Кіріспе

Апельсин-қоңыр стандартты емес бояу. Геральдикада тенне (/t/ɛ/n/i/; кейде тенни деп те аталады).

Дегенмен, тенне француз және неміс геральдикасындағы "қоңыр" (Brunâtre) түсімен шатастырылмауы керек. Тенне былғары түсін бейнелеу үшін, ал одан әлдеқайда қараңғырақ Брунатр – аю терісінің түсін бейнелеу үшін қолданылады.

Этимология

Оксфорд ағылшын сөздігінде тенне "қоңыр-қызыл түс, геральдикада қолданылатын бояу" деп сипатталған, сондай-ақ ол 16 ғасырдың ортасында ежелгі француз тіліндегі "тане" сөзінің түрі ретінде келтірілген. Осыған байланысты, француз (және көптеген еуропалық елдердің) геральдикасында тенне – былғарының күйдірілгеннен кейін алатын ашық қоңыр түсі. Алғашқыда ағаш пен теріні нақты бейнелеу үшін қолданылған, бірақ кейіннен ол жеке түс ретінде қалыптасты.

Ұрықтанған

Мүмкін, геральдикалық дақтардың теориялық сипатының салдары ретінде, оларға берілген штриховка көздер арасында үйлесімсіз болды. Тенне үшін штриховка тік сызықтар (гүл ретінде) және оңнан солға қарай бағытталған сызықтар (верт ретінде) немесе көлденең сызықтар (көк ретінде) және солдан оңға қарай бағытталған сызықтар (күлгін ретінде) түрлерінде әртүрлі көрсетілген (сондай-ақ басқа көздерде басқа да комбинациялар кездесуі мүмкін), бірақ бұл екі көз де "қызғылт сары" үшін тік нүктелер мен тирелердің кезектесуін бірдей штриховка ретінде ұсынады.

Поэтикалық мағыналары

Поэтикалық мағыналар жүйесінде тенне Аждаһаның құйрығымен және сардоникс асыл тасымен байланысты.

Теориялық және практикалық

Тенне геральдика туралы кітаптарда жиі айтылса да, ол негізгі геральдикалық түстердің қатарына кірмейді және практикада оның кездесуі өте сирек. Артур Чарльз Фокс Дэвис өзінің "Геральдикаға толық нұсқаулық" еңбегінде тенне мен мурейдің екеуі де, іс жүзінде ешқашан қолданылмаған, теориялық құлдырау жүйесінің туындысы екенін айтты. Ол теннеге қатысты тек бір ғана мысалға хабардар екенін, тіпті ол 1909 жылға дейін қару-жарақ емес, үй шаруашылығының белгісінде кездескенін мәлімдеді. Оксфорд геральдикасы туралы нұсқаулықта 14 ғасырдың соңындағы ағылшын трактатында екі металл мен бес түске қоса, "тауни" деп аталатын түстің "тек Империя мен Францияда ғана қолданылғаны" айтылады. Сондай-ақ Оксфорд нұсқаулығы Джерард Лидің "Қару-жарақтың дамуы" (1562) кітабында тенне немесе таунидің мүлдем болмағанын, ал сангвин немесе мурейдің қызыл түс ретінде жаңылысқан екенін келтіреді.

Ұлыбританияда

XVI ғасырда құрметпен байланысты теориялық жеңілдіктер жүйесіндегі рөліне қарамастан, тенне британдық қару-жарақтарда өте сирек кездеседі, көбінесе ливреяларда ғана пайда болады және ешқашан гербтің түсі ретінде қолданылмайды. Оксфорд геральдикасы бойынша нұсқаулықта "дақтар" (тенне, мурей және сангвин) "XX ғасырда кейде кездеседі, бірақ Visitation тізімінде ешқашан кездеспеген" делінген. Фокс-Дэвис лорд Фитжардингеге тиесілі ливреяны, лордтың аңшылары киетін киімді, британдық қару-жарақтардағы "сарғыш қоңыр" түстің жалғыз белгілі мысалы деп атады. Вудвард бұған Дерби графының, Стенли гербін қоңыр және жасыл фонға орналастырылған, сондай-ақ Нортумберленд графының "төрт көлденең жолағы бар, жоғарғысы қызыл, екі ортаңғысы сары, ал төменгісі сарғыш қоңыр" стандарттарын қосты. Батыс Йоркширдің гербі (1975–1986) сол жағынан тенне және жасыл түсті арстанмен, ал гербтік белгісінде – қызыл және тенне түсті арстанмен бейнеленген. Шотландия геральдикалық қоғамының мәліметінше, «Данди Юнайтед» футбол клубының командалық түстерін «тенне және аргент» деп атау керек. «Данди Юнайтед» командасы түстерді мандарин және ақ деп атайды, ал команданы «мандариндер» деп біледі.

