Кіріспе

Католик шіркеуінің басшысы 654-657 жылдары. Папа Евгений I (Евгений I; 2 маусым 657 жылы қайтыс болды) – 654 жылдың 10 тамызынан өліміне дейін Рим епископы болды. Ол император Констант II-нің Мартин I-ді монотелитизм дауынан кейін қызметтен шеттетуінен және жер аударуынан соң Папа ретінде таңдалды.

Ерекше сайлау

Евгений – Руфинианның ұлы, Авентиннен шыққан римдік. Ол шіркеу қызметінде тәрбиеленді, ал Римдегі папалық монотелиттік ілімдерге қарсы болған және Константинопольдегі императорлық үкімет оны қолдаған кезде ол егде жастағы діни қызметкер еді. Осының салдарынан Рим папасы Мартин I-ді император Констант II құлатып, 18 маусымда 653 жылы Римнен алып кетіп, ақырында Херсонға жер аударды. Мартиннің кеткеннен кейін Римде не болғаны туралы көп мәлімет жоқ, бірақ сол кезде Әулие Тақ бас діни қызметкер мен бас диакон басқаруымен жүргізілетін. Мартин тірі күнінде ізбасар сайланбауға үміттенген, бірақ императорлық сарай Равенна экзархы арқылы Римге қысым көрсетті. 654 жылдың 10 тамызында Евгений жаңа папа болып тағайындалды. Мартин көңілі қалғанмен, келіскендей көрінеді. Императорлық үкімет Евгенийдің ынтымақтасатынына сеніп, сайлауын бекітті.

Паптық билігі

Папа ретінде Евгений әлемнің әртүрлі бөліктеріне жиырма бір епископты қадағалап тағайындады және Римге алғашқы сапары кезінде жас Вильфридті қабылдады (шамамен 654 ж.). Евгений I императордың қалауына өзінің алдыңғысына қарағанда көбірек құрмет көрсетті және Константинополь патриархтарының монотелитизміне қарсы ешқандай ашық күреспеді. Жаңа папаның алғашқы әрекеттерінің бірі – император Констанс II-ге өзінің сайлануы туралы хабарлап, өзінің имандылығын білдірген хаттармен Константинопольге делегаттар жіберу болды. Делегаттар алданып немесе параға салынып, Константинополь патриархы Петрдің (656–666 жж.) синодтық хатын алып оралды, ал императордың елшісі олармен бірге Киелі Петірге сыйлықтар мен императордың папа Константинополь патриархымен қарым-қатынасқа түсуін сұраған өтінішін әкелді. Петрдің хаты Мәсіхтің «еркі мен іс-қимылы» саны туралы нақты мәлімдеме жасамайтын қиын және түсініксіз стильде жазылған болып шықты. 656 жылы оның мазмұны Санта-Мария-Маджоре шіркеуінде дін қызметкерлері мен жұртқа оқылғанда, олар хатты ашуланып қабылдамаған ғана емес, папа оны қабылдамайтынына уәде бергенше базиликадан шығуына рұқсат бермеді. Императорлық шенеуніктер император мен патриархтың қалауын осылай қатаң түрде қабылдамауына ашуланды. Констанс Евгенийді де Мартинге жасағандай жоямын деп қорқытты, бірақ империяны мұсылман басып алуларынан қорғаумен айналысты.

Өлім және мұра

Евгений I 657 жылдың 2 маусымында, Констанс II оған қарсы шара қолданар алдында қайтыс болды. Ол Ескі Санкт-Петер базиликасына жерленді. Ол қасиетті деп жарияланды, оның мерекесі 2 маусымда тойланады. Ол Калифорния штатындағы Санта-Роза діни округіндегі Сент-Евгений соборының қамқоршысы және осы собор оның атымен аталады.