Дональд Тови: британдық музыка зерттеушісі және композиторы

Кіріспе

Британдық музыколог (1875–1940)

Сэр Дональд Фрэнсис Тови (17 шілде 1875 – 10 шілде 1940) – британдық музыкалық талдаушы, музыколог, музыка туралы жазушы, композитор, дирижер және пианист. Ол ең алдымен "Музыкалық талдау очерктері" және Бах пен Бетховеннің шығармаларын жариялағанымен танымал болды, бірақ 1990 жылдардан бері оның композициялары (саны аз болғанымен, музыкалық мазмұны зор) жиі жазылып, орындалуда. Жазбалар көбінесе сыншылар тарапынан жақсы бағаланды.

Өмір

Ол Беркширдің Итон қаласында, Итон колледжінің магистрінің көмекшісі Дункан Крукс Тови мен оның әйелі Мэри Фисонның ұлы болып дүниеге келді. Бала кезінде Тови жекеменшік білімді тек Софи Вайсседен алды. Ол оның музыкаға деген қабілетіне ерте күндерден-ақ таңғалып, оны тәрбиелеуді өз міндеті деп санады. Ол өзінің таныстары арқылы композиторлармен, орындаушылармен және музыка сыншыларымен таныстырды. Олардың қатарында Уолтер Паррат, Джеймс Хиггс және (14 жасынан бастап) Хьюберт Пэрри де болды, олар композициямен айналысты. 1898 жылы Тови Оксфорд университетінің Баллиол колледжін бітірді, онда классиканы оқыды және музыкаға, әсіресе Бахқа деген қызығушылығын дамытты. Вайсстің байланыс желісінде скрипкашы Жозеф Йоахим де болды, ол Товимен жеті-сегіз жасында алғаш рет кездесті. 1905 жылы Тови Иоахим квартетімен бірге Брамстың фортепианолық квинтетін, Ф минор, Op. 34-ті орындады. Ол кезде ол композиторлық жолға түсіп, белгілі бір деңгейде танымал болды, оның шығармалары Берлин мен Венада, сондай-ақ Лондонда орындалды. Оның ірі фортепиано концерті (Тови солист ретінде) 1903 жылғы қарашада сэр Генри Вудтың жетекшілігімен Куинс-холлда дебют жасады, ал 1906 жылы Тови оны Ханс Рихтердің жетекшілігімен қайтадан орындады. Осы кезеңде ол 1911 жылғы «Британ энциклопедиясына» үлкен үлес қосты, 18 және 19 ғасырлардың музыкасына қатысты көптеген мақалаларды жазды. Рид оркестріне, эсселер мен түсіндірмелер жазуға, Бах пен Бетховеннің ноталарын дайындауға көбірек уақыт арнағандықтан, Тови өмірінің соңғы жылдарында аз жиі композиция жазып, орындады; бірақ ол аяқтаған бірнеше ірі шығармалары бар, мысалы, 1913 жылғы симфониясы және 1935 жылы өзінің ұзақ жылдардан бергі досы Пабло Касалс үшін аяқтаған виолончель концерті. Орындау да қиындық тудырды. Оның соңғы жылдарында жазылған радио сөйлесулеріндегі орындауының сапасы бір қолындағы мәселе салдарынан нашарлаған. Тови басқа композиторлардың музыкасын бірнеше рет өңдеді, соның ішінде 1931 жылы Бахтың «Фуга өнері» (Die Kunst der Fuge) шығармасын аяқтады. Бахтың «Жақсы темперацияланған клавир» атты шығармасының 48 прелюдиясы мен фугасының екі томдық басылымы (1 том, 1924 жылғы наурыз; 2 том, 1924 жылғы маусым), Harold Samuel-дің саусақ қоюларымен, Royal Schools of Music Associated Board үшін жарық көрді және содан бері үнемі қайта басылып келеді. Оның «Фуга өнері» атты шығармасындағы аяқталмаған фуганы аяқтауында ешқандай көшірмелік жоқ, және ол жиынның соңғы бөлігі ретінде жиі жазылған. Оның Рейд оркестрінің бағдарламалық жазбаларына негізделген «Музыкалық талдаудағы очерктері» алғаш рет 1935 және 1939 жылдар аралығында алты томдық жинақ түрінде жарық көрді. Оларды Оксфорд университетінің баспасынан Хьюберт Фосс редакциялады. 1935 жылы король Георг V оны рыцарь дәрежесіне көтерді, бұл Бахтың Тови басылымын жоғары бағалаған сэр Эдвард Элгардың ұсынысы бойынша жасалған деп хабарланды. Ол 1940 жылы Эдинбургте қайтыс болды. Оның мұрағаты, оның ішінде ноталар, хаттар, бағдарламаның қолжазба жазбалары және басқалардың ноталарына түсініктемелер Эдинбург университетінің кітапханасының арнайы жинақтар бөлімінде сақталады. 2009 жылы Ричард Виттс университеттің онлайн-архивтік материалдарының қарапайым каталогын жасады.

