Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Француз мемлекет қайраткері (1778–1832)
French statesman (1778–1832)
Жан Батист Сильвер Гей, 1-ші Мартиньяк виконты (20 маусым 1778 – 3 сәуір 1832) – король Карл X билігінде болған 1814–1830 жылдардағы Бурбон монархиясының қайта орнату кезеңіндегі француз мемлекет қайраткері.
Jean Baptiste Sylvère Gay, 1st Viscount of Martignac (20 June 1778 3 April 1832) was a moderate royalist French statesman during the Bourbon Restoration 1814–30 under King Charles X.
Өмірбаян
Мартиняк Франциядағы Бордо қаласында дүниеге келген. 1798 жылы ол Эммануэль Жозеф Сиестің хатшысы болды; әскерде қызмет еткеннен кейін, ол әдебиетке бет бұрып, бірнеше жеңіл пьесалар жазды. Империя кезінде Бордода адвокат ретінде табысқа жетті, 1818 жылы корольдік соттың бас адвокаты болды. 1819 жылы Лимож қаласында генерал-прокурор болып тағайындалды, ал 1821 жылы Марманде округінен Депутаттар палатасына сайланды, онда Вилледің ультрароялистік саясатын қолдады. 1822 жылы мемлекеттік кеңесші, 1823 жылы Ангулеме герцогымен бірге Испанияға азаматтық комиссар ретінде сапар шекті; 1824 жылы виконт титулы алды және тіркеудің бас директоры болып тағайындалды. Саясатқа қатысуының нәтижесінде, оның ультрароялистік көзқарастары біртіндеп Доктринарийлер бағытына қарай өзгерді. Вилле биліктен құлағаннан кейін, Карл X оны жаңа келісім саясатын жүзеге асыру үшін таңдады. 1828 жылғы 4 қаңтарда ішкі істер министрі болып тағайындалды және президент атағын алмаса да, кабинеттің нақты басшысы болды. Баспасөз цензурасын жою заңын қабылдауға және корольды иезуиттер мен кіші семинариялар туралы 1828 жылғы 16 маусымдағы жарлыққа қол қоюға көндірді. Ол солшыл және оңшылдардың шабуылдарына ұшырады, ал 1829 жылғы сәуірде осы топтардың коалициясы палатада оны жеңген кезде, оның саясатына ешқашан сенбеген Карл X оны Полиняк князімен ауыстырды. 1830 жылғы наурызда Мартиняк атақты жарлықтарға қарсы наразылық білдірген мәлімдемеге көпшілікпен бірге дауыс берді; бірақ содан кейінгі төңкеріс кезінде ол өзінің легитимистік принциптеріне берік болды. Оның соңғы ресми қатысуы 1830 жылғы желтоқсанда Пирлер палатасында Полинякты қорғауы болды.
Martignac was born in Bordeaux, France. In 1798 he became secretary to Emmanuel Joseph Sieyès; after serving for a while in the army, he turned to literature, producing several light plays. Under the Empire he practised with success as an advocate at Bordeaux, where in 1818 he became advocate general of the cour royale. In 1819 he was appointed procureur général at Limoges, and in 1821 was returned for Marmande to the Chamber of Deputies, where he supported the ultraroyalist policies of Villèle. In 1822 he was appointed councillor of state, in 1823 he accompanied the duc d'Angouléme to Spain as civil commissary; in 1824 he was created a viscount and appointed director general of registration. In contact with practical politics his ultra royalist views were gradually modified in the direction of the Doctrinaires, and on the fall of Villèle he was selected by Charles X to carry out the new policy of compromise. On 4 January 1828 he was appointed minister of the interior, and, though not bearing the title of president, became the virtual head of the cabinet. He succeeded in passing the act abolishing the press censorship, and in persuading the king to sign the ordinances of 16 June 1828 on the Jesuits and the little seminaries. He was exposed to attack from both the extreme left and the extreme right, and when in April 1829 a coalition of these groups defeated him in the chamber, Charles X, who had never believed in the policy he represented, replaced him by the prince de Polignac. In March 1830 Martignac voted with the majority for the address protesting against the famous ordinances; but during the revolution that followed he remained true to his legitimist principles. His last public appearance was in defence of Polignac in the Chamber of Peers in December 1830.