Кітапхана каталогы: кітаптар, файлдар, карталар сияқты кітапхана материалдарының тізімі. Онлайн каталогтар (OPAC) туралы біліңіз! Кітапханалық деректер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Библиографиялық заттар тізілімі
Register of bibliographic items
Кітапхана каталогы (немесе британдық ағылшын тілінде кітапхана каталoгы) – бір кітапханада немесе бірнеше кітапханалар желісінде (мысалы, бірнеше орындағы кітапханалар желісінде) табылған барлық библиографиялық заттардың тізілімі. Бірнеше кітапхананың каталогы біріктірілген каталог деп те аталады. Библиографиялық элемент – кез келген ақпараттық нысан болуы мүмкін (мысалы, кітаптар, компьютерлік файлдар, графикалық материалдар, нақты заттар, картографиялық материалдар және т.б.), ол кітапханалық материал болып есептеледі (мысалы, антологиядағы жекелеген роман) немесе кітапханалық материалдар тобы (мысалы, трилогия) немесе каталогқа сілтеме берілген материал (мысалы, веб-бет), егер ол каталогқа және кітапхананың оқырмандарына қатысты болса. Карталық каталог ұрпақтар бойы кітапхана оқырмандарына таныс болды, бірақ ол тиімді түрде онлайн-публикацияға қолжетімді каталог (OPAC) арқылы алмастырылды. Кейбіреулер онлайн-каталогты әлі де "карталық каталог" деп атайды. Кейбір кітапханаларда OPAC-қа қолжетімділік болса да, карталық каталогтар сақталып қалған, бірақ олар қазіргі таңдағы екіншілік ресурс есебінде қарастырылады және сирек жаңартылады. Көптеген кітапханалар физикалық карталық каталогын сақтап, карталық каталогтың соңғы жаңартылған жылын көрсететін хабарлама іледі. Кейбір кітапханалар орынды үнемдеу және басқа мақсаттар үшін пайдалану үшін OPAC пайдасына карталық каталогын жойды. Әлемдегі ең ірі халықаралық кітапхана каталогы – WorldCat біріктірілген каталогы, оны коммерциялық емес кітапхана кооперативі OCLC басқарады. 2021 жылдың қаңтарында WorldCat-та жарты миллиардтан астам каталог жазбалары және үш миллиард кітапханалық қорлар тіркелген.
A library catalog (or library catalogue in British English) is a register of all bibliographic items found in a library or group of libraries, such as a network of libraries at several locations. A catalog for a group of libraries is also called a union catalog. A bibliographic item can be any information entity (e. g., books, computer files, graphics, realia, cartographic materials, etc.) that is considered library material (e. g., a single novel in an anthology), or a group of library materials (e. g., a trilogy), or linked from the catalog (e. g., a webpage) as far as it is relevant to the catalog and to the users (patrons) of the library. The card catalog was a familiar sight to library users for generations, but it has been effectively replaced by the online public access catalog (OPAC). Some still refer to the online catalog as a "card catalog". Some libraries with OPAC access still have card catalogs on site, but these are now strictly a secondary resource and are seldom updated. Many libraries that retain their physical card catalog will post a sign advising the last year that the card catalog was updated. Some libraries have eliminated their card catalog in favor of the OPAC for the purpose of saving space for other use, such as additional shelving. The largest international library catalog in the world is the WorldCat union catalog managed by the non profit library cooperative OCLC. In January 2021, WorldCat had over half a billion catalog records and three billion library holdings.
Жіктеу
Пәндер каталогында қандай классификациялық жүйені қолдану керектігін шешу қажет. Каталогтаушы библиографиялық бірлік үшін тиісті тақырыптық атауларды және бірегей классификациялық нөмірді (кейде "кітапханалық белгіше" деп аталады) таңдайды, ол ғана емес, сонымен қатар кітаптарды сөреге қою үшін де қолданылады, ұқсас тақырыптарға жататын бірліктерді бір-біріне жақын орналастырады, бұл кітапхана пайдаланушыларына іздеу кезінде кездейсоқ жаңалықтар ашуға көмектеседі.
In a subject catalog, one has to decide on which classification system to use. The cataloger will select appropriate subject headings for the bibliographic item and a unique classification number (sometimes known as a "call number") which
is used not only for identification but also for the purposes of shelving, placing items with similar subjects near one another, which aids in browsing by library users, who are thus often able to take advantage of serendipity in their search process.