He was born at Eton, Berkshire, the son of Duncan Crookes Tovey, an assistant master at Eton College, and his wife, Mary Fison. As a child Tovey was privately educated exclusively by Sophie Weisse. She was impressed by his musical gifts evident at an early age and took it upon herself to nurture him. Through her network of associates he was introduced to composers, performers and music critics. These included Walter Parratt, James Higgs and (from the age of 14) Hubert Parry for composition. In 1898, Tovey graduated from Balliol College at Oxford University, where he had studied the classics and developed his interest in music, particularly that of Bach. Also in Weisse's network was violinist Joseph Joachim, who first met Tovey when he was seven or eight years old. Tovey played piano with the Joachim Quartet in a 1905 performance of the Brahms' Piano Quintet, in F minor, Op. 34. By then he was already composing, and had gained some moderate fame, with works performed in Berlin and Vienna as well as in London. His large scale Piano Concerto (with Tovey as soloist) made its debut at Queen's Hall in November 1903 under the baton of Sir Henry Wood, and Tovey played it again in 1906 under Hans Richter. During this period he also contributed heavily to the 1911 Encyclopædia Britannica, writing many of the articles on music of the 18th and 19th centuries. As he devoted more and more time to the Reid Orchestra, to writing essays and commentaries and producing performing editions of Bach and Beethoven, Tovey composed and performed less often later in life; but the few major pieces he did complete are on a large scale, such as his Symphony of 1913 and the Cello Concerto completed in 1935 for his longtime friend Pablo Casals. Performing also became problematic. In illustrated radio talks recorded in his last few years, his playing is severely affected by a problem with one of his hands. Tovey made several editions of other composers' music, including a 1931 completion of Bach's Die Kunst der Fuge (The Art of Fugue). His edition of the 48 Preludes and Fugues of Bach's The Well Tempered Clavier, in two volumes (Vol. 1, March 1924; Vol. 2, June 1924), with fingerings by Harold Samuel, for the Associated Board of the Royal Schools of Music, has been reprinted continually ever since. His completion of the (presumed) final unfinished fugue in The Art of Fugue has nothing of pastiche about it, and in fact has often been recorded as the final piece of the set. His influential Essays in Musical Analysis based on his Reid Orchestra programme notes, were first published at this time, in six volumes between 1935 and 1939. They were edited by Hubert Foss of the Oxford University Press. He was knighted by King George V in 1935, reportedly on the recommendation of Sir Edward Elgar, who greatly admired Tovey's edition of Bach. He died in 1940 in Edinburgh. His archive, including scores, letters, handwritten programme notes and annotations in the scores of others, is housed in the Special Collections Unit of the University of Edinburgh library. In 2009 Richard Witts created a simple catalogue of the archival material available from the University on line.

