Кіріспе

Жапон терияки маринады (Kanji: 照り焼き) – соя соусы, мирин және қант қосылып жасалған глазурьмен тағамды грильдеу немесе қуыру әдісі. Көбінесе жапон тағамымен байланысты болғанымен, бұл әдіс қытай, индонезиялық және тай тағамдары сияқты басқа да Азия тағамдарында жиі қолданылады. Жапонияда көбінесе сары құйрық, марлин, тонбалық, лосось, форель және скумбрия балықтары қолданылады, ал Батыс елдерінде ақ және қызыл ет – тауық, шошқа, қозы және сиыр еті – жиірек қолданылады. Жапонияда кейде кальмар, гамбургерлік котлет және шарики қолданылады. "Терияки" сөзі "тери" (照り) сөзінен шыққан, ол Таре соусының (таре) құрамындағы қанттың арқасында пайда болатын жылтырлықты білдіреді, ал "яки" (焼き) – грильдеу немесе қуыру әдісін білдіреді. Жапонияда терияки 1600 жылдар шамасында пайда болған деп саналады. Таре соусы (таре) дәстүрлі түрде соя соусы, саке (немесе мирин) және қант (немесе бал) қосылып, қыздырылады. Сосын қайнатып, қажетті қалыңдыққа дейін азайтады, содан кейін етті маринадтау үшін қолданылады, одан кейін грильдейді немесе қуырады. Кейде имбирь қосылады, ал дайын тағамға жазғы пиязбен әрленеді.

Вариациялар

Терияки бургері – терияки соусымен жабылған немесе соусы ет фаршына араластырылған гамбургердің бір түрі. Терияки қуыру – ет немесе көкөністерді терияки соусында қуыру. Сондай-ақ, терияки стилінде дайындалған вегетариандық өнімдер де кездеседі.

Терияки тұздықтары

Солтүстік Америкада терияки сияқты соуспен дайындалған кез келген тағам "терияки" деген сөзбен сипатталады. Бұл көбінесе саке немесе миринге шетелдік баламаларды, мысалы шарапты, немесе сусамық, сарымсақ сияқты қосымша ингредиенттерді (дәстүрлі жапон тағамдарында сирек кездесетін) пайдаланған жағдайларды да қамтиды. Терияки соусы көбінесе тәтті болады, бірақ оның дәмді болуы да мүмкін. Кейде ананас шырыны да қолданылады, себебі ол тәттілік қана емес, сонымен қатар етті жұмсартатын бромелайн ферменттерін де қамтиды. Етті алдымен грильде пісіріп, содан кейін соусты құю немесе тәтті соусты маринад ретінде пайдалану – териякиді дайындаудың дәстүрлі емес тәсілдері. Алғашқы дербес терияки рестораны – "Тоши'с Терияки" 1976 жылы Сиэтл қаласының Төменгі Королева Энн ауданында ашылды. Ресторанның арзан бағадағы тауық және сиыр етінен жасалған шашлықтары аймақтағы басқа да мейрамханаларға үлгі болды. Кейіннен "Тоши'с" 1996 жылға қарай Сиэтл аймағында 17 филиалы бар тізбекке айналды.