Афина демократиясындағы «остракизм» – азаматтарды 10 жылға қуғынға салу рәсімі. Саяси қарсыластарды бейтараптандыру, қауіпті тұлғаларды жою үшін қолданылған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Азаматтарды елден қуудың демократиялық тәртібі
Democratic procedure for expelling citizens
Остракизм (ὀστρακισμός, ostrakismos) – кез келген азаматты он жылға Афина қала-мемлекетінен қуғыздыруға мүмкіндік берген афиналық демократиялық рәсім. Кейбір жағдайларда бұл азаматқа деген халықтың ашуын білдірсе, остракизм көбінесе алдын алу мақсатымен қолданылған. Ол мемлекетке қауіп деп саналған немесе тиран болуы мүмкін адамды бейтараптандырудың тәсілі ретінде пайдаланылды, бірақ көп жағдайда қуғынға халық пікірі себеп болды. "Остракизм" сөзі қазір де түрлі жағдайларда жалтару, қашу үшін қолданылып келеді.
Ostracism (ὀστρακισμός, ostrakismos) was an Athenian democratic procedure in which any citizen could be expelled from the city state of Athens for ten years. While some instances clearly expressed popular anger at the citizen, ostracism was often used preemptively. It was used as a way of neutralizing someone thought to be a threat to the state or a potential tyrant, though in many cases popular opinion often informed the expulsion. The word
"ostracism" continues to be used for various forms of shunning.
Процедура
"Острацизм" термині грек тілінде ostraka (бірлік: ostrakon ὄστρακον) деп аталатын дауыс беру таңбалары ретінде қолданылған қыш құмырасының сынықтарынан шыққан. Бұзылған қыш құмырасы көптеп табылған және дерлік тегін болғандықтан, ол бір рет қолданылатын қағаздың орнына қолданылды (Мысырдан импортталатын, жоғары сапалы жазу беті болған папирусқа қарағанда, ол бір рет пайдалануға тым қымбат еді). Әр жыл сайын афиналықтар жиналыста острацизм өткізуге ниетті екендерін сұрады. Бұл сұрақ демократиялық жүйеде мемлекеттік істер үшін пайдаланылатын он айдың алтыншы айында (қазіргі Григориан күнтізбесі бойынша қаңтар немесе ақпан) қойылды. Егер олар "иә" деп дауыс берсе, екі айдан кейін острацизм өткізілетін еді. Агораның бір бөлігі, перишкоинизма (περισχοίνισμα) деп аталатын, арнайы бөлініп, тосқауылдармен қоршалған жерде, азаматтар өздері қуылғысы келген адамдардың есімдерін жазушыға айтты, себебі олардың көпшілігі сауатсыз болды, содан кейін олар сол есімдерді қыш сынықтарына ойып жазды. Сынықтар төмен қаратылып үйілді, осылайша дауыс беру құпия сақталды. Ең көп острака жинаған адам қуылды, егер қажетті кворум орындалса. Плутархтың айтуынша, дауыс беруге қатысқандардың жалпы саны кем дегенде 6000 болса, острацизм жарамды деп есептелді; ал Филохордың фрагменті бойынша, қуылған адамға қарсы кем дегенде 6000 дауыс берілуі керек еді. Плутархтың 6000 адамнан тұратын кворум туралы мәліметі келесі ғасырда азаматтық беру үшін қажетті санмен сәйкес келеді және көбінесе осы дерекке басымдық беріледі. Жаңадан қуылған адам қаладан кетуіне он күн уақыт берілді.
The term "ostracism" is derived from the pottery shards that were used as voting tokens, called ostraka (singular: ostrakon ὄστρακον) in Greek. Broken pottery, abundant and virtually free, served as a kind of scrap paper (in contrast to papyrus, which was imported from Egypt as a high quality writing surface, and too costly to be disposable). Each year the Athenians were asked in the assembly whether they wished to hold an ostracism. The question was put in the sixth of the ten months used for state business under the democracy (January or February in the modern Gregorian Calendar). If they voted "yes", then an ostracism would be held two months later. In a section of the agora set off and suitably barriered that was called perischoinisma (περισχοίνισμα), citizens gave the name of those they wished to be ostracized to a scribe, as many of them were illiterate, and they then scratched the name on pottery shards. The shards were piled up facing down, so the votes would remain anonymous. The person whose pile contained the most ostraka would be banished, provided that a quorum was met. According to Plutarch, the ostracism was considered valid if the total number of votes cast was at least 6,000; according to a fragment of Philochorus, at least 6,000 votes had to be cast against the person who was to be banished. Plutarch's evidence for a quorum of 6,000 agrees with the number required for grants of citizenship in the following century and is generally preferred. The person newly ostracised had ten days to leave the city.