Кіріспе
Венгрияның Пешт облысы (Pest vármegye, ; Komitat Pest) – Венгрияның орталық бөлігіндегі облыс (vármegye). Оның ауданы – , халқы 1 339 090 адамды құрайды (2023 жылғы мәлімет бойынша). Бұл облыс ұлттық астана Будапештті қоршап тұр, ал облыс халқының көп бөлігі (2009 жылы 65,2% / 790 995 адам) Будапешт маңындағы қалашықтарда тұрады. Пешт облысы Словакиямен және Венгрияның басқа да облыстарымен – , , , , , және облыстарымен шектеседі. Дунай өзені осы облыс аумағынан өтеді. Пешт облысының орталығы – Будапешт қаласы, бірақ Будапешт Пешт облысының құрамына кірмейді. 2018 жылдан бастап олар NUTS:HU 2-деңгейінің бөлек аймақтары болып табылады, себебі бұрын Будапешттің жоғары деңгейде дамуына байланысты Пешт облысы Еуроодақтан қаржылай көмек алу мүмкіндігінен айырылған.
Pest (Pest vármegye, ; Komitat Pest) is a county (vármegye) in central Hungary. It covers an area of , and has a population of 1,339,090 (2023). It surrounds the national capital Budapest and the majority of the county's population (65.2%/790,995 in 2009) live in the suburbs of Budapest. It shares borders with Slovakia and the Hungarian counties , , , , , and The River Danube flows through the county. The capital of Pest County is Budapest, although Budapest is not part of Pest County. Starting 2018, they also constitute different NUTS:HU level 2 regions, as previously Pest County has lost catch up aids from the European Union because of the high development of Budapest.
Тарих
Қазіргі Пест округі Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін, бұрынғы Пест-Пилис-Солт-Кискун округі екіге бөлінгеннен кейін құрылды (екінші бөлігі қазіргі күні ). Пест округі ортағасырлық Венгрия Корольдігінің алғашқы кезеңдерінде де болған (11 ғасыр). Оның аумағы қазіргі Пест округінің шамамен солтүстік-шығыс бөлігін құрады. Ол 15 ғасырға дейін іргелес Пилис округімен біріктірілген. Қосымша ақпаратты бұрынғы Пест-Пилис-Солт-Кискун округі туралы жазбадан табуға болады.
Демография
2015 жылы оның халқы 1 226 115 адамды құрады, ал халық тығыздығы 192/км² болды. Жыл Аудан халқының өзгеруі 1949 686 953 н/а 1960 781 501 13,76% 1970 878 644 12,43% 1980 973 830 10,83% 1990 949 842 2,46% 2001 1 083 877 14,11% 2011 1 217 476 12,37% 2015 1 226 115 0,71% 2018 1 261 864 2,91%
Экономика
2018 жылы округтің жалпы ішкі өнімі (ЖІӨ) 13,8 миллиард евроны құрады, бұл Венгрияның экономикалық өнімнің 10,3%-ын білдіреді. Сатып алу қабілетіне сәйкес түзетілген жан басына шаққандағы ЖІӨ сол жылы 17 000 евроға тең немесе ЕО-27 орташа көрсеткішінің 56%-ын құрады. Жұмыскер басына шаққандағы ЖІӨ Еуроодақтың орташа көрсеткішінің 69%-ын құрады.
Өңірлік құрылым
№Ағылшын және венгр атауларыАуданы (км2)Халық саны (2011)Тығыздығы (адам/км2)Орталық қаласыМуниципалитеттер саны1Азод ауданы Aszódi járás 298.37 37,472 126Азод112Будакези ауданы Budakeszi járás 288.95 83,670 290Будакези123Цеглед ауданы Ceglédi járás 886.30 88,952 100Цеглед124Дабас ауданы Dabasi járás 614.23 48,289 79Дабас115Дунакези ауданы Dunakeszi járás 103.08 78,634 763Дунакези46Эрд ауданы Érdi járás 184.29 116,510 632Эрд77Гёдёллё ауданы Gödöllői járás 449.66 139,826 311Гёдёллё158Дьял ауданы Gyáli járás 170.99 40,853 239Дьял49Монор ауданы Monori járás 329.81 64,016 194Монор1210Надьката ауданы Nagykátai járás 710.12 73,959 104Надьката1511Надькёрёс ауданы Nagykőrösi járás 349.25 27,977 80Надькёрёс312Пилисвёрёшвар ауданы Pilisvörösvári járás 130.81 53,201 407Пилисвёрёшвар913Рачкеве ауданы Ráckevei járás 417.05 35,732 86Рачкеве1114Сентендре ауданы Szentendrei járás 326.58 77,802 238Сентендре1315Сигетсентмиклош ауданы Szigetszentmiklósi járás 211.28 110,448 523Сигетсентмиклош916Сов ауданы Szobi járás 438.32 24,875 57Сов1717Вац ауданы Váci járás 362.19 68,234 188Вац1818Вечеш ауданы Vecsési járás 119.74 47,026 393Вечеш4Пешт облысы 6,393.14 1,217,476 192Будапешт187