Кіріспе
1978 жылы Ллойд Веббер мен Райс жазған «Эвита» мюзиклі – Эндрю Ллойд Веббердің музыкасы және Тим Райс сөздеріне жазылған музыкалық туынды. Ол Аргентина президенті Хуан Перонның екінші әйелі, Аргентинаның саяси қайраткері Ева Перонның өміріне арналған. Мюзикль Евитаның балалық шағы, билікке жолы, қайырымдылық қызметі және қазасы туралы айтады. Алғаш рет 1976 жылы рок-опера түрінде альбом ретінде жарық көрген. Оның сәттілігі 1978 жылы Лондонның Вест-Эндінде қойылым қоюға мүмкіндік берді, онда «Үздік мюзикл» номинациясы бойынша Лоренс Оливье сыйлығын жеңіп алды. Ал бір жылдан кейін Бродвейдегі қойылым «Үздік мюзикл» номинациясы бойынша Тони сыйлығын алған тұңғыш британдық мюзикл болды. Одан кейін көптеген кәсіби гастрольдік турлар, дүниежүзілік қойылымдар, актерлік құрамдардың альбомдары және 1996 жылғы фильм адаптациясы жарық көрді. Мюзикль 2006 жылы Лондонда, 2012 жылы Бродвейде қайта қойылды, 2013-2014 жылдары Ұлыбритания бойынша тағы да гастрольдік тур ұйымдастырылды, ал 2014 жылдың қыркүйек-қазан айларында Доминион театрында 55 Вест-Энд көрсетілімі өтті.
Evita is a musical with music by Andrew Lloyd Webber and lyrics by Tim Rice. It concentrates on the life of Argentine political leader Eva Perón, the second wife of Argentine president Juan Perón. The story follows Evita's early life, rise to power, charity work, and death. The musical began as a rock opera concept album released in 1976. Its success led to productions in London's West End in 1978, winning the Laurence Olivier Award for Best Musical, and on Broadway a year later, where it was the first British musical to receive the Tony Award for Best Musical. This has been followed by a string of professional tours and worldwide productions and numerous cast albums, as well as a 1996 film adaptation. The musical was revived in London in 2006, and on Broadway in 2012, and toured the UK again in 2013–14 before running for 55 West End performances at the Dominion Theatre in September–October 2014.
Тарих
1972 жылы Роберт Стигвуд Эндрю Ллойд Вебер мен Тим Райс Питер Пэннің жаңа музыкалық нұсқасын жасауды ұсынды, бірақ жобадан бас тартты. Бірақ 1973 жылы бір түні кешкі асқа келе жатып, Райс Ева Перон туралы радиохабардың соңғы бөлігін естіді, ол оны қызықтырды. Бала кезінде марка жинаушы болған ол Аргентина маркаларындағы оның суретіне қызығушылық танытқан, бірақ Аргентина тарихындағы оның маңыздылығын білмеген. Ол зерттеу жұмыстарын бастады және Cinema International Corporation компаниясының басшысы оны аргентиналық кинорежиссер Карлос Пасини Хансенмен таныстырды, ол 1972 жылғы 24 қазанда Ұлыбританияда көрсетілген Queen of Hearts телефильмін түсірген еді. Сол басшы Райске Темза телеарнасында осы фильмді көруге мүмкіндік жасады, ол оны «кем дегенде жиырма рет» көрді және «сол кезде Пасинидің тамаша зерттеулерге негіделген фильмін көрдім, мен оған әуес болдым» деді. Райс Ева Перонды қаншалықты көп зерттеген сайын, Пасини ұсынған көптеген құжаттар мен байланыстар арқылы оның өмірін зерттеу үшін Буэнос-Айреске дейін сапар шегіп, оған қаншалықты қызығушылық танытса, соғұрлым әйелге қызығатын болды; тіпті ол өзінің алғашқы қызына оның есімін қойды. Джівстен кейін Ллойд Вебер Райске қайта оралды, және олар Райстың ұсынған мюзиклын жасауға кірісті. Райс Че бейнесін оқиғаны баяндаушы және төменгі, жұмысшы табының даусын білдіру үшін жасады, соның арқылы Еваның кейіпкеріне түсінік пен сын айтты. 1996 жылғы фильмде бұл кейіпкер өзінің бұрынғы беймәлім тамырларына оралды. 2006 жылы Лондондағы қайта қойылымда да осылай болды. Ллойд Вебер мен дирижер Энтони Боулз мюзиклді екінші Сидмонтон фестивалінде көрсетті, содан кейін Лондон филармониялық оркестрімен бірге жазуды жүзеге асырды.
