Municipality in Agder, Norway
the municipality in Agder, Norway
Веннесла – Норвегияның Агдер округіндегі муниципалитет. Ол Сёрланданың дәстүрлі аймағында орналасқан. Муниципалитеттің әкімшілік орталығы – Веннесла ауылы. Веннесладағы басқа ауылдардың ішінде Гроване, Хегеланд, Хомстеан, Мушом, Øvre Eikeland, Øvrebø, Røyknes және Skarpengland бар. Веннесла Кристиансанд қаласының солтүстігінде, Отра өзенінің аңғарында жатыр. Муниципалитет Норвегиядағы 356 муниципалитет ішінде ауданы бойынша 242-ші орында. Веннесла Норвегиядағы халық саны бойынша 79-шы муниципалитет, оның халқы 15 294 адамды құрайды. Муниципалитеттің халық тығыздығы және соңғы 10 жыл ішінде халқы 11,2%-ға өсті.
Vennesla is a municipality in Agder county, Norway. It is located in the traditional district of Sørlandet. The administrative centre of the municipality is the village of Vennesla. Other villages in Vennesla include Grovane, Hægeland, Homstean, Mushom, Øvre Eikeland, Øvrebø, Røyknes, and Skarpengland. Vennesla lies about north of the city of Kristiansand in the Otra river valley. The municipality is the 242nd largest by area out of the 356 municipalities in Norway. Vennesla is the 79th most populous municipality in Norway with a population of 15,294. The municipality's population density is and its population has increased by 11.2% over the previous 10 year period.
Жалпы ақпарат
Веннесла приходы 1864 жылы Øvrebø муниципалитетінен бөлініп шыққанда муниципалитет ретінде құрылды. Бастапқыда Венеслада 1103 адам тұрды. 1960 жылдары Шей комитетінің жұмысының нәтижесінде Норвегияда көптеген муниципалитеттер біріктірілді. 1964 жылдың 1 қаңтарында Венесла (халық саны: 7321) көршілес Øvrebø муниципалитетінің көп бөлігімен (халық саны: 925) және тағы бір көршілес муниципалитет, Hægeland (халық саны: 849) біріктірілді, осылайша Венесланың жаңа, әлдеқайда ірі муниципалитеті құрылды. 1978 жылдың 1 қаңтарында Венесланың кішкентай аумағы (халық саны: 10) көршілес Сонгдален муниципалитетіне берілді. Содан кейін, 1984 жылдың 1 қаңтарында Хаугландсватнет ауданы, халқы жоқ, Венесладан Сонгдален муниципалитетіне берілді. 1990 жылдың 1 қаңтарында Венесла ауылының шығысына жақын орналасқан, халқы жоқ Рёссебрекка ауданы Кристиансанд муниципалитетінен Венеслаға берілді.
The parish of Vennesla was established as a municipality in 1864 when it was separated from the larger municipality of Øvrebø. Initially, Vennesla had 1,103 residents. During the 1960s, there were many municipal mergers across Norway due to the work of the Schei Committee. On 1 January 1964, Vennesla (population: 7,321) was merged with most of the neighboring municipality of Øvrebø (population: 925) and with all of another neighboring municipality, Hægeland (population: 849) which created a new, much larger municipality of Vennesla. On 1 January 1978, a small area of Vennesla (population: 10) was transferred to neighboring Songdalen municipality. Then again on 1 January 1984, the unpopulated Hauglandsvatnet area was transferred from Vennesla to Songdalen municipality. On 1 January 1990, the unpopulated Røssebrekka area, just east of the village of Vennesla was transferred from Kristiansand municipality to Vennesla.
Атауы
Муниципалитет (бастапқыда приход) ескі Венесла шаруашылығының атымен аталыпты, себебі алғашқы Венесла шіркеуі сол жерде салынған. Бірінші элемент – "вендил", ол "vǫndr" сөзінен шыққан, яғни "ұсақ бұтақ" деген мағына береді. Бұл Веннеслафьорден шығанағының ежелгі атауы болған болуы мүмкін. Соңғы элемент – "lá", ол "батпақ" немесе "сиырсу" дегенді білдіреді.
The municipality (originally the parish) is named after the old Vennesla farm since the first Vennesla Church was built there. The first element is vendil which comes from the word vǫndr which means "small twig". This may have been an old name for an arm of Venneslafjorden. The last element is lá which means "swamp" or "shallow water".
