Кіріспе

Вестланд, Норвегиядағы муниципалитет

Солунд – Норвегияның Вестланд графтығындағы муниципалитет. Ол Согнның дәстүрлі аймағында орналасқан. Солунд – Норвегияның ең батыс аралдық муниципалитеті. Штейнсёй аралындағы Холмебаен – Норвегияның ең батыс нүктесі. Солунд тұрғындарының көп бөлігі Сула және Итре-Сула аралдарында тұрады. Солундтың әкімшілік орталығы – Сула аралындағы Хардбакке ауылы. Солундтағы басқа ауылдар: Итре-Суладағы Колгров, Суладағы Херсвикбигда және Лоснадағы Лоснегард. Муниципалитет Норвегиядағы 356 муниципалитет ішінде аудан бойынша 295-ші орында тұр. Солунд – Норвегиядағы халық саны бойынша 345-ші муниципалитет, оның халқы 756 адамды құрайды. Муниципалитеттің халқы өткен 10 жыл ішінде 10,2%-ға азайған. 2016 жылы Вестланд полициясының бастығы полиция округтері мен станцияларын қайта құруды ресми түрде ұсынды. Ол Солундтағы полиция станциясын жабуды ұсынды.

Жалпы ақпарат

Утвар муниципалитеті 1858 жылы құрылған. Солунд және Хусёйдің екі кіші ауданы (сокн) Гулен приходынан бөлініп, сол кезде жаңа Утвар муниципалитеті мен приходы құрылды. Утвардың бастапқы халқы 1384 адамды құрады. 1890 жылдың 1 шілдесінде Утвар муниципалитетінің атауы Сулен деп өзгертілді. Кейіннен, 16 қараша 1923 жылы патша жарлығымен жазуы Солунд болып өзгертілді. 1960 жылдары Шей комитетінің жұмысының нәтижесінде Норвегияда көптеген муниципалитеттер біріктірілді. 1964 жылдың 1 қаңтарында Лосна аралы (халық саны: 40) Гулен муниципалитетінен Солунд муниципалитетіне қосылды. 2020 жылдың 1 қаңтарында муниципалитет, Сонг-ог-Фьордане және Хордалан округтері біріктірілгеннен кейін, жаңа құрылған Вестланд округінің құрамына кірді.

Атауы

Муниципалитет (бастапқыда приход) бастапқыда ескі Утвер шаруашылығының атымен аталып, себебі алғашқы Утвер капелласы сонда салынған. Бірінші элемент – út, яғни «сыртқы». Соңғы элемент – ver, яғни «балық аулау орыны». Муниципалитет 1858 жылдан 1890 жылдың 1 шілдесіне дейін осы атпен болды, содан кейін Сулен деп аталды. Жаңа атау үлкен Сула (немесе Солундир) аралының аты болғандықтан таңдалды. Бірінші элемент – sól сөзінен шыққан, яғни «жоңышқа» немесе «тілік» деген мағынаны білдіреді. Соңғы элемент – und суффиксі, яғни «табылатын жер», сондықтан ол «жоңышқалар мен тіліктері бар арал» дегенді білдіреді, бұл аралдың тік, тасты пішініне сілтеме болуы мүмкін. Ежелгі норвеж тілінде Норвегия мен Шотландия арасындағы теңіз «Солундирхаф» деп аталатын, яғни «Солун теңізі». 1923 жылдың 16 қарашасында патшалық қаулы муниципалитеттің атын Солунд деп өзгертті.

Елтаңба

Герб 1990 жылдың 16 ақпанында бекітілді. Ресми сипаттамасы: "Күміс фонға көлденең орналасқан бес көк ромб" (På sølv grunn fem blå spissruter). Бұл гербтің фондық бөлігі күміс түсті екенін білдіреді, ол әдетте ақ түспен көрсетіледі, бірақ металдан жасалса, күміс қолданылады. Гербтің негізгі элементі – көлденең қатарға тізілген бес көк ромб (алмаз). Бұл герб Лосна аралынан шыққан, қазір құрып кеткен ортағасырлық ақсүйектер әулетінің гербінен шабыттандырылған. Гербті Вандзо қаласынан Арвид Свеен жасаған, ол Ханс Х. Штейнсундтың бастапқы идеясын негізге алған. Қалалық тудың дизайны гербтің дизайнымен бірдей.

Үкімет

Солунд муниципалитеті бастауыш білім беру (10-сыныпқа дейін), амбулаториялық денсаулық сақтау қызметтері, зейнеткерлерге қызмет көрсету, әлеуметтік жәрдем және басқа да әлеуметтік қызметтер, жер учаскелерін жоспарлау, экономикалық даму, муниципалдық жолдар мен коммуналдық желілерді ұстауға жауапты. Муниципалитет тікелей сайланған өкілдерден құралған муниципалдық кеңеспен басқарылады. Әкім муниципалдық кеңес мүшелерінің дауысымен тағайындалады. Муниципалитет Sogn og Fjordane аудандық соты мен Gulating апелляциялық сотының қарауында.

Муниципалды кеңес

Солунд коммуналық кеңесі (Kommunestyre) төрт жылдық мерзімге сайланатын 15 өкілден құралған. Төмендегі кестелерде саяси партиялар бойынша кеңестің қазіргі және өткен құрамы көрсетілген.