Жазу
Олар бұрын «Иса Мәсіх Супержұлдызымен» жасағандай, ән жазу тобы «Эвитаны» альбомдық мюзикл ретінде жазуға шешім қабылдады және актриса әрі әнші Джули Ковингтонды атау ролін орындауға шақырды. «Rock Follies» эпизодынан әсер алып, оны «Иса Мәсіх Супержұлдызының» түпнұсқалық лондондық қойылымынан таныған соң, оны таңдады. Бұрын «Иса Мәсіх Супержұлдызын» жариялаған MCA Records компаниясы арқылы 1976 жылдың сәуір айында жазу жұмысы басталды және Ллойд Вебер мен Райс оны продюсерлік етті. Жазуды Дэвид Гамильтон Смит жүргізді, ал Райс кейіннен оның жұмысы үшінші продюсердің еңбегімен теңестірілгенін мойындады. Ол сондай-ақ альбомдағы Еваның балкон сөйлеуіне қарсылық ретінде «Мемлекеттік басшылық – шаруаларды көңілді етуден артық нәрсе» деген сөзді айтты. 1976 жылы шыққан екі дискілік жинақта Пауль Джонс Хуан Перон, Колм Уилкинсон Че, Барбара Диксон Перонның сүйіктісі және Тони Кристи Агустин Магальди рөлінде болды. Жазушылар бастапқыда Стив Мариотт пен Джон Фогертиді қарастырған, бірақ екеуі де қызығушылық танытпады. «Супержұлдыз» альбомымен үлкен жетістікке жеткен Мюррей Хед бірнеше демо жазды, бірақ Райс кейіннен олардың «Иуда рөліндегі оның сиқырын қайта жасамағанын» мойындады. Колм Уилкинсон жақында «Супержұлдыздың» лондондық қойылымында Иуда рөлін ойнаған еді және одан сынақ беруге келісім алды: «Ол біздің жігіт екенін білу үшін бірнеше шумақ жеткілікті болды». Майк д’Або, Пол Джонстың орнына Манфред Манн тобының жетекші әншісі болған, альбомдағы шағын рөлді ойнады, бұл екеуінің де қатысқан алғашқы альбомы болды. Дейв Кларк Файв тобының бұрынғы вокалисі және d’Abo-ның сол кездегі серігі Майк Смит де қатысты. Пасини «Бюэнос-Айрес кинотеатры, 1952 жылдың 26 шілдесі» атты бірінші көріністің диалогын испан тілінде жазды. Бұл жазбада ол киноның саундтрегіндегі актер рөлін ойнады, сонымен қатар Еваның өлімі туралы ресми хабарламаны оқыды. Альбом Ллойд Вебердің Сидмонтон елді мекеніндегі үйінде баспасөз алдында таныстырылғанда, Пасини әріптесі Антон Фурстпен бірге суреттер көрмесін ұйымдастырды. Оның жобаны дамытуға қосқан үлесі мойындалды, өйткені Райс пен Ллойд Вебер оны алғыс айту сөзінде бірінші болып атады. Ұлыбританияда, Австралияда, Оңтүстік Африкада, Оңтүстік Америкада және Еуропаның әртүрлі аймақтарында концептуалды альбомның сатылымы «Иса Мәсіх Супержұлдызынан» асып түсті; бірақ АҚШ-та ол сол деңгейдегі жетістікке жете алмады. Ковингтонның «Don't Cry for Me Argentina» (алғашқыда «It's Only Your Lover Returning» деп аталған) әні 1976 жылдың қазан айында жарық көрді. Ол Ұлыбританиялық сингл чартында 1-орынға шықты, сондай-ақ Аргентина тарихымен аз таныс көрермендер үшін тақырыпты кеңейту мақсатымен чех және дат сахналық қойылымдарында қолданылды.
Басты бет Вест-Энд қойылымы
Жазуы жарық көрген кезде Ллойд Вебер оның бір данасын әйгілі американдық режиссер Харольд Принске жіберіп, болашақта қойылымды сахнаға қоюға шақырды. Принс келісіп, «Жынызарымен басталатын операның бәрі жаман бола алмайды» деді, бірақ ол келесі екі жыл бойы жаңа міндеттемелерді қабылдай алмайтынын хабарлады. Осы уақыт аралығында Ллойд Вебер мен Райс қойылымның бірнеше элементтерін қайта өңдеді. Кейбір әндер алынып тасталды, ал кейбіреулері қысқартылды, жаңа әндер қосылды және кейбір мәтіндер жаңартылды. Принс 1978 жылдың басында репетицияларды бастауға дайын екенін растады. Мамыр айында жобаға кіріскен кезде ол Che-нің «The Lady's Got Potential» рок-нөмірін жоюдан басқа аз ғана өзгерістер ұсынды. Принс Перонның билікке келуін көрсететін ән сұрады, ал Райс пен Ллойд Вебер «Мүмкіннің өнері» музыкалық нөмірін жасады, онда әскери шенеуніктер Перон ғана қалғанға дейін біртіндеп істен шығарылады. «Эвита» 1978 жылдың 21 маусымында Принс Эдвард театрында ашылып, 1986 жылдың 8 ақпанында 3176 қойылымнан кейін жабылды. Элейн Пейдж Ева рөлін, Дэвид Эссекс Че рөлін, Джосс Экланд Перон рөлін, ал Сиобхан Маккарти Қонақ әйел рөлін сомдады. Джули Ковингтон рөлден бас тартқаннан кейін Пейдж көптеген үміткерлердің ішінде таңдалды. Қойылымды Харольд Принс режиссерлік етті, Ларри Фуллер хореографиялық жұмысты жасады, ал Роберт Стигвуд продюсерлік етті. Пейджтің орнына Марти Уэбб, Стефани Лоуренс, Сиобхан Маккарти (қойылым ашылғанда Қонақ әйел рөлін ойнаған), Жакки Чаппелл және соңында Мария Морганмен бірге Кэтрин Эванс келді. Вебб бастапқыда Пейдж демалыста болғанда рөлді ойнады және Пейдж рөлге толыққанда көшуға көмектесу үшін аптасына екі қойылымда алмастырушы болып қалуға Принс көндірді. Бұл, қойылым жабылғанға дейін, Лоуренс Веббтің алмастырушысы болғанға дейін үрдіс ретінде қалыптасты. Мишель