Норвегияның Акерсхус округіндегі Эйдсволл муниципалитеті. Тарихи маңызы бар, «суар бойындағы жол» деген мағына беретін атауы, географиясы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эйдсволл (; кейде Эйдсвольд деп жазылады) – Норвегияның Акершус округіндегі муниципалитет. Бұл Ромерике дәстүрлі аймағының бір бөлігі. Муниципалитеттің әкімшілік орталығы – Сундет ауылы.
the municipality in Akershus, Norway
Eidsvoll (; sometimes written as Eidsvold) is a municipality in Akershus county, Norway. It is part of the Romerike traditional region. The administrative centre of the municipality is the village of Sundet.
Этимология
Бірінші элемент – eid сөзінің (Ежелгі норвег: eið) жалғаулы түрі, ал соңғы элемент – voll (Ежелгі норвег: vǫllr) – «шалғын» немесе «дала» дегенді білдіреді. Бұл жағдайда eid сөзінің мағынасы «сарқыраманың айналасымен өтетін жол» дегенді білдіреді. Көлдің (Мьоса) маңындағы аудандардан Ворма өзенімен кемемен келе жатқан адамдар, сондай-ақ Ромерикеден сол өзенмен кемемен келе жатқан адамдар бәрі де Сандфоссен сарқырамасынан өтіп осы аймаққа кіруге тиіс болды. Осы себепті, бұл орын христиандық пайда болғанға дейін маңызды кездесу орнына айналды. 1918 жылға дейін бұл атау «Эйдсвольд» деп жазылған. Австралияның Квинсленд штатындағы Эйдсвольд қаласы және Миннесота штатының, АҚШ, Лион округіндегі Эйдсвольд елді мекені әлі де осы ескі жазу тәсілін қолданады.
The first element is the genitive case of the word eid (Old Norse: eið) and the last element is voll (Old Norse: vǫllr) which means "meadow" or "field". The meaning of the word eid in this case is "a road passing around a waterfall". People from the districts around the lake (Mjøsa) who were sailing down the river Vorma, and people from Romerike sailing up the same river, both had to enter this area by passing the Sundfossen waterfall. Because of this, the site became an important meeting place long before the introduction of Christianity. Prior to 1918, the name was spelled "Eidsvold". The town of Eidsvold in Queensland, Australia and Eidsvold Township, Lyon County, Minnesota, United States still use this old spelling.
Эйдсволь шіркеуі
Эйдсволь шіркеуі (Eidsvoll Kirke) – шамамен 1200 жылға дейін салынған крест тәрізді шіркеу. Ол Норвегия шіркеуінің бөлігі және Борг епархиясындағы Øvre Romerike деканатына қарасты. Роман стиліндегі бұл ғимарат тастан тұрғызылған. Эйдсволь шіркеуі бірнеше рет өртеліп, қайтадан салынған. Көне шіркеу мұрағаттары өртте жойылды. Эйдсволь шіркеуіндегі алтарь 1765 жылғы туынды. Бұл үш қабаттан тұратын ағаш құрылым, қабаттары жоғары қарай тарылады, әр қабаты алтын жалатылған пилястрлармен және рококо стиліндегі әшекейлермен, сондай-ақ картинаның екі жағында да безендірілген. Алтарь 1883 жылғы өрттен кейін қалпына келтірілді, ал келесі жөндеу жұмыстары 1915 жылы, үшінші жөндеу 1960 жылдардың соңында жүргізілді. Шіркеуге Rv181 және Fv502 / Rv177 тас жолдары арқылы, көптеген туристер барады. Паломниктер жолы Эйдсвольден өтеді. 2002 жылдың 16 маусымында ресми түрде ашылған бұл шіркеу, жол бойындағы маңызды тоқтау орнының бірі болып табылады.
Eidsvoll Church (Eidsvoll Kirke) is a cruciform church from approx 1200. It is part of the Norwegian Church and belongs to Øvre Romerike deanery in the Diocese of Borg. The Romanesque building is in stone. Eidsvoll church is repeatedly burned and rebuilt. The old church records were lost in a fire. The altarpiece in Eidsvoll church is from 1765. It is a wooden structure with three floors, decreasing towards the top, where each floor concludes with gilded pilasters with capitals and rococo decor on each side of a painting. The altarpiece was restored after a fire in 1883, the next restoration occurred in 1915 and a third restoration occurred late 1960s. Access to the church is a well traveled tourist destination is via Rv181 and Fv502 / Rv177. Pilegrimsleden goes through Eidsvoll. Eidsvoll church is one of the more prominent stops along the path, which was officially opened on 16 June 2002.