Елтаңба
Герб 1971 жылдың 15 мамырында қабылданды. Оның сипаттамасы: "Қызыл фонда, солтүстік-батысқа қарай бұрылып өтетін үш толқынды сызық, алты ағаш діңінен бұтақтары шығып тұрады және солтүстік-батыс төменгі жағында екі тісті дөңгелек". Бұл гербтің қызыл фонға ие екенін және оның негізгі элементтері – үш толқынды сызық, сызықтардың үстінде алты ағаш, ал төменінде екі тісті дөңгелек екенін білдіреді. Элементтердің түсі – алтын (Or), яғни әдетте сары түспен бейнеленеді, бірақ металдан жасалған болса, алтын қолданылады. Үш толқынды сызық муниципалитет арқылы ағатын Отра өзенін көрсетеді. Алты ағаш – жергілікті экономика үшін орман шаруашылығының маңыздылығын символдайды. Тісті дөңгелектер жергілікті индустрияны білдіреді. Гербтің үстінде үш мұнаралы қала қабырғасы тәжі бар, ол 1964 жылы бірігіп, қазіргі муниципалитетті құраған үш муниципалитетті – Веннесла, Оврэбё және Хегеландты көрсетеді. Гербті Альв Эрикстад жасаған. Муниципалдық тудың дизайны гербтің дизайнымен бірдей.
The coat of arms was adopted on 15 May 1971. The blazon is "Gules, three barrulets wavy in bend sinister with six tree trunks with branches issuant in chief and two cogwheels in sinister base Or". This means the arms have a red field (background) and the charge is three wavy lines diagonally crossing the arms with six trees above the lines and two cogwheels below. The charge has a tincture of Or which means it is commonly colored yellow, but if it is made out of metal, then gold is used. The three wavy lines symbolises the river Otra, which runs through the municipality. The six trees symbolize the importance of forestry to the local economy. The cogwheels symbolize the local industry. There is a three pointed mural crown on top of the arms which represent the three municipalities that were merged in 1964 to form the present municipality: Vennesla, Øvrebø, and Hægeland. The arms were designed by Alv Erikstad. The municipal flag has the same design as the coat of arms.
Үкімет
Венесла муниципалитеті бастауыш білім беру (10-сыныпқа дейін), стационарлық емес денсаулық сақтау қызметтері, зейнеткерлерге қызмет көрсету, әлеуметтік қамтамасыздандыру және басқа да әлеуметтік қызметтер, жер учаскелерін жоспарлау, экономикалық даму, муниципалдық жолдар мен коммуналдық желілерді ұстауға жауапты. Муниципалитет тікелей сайланған өкілдерден құралған муниципалдық кеңеспен басқарылады. Әкім муниципалдық кеңес мүшелерінің дауысымен тағайындалады. Муниципалитет Агдер аймақтық соты мен Агдер апелляциялық сотының қарауына жатады.
Vennesla Municipality is responsible for primary education (through 10th grade), outpatient health services, senior citizen services, welfare and other social services, zoning, economic development, and municipal roads and utilities. The municipality is governed by a municipal council of directly elected representatives. The mayor is indirectly elected by a vote of the municipal council. The municipality is under the jurisdiction of the Agder District Court and the Agder Court of Appeal.
Муниципалды кеңес
Венесланың муниципалдық кеңесі (Kommunestyre) төрт жылдық мерзімге сайланатын 27 өкілден құралған. Келесі кестелерде саяси партиялар бойынша кеңестің қазіргі және бұрынғы құрамы көрсетілген.
The municipal council (Kommunestyre) of Vennesla is made up of 27 representatives that are elected to four year terms. The tables below show the current and historical composition of the council by political party.
География
Венесла муниципалитеті Норвегияның Агдер округінде, Кристиансанд қаласының шамамен солтүстігінде орналасқан. Көршілес муниципалитеттер: Евье ог Хорннес (солтүстікке қарай), Биркенес және Ивеланд (шығысқа қарай), Кристиансанд (оңтүстік және батысқа қарай) және Линдеснес (батысқа қарай). Отра өзені муниципалитет арқылы солтүстіктен оңтүстікке қарай ағып өтеді. Килефьорден және Веннеслафьорден көлдері екеуі де осы өзен бойында орналасқан. Муниципалитеттің батыс бөлігі арқылы Сонгдальселва өзені өтеді.
Vennesla municipality is situated in Agder county, Norway, about north of the city of Kristiansand. The neighboring municipalities are Evje og Hornnes (to the north), Birkenes and Iveland (to the east), and Kristiansand (to the south and west), and Lindesnes (to the west). The river Otra runs through the municipality from north to south. Both of the lakes Kilefjorden and Venneslafjorden are located along the river. The river Songdalselva runs through the western part of the municipality.
Экономика
Венесла (көбінесе Венесла ауылы) шағын өнеркәсіптік базаға ие, негізінен Hunsfos Fabrikker AS қағаз фабрикасы, қауымдастықтың тірегі болып табылады. Алайда, соңғы онжылдықтарда жұмысшылар саны 1970 жылдары шамамен 1200 болса, 2005 жылы 200-ге, ал 2007 жылы 120-ға дейін күрт азайды. 2010 жылы қағаз фабрикасында 135 адам жұмыс істеді. 2011 жылы Hunsfos Fabrikker AS қағаз фабрикасы ретінде 125 жылдығын тойлады, бірақ сол жылдың соңында өндіріс тоқтатылып, банкрот деп жарияланды. 2022 жылғы 4-тоқсанда қауымдастықтың маңызды бөлігі болып табылатын Huntonit компаниясының "жүзден астам" қызметкерлері уақытша жұмыстан босатылуға жоспарланған; бұл компанияның жұмыс күшінің үлкен бөлігін құрайды; жұмысқа қайта оралудың белгілі мерзімі жоқ.