Бриз, Пейдждің бастапқы дублері, Лондондағы рөлді мұрагерлік етпеді, бірақ кейін Жаңа Зеландияның түпнұсқалық қойылымы үшін оны жасады. Сюзанна Феллоуз да Ева рөліне дублер болды. Гари Бонд Дэвид Эссекстің орнына Че рөлін ойнады, содан кейін алғаш Магалди рөлін ойнаған Марк Райан, одан кейін Мартин Смит және Джимми Кин келді. Эклендтің орнына Джон Тернер, Оз Кларк және Дэниел Бензали келді. The Sunday Times газетіндегі шолуында Дерек Джуэлл қойылымды «тамаша» деп атады және Ллойд Вебердің «амбициялы» музыкасын «20 ғасырдың музыкалық тәжірибесінің бесұстаздық бірігімі» деп сипаттады, ал Райстың мәтінін «күшті» және «зейінді» деп бағалады. Алайда, The Times газетінің Бернард Левин оны «өзін опера деп атауға құмар жеккөруші артефакт» деп сынады, себебі «әндер арасындағы клишелер айтылмай, әнделеді» және «өмірімдегі ең жағымсыз кештердің бірі». Бұл қойылым «Жаңа үздік музыкалық» номинациясы бойынша Лоренс Оливье сыйлығын жеңіп алды, ал Элейн Пейдж «Музыкалық қойылымдағы үздік орындау» номинациясы бойынша Лоренс Оливье сыйлығын жеңіп алды. Гарольд Принс (Үздік режиссер) және Дэвид Эссекс (Музыкалық қойылымдағы үздік орындау) да Оливье сыйлығына ие болды. Тимоти О'Брайен мен Тазена Ферт қойылымның дизайнын жасады. Сахнаның артқы және бүйір жағында экранда суреттер көрсетілді, ал сахнаның үстінде балкон орнатылды. Мадам Тюссо Элейн Пейджге ұқсас Еваның балауыз мүсінін жасады, ол қойылымның басындағы жерлеу сахнасында табутқа қойылды. Диего Ривераның қабырғалық суреттерінен шабыттанған Принс аргентиналық шаруалардың күресін бейнелейтін суреттермен қатарласуды ұсынды. Ол хор мүшелері мен бишілерге арналған бастапқы монохроматикалық костюмдерді тастады, олардың орнына қайырымдылық және қолдан киім дүкендерінен костюмдер сатып алуға жіберді. Қазір танымал болған балкон сахнасында Ева кең, алмазбен әшекейленген ақ көйлек киді, бұл көйлек Ева Перонға тиесілі болған және Кристиан Диор жасаған. The Evita: Original London Cast Recording 1978 жылы жазылып, MCA Records компаниясы шығарды. Кейбір нұсқалары концептуалды альбомды «Лондондық түпнұсқалық актерлік құрамының жазбасы» деп қате көрсетіп жіберді. Лондонның түпнұсқалық қойылымы Принс Эдвард театрында жабылып қалғаннан кейін Манчестердегі Опера үйіне ұзақ уақытқа көшірілді. Кэтрин Эванс пен Джимми Кин Ева мен Че рөлін ойнады, ал олардың алмастырушылары Риа Джонс пен Джон Барр болды.
Бродвейдің түпнұсқалық қойылымы
Лос-Анджелестегі Дороти Чандлер павильонында дебют жасағаннан кейін, Сан-Францискодағы Орфей театрында қосымша қойылымдар өткен соң, Бродвей театрында 1979 жылдың 25 қыркүйегінде ашылып, 1983 жылдың 26 маусымында 1567 көрсетілім мен 17 алдын ала көрсетілімнен кейін жабылды. Пэтти ЛуПон Эва рөлінде, Менди Патинкин Че рөлінде, Боб Гунтон Перон рөлінде, Марк Сайерс Магальди рөлінде, ал Джейн Орингер Перонның сүйіктісі ретінде ойнады. Режиссерлік – Гарольд Принс, хореография – Ларри Фуллер. Қойылым барысында ЛуПоннан басқа, тағы алты актриса бас рөлді алмастырды: Терри Клауснер (күндізгі сеанстарда), Нэнси Опель (күндізгі сеанстарда), Памела Блейк (күндізгі сеанстарда), Дерин Алтай, Лони Акерман және Флоренс Лейси. Патинкиннің орнын Джеймс Стейн, кейіннен Энтони Кривельо басты. New York Times газетінің сыншысы Фрэнк Рич былай деді: "Лони Акерман, қазіргі Ева Перон, латын қанына ие емес, бірақ ол американдық Евиталардан жақсы ән айтады, сонымен қатар тоқтамайтын энергиямен ойнайды және билейді. Мен үшін жаңа актер Энтони Кривельо Нью-Йорк немесе Лондон сахнасында көрген ең жақсы Че: оның тек иілгіш дауысы ғана емес, сонымен қатар оның әдемі қимылдары кейіпкерінің қатал, нұсқаулық тонды жеңілдетеді. Ол соншалықты тиімді, тіпті сізді Че Гевараның Перонның тарихына араласуының себебі бар дегенге көндіреді". Том Картер Патинкиннің дублері болды және Че рөлін орындады. ЛуПон шоудағы уақыты туралы былай деді: "Евита – менің өмірімдегі ең жаман тәжірибе болды", - деді ол. "Мен әйелдерді жек көретін ер адам ғана жаза алатын рөлді айқайлап орындадым. Продюсерлер сахнада жұлдызды өнер көрсетуді қалады, бірақ мені бейтаныс актер ретінде қарады. Бұл Бейрут сияқты болды, мен баншидей шайқастым". Элейн Пейджге бастапқыда Бродвей қойылымындағы рөлін қайта орындауға рұқсат берілді, бірақ Актерлердің кәсіби одағы американдық емес актерге рұқсат беруден бас тартты. Принс ЛуПон Нью-Йоркке жеткенге дейін дауыс проблемаларына тап болғанда ұйымды екінші рет көндіруге тырысты. ЛуПон өзінің естеліктерінде бұл Принс өзінің жарнамалық науқаны үшін таратқан қамыт қана екенін айтты. Дегенмен, ол бұл сөздердің шындығына күмәнданды.
