атқаратын қызметі бойынша бейресми жіктеледі. Аң аулауға арналған түрлері әлі де аңды табу, оның ізінен жүру немесе жер астында іздеу үшін қолданылады, кейде аңды қуып шығаруға да пайда келеді. Қазіргі заманғы мысалдарына Джек Рассел терьері, Ягдтерьер, Рат терьері және Паттердейл терьері жатады. Сонымен қатар, кішкентай зиянкестерді өлтіру үшін пайдаланылған Кейн терьері, Шотландия терьері және Батыс Хайленд ақ терьері сияқты қысқа аяқты терьерлер де бар. Алғашқы аң аулау терьерлеріне солтүстік Англияда түлкілерді өлтіруге көмектесу үшін шығарылған Фелл терьері және оңтүстік Англияда түлкілерді іздеу, өлтіру немесе қуып шығару үшін пайдаланылған Хант терьері жатады. XIX ғасырдың соңында бұқамен күресу және иттармен ұрысу үшін қолданылған бульдог пен терьердің әртүрлі комбинациялары кейіннен терьер мен бульдогтың қасиеттерін біріктіретін жеке тұқымдарға айналдырылды. Бостон терьерін қоспағанда, олар көбінесе кинологиялық клубтардың терьерлер тобына жатады. Тәжірибелі шаруалар Bull Terrier және Стаффордшир буль терьері сияқты қазіргі заманғы буль типіндегі терьер тұқымдарын үй жануарлары мен көрме терьерлеріне айналдырды. Ойыншық терьерлер ірі терьерлерден өсірілді және Ойыншықтар немесе серіктер тобында көрсетіледі. Осы тұқымдардың ішінде ағылшын ойыншық терьері мен йоркшир терьері бар. Олар кішкентай болғанымен, нағыз терьерлік мінез-құлқы мен белсенділігін сақтайды және бағынышты "қолына сыймайтын" иттер емес. Бұқа мен терьердің басқа да ұрпақтары, мысалы, Азиялық Гулл терьері, әлі де иттармен ұрысу үшін өсіріліп келеді.
In the 18th century in Britain, only two types of terriers were recognized, long and short legged. Today, terriers are often informally categorized by size or by function. Hunting types are still used to find, track, or trail quarry, especially underground, and sometimes to bolt the quarry. Modern examples include the Jack Russell Terrier, the Jagdterrier, the Rat Terrier, and the Patterdale Terrier. There are also the short legged terriers such as the Cairn Terrier, the Scottish Terrier, and the West Highland White Terrier, which were also used to kill small vermin. The original hunting terriers include the Fell Terrier (developed in northern England to assist in the killing of foxes) and the Hunt Terrier (developed in southern England to locate, kill or bolt foxes during a traditional mounted fox hunt). The various combinations of bulldog and terrier that were used for bull baiting and dog fighting in the late 19th century were later refined into separate breeds that combined both terrier and bulldog qualities. Except for the Boston Terrier, they are generally included in kennel clubs' Terrier Group. Breeders have bred modern bull type terrier breeds, such as the Bull Terrier and Staffordshire Bull Terrier, into suitable family dogs and show terriers. Toy terriers have been bred from larger terriers and are shown in the Toy or Companion group. Included among these breeds are the English Toy Terrier and the Yorkshire Terrier. While small, they retain true terrier character and are not submissive "lap dogs". Other descendants of the bull and terrier types, such as the Asian Gull Terrier, are among the dogs still raised for dog fighting.
Сыртқы келбеті
Терьерлер сыртқы түрі жағынан қатты өзгеше. Ағылшын ойыншық терьері (қара және қоңыр) сияқты өте кішкентай, жеңіл денелі, тегіс жүнді иттер, салмағы бар болғаны 2,5 кг-дан басталады, ал Airedale терьерлері өте ірі, қатаң жүнді болып, 30 кг-ға дейін не одан да көп салмаққа жетеді. 2004 жылы Біріккен Кеннел Клубы тышқан терьерінен шығарылған, Америкалық түксіз терьер деп аталатын терьердің жаңа түксіз тұқымын мойындады.
Terriers range greatly in appearance from very small, light bodied, smooth coated dogs such as the English Toy Terrier (Black and Tan), which weighs as little as , to the very large rough coated Airedale Terriers, which can be up to or more. As of 2004, the United Kennel Club recognized a new hairless breed of terrier derived from the Rat Terrier called the American Hairless Terrier.
Кеннел клубтарының жіктелуі
Конформациялы көрмелерде бәсекелескенде, көптеген kennel клубтары, соның ішінде Fédération Cynologique Internationale ұйымы, терьер тұқымдарын өздерінің терьерлер тобында біріктіреді. Fédération Cynologique Internationale терьерлерді 3-топқа жатқызады.
When competing in conformation shows, most kennel clubs including the Fédération Cynologique Internationale group pedigree terrier breeds together in their own terrier group. The Fédération Cynologique Internationale grouped Terriers in Group 3.