Еуропадағы

Оксфорд геральдикасы бойынша нұсқаулыққа сәйкес, 14 ғасырдың соңында жазылған ағылшын трактатында "көк түсті" деп аталатын түс "тек Империя мен Францияда қолданылған" делінген. Немец геральдикалық авторы Отфрид Нойбеккер де қызғылт сары мен қоңыр немесе тенне арасындағы айырмашылықты атап өтті, тенне үшін әдеттегі штрихтаманы, ал қызғылт сары үшін тік нүктелер мен сызықтардың кезектесетін ерекше штрихтамасын көрсетті. Оранже, танне және тенне Франциядағы Уаз департаментіндегі бірнеше коммуналардың қалалық елтаңбаларында кездеседі. Француз геральдикасында танне (теннемен бірдей) дәстүрлі түрде ашық қоңыр түс болып табылады. Бұл ашық қоңыр түс болуы керек, ең қараңғы геральдикалық түс – сабле (қара) және аю терісі үшін қолданылатын қара қоңыр түс – brunâtre-тан айқынырақ болуы тиіс. Ол сондай-ақ ерекше қоңыр болуы керек және француздық Ламорлай коммунасының елтаңбасының далалық түсі ретінде қолданылатын кәнекер мен оранже түсінен анық ерекшеленуі керек. Тенне өзінің атын күндізгі былғарының түсінен алады және бірнеше француз коммуналарының, соның ішінде Maruéjols lès Gardon-ның елтаңбаларында кездеседі. Танне түсі сондай-ақ Ла Невиль Рой елтаңбасының оң жақ бас бөлігінде кездеседі, онда ол Францияның ежелгі елтаңбасын еске түсіретін флер-де-лизбен жартылай толтырылған алаңда көк түсті алмастырады. Ағылшын геральдикасында бұл түстердің бәрі кейде – бірақ қателікпен – тенне деп шатастырылады.

Австралияда

1978 жылы бекітілген Солтүстік территорияның гербінде аборигендер суреттерінен шабыттанған ою-өрнекпен, қызыл-қоңыр түсті фон бар.

Оңтүстік Африкада

Оранжевый түс Оңтүстік Африканың тарихында голланд колониясы болғандығы және Нидерландтың корольдық үйі Оранжевый үйі екендігі себепті, Оңтүстік Африка геральдикасында жиі кездесетін түс. Голланд принцінің туы апельсин, ақ және көк түстерден тұратын үш түсті болды, және осы ту Оранж еркін мемлекетінің (1857-1902) және Оңтүстік Африка Одағының (1928-1994) туларының негізіне айналды.

АҚШ-та

Тенне (осылай бейнеленген) кейбір АҚШ әскери бөлімшелерінің қаруларында және түстерінде кездеседі, әсіресе Сигнал корпусында, онда түс жарқын қызғылт сары түс ретінде көрсетіледі, ал кавалерияда тенне кейде "драгун сарысы" деп аталады. 1932 жылы АҚШ Армиясының Геральдикалық бағдарлама кеңсесі (1960 жылдан бастап Геральдика институты деп аталады) жасаған 1-ші Сигнал батальонының гербі күміс және теннеден тұрады, себебі қызғылт сары мен ақ – Сигнал корпусының дәстүрлі түстері. 1-ші кавалерия полкіне (сонымен қатар 1-ші драгундар полкі деп те аталады) 1921 жылы Геральдикалық бағдарлама кеңсесі тенне фондық түстің үстінде алтын аждаһа бейнеленген герб тағайындады. 1-ші кавалерия 1833 жылы Америка Құрама Штаттарының драгундар полкі ретінде құрылды, және сол кезде драгундық бөлімшелер тенне (олар "драгун сарысы" деп атады) және алтын (Or) шнурын тақты. Бұл сондай-ақ бөлімнің гербіндегі торше түстері де болып табылады.

Танымал мәдениетте

"Жұлдызды жол" жұлдыздық флотының техникалық нұсқаулығында Жұлдыздық флоттың Командалық бөлімінің стандартты формасының ресми түсі, мысалы Джеймс Кирк және Хикару Сулу кигендей, "тенне" деп сипатталған. Бұл түстер нақты шоуда сары-алтын мата ретінде көрсетілген. Капитандық шен немесе одан жоғары шендегі офицерлер міндетті түрде емес, жасыл түстің түрлерін де кие алады; Нұсқаулықта бұл түс "олив" деп көрсетілген.