Австралиялық өндіріс
Австралиялық түпнұсқалық қойылым 1980 жылғы 30 сәуірде Аделаида фестиваль театрында ашылды. Онда Дженифер Мерфи Ева рөлінде, Джон О'Мей Че рөлінде, Питер Кэрролл Перон рөлінде, Тони Альварес Магальди рөлінде, ал Лора Митчелл Перонның сүйіктісі рөлінде ойнады. Мерфи өндірістен кеткеннен кейін 1981 жылдың ортасында Сиднейдегі қойылым кезінде Пэтти ЛуПон басты рөлді өз мойнына алды. ЛуПонның Сиднейдегі қойылымдағы тәжірибесі Бродвейдегі уақытына қарағанда әлдеқайда жақсы болды, себебі ол кезде ол партитураны орындауға толықтай дайын болды және рөлді ойнаудан ләззат алды.
Мадридтегі түпнұсқалық өндіріс
Бірінші испан тіліндегі нұсқасы 1980 жылдың 23 желтоқсанында Мадридтегі «Монументаль» театрында Хайме Аспиликуэтаның режиссерлігімен және Палома Сан Базилионың Ева, Патси Андионның Че, Хулио Катанияның Перон, Тони Ланданың Магальди және Монсеррат Веганың Перонның сүйіктісі рөліндегі орындауымен премьераланды. Алғашқы актерлік құрам жазған қос альбом шықты және «No llores por mí Argentina» әні хит-синглға айналды. Бұл қойылымнан кейін Барселонада және Латын Америкасының басқа қалаларында да көрсетілді.
Мексиканың түпнұсқалық өндірісі
Мексика қаласында шоудың тұңғыш көрсетілімі 1981 жылғы 26 маусымда Театро Феррокаррильеро театрында өтті, онда Валерия Линч пен Росио Банкельс Ева рөлін, Хайме Гарза мен Хавьер Диас Дуэнас Че рөлін, Хорхе Паис Перон рөлін, Сесар Миллан Магальди рөлін, ал Кармен Дельгадо Перонның сүйіктісі рөлін кезекпен сомдады.
Бразилияның түпнұсқалық өндірісі
Маурисио Шерман режиссерлік еткен бұл қойылымда Клаудия Эвита рөлінде, Мауро Мендонса Перон рөлінде, Карлос Аугусто Штрацзер Че рөлінде, Сильвия Массари Перонның сүйіктісі рөлінде, ал Хилдон Прадо Магальди рөлінде ойнады. Премьерасы 1983 жылдың 12 қаңтарында Рио-де-Жанейродағы Театро Жоао Каэтанода болды. Кейіннен 1986 жылы Сан-Паулудағы Театро сарайына көшірілді. Бұл қойылым Бразилияда үлкен сәттіге ие болды, және кейбір сыншылар бразилиялық әнші Клаудияны барлық уақыттағы ең жақсы Эвита деп есептейді. Ағылшын продюсерлері Роберт Стигвуд пен Дэвид Лэнд бразилиялық қойылымды көргеннен кейін Клаудияның бұл рөлді ойнаған барлық әншілердің ішіндегі ең жақсы Эвита екенін мәлімдеді.
2006 жылы Лондон қайта жаңғыру
2 маусым 2006 жылы, түпнұсқасы 20 жыл бұрын жабылып қалғаннан кейін "Эвитаның" алғашқы ірі лондондық қойылымы Вест-Эндтегі Адельфи театрында ашылды. Майкл Грандедждің режиссерлігімен, аргентиналық актриса Елена Роджер Эва рөлінде дебют жасады, ал Филип Кваст Перон рөлінде, ал Мэтт Роуль Че рөлінде ойнады. Либреттосына 1996 жылғы фильм үшін жазылған, бірақ әлі ағылшын тіліндегі сахналық қойылымға енгізілмеген "You Must Love Me" әні қосылды. Қойылымға жақсы пікірлер көп болды, бірақ билет сатылымы баяу болғандықтан, ол бір жылға жетпей тұрып, 2007 жылдың 26 мамырында жабылды. Кваст пен Роджер өз өнерлері үшін Оливье сыйлығына үміткер болды.