Отбасы

Тови 1916 жылғы 22 сәуірде Хью Камеронның қызы Маргарет "Гретти" Камеронға үйленді. Олардың биологиялық балалары болмады, бірақ 1919 жылдың мамырында Джон Велком Тови деп атаған нәресте ұлды асырап алуға шешім қабылдады. Камеронның денсаулығына байланысты туындаған қиындықтар салдарынан 1922 жылдың шілдесінде жұбайлар ажырасып кетті. Ол бірнеше жылдан кейін қайтыс болды. Бірінші әйелімен ажырасқаннан кейін Товидің ұлы Джон Вайс пен Клара Георгина Уоллес қамқорлығына берілді, олар Вайс шәкірттері болған және Тови бала кезінен таныс еді. Ол 1935 жылы рыцарлық атақ алғаннан кейін Леди Тови атанды. Олардың некелері қолдауға толы болды, көбінесе Товидің ішкі және халықаралық шараларына бірге қатысты. Олар 1940 жылы қайтыс болғанға дейін бірге өмір сүрді. Леди Тови 1944 жылдың қыркүйегінде Норфолк графтығындағы Хеденхэм ложасында қайтыс болды. Осы кезеңде көптеген камералық шығармалар жарық көрді, олардың көпшілігі Товидің өзі орындайтын фортепиано партиясын қамтыды. 1900 жылдан бастап ол оларды тұрақты камералық музыка кештері арқылы белсенді түрде насихаттады. Алғашқы табыстары, жағымды сын-ескертпелер алған шығармаларының қатарында C мажордағы фортепианолық квинтет, Op. 6, 1900 жылдың 8 қарашасында Лондонның Сент-Джеймс-холлда алғаш рет орындалды, сондай-ақ Ми минорындағы фортепианолық квартет, Op. 12, 1901 жылдың 21 қарашасында сол залда ойналды. "Таймс" газеті оны "серьезді мақсаттары мен жоғары деңгейі бар композитор" деп бағалады, бірақ квартет "бірқатар көңілсіз ноталармен" жазылғанын атап өтті. Оның меценаты Софи Вайс оның концерттік өнер көрсетулерін қаржыландыруға көмектесті, сонымен қатар оның эпикалық, бірақ аса виртуоздық емес, А мажордағы фортепиано концертін, Op. 15, 1903 жылы жариялауға қаржы бөлді (бірақ маңыздысы, ол Ұлыбританияда емес, Германияда жарияланды). Концерт, әсіресе экспрессивті F минорындағы адажио бөлімімен, 1903 жылдың 4 қарашасында сэр Генри Вудтың дирижерлігімен Король залы оркестрімен алғаш рет орындалды, өзі Тови солист ретінде тартты. (Тови сол концертте Моцарттың C мажордағы фортепиано концертін, K.503 орындады). Ол 1906 жылы Рихтердің басшылығымен және 1913 жылы Фриц Буштың басшылығымен Германияның Аахен қаласында сәтті қайта жаңғыртылды. Вайс 1906 мен 1913 жылдар аралығында Товидің алғашқы камералық шығармаларын және оның төртінші және соңғы Рок-триосын D мажорда, Op. 27, 1910 жылы жариялауға да көмектесті. Бірақ фортепиано концертінен кейінгі ең маңызды жаңа шығарма – толыққанды оркестрлік туынды болды. Буштің тапсырысымен жазылған және Аахендегі фортепиано концертінің сәтті орындалуынан кейін жазылған "D" симфониясы, Op. 32, 1913 жылы қысқа мерзімде жазылды және алғаш рет 1913 жылдың 11 желтоқсанында Буштің басшылығымен Аахенде орындалды. 1915 жылдың 31 мамырында Лондон симфониялық оркестрімен Лондонда орындалды. Қазіргі заманғы жазба 2006 жылға дейін шығарылмады. 1914 жылдан бастап оның академиялық мансабы композициядан басымдық алды, бірақ модернистік бағыттардан оқшаулануы да үнсіздікке себеп болған болуы мүмкін. Грек аңызына негізделген амбициялы музыкалық драма "Дионис қалыңдығы" 1907 жылы оның досы Р.С. Тревелян жазған мәтін негізінде басталды. Тови оны аяқтауға он жылдан астам уақыт жұмсады, содан кейін 1929 жылы премьерасы алдында тағы он жыл күтуге тура келді. Бірақ 1935 жылдың 11 және 12 қарашасында Лондонда өткен келесі қойылымдар жақсы дайындалмаған және баспасөз сын-ескертпелері жағымсыз болды. Белгілі бір оқиғада, 1937 жылдың 17 қарашасында Квинс-холлда өткен спектакль туралы сын жазып, Констант Ламберт "бірінші бөлім мектептегі алғашқы семестрімдей ұзаққа созылғандай болды" деп мәлімдеді. Біз үйге оралғанда ешқашан естімеген тақырыппен байланысты күтпейміз, демалыстан оралғанда үйіміздің толығымен жаңадан безенілгенін, жаңа жиһазбен толтырылғанын және бізге мүлдем бейтаныс адамдардың тұратынын көруді күтпейміз.

