Кіріспе

Оңтүстік Американың Амазонка алабындағы өзен – Пастаза өзені (бұрынғы атауы Суматра) – Оңтүстік Американың солтүстік-батыс Амазонка алабындағы Мараньон өзенінің ірі саласы. Оның бастауы Эквадордың Котопакси провинциясында, Котопакси жанартауының солтүстік-батыс беткейінен ағып, Патате өзені деп аталады. Патате өзені оңтүстікке қарай ағады және Тунгурахуа провинциясында Банос-де-Агуа-Санта қаласынан жоғарыда Чамбо өзенімен қосылады, сол жерде Пастаза өзені құралады. Баностан жеті шақырым шығысқа қарай Ла-Сьенига ауылының жанында Агоян су электр стансасы үшін бөгет салынған, нәтижесінде лайлы лагуна пайда болған. Чамбомен қосылғаннан кейін Пастаза өзені шамамен шығысқа қарай ағып, содан кейін оңтүстік-шығысқа бұрылады, оған Топо өзені қосылады. Баностан Пуйоға дейін Амазонка тас жолы өзенмен қатар жүреді, жеті туннельден және көптеген эквадорлықтар үшін танымал туристік орындар болып табылатын төрт ірі сарқырамадан өтеді (ең танымалдары – Агоян және Пайлон-дель-Диабло). Санта-Инес қаласынан өткеннен кейін Пастаза өзені Пастаса провинциясына кіреді, онда ол провинция мен Морона-Сантьяго арасындағы шекараны құрайды. Мера қаласынан Пуйоға жеткенге дейін өзен таулардан шығып, кең аңғарға құяды, кеңейіп, саяз болады. Шеллден кейін өзен салалана бастайды, иреліседі, Амазонканың су тасқынында өгіздер мен шалшықтарды қалдырады. Эквадорды кесіп өткеннен кейін Пастаза Перуға Хито-Зоилалус ауылы арқылы өтеді, Зоилалус аралында орналасқан, және Пуэрто-Индустриалға жақын Мараньон өзеніне оңтүстікке қарай құяды.

Салалар

Пастазаның гидроэлектр станциясының үстінен де, астынан да көптеген салалары бар. Олар өзеннің жылдам ағысына және су тасқынына бейімділігіне әсер етеді. Пастазаның қасынан өтетін тас жол бойында шамамен 50 километрге дейін 3-4 километр сайын бір сала өзен кездеседі; ал қарсы жағалауда салалардың саны аздап кем. Ірі салалары – Чамбо, Бобоназа және Уасага. Су тасқыны маусымдық сипатта болады.

Көпірлер

Эквадорда Пастаса өзені арқылы өтетін көпiрлер өте сирек. Ең маңыздылары Тунгурахуа провинциясында орналасқан – атап айтқанда, Банос қаласының солтүстігіндегі бастауының дәл тұсындағы үлкен көпір және Агоян тоғанымен салынған екінші көпір. Одан кейін көпiрлер аспалы типте болып келедi, олар тек жаяу өтуге немесе шағын көлiк құралдарына арналған. Дегенмен, Пастаса құрғақ маусымда Мера қаласының төменгі жазықтарында 4x4 жүк көлігімен суды кесіп өтуге болады.