2010 жылы Стратфорд Шекспир фестивалі
Стратфорд Шекспир фестивалі 2010 жылдың 28 сәуірінен 6 қарашасына дейін алғашқы рок-мюзиклі ретінде «Эвита» спектаклін қойды. Басты рөлдерді Чилина Кеннеди (Ева), Хуан Чиоран (Хуан) және Джош Янг (Че) сомдады, режиссерлік жұмысын Гэри Гриффин жүзеге асырды.
2011 Екінші бразилиялық өндіріс
Хорхе Такланың режиссерлік еткен екінші бразилиялық туындысы 2011 жылдың наурыз айында «Театро Альфа» театрында тұңғыш рет көрсетілді, онда Паула Каповилла Эвита, Даниэль Боавентура Перон және Фред Сильвейра Че рөлінде ойнады.
2012 жылғы Бродвей қайта жаңғыруы
Шоудың 2006 жылғы Вест-Энд қойылымы негізінде Бродвейде қайта қойылған нұсқасы Маркиз театрында өтті, онда Елена Роджер бас рөлде, Рикки Мартин Че рөлінде, Майкл Серверис Перон рөлінде, Макс фон Эссен Магальди рөлінде (ол сонымен қатар Рикки Мартиннің қатысушысы) және Рэйчел Поттер әйел рөлінде ойнады. Кристина ДеСико Роджермен Ева рөлін кезекпен орындады. Майкл Грандедж Роб Эшфордтың хореографиясымен, Кристофер Орамның декорация және костюм дизайнымен, ал Нил Остин жарық дизайнымен қойылымды қайтадан қойды. Продюсерлері – Хэл Люттиг және Скотт Сандерс. Көрерменге көрсетілімдер 2012 жылдың 12 наурызында басталды, ал ресми ашылуы 2012 жылдың 5 сәуірінде болды. Бұл қойылым үш Тони сыйлығына ие болды, оның ішінде «Үздік музыкалық қойылымды қайта жаңғырту» сыйлығы да бар. 337 қойылым мен 26 алдын ала көрсетілімнен кейін 2013 жылдың 26 қаңтарында жабылды.
2013/2014 жылғы итальяндық өндіріс
Бірінші итальяндық қойылым 2013 жылдың 5 желтоқсанында Сан-Ремода (IM) тұңғыш рет көрсетілді, режиссері – Сусанна Тальяпиетра, итальян тіліндегі мәтінін Марко Саватери жазды. Алғашқы актерлік құрамында Симона Ангиолони Эва Дуарте рөлінде, Эдоардо Палланка Че рөлінде, Агостино Марафиоти Хуан Перон рөлінде, Матео Мерли Магальди рөлінде, ал Дилетта Манголини күйеуші рөлінде болды, гастрольдік қойылымдарда оны Симона Марокко ауыстырды.
Қосымша туындылар
Regent's Park Open Air Theatre музыкалық қойылымын (режиссері Джейми Ллойд) 2 тамыздан 21 қыркүйекке дейін көрсетті. 2019 жылы Нью-Йорк қалалық орталығы да Сами Каннольдтың режиссерлігімен осы музыкалық қойылымды 13–24 қараша аралығында ұсынды. Мюзиклдің премьерасы әртүрлі пікірлер тудырды, және Ева рөлінде екі актриса ойнады. Майя Рефико 15–20 жас аралығындағы Ева рөлінде, ал Солеа Пфайффер 20–33 жас аралығындағы Ева рөлінде болды. Каннолд 2023 жылдың мамыр-шілде айларында Массачусетс штатының Кембридж қаласындағы Американдық репертуар театрында осы мюзиклді қайта қойды, бас рөлде Ширин Пиментел ойнады. 2023 жылдың шілде және тамыз айларында Театр Корольдік Дрюри Лейнде өткен жұлдызды концерттің режиссері Билл Димер болды, ал Эва рөлінде Аули'и Кравахо, алғашқы Вест-Энд қойылымынан Че рөлін қайта орындаған Мэтт Роул және 2017 жылғы Еуропалық турдан Хуан рөлін қайта орындаған Джереми Секомб қатысты. Концертте 30 музыканттан тұратын оркестр өнер көрсетті, ал оны Fourth Wall Live және Лондон музыкалық театр оркестрі ұйымдастырды.
1980-жылдардың басында АҚШ-тың ұлттық турнелері
1980–1983 жылдар аралығындағы АҚШ-тың 1-ші ұлттық гастрольдік сапары Лос-Анджелестегі Шуберт театрында ашылды, онда Ева рөлін Лони Акерман, Че рөлін Скотт Холмс, Хуан Перон рөлін Джон Сайфер, Магальди рөлін Сал Мистретта және Перонның сүйіктісі рөлін Синтия Хант сомдады. 1979–1983 жылдар аралығындағы АҚШ-тың 2-ші ұлттық гастрольдік сапары Чикагодағы Шуберт театрында ашылды, содан кейін АҚШ-тың ірі қалаларында гастрольдік сапармен жалғасты. Басты рөлдерді Валерия Перри Эва рөлінде, Джон Эррера Че рөлінде, Робб Альтон Хуан Перон рөлінде, Питер Маринос Магальди рөлінде және Синтия Симпсон Перонның сүйіктісі рөлінде ойнады. 2-ші ұлттық гастрольдік сапар Скандинавияда аяқталды. 1984 жылғы АҚШ-тың 3-ші ұлттық гастрольдік сапары Детройттегі Масондық ғибадатхана театрында ашылды, онда Флоренс Лейси Ева рөлін, Тим Боуман Че рөлін, Джон Лесли Вулф Хуан Перон рөлін, Винсент Пирилло Магальди рөлін және Патрисия Лудд Перонның сүйіктісі рөлін сомдады. 1983 және 1986 жылдарғы АҚШ гастрольдерінде Флоренс Лейси Ева рөлін ойнады.
