Кіріспе

Жапон жазушысы және журналисі Доппо Куникида (国木田 独歩) – Мейдзи дәуіріндегі романдар мен романтикалық өлеңдердің жапон авторы, жапон натурализмін қалыптастырушылардың бірі.

Ерте өмір және білім

Доппо Куникида Чиба префектурасының Чоши қаласында Тетсуо Куникида болып дүниеге келген. Оның биологиялық әкесі кім екендігіне қатысты күмәндер болғанымен, Доппоны анасы мен оның самурай тегінен шыққан күйеуі тәрбиеледі. 1874 жылы отбасы Токиоға көшіп келді, бірақ одан кейін Ямагути префектурасына қоныс аударды, ал Доппо Ивакуниде өсті. Чошю аймағының табиғаты Доппоға табиғатқа деген сүйіспеншілікті сыйлады және оның әдебиетінде кейіннен пайда болған натурализмге ықпал етті. 1888 жылы Доппо отбасын қаржылық тұрғыдан қолдау үшін мектепті тастады, ал 1889 жылы Токиодағы мектепке қайта оқуға кетті. Токио Сенмон Гақкосының (қазіргі Васеда университеті) ағылшын тілі факультетінде білім алды. Батыс демократиясына қызығушылық танытқан ол мектеп басшылығына наразылық білдірді және 1891 жылы мектептен қуылды. 21 жасында Уэмура Масахиса оны христиан дініне шомылдырып, мәсіхші етті. Оның діні және Уильям Вордсворттың поэзиясы оның кейінгі жазу стиліне әсер етті.

Кәсібі және жеке өмірі

1892 жылы Куникида «Seinen bungaku» (青年文學 "Жастар әдебиеті") әдеби журналын құрды және 1893 жылы жеке күнделігін «Azamukazaru no ki» (欺かざるの記 "Шындығын жасырмаған жазба", өлімінен кейін жарияланды) бастады. Сол жылы ол Жапонияның тағы бір ауылдық аймағы – Сайкиде ағылшын тілі, математика және тарих пәндерін оқытуды бастады. 1894 жылы ол «Vertical Align=sup» газетінің жаңалықтар бөліміне соғыс тілшісі болып жұмысқа орналасты. Бірінші Қытай-Жапон соғысы кезінде майданнан жіберген хабарлары, оның өлімінен кейін «Aitei Tsushin» (愛弟通信 "Жақындарына хабарлар") деген атпен жиналып, қайта жарияланды және оқырмандардың үлкен қызығушылығын тудырды. Келесі жылы Куникида ата-анасымен бірге Токиоға көшті, онда «Kokumin no Tomo» (國民の友 "Халықтың досы") журналын редакциялады және болашақ әйелі Нобуко Сасакимен танысты. Такео Арисима оның әйгілі романы «Бір әйел» романының кейіпкерін осы Нобуконың бейнесінен алған деп есептеледі. Нобуконың ата-анасы қарсы болғандықтан (Нобуконың анасы оны Доппоға үйленбей, өзіне-өзі қол жұмсауға көндіруге тырысты), жұбайлар 1895 жылдың қараша айында үйленді. Бірақ Куникиданың қаржылық қиындықтары салдарынан жүкті Нобуко бес айдан кейін одан ажырасты. Бұл ажырасу Доппоға ауыр соққы болды, оның күйзелісі мен қайғысы 1908-1909 жылдары жарық көрген «Azamukazaru no Ki» күнделігінде көрінеді. Ажырасқаннан кейін Куникида романтикалық поэзия жанрына бет бұрды және 1897 жылы Катай Таяма мен Кюнио Мацуокамен (Кюнио Янагата) бірлесіп «Jojoshi» (抒情詩 "Лирикалық өлеңдер") антологиясын шығарды. Осы кезеңде Куникида «Doppo gin» жинағына енген бірнеше өлеңдерін және «Gen Oji» (源叔父 "Денже ағасы") атты әңгімесін жариялады. Өзінің поэзиялық стилі арқылы Куникида романтикалық лирикаға жаңа үрпі кіргізді. 1898 жылы Куникида Харуко Эномотоға қайта үйленді және 1901 жылы өзінің алғашқы әңгімелер жинағы «Musashino» (武蔵野 "Мусаси жазығы") жарық көрді, онда заманнан қалып қойған адамдар бейнеленген. Алайда Куникиданың стилі өзгеріске ұшырады. 1904 жылы жазылған «Haru no Tori» (春の鳥 "Көктем құстары") сол дәуірде романтизмнің ең биік деңгейіне жеткенімен, кейінірек жазған «Kyushi» (窮死 "Жұрттан жасырынып өлген кедей") және «Take no Kido» (竹の木戸 "Бамбу қақпасы") сияқты туындылары Куникиданың романтизмнен натурализмге қарай бет бұрғанын көрсетеді. 1905 жылы орыс-жапон соғысынан кейін Куникида баспа бизнесін ашты, бірақ екі жылдан кейін банкрот болды. Сол жылы ол «Fujin Gahō» журналын құрды.

Өлім

1907 жылы Куникида туберкулезге шалдықты және 1908 жылдың басында Чигасакидегі санаторийге көшті. Ол 1908 жылы 36 жасында осы аурудан қайтыс болды. Оның қабірі Токиодағы Аояма бейіштесінде.

Қызықты деректер

Куникида – аниме «Bungo Stray Dogs»-тың басты кейіпкері, онда жапон әдебиетінің көрнекті тұлғалары, олардың өмірбаяндары және ойдан шығарылған кейіпкерлерді жасау үшін олардың туындылары қолданылады. Куникиданың сериядағы қабілеттері оның ақындық еңбектеріне құрмет көрсету болып табылады. Сериалда ол Қарулы детективтер агенттігінде жұмыс істейді және «Теңдесі жоқ ақын» деп аталатын қабілетке ие. Ол Катай Таяма есімімен аталған кейіпкермен дос, ал жазушының Сасаки Нобукомен болған қысқа ғана қарым-қатынасы да серияда көрініс береді. Куникида сондай-ақ EXNOA жасаған және DMM.com басып шығарған веб-браузерлік ойын «Bungo and Alchemist»-те де пайда болады.

Ағылшын тілінде

Өзен тұманы және басқа да әңгімелер. Коданша Америка (1983) Доппо Куникиданың таңдамал әңгімелері. Сишоша. ASIN: B00087VZWW