Кіріспе

Солтүстік аспан жарты шарындағы шоқжұлдыз

Аурига – солтүстік аспан жарты шарындағы шоқжұлдыз. Бұл 88 қазіргі шоқжұлдыздың бірі; ол 2-ғасырдағы астроном Птолемей тізімдеген 48 шоқжұлдыздың арасында болған. Оның аты латын тілінен шыққан, «көлікші» деген мағынаны білдіреді және ол түрлі мифологиялық тұлғалармен байланысты, соның ішінде Эрихтоний және Миртилуспен. Аурига солтүстік жарты шарда қысқы кештерінде ең жақсы көрінеді, сондай-ақ қысқы алтыбұрыш астеризміндегі жұлдыздары бар тағы бес шоқжұлдызбен бірге. Солтүстік бағытқа қарай бұрылуының нәтижесінде Аурига 34° оңтүстік ендікке дейін толық көрінеді; одан оңтүстікке қарай бақылаушылар үшін ол жартылай немесе толықтай көкжиектің астында қалады. 657 шаршы градус аумақты алып жатқан ірі шоқжұлдыз, ең ірісі Гидраның жартысына тең. Оның ең жарқын жұлдызы Капелла – түнгі аспандағы ең жарқын жұлдыздардың бірі болып табылатын ерекше көпжұлдыздар жүйесі. Бета Аурига – шоқжұлдыздағы қызықты өзгермелі жұлдыз; ал Епсилон Аурига – жақын жердегі, әдеттен тыс ұзақ периоды бар көмекейлі екіжұлдыз, ол жан-жақты зерттелген. Қысқы Күн жолының жанында орналасқандықтан, Аурига шекарасында M36, M37 және M38 сияқты көптеген ашық шоғырлар бар, олар әуесқой астрономдар үшін танымал нысаналар. Бұған қоса, ол AE Aurigae айнымалы жұлдызымен байланысты Жанатын жұлдыз тұмандығы сияқты бір көрнекті тұмандыққа да ие. Қытай мифологиясында Аурига жұлдыздары бірнеше шоқжұлдыздардың құрамына кірген, соның ішінде аспан императорларының күймелері, олар қазіргі шоқжұлдыздың ең жарқын жұлдыздарынан тұрады. Аурига ауригидтер, зета ауригидтер, дельта ауригидтер және болжамды йота ауригидтердің сәулелену ортасы болып табылады.

Тарих және мифология

Аурига жұлдыздарының алғашқы тіркелмесі Месопотамияда GAM деп аталатын шоқжұлдыз ретінде кездеседі, ол қисық қылыш немесе таяқшаны бейнелейді. Дегенмен, бұл тек Капелланы (Альфа Ауригасы) немесе қазіргі шоқжұлдыздың өзін көрсететін болса мүмкін; бұл бейне Гамлум немесе МУЛ деп те аталады. GAM, МУЛ.АПИН шоқжұлдызында. Ауриганың таяқшасы ешкіші немесе қойшыны білдіреді. Ол қазіргі шоқжұлдыздың көптеген жұлдыздарынан құралған, тек дәстүрлі түрде Бұзау мен Ауригаға жатқызылған Элнаттан басқа барлық жарқын жұлдыздарды қамтиды. Кейін бедуин астрономдары жануарлар тобынан тұратын шоқжұлдыздар жасады, онда әр жұлдыз бір жануарды көрсетеді. Аурига жұлдыздары ешкілер үйірін құрады, бұл грек мифологиясында да кездеседі. Ешкілермен байланыс грек астрономиялық дәстүріне енді, бірақ кейіннен ол қойшымен бірге күймешімен де байланысты болды. Грек мифологиясында Аурига көбінесе Афиналық Эрихтоний, Гефесттің жер астындағы ұлы, Афина құдайы тәрбиелеген грек батыры ретінде танылады. Эрихтонийге төрт атты күймені ойлап тапқандық айтылады, ол оны билікті басып алған Амфиктионға қарсы шайқаста қолданды, осы оқиға Эрихтонийді Афинаның патшасы етті. Оның күймесі Күн күймесінің бейнесінде жасалған, сондықтан Зевс оны аспанға орналастырды. Афиналық батыр өзін Афинаға арнады, көп ұзамай Зевс оны оның тапқырлығы мен батырлық істері үшін түнгі аспанға көтерді. Алайда, Аурига кейде Гермес ұлы және Оеномаус күймешісі Миртил деп сипатталады. Аурига мен Миртилдің байланысы шоқжұлдыздың бейнелерімен расталады, олар көбінесе күймені көрсетпейді. Миртилдің күймесі Оеномаус қызы Гипподамияның жүрегін жеңу үшін өткізілген жарыста қирады. Миртил Гипподамияның сәтті жеңімпазы Пелопс оны өлтірген кезде билік орнын иеленді, оның Пелопсқа оның қолына түсуіне көмектескеніне қарамастан. Өлгеннен кейін Миртилдің әкесі Гермес оны аспанға көтерді. Ауриганың тағы бір мифологиялық байланысы - Тесейдің ұлы Гипполит. Ол өгей анасы Федраның махаббат ұсыныстарын қабылдамағандықтан Афинадан қуылды, нәтижесінде ол өзін-өзі өлтірді. Ол күймесі қираған кезде қаза тапты, бірақ Асклепий оны қайта тірілтті. Аурига сондай-ақ күннің ұлы Фаэтонды бейнелейді деп айтылады, ол әкесінен бір күнге күймені басқаруға рұқсат сұрады. Фаэтон құлап, өртке ұшырады, жерді күйдірді. Содан кейін ол түнгі аспанда Аурига ретінде орналасты. Ауриганың нақты бейнесіне қарамастан, шоқжұлдызды ежелгі гректер олардың қоғамында күйменің маңыздылығын еске алу үшін жасаған болуы мүмкін. Грек мифологиясында Ауриганың кездейсоқ көрінісі - Медеяның ағасының мүшелері. Ясон мен аргонавттардың мифінде үйге қайтып бара жатқанда Медея ағасын өлтіріп, денесінің бөліктерін Сүт жолы ретінде бейнеленген теңізге лақтырып жіберді. Әрбір жұлдыз әр түрлі мүшелердің бірін көрсетеді. Капелла мифологиялық ешкі Амальтеямен байланысты, ол нәресте Зевске сүт берді. Ол Эпсилон Ауригасы, Зета Ауригасы және Эта Ауригасы жұлдыздарымен астеризм құрайды, соңғы екеуі Хади (Балалар) деп аталады. Капелла көбінесе Амальтеямен байланысты болғанымен, кейде Амальтеяның иесі - нимфамен де байланысты. Нимфа туралы аңыздарда ешкінің горгонға ұқсас қорқынышты келбеті Титандардың жеңілісіне ықпал етті