1987 Ұлыбритания және Ирландия гастрольдері
Ребекка Сторм Эва рөлін, ал Крис Коркоран Че рөлін ойнады.
1988 жылғы Еуропалық тур
Ребекка (Бекки) Норман Италия, Голландия және Германияда Джеймс Сбаноның Че рөлінде және Дэвид Уассонның Перон рөлінде ойнаған Ева рөлін сомдады.
1989 жылғы әлем турнесі
Флоренс Лейси тағы да Джеймс Сбаноны Че рөлінде, ал Роберт Алтонды Перон рөлінде сомдады.
1994 жылғы АҚШ гастролі
Фильм нұсқасы күтіліп, бір жылдан астам сахналанған гастрольдік қойылымда бірнеше актриса бас рөлді сомдады, олардың ішінде болашақ Тони жүлдесіне ие болған Марла Шаффел де болды. Қойылымды Ларри Фуллер режиссерлік етіп, хореографиясын қойды, ал Че рөлін Дэниел К. Куни орындады.
1995-1996 Ұлыбритания гастролі
Пол Николас пен Дэвид Иан, түпнұсқа продюсерлер Роберт Стигвуд пен Дэвид Лэндпен бірге, Марти Уэббтің басты рөлде ойнаған, Эва рөлін алғашқы орындағандардың бірі, Крис Коркоранды Че, Дункан Смитты Перон, Лео Эндрюді Магальди және Поппи Тиерниді жақын дос ретінде қойған түпнұсқа лондондық өндіріске жақын нұсқасын қойды. Веббтің 50 жасында актерлік құрамға алынуына қатысты кейбір сынға қарамастан, турдың сәттілігі 1996 жыл бойына турдың ұзартылуына әкелді.
1998 АҚШ-тың 20 жылдығы турнесі
1999–2000 жылдарда Бродвейде ойнау жоспарланған, Бродвейдің түпнұсқалық қойылымына негізделген гастрольдік сапар 1998 жылдың 3 қарашасында Детройт қаласында басталды және 1999 жылдың жазында Массачусетс штатының Бостон қаласында аяқталды. Басты рөлдерде Натали Торо (Ева), Рауль Эспарза (Че) және Раймонд Джарамилло МакЛеод (Хуан Перон) ойнады. Бұл қойылым латын американдық тақырыптарға көбірек назар аударды. Playbill журналының мәліметінше, "Латын американдық актерлерді таңдау – бұл қойылымға мәдени тұрғыдан шынайы атмосфера сыйруға жасалған тыракелдің бір бөлігі". Бұл қойылым 2007 жылдың мамырында жабылды, бірақ сол жылдың соңында қайта ашылды. Соңғы рет ол 2008 жылдың маусымында жабылды.
2008 жылғы Ұлыбритания гастролі
Лондондық жаңа қойылымнан кейін 2008 жылы Луиза Дирман және кейін Рейчел Вуддинг Ева рөлінде, Сеймус Каллен (BBC шоуы «Any Dream Will Do» финалисі) Че рөлінде, Марк Хинехан Перон рөлінде, ал бәйгеде жеңіс алған Джеймс Вауд Магальди рөлінде, сондай-ақ Никки Мэй Перонның сүйіктісі рөлінде, кейіннен Карли Боумен ойнады. Ұлыбритания бойынша гастрольдер 2009 жылдың соңында аяқталды, бірақ 2010 жылдың наурызында қайта жаңғыртылып, 2011 жылдың сәуіріне дейін Еуропа бойынша турнеде болды. 2011 жылдың мамыр айынан қыркүйек айына дейін Ұлыбритания мен Германияда Абигейл Джей Ева, Марк Пауэлл Че, Марк Хинехан Перон және Рубен Кей Магальди рөлінде ойнады. Кейіннен Эрл Карпентер Хинеханды алмастырды.
2013 жылғы АҚШ гастролі
2012 жылғы Бродвейдегі қайта қойылған нұсқасына негізделген мюзиклдің АҚШ бойынша ұлттық гастрольдік сапары 2013 жылдың қыркүйегінде басталды. Сапарға Каролина Боуман Эва рөлінде, Джош Янг Че рөлінде, Шон МакЛафлин Перон рөлінде, Кристофер Джонстон Магальди рөлінде, Кристина Алабадо және Дези Оукли Ева Перонның дублері ретінде қатысты.