География

Солунд – көптеген аралдардан тұратын муниципалитет. Ең ірі екі арал – Сула және Итре-Сула. Басқа аралдар: Лосна, Стейнсундёйна, Несёйна, Оспа, Рёнёйна, Фэрёйна, Лёгёйна және Хагёйна. Норвегияның ең батыс нүктесі – Holmebåen, ол кішкентай Utvær аралдарында орналасқан, олардың көп бөлігінде адам тұрмайды. Utvær маяғы Utvær аралдарында орналасқан. Солундтың солтүстігінде Askvoll муниципалитеті, шығысында Fjaler және Hyllestad, оңтүстігінде Gulen, ал батысында Солтүстік теңіз жатыр. Согнесьоен бұғазы муниципалитеттің оңтүстік шекарасымен созылады. Бұл теңіз бен үлкен Согнефьорден арасындағы маңызды байланыс. Согнефьорденнің аузы Солундтан шығысқа қарай орналасқан.

Экономика

Солундта балық аулау ең маңызды сала болып табылады. Солунд Верфт – 21 қызметкер жұмыс істейтін ең ірі өнеркәсіптік кәсіпорын, олар кемелерді күтуге, қайта жаңартуға және жөндеуге кіріседі. Солунд көптеген тартымды аралдарымен қайық жүргізушілер арасында танымал, сонымен қатар табиғатта демалуға және балық аулауға құштар көптеген туристерді қызықтырады. Утвар аралы мен Утвар маяғы жаз айларында туристердің бағалайтын орны болып табылады.

Гесвер

Gåsvær солтүстік Солунд аралдарының ең шеткі аралдарының бірі. Ол Lågøyfjorden және Gåsværosen өзенінің құйылысы арасындағы теңізде, батысқа қарай шалқап жатыр. Балық аулау орындары аралдың жағалауынан жақын жерде, ал Gåsværде сауданың ұзақ тарихы болғанға ұқсайды. 1767 жылы аралда өз қонақ үйі мен пабы болған. Соңғы ғасыр бойы арал тұрғындары балық аулау және шаруашылықпен айналысып келді, ал қазіргі кезде жолаушыларды су арқылы тасымалдау және туризммен шұғылдануда. Ерекше бас үйдің ең көне бөлігі 18 ғасырға дейін сақталған, ал тағы бір бөлігі құлаған кемеден алынған ағаштан салынған.

Өңдеу

Норвегияда одан батысқа қарай саяхаттау мүмкін емес, әрі қарай жылжу үшін құрлық болмайды. Утвар аралында тұрақты тұрғындар жоқ, бірақ маякта әрдайым екі адам кезекшілік етеді. Утварға бару үшін қайықпен саяхаттау қажет. Колгровтан жыл бойы сұраныс бойынша қызмет көрсетіледі. Жазғы маусымда Хардбакке, Эйвиндвик және Корссундтан рейс бағдарламасы бар. Вестланд әкімшілігі Утварды табиғат қорығы деп жариялады. Бұл шешім Утвар аралдар тобы мен оны қоршаған теңізге қатысты. Алайда, Утвар аралының өзі және оның төңірегіндегі теңіз бұл ереженің аясынан тыс. Норвегияның Риксантиквар (норвегиялық мұраны сақтау ұйымы) маяқты сақтау жөнінде ұсыныс жасады. Орта ғасырларда Утвар шіркеуі қазіргі елді мекеннен оңтүстікке қарай орналасқан. Шіркеудің қашан салынғаны нақты белгісіз. Оған алғашқы жазбаша сілтемелер 1320 жылы Бьёргинар Калвескиннің еңбегінде кездеседі. Шіркеу сыйлықтар мен балық аулаудан алынатын оннан бір бөліктен кіріс түсірген. 17 ғасырда шіркеуге 15 сиыр мен 27 қой тиесілі болған, олар жалға берілген. Кейін, 17 ғасырдың соңында, Утвар шіркеуін шотландтық қарақшылар тонады. Шіркеу ағаштан салынған, шамамен , және 120-ға жуық адам отыруға арналған. 1641 жылғы шіркеу қоңырауы қазір Каупангердегі Heibergske Samlingar көрмесінде қойылған. Шіркеуде жылына төрт рет уағыз айтылып, дін қызметкері Эйвиндвиктен қайықпен келуге мәжбүр болған. Көбінесе ол жаман ауа райының салдарынан құрлыққа жақын аралдарда қалып қоятын. 1718 жылы шіркеу Husøy аралына көшірілді (Husøy Chapel). 19 ғасырдың соңында Штраумен шіркеуі ашылған кезде ол бұзылды. Маяк 1945 жылдың ақпанында Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде одақтастардың әуе шабуылынан өртенді. Маяк 1948 жылдан 1952 жылға дейін қайта жаңартылды. Маяк бұрынғыдан өзгеше форма алды, ал үстіндегі "балконы" бір қабат төмен болды.

Арборетум

Хардбаккедегі жағалаулық арборетум негізінен жергілікті түрлерге жататын ағаштар мен өсімдіктердің жиынтығы. Онда 60 түрлі өсімдік егілген. Жаздың басында рододендрон коллекциясы көруге тамаша. Арборетуммен біріктірілген, әртүрлі ландшафттан өтетін ұзын жаяу жол бар, онда Сыртқы Согнефьордқа керемет көрініс ашылады. Сонымен қатар, Равненипа тауының шаңырағына дейін белгіленген жаяу жол да бар.