Vennesla (mostly the village of Vennesla) has a small industrial base, primarily with Hunsfos Fabrikker AS, a paper mill, as the cornerstone of the community. During recent decades, however, the number of employees has drastically declined from around 1,200 in the 1970s, to 200 in 2005 and 120 in 2007. In 2010 there was only 135 employees at the paper mill. In 2011, Hunsfos Fabrikker AS celebrated 125 years as a paper mill but later the same year finally ceased production and was declared bankrupt. During Q4 2022, "one hundred plus" workers at Huntonit, a cornerstone of the community, were scheduled for a temporary Layoff (from work); that's a large part of the company's work force; there is no fixed schedule for returning to work.
Медиа
Vennesla Tidende газеті 1989 жылдан бері Vennesla қаласында жарық көріп келеді.
The newspaper Vennesla Tidende has been published in Vennesla since 1989.
Викеланд-Хефдгард
Викеланд-Хефдгард – Веннесла ауылында Отра өзенінің жағасында орналасқан сарай. Вигеланд сарайы 1847 жылы құрылысын аяқтады. Ғимарат ағаштан салынған, архитектуралық стилі Империя және Швейцария стилінің аралас нұсқасы. Ол сол кездегі аймақтағы ең ірі арақайық зауыттарының бірі болған Вигеланд Брюгтің құрамына кірген. Вигеланд қожалығын 1833 жылы ферманы және жақын орналасқан арақайық зауытын сатып алған Каспар Уайлд салдырған. 1894 жылы ферма Джон Кларк Хокшоуға сатылды, оның отбасы шамамен 1960 жылға дейін сарайда тұрды. Қазіргі қосымша ғимарат 1900 жыл шамасында салынды. 1980 жылдары негізгі ғимарат қайта жаңартылып, кейіннен қонақ үй, корпоративтік іс-шаралар мен кездесулер өткізу үшін пайдаланылды. Сарайда "Көк әйел" (den Blå Dama) деп аталатын әуесқұмарлық рух бар деген әңгіме бар. Мари – фермада жұмыс істеген, ферма иесінің ұлына ғашық болған қыз. Оларға үйленуге рұқсат берілмегендіктен, Мари "көк бөлмеде" өз-өзіне қол жұмсады, содан бері оған "Көк әйел" деген ат берілді.
Vikeland Hovedgård is a manor house located along the Otra River in the village of Vennesla. Vigeland Manor was completed in 1847. The building was constructed of wood in both Empire and Swiss style. It was built as part of Vigeland Brug, then one of the largest sawmills in the area. Vigeland Manor was built by Caspar Wild who bought the farm and adjacent sawmill in 1833. In 1894, the farm was sold to John Clarke Hawkshaw whose family retained the manor until around 1960. The current annex was built around 1900. During the 1980s, there was restoration with the main building subsequently used as lodging, corporate, and meeting facilities. The manor house has been said to be haunted by a ghost known as "the Blue Lady" (den Blå Dama). Mari was a farm worker who fell in love with the owner's son. They were not allowed to marry, so it is said Mari committed suicide in the "blue room", hence the title "the Blue Lady".
Венесла шіркеуі
Венесла шіркеуі (Vennesla Kirke) Отредал діни округіндегі Венесла қауымына қызмет етеді (Otredal prosti). Шіркеу 1829 жылы салынып аяқталды және келесі жылы киеленді. Шіркеу тас және кірпіштен тұрғызылған, ал батыс мұнарасы мен қатардағы ғимараттары ағаштан салынған. Бұл шіркеу 1600 жылдардың бірінші жартысындағы ескі шіркеудің орнына салынды. Мұнара 1886 жылы биікке көтерілді, ал 1925 жылы ішкі жағы жаңартылды.
Vennesla Church (Vennesla Kirke) serves Vennesla parish in Otredal deanery (Otredal prosti). The church was completed in 1829 and consecrated the following year. The church was built of stone and brick, while the west tower with side buildings are wooden. The church replaced a church from the first half of the 1600s. The tower was made higher in 1886, and the interior was restored in 1925.
Виндбьярт футбол клубы
Венесланың футбол клубы – Виндбьярт ФК, 1896 жылы құрылған. Виндбьярт қазір Норвегияның екінші дивизионында ойнап жүр, ал стадионы Венесла ауылындағы Мосейдмоен Гресс стадионында орналасқан.
The football club of Vennesla is Vindbjart FK, founded in 1896. Vindbjart is currently playing in the Norwegian Second Division and the stadium is Moseidmoen gress in the village of Vennesla.