2013-2014 Ұлыбритания гастролі
Бір тур, шоудың Бродвейдегі сәтті қойылымынан кейін жарияланды, оны Билл Кенрайт өндірді. Ол 2013 жылдың 15 мамырында Нью-Уимблдон театрында басталды, содан кейін Глазго Кингс театрында, Корольдік Норвич театрында және Вулвергемптон Гранд театрында өнер көрсетілді. Che рөлінде Wet Wet Wet тобының жетекші әншісі Марти Пеллоу, Хуан Перон рөлінде Эндрю С. Уодсворт және Ева Перон рөлінде Мадалена Альберто ойнады. Турне 2014 жылдың қыркүйек және қазан айларында Вест-Эндтегі Доминион театрында 55 қойылыммен аяқталды. Бұл қойылымды Боб Томпсон қойды, хореографиясын Билл Димер жасады, ал музыкалық жетекшісі Дэвид Стьэдман болды.
2017 жылғы Ұлыбритания гастролі
2013–2014 жылғы Ұлыбританиялық гастрольдің көшірмесі 2017 жылдың басында қайтадан Ұлыбританияда гастрольдік сапарға шықты. Эмма Хаттон жетекшілік етті, Чэ ролінде Джан Марко Шиаретти, Хуан Перон ролінде Джереми Секомб, Магдальди ролінде Оскар Балмаседа және Сара О’Коннор күйеуші рөлінде ойнады. Бұл қойылым шілде айына дейін жалғасты. Алдыңғы гастроль сияқты, бұл қойылым да шектеулі мерзімге, 2017 жылдың шілдесінен қазан айына дейін Феникс театрында 91 қойылым көрсетті («The Girls» сәтсіздікке ұшырағандықтан). Хаттон бұрынғы актер құрамымен бірге өзінің рөлін қайта ойнады. Гастрольдер 2018 жылға дейін жалғасты.
2017/2018 халықаралық турне
Бастапқы қойылымның қайта жаңғыруы (Хэл Принс қойған режиссерлік және Ларри Фуллердің хореографиясы бойынша) Оңтүстік Африка, Жапония, Сингапур, Тайвань және Гонконг елдерін гастрольдеді, Оңтүстік Африкадан актерлер мен бас рөлде Ұлыбританиядан келген Эмма Кингстон қатысты. Сингапур маусымы 2018 жылдың 23 ақпанынан 18 наурызына дейін Марина Бей Сэндс театрында өтті. Осы "Евита" қойылымына 18 жас талант иесі шақырылды. Ансамбль рөлінде алты баладан үш топ кезекпен ойнады. Жас актерлер: Федерика Арамбуру, Лило Байер, Мика Барел, Шармейн Чан, Хиндия Дикинсон, Жасмин Хуйлиан Эллис, Габриэль Фрейд, Сэм Хоуи, Аннабель Джарвис, Джейден Алим Лай, Лия Мари Элейн Макдонелл, Макс Макацария, Нанако Масуи, Фейт Онг, София Элла Постон, Себастьян Стрит, Дэмиен Рокко Вебер, Чариссе Лоу Ю Син.
2018 жылғы Австралия турнесі
Гарольд Принс режиссерлік еткен сахналық мюзиклдің 2018 жылғы австралиялық қайта жаңғыруы 2017 жылдың 21 тамызында Opera Australia ұйымы жариялады, австралиялық әнші-әндер авторы, музыкант, музыкалық театр актрисасы Тина Арена басты рөлге бекітілді. Сахналық тур өндірісі 13 қыркүйекте Сидней опера үйінде, Джоан Сазерленд театрында басталып, 2018 жылдың 3 қарашасына дейін жалғасады. Ұлттық турдың келесі аялдамасы 2018 жылдың 5-30 желтоқсанында Мельбурн өнер орталығында болады. Арена бұл рөлді ойнауға қазір дұрыс уақыт деп ойлайды. "Менің бұл рөлді ойнауды бірнеше рет сұраған болатын", - деді Арена. "Мен эмоционалдық тұрғыдан оған ешқашан дайын болған жоқпын. Мен оның өмірінен және адамдық рухынан көп нәрсе үйреніп, осы рөлге қол жеткізуім керек болды". 2018 жылдың 7 мамырында Австралия операсының көркемдік директоры Линдон Террачини, продюсерлер Джон Фрост және Дэвид Ян алдағы австралиялық "Эвита" қойылымының толық актерлік құрамын жариялады. Арена Эва Перон рөлінде ойнаса, қалған актерлер: Пауло Шот, бразилиялық опера баритоны Хуан Перон рөлінде; Курт Кансли революционер Че рөлін орындайды. Майкл Фальзон танго әншісі Агустин Магальдиді бейнелейді, ал Перонның сүйіктісінің рөлін Алексис ван Маанен сомдайды. Джемма Рикс Эва Перонның дублері ретінде тағайындалды және Сиднейдегі маусым кезеңінде аптасына кемінде бір рет (сәрсенбі күні сағат 19:30-да) рөлде ойнау жоспарланған, деп хабарлайды Evita Australia сайты. 