Кіріспе

Француз саясаткері (1760–1794)

Франсуа Николя Леонард Бузо (1 наурыз 1760 – 24 маусым 1794) – француз саясаткері және Француз революциясының жетекшісі.

Ерте өмір

Эврэ қаласында дүниеге келген Бузо заң саласын оқып, революция басталғанда туған қаласында заңгер болып жұмыс істеді. 1789 жылы ол үшінші тәрбиелі қауымға депутат болып сайланды және радикалды көзқарастарымен белгілі болды. Ол Рим-католик шіркеуінің мүліктерін мемлекеттік меншікке беруді және барлық азаматтардың қару ұстау құқығын талап етті. Ұлттық құрылтай ассамблеясы таратылғаннан кейін Бузо Эврэге қайтып оралды, онда ол қылмыстық соттың төрағасы болып тағайындалды.

Конвенция

1792 жылы Бузо Ұлттық конвенцияға депутат болып сайланды және досы Мадам Роланның ықпалымен Жирондистер қатарына қосылды. Бузо Жирондистердің басты қарсыласы Жан-Поль Маратпен пікір таластырып, Париждің сан-кулоттарына қарсы конвенцияны қорғау үшін департаменттерден Ұлттық гвардия құруды ұсынды. Оның ұсынысы қабылданды, бірақ ешқашан іске асырылмады, соның салдарынан париждіктер оны өз жек көрулерінің нысанасы етіп белгіледі. Патша Людовик XVI-ның ісін қарағанда Бузо өлім жазасын қолдады, бірақ халыққа шағымдану және үкімді кейінге шегеру (sursis) мүмкіндігімен. Францияға оралмаған корольшіл эмигранттарға, сондай-ақ монархияны қайта орнатуды талап ететін кез келген адамға өлім жазасы берілді.

Ұшу және кедергі

1793 жылы 2 маусымда Жирондистермен бірге іздеуге алынған Бузо қашып, Нормандиядағы Кальвадосқа синып кетті. Ол онда конвенцияға қарсы Жирондистер көтерілісін ұйымдастыруға көмектесті, бірақ ол көтеріліс көп ұзамай басылды. Олардың у қолданғаны немесе өздерін тапаншамен атқандығы әлі анық емес, себебі денелері шіріген күйде табылған. Бузо өзінің "Естеліктері" атты еңбегін қалдырды, ол алғаш рет 1823 жылы жарияланды.