Tovey married his first wife, Margaret "Grettie" Cameron, the daughter of Hugh Cameron R. S. A., on 22 April 1916. They did not have any biological children, but in May 1919 they decided to adopt an infant son, whom they named John Wellcome Tovey. Following a tumultuous relationship, in part strained by Cameron's mental health issues, the couple divorced in July 1922. She died a few years later. On the divorce from his first wife, Tovey's son John was placed under the guardianship of Weisse and Clara Georgina Wallace, who had also been a pupil of Weisse and known to Tovey since boyhood. She became Lady Tovey upon his knighthood in 1935. They appear to have had a supportive marriage, often travelling together for Tovey's domestic and international engagements. They remained together until his death in 1940. Lady Tovey died in September 1944 at Hedenham Lodge, Norfolk. There were other chamber works during this period, most of them including a piano part for Tovey to play himself: from 1900 he energetically promoted them through a series of regular chamber music performances. Early successes, receiving positive press notices, included the Piano Quintet in C, Op. 6, first performed at St James's Hall in London on 8 November 1900, and the Piano Quartet in E minor, Op. 12, played at the same hall on 21 November 1901. The Times judged him "a composer with serious aims and a very high standard", although the quartet "was written in a somewhat sombre vein". His patron Sophie Weisse helped fund his concert appearances, and also financed the publication of his epic, but not overtly virtuosic Piano Concerto in A major, Op. 15 in 1903 (though significantly it was published in Germany, not in Britain). The Concerto, with its particularly expressive F minor adagio movement, was first performed on 4 November 1903 by the Queen's Hall Orchestra, conducted by Sir Henry Wood, with Tovey himself as the soloist. (Tovey also performed Mozart's Piano Concerto in C major, K.503, at the same concert). It was successfully revived in 1906 under Richter, and again in 1913 in Aachen, Germany under Fritz Busch. Weisse also funded the publication of Tovey's early chamber works between 1906 and 1913,) and his fourth and final Piano Trio in D major, Op. 27 of 1910. But the most significant new work after the Piano Concerto was another full scale orchestral piece. The Symphony in D, Op.32, commissioned by Busch after the success of the Piano Concerto performance in Aachen, was written under great time pressure in 1913 and first performed in Aachen under Busch on 11 December 1913. A London performance (by the London Symphony Orchestra) followed on 31 May 1915. A modern recording was not issued until 2006. From 1914 his academic career took precedence over composition, although his sense of isolation from more modernist trends may also have contributed to the silence. The Bride of Dionysus, an ambitious music drama based on the Greek legend, was begun in 1907, using a text written by his friend R. C. Trevelyan. It took over ten years for Tovey to complete it, and then it had to wait a further decade before its premiere in 1929. but the subsequent London performances, on 11 and 12 November 1935, were ill prepared and the press notices were negative. Famously, in reviewing a later Queen's Hall performance and broadcast on 17 November 1937 Constant Lambert commented that "the first movement seemed to last as long as my first term at school". We do not expect a return to the home tonic to be associated with a theme we have never heard before, any more than we expect on returning from our holiday to find our house completely redecorated and refurnished and inhabited by total strangers.

Жазбалар

Товейдің фортепианода орындаған жазбалары 6 және 11 маусымда, 4 қыркүйекте 1928 жылы Ұлттық граммофоникалық қоғамға (NGS 114 117) тапсырылды. Ол Бахтың «Фуга өнері» атты туындысының Товей жасаған аяқталуын, Бахтың A мажордағы №2 сонатасын BWV1015 (1-бөлім), сондай-ақ Бетховеннің G мажордағы 10-шы скрипкалық сонатасын, Op. 96 (толық) скрипкашы Адила Фаширимен бірге орындады. Соңғы жазбаның ерекшелігі – бірінші бөлімнің экспозициясынан кейін Товейдің «Жазбаның басына оралыңыз; екінші рет» деп айқайлап, одан кейін ойнауды жалғастыруы. Бұл тыңдаушыға қайталауды қабылдауға немесе оны өткіріп жіберуге мүмкіндік берді. 1934–1935 жылдары жазылған «The Art of Fugue with the Roth String Quartet» атты Колумбия жазбасында Товейдің фортепианода орындауымен туындының болжамды аяқталуы соңғы 78-ші бетте берілген. «Дионис қалыңдығы» – прелюдия және толық операдан вокалдық үзінділер Dutton Epoch CDLX 7241; сондай-ақ: Прелюдия. Toccata TOCC 0033.
Виолончель концерті, Op. 40 (1935). Пабло Касальс, солист, BBC симфониялық оркестрі, дирижері Адриан Болт, жазылған 1937 ж., Symposium 1115; сондай-ақ: Элис Нири, виолончель, Ольстер оркестрі, дирижері Джордж Васс, Toccata TOCC 0038.
F күйіндегі виолончельдік соната, Op. 4, Ребекка Раст (виолончель) және Дэвид Аптер (фортепиано), Marco Polo 8.223637.
Камералық музыка 1, 2 және 3 томдары. Фортепиано триосы op.1, op.8, фортепиано квинтеті, Глюктің тақырыбына вариациялар, Лондон фортепиано триосы, Ormesby Ensemble, Toccata 0068, 0226. Толық виолончельдік сонаталар, Элис Нири, виолончель, Кейт Гулд, виолончель, Гретель Доудесвелл, фортепиано, Toccata 0497.
Виолончель мен фортепианоға арналған Элегиялық вариациялар, Op. 25, Элис Нири (виолончель) және Гретель Доудесвелл (фортепиано), Toccata TOCC 0038.
A мажордағы фортепиано концерті, Op. 15: Стивен Осборн, фортепиано; BBC Шотландия симфониялық оркестрі, дирижері Мартин Брэббинс, Hyperion CDA 67023.
Фортепиано триосы, op. 27, фортепиано квартеті, op.12, «Эроикалық» соната, op.29 жеке скрипкаға, Лондон фортепиано триосы, Guild GMCD 7352.
«Эроикалық» соната, op. 29 жеке скрипкаға, Руперт Маршалл Лак, EM Records EMRCD079 (2023).
G мажордағы струнный квартет, op.23, Ария және вариациялар, op.11, Tippett Quartet, Guild GMCD 7346.
D мажордағы симфония, Op. 32 (1913): Рид оркестрі, дирижері Дональд Ф. Товей, жазылған 1937 жылдың 25 ақпаны, Symposium 1352; сондай-ақ: Мальмё опера оркестрі, дирижері Джордж Васс, Toccata TOCC 0033.