2018 жылдың 21 шілдесінде Австралия операсының көркемдік директоры Линдон Террачини, продюсерлер Джон Фрост және Дэвид Ян 2018 жылдың қыркүйегінен бастап Сидней опера үйінде қойылатын "Эвита" өндірісіне қатысатын 18 жас актерді жариялады. Алты баладан құралған үш топ рөлдерді алмастырып орындайды. Жас актерлер: Джек Бартон, Алисия Карллино, Джулиен Дахер, Джейкоб Дрю, Пейдж Хьюлетт, Бебе Лю Бреннан, Робби Морган, Аллерах Мёрдок, Уильям Оукли, Памелия Папакоста, Бенджамин Парк, Сара Петровски, Рафаэлла Рид, Авалеи Рок, Амели Роуз, Остин Тейлор, Оливер Трус және Зои Зантей. Аталған жоспарлар іске аспады. Рассел өзінің фильмге алғашқы таңдауы Карла ДеВито болғанын айтты, ол рок-турларда және Бродвейде танымал болған, сондай-ақ Эндрю Ллойд Веббердің әйеліне әсер еткен. ДеВито Англияда "Is This A Cool World or What?" альбомына клип түсірген кезде рөлге үміткерлердің қатарында болды. ДеВитоның экрандық сынақта "Don't Cry For Me, Argentina" әнін орындауы көп шу көтерді. Рассел оның көрермендерді көз жасына жеткізгенін жазды (Тим Райс Элейн Пейджді қалаған, олармен романдық қарым-қатынаста болғаннан басқа). Рассел бұл идеяны қабылдамағанымен, Пейдж екі рет экрандық сынақтан өтті. Расселдің өмірбаянында ол Барбра Стрейзандпен кездескенін, бірақ ол рөлге бірден бас тартқанын жазған. Ол Лиза Миннеллиді ұсынғанын айтады. Алғашқы сынақтар мен Миннелли арасында бір жыл өткен, ол Расселдің айтуынша, керемет болды. Рассел Стигвудқа Миннеллидің сынағын ұсынды, оның қажетті талант пен жұлдыздық сапаға ие екеніне сенді, бірақ оған көп ұзамай Элейн Пейдж болатыны айтылды. Бұл идеяға қарсы болған Рассел фильмден бас тартты. Көп жылдар өткен соң ол Карла ДеВитоны қайта кездестіргенде, оған "Менің Эвитам" деп атады. "Эвита" 1996 жылы ғана үлкен экранға шықты. Алан Паркер фильмді режиссерлік етті, Мадонна басты рөлде, Антонио Бандерас Че рөлінде және Джонатан Прайс Перон рөлінде ойнады. Фильм бес "Оскар" номинациясына ие болды, соның ішінде "You Must Love Me" (фильм үшін жазылған) ең үздік ән сыйлығын жеңіп алды. Мадоннаның ойыны әртүрлі пікірлер тудырды, бірақ ол "Алтын глобус" сыйлығын "Музыкалық немесе комедиялық фильмдегі ең үздік әйел актриса" номинациясы бойынша жеңіп алды. Фильмнің хореографиясын Винсент Паттерсон жасады.
Мәдени әсері
Эвита BBC Radio 2 тыңдаушыларының сауалнамасында Ұлыбританияның "Ең керекті мюзиклдер" тобында алтыншы орын алды. "Симпсондар" мультсериалының "Президентін мұқтаж перл киді" атты эпизодының сюжеті мюзиклге шала-шар байланысты, онда Лиза Симпсон Ева рөлінде. Эпизодта "A Vote For A Winner" сияқты әндердің пародиалары бар, соның ішінде "Спрингфилд балалары, мен үшін жыламаңыздар" деген сөздер де кездеседі. Эпизодтың соңында адвокаттарымыздың кеңесі бойынша, біз Ева Перонның өміріне негізделген мюзикл туралы ешқашан естімегенбіз" деген күлкілі жазба көрсетіледі. "Glee" сериалының "Арнайы білім беру" эпизодында Курт Хаммель мен Рейчел Берри кейіпкерлері Курт Warblers тобы үшін Sectionals-қа үсыныс білдіргенде "Don't Cry for Me, Argentina" әнін орындайды. Үшінші маусымның "16-ға дейін сақтап қал" эпизодында қарсылас хор өзінің бәсекелестік нөмірі ретінде "Бюэнос-Айрес" әнін орындайды. "Animaniacs" мультсериалындағы "Магеллан балладасы" атты қысқа фильмде Аргентина елі "ЕВИТА жақын арада!" деп жазылған жарнамамен бейнеленген.
Жазбалар
Алғаш рет 1976 жылы осы жазу үшін арнайы жиналған актерлер тобымен жазылған, «Эвита»ның алғашқы сахналық жазбасы 1978 жылы Лондон қойылымының түпнұсқасы болды. Бродвейдің түпнұсқа актерлік құрамы 1979 жылы шыққан альбом үшін жазылды. Ллойд Вебер мен Райс осы алғашқы үш жазбаны өндірді. Кем дегенде 25 ағылшын тіліндегі актерлік альбомдар, сондай-ақ көптеген шетел тілдеріндегі жазбалар шығарылды. Қазіргі уақытта испан тілінде төрт, неміс тілінде бес, жапон тілінде үш, еврей тілінде екі альбом бар, сонымен қатар чех, дат, голланд, француз, венгр, исланд, корей, португал және швед тілдерінде қосымша жазбалар бар. Сопрано Кири Те Канава Кристофер Лиді Перон рөлінде опералық толық нұсқасын жазды. Бірақ бұл жазба әлі жарық көрген жоқ. Марти Уэбб Pickwick Records лейблі үшін Дейв Уиллетс пен Карл Уэйн қатысқан түрлі әндерден тұратын альбомды да жазды. Ол 1995 жылы Уэббтің басты рөлде ойнаған Ұлыбританиялық гастрольдерімен бірге шығарылды.