Кіріспе

Кенияда табылған ертедегі гоминид Orrorin – Кенияның миоцендік Люкино және плиоцендік Мабагет қабаттарындағы гомининдерге жататын приматтардың жойылған туысы. Типтік түрі – 2001 жылы сипатталған O. tugenenesis, ал екінші түрі – O. praegens.

Жіктеу

Егер Орорин тікелей адамның бабасы болып шықса, онда кейбір палеоантропологтардың пікірінше, Australopithecus afarensis ("Люси") сияқты австралопитектерді гоминидтер тұқымдасының қосалқы тармағы деп қарастыруға болады: Орорин шамамен 3 миллион жылға дейін ертерек және А. afarensis-ке қарағанда қазіргі адамдарға көбірек ұқсас. Басты ұқсастық – Орориннің жамбас сүйегі морфологиялық жағынан Хомо сапиенске Люсидің жамбас сүйегінен жақын; алайда, бұл мәселе бойынша пікірталас бар. Бұл пікірталас негізінен Люсидің әйел екені және салыстырылған Орориннің жамбас сүйегінің еркекке тиесілі екенімен байланысты. Керісінше, "Орорин қазіргі адамдармен де, австралопитектермен де бірнеше алғашқы ерекшеліктерді бөліседі, оның ішінде обтуратор экстернус саңылауы, созылған жамбас мойны, алға қарай бұрылған бас (Австралопитектерде артқа қарай бұрылған), алдыңғы-артқы жағынан қысылған жамбас мойны, жамбас мойнындағы қабықтың асимметриялық таралуы, беткі жоғарғы ойыс және артқы жағына қарай төмен түсетін жамбас қырымен тік шоғырланған, жақсы дамыған тізе бунағы". Оның жамбас басының құрылысына сүйенсек, ол әлі де ағашқа шығуға байланысты белгілі бір қасиеттерді сақтап, азық іздеу және паналау үшін пайдаланған. BAR 10020' 00 жамбас сүйегінің талдауы Орориннің Pan және Australopithecus afarensis арасындағы аралық түр екенін көрсетті. Қазіргі кездегі басым теорияға сәйкес, Orrorin tugenensis – базальды гоминид және тік жүру гоминидтер кладының бастапқы кезеңінде пайда болып, адам эволюциялық тармағында сәтті дамыған. Орориннің филогенетикасы әлі де нақты емес, алайда, тік жүру эволюциясының дәлелі осы ертедегі қазба гоминидінен жасалған құнды жаңалық.