Кіріспе

Неміс классикалық филологы және кітапханашысы (1809–1882)

Карл Феликс Халм (сондай-ақ Карл; 1872 жылдан кейін Карл Феликс фон Халм; 5 сәуір 1809 – 5 қазан 1882), – неміс классикалық ғалымы және сыншы.

Өмір

Ол Мюнхенде дүниеге келген. 1849 жылы Шпейер мен Хадамар қалаларында қызмет еткеннен кейін, ол Мюнхендегі жаңадан ашылған Максимилиан гимназиясының директоры болды, ал 1856 жылы патшалық кітапхананың директоры және Мюнхен университетінің профессоры қызметтерін атқарды. Ол өмірінің соңына дейін осы лауазымдарда болды.

Шығармалары

Халм ең алдымен Цицерон және басқа латын проза авторларының редакторы ретінде танымал, бірақ мансабының басында грек тіліне де көп көңіл бөлді және грек тілінде Эзоп ертегілерінің басылымын жариялады. Ж.С. Орелли қайтыс болғаннан кейін, ол Ж.Г. Байтермен бірлесіп Цицеронның риторикалық және философиялық еңбектерінің жаңартылған сындық басылымын дайындады (1854–1862). Оның Хаупт және Сауп сериясындағы Цицеронның бірнеше сөздерінің мектеп басылымдары, түсіндірмелермен және кіріспелермен бірге, үлкен сәттілікке ие болды. Ол сонымен қатар Тейбнер сериясы үшін бірқатар классикалық мәтіндерді өңдеді, олардың ең маңыздылары: Тацит (4-ші басылым, 1883); Rhetores Latini minores (1863); Квинтилиан (1868); Сулпиций Север (1866); Минуций Феликс пен Фирмикус Матернус De errore (1867); Сальвиан (1877) және Виктор Витенсистің Historia persecutionis Africanae provinciae (1878). Ол сондай-ақ автографтарды құлшыныспен жинаушы болды.

Ғылыми қысқарту

Кейде сол дәуірдегі ғалымдар "Халмдық" басылым туралы, тіпті латын тілінде жазса, "Халмдық-нама" басылымы туралы айтады. Олар осымен Халм жазған немесе өңдеген басылымды меңзейді.