Recordings of Tovey performing on piano were made for the National Gramophonic Society (NGS 114 117) on 6 and 11 June, and 4 September 1928, playing Tovey's conjectural completion of Bach's The Art of Fugue, Bach's Sonata No. 2 in A Major BWV1015 (1st mvt), and Beethoven's 10th Violin Sonata in G major, Op. 96 (complete) with violinist Adila Fachiri. The latter is the celebrated recording in which, on the first side after the first movement exposition, Tovey calls out, "Return to the beginning of the record; second time " and then resumes playing, so that the listener can take the repeat or omit it, at her/his discretion. The Columbia recording of The Art of Fugue with the Roth String Quartet (1934–1935) has Tovey's conjectural completion of the work, played by Tovey on the piano, on the last 78 side. The Bride of Dionysus – Prelude and vocal extracts from the full opera Dutton Epoch CDLX 7241; also: Prelude. Toccata TOCC 0033
Cello Concerto, Op. 40 (1935). Pablo Casals, soloist, BBC Symphony Orchestra, cond. Adrian Boult, rec. 1937, Symposium 1115; also: Alice Neary, Cello, Ulster Orchestra, cond. George Vass Toccata TOCC 0038
Cello Sonata in F, Op. 4, Rebecca Rust (cello) & David Apter (piano), Marco Polo 8.223637
Chamber Music Volumes 1, 2 and 3. Piano Trios op.1, op.8, Piano Quintet, Variations on a Theme by Gluck, London Piano Trio, Ormesby Ensemble, Toccata 0068, 0226. Complete Cello Sonatas, Alice Neary, cello, Kate Gould, cello, Gretel Dowdeswell, piano Toccata 0497
Elegiac Variations for cello and piano, Op. 25, Alice Neary (cello) and Gretel Dowdeswell (piano) Toccata TOCC 0038
Piano Concerto in A, Op. 15: Steven Osborne, piano; BBC Scottish Symphony Orchestra, cond. Martyn Brabbins, Hyperion CDA 67023
Piano Trio, op. 27, Piano Quartet, op.12, Sonata Eroica, op.29 for solo violin, London Piano Trio. Guild GMCD 7352
Sonata Eroica, op. 29 for solo violin, Rupert Marshall Luck EM Records EMRCD079 (2023)
String Quartet in G, op.23, Aria and Variations, op.11, Tippett Quartet, Guild GMCD 7346
Symphony in D, Op. 32 (1913): Reid Orchestra, cond. Donald F. Tovey, rec. 25 February 1937. Symposium 1352; also: Malmö Opera Orchestra, cond. George Vass. Toccata TOCC 0033

Таңдалған жарияланымдар

Дональд Фрэнсис Тови (1931). Бетховеннің фортепиано сонаталарына серіктес (толық талдаулар). Лондон, Корольдік музыка академиясы мен Корольдік музыка колледжінің Біріккен кеңесі. Сэр Дональд Ф. Тови (1936) – Музыкадағы қалыптылық және еркіндік. Роман лекциясы, Шелдония театрында 1936 жылдың 20 мамырында оқылды. Оксфорд, Кларендон баспасы. Сэр Дональд Ф. Тови, редактор, Қырық сегіз прелюдия және фуга, И.С. Бах, 1924, (Британдық) Корольдік музыка мектептерінің Біріккен кеңесі басып шығарған.