Тарих
Эйдсвольд қауымы 1838 жылдың 1 қаңтарында муниципалитет ретінде құрылды (formannskapsdistrikt қараңыз). 1964 жылдың 1 қаңтарында Феринг муниципалитеті Эйдсвольдпен біріктірілді. Эйдсвольд туралы ежелгі норвеж тіліндегі қолжазбаларда айтылады. 11 ғасырда ол Норвегияның шығыс бөліктері үшін сот және жиналыс (тинг) орны болды, бұл қазір Хедмарк округінің Хамар қаласының бір бөлігі болып табылатын Вангты алмастырды. Vorma өзені мен Мьёса көліне қолжетімділігінің арқасында Эйдсвольд ұзақ жылдар бойы Норвегияның ішкі аймағының солтүстік бөліктеріне қатынас жолы болды. Тарихи тұрғыдан алғанда, Эйдсвольдтің негізгі саласы – ауыл шаруашылығы болған, бірақ топырағы сазға бай. 1758 жылы алтын табылған кезде Эйдсвольдтің шығыс бөліктерінде қысқа мерзімге алтын алауы болды, және бұл аймақтар әлі күнге дейін Гуллверкет деп аталады. Дания королі Кристиан IV 1624 жылы Андельва өзенінің мол су қуатын пайдалана отырып, темір кенін балқыту үшін Эйдсволь Верк ашты. 1688 жылы ол Конгсберг күміс кенін басқарған Шланбушкаға тиесілі болды және 1781 жылға дейін оның отбасында қалды. Карстен Анкер 1794 жылы осы кәсіпорынды иелігіне алды, сол кезде ол тоқырап қалған еді, себебі ағаш көміріне қажетті көптеген ормандар таусылып бітті. Ол оны қайта жаңғыртып, пештер мен басқа да темір бұйымдарын өндіруді іске қосты. 1811 жылы ол Эйдсвольдқа көшіп келіп, қазіргі Эйдсвольсбингнені құраған поместье үйін қайта салды, онда 1814 жылдың 17 мамырында Норвегия Конституциясын жазу және бекіту үшін конституциялық жиналыс өтті. Эйдсвольсбингнен бүгінде танымал мұражай болып табылады. 1854 жылы Эйдсвольд Ослодан Норвегиядағы алғашқы темір жол желісінің соңғы станциясы болды. Бұл Мьёса көліндегі Хамар, Гьёвик және Лиллехаммерге саяхаттау үшін Skibladner кемесімен транзиттік пункт болды. Тарихи Эйдсвольд шіркеуінен басқа, Эйдсвольдте 1859 жылы салынған Лангсет шіркеуі (Langset kirke) және 1875 жылы салынған Фейринг шіркеуі (Feiring Kirke) орналасқан.
The parish of Eidsvold was established as a municipality on 1 January 1838 (see formannskapsdistrikt). The municipality of Feiring was merged with Eidsvoll on 1 January 1964. Eidsvoll is mentioned in Old Norse manuscripts. In the 11th century, it became the site of court and assembly (ting) for eastern parts of Norway, replacing Vang, now a part of Hamar in Hedmark. Because of its access to the river Vorma and the lake Mjøsa, Eidsvoll has long provided a thoroughfare to northern parts of inland Norway. Historically the main industry of Eidsvoll was agriculture, though the soil is rich in clay. Eastern parts of Eidsvoll were for a short time the site of a minor gold rush when gold was found in 1758, and these areas are still known as Gullverket. Eidsvoll Verk was opened to smelt iron ore by King Christian IV of Denmark in 1624, relying on the excellent water power from the Andelva river. In 1688, it was owned by the director of the Kongsberg Silver Mines, Schlanbusch, and remained in his family until 1781. Carsten Anker came into possession of works in 1794, at which time it was in decay since many of the surrounding forests required for charcoal had been depleted. He restored it and set up the production of stoves and similar iron goods. He also took residence in Eidsvoll in 1811, rebuilding the manor house which is now the Eidsvollsbygningen, the site where the constitutional assembly met to draft and sign the Constitution of Norway on 17 May 1814. Eidsvollsbygningen is today a famous museum. In 1854, Eidsvoll became the end point for the first railroad line in Norway from Oslo. This became the transit point for travel with the steamship Skibladner to Hamar, Gjøvik, and Lillehammer on the lake Mjøsa. In addition to the historic Eidsvoll Church, Eidsvoll is the site of the Langset Church (Langset kirke) which dates to 1859 and the Feiring Church (Feiring Kirke) which dates to 1875.
География
Эйдсволь муниципалитеті солтүстігінде Øстре Тотен (Оппланд округінде Мьёсаның батыс жағында) және Станге (көлдің шығыс жағында) муниципалитеттерімен, ал шығысында Норд Одал (екеуі де Хедмарк округінде) муниципалитетімен шектеседі. Акершус округінде оңтүстік-шығысқа қарай Нес, оңтүстікке қарай Улленсакер, ал батысқа қарай Наннестад және Хурдал муниципалитеттері орналасқан. Осло қаласы үшін серіктес қала ретінде танымал болғаннан басқа, Эйдсвольде ауыл шаруашылығы және орман шаруашылығы салалары да дамыған. Негізгі халық және коммерциялық орталықтары – Сундет және Рохольт.
Eidsvoll municipality is bordered on the north by Østre Toten (in Oppland county on the west side of Mjøsa) and by Stange (on the east side of the lake) and to the east by Nord Odal (both in Hedmark county). In the county of Akershus to the southeast lies Nes, to the south lies Ullensaker, and to the west lies Nannestad and Hurdal. In addition to being a commuter town for Oslo, it also has agriculture and forestry industries. The main population and commercial centres are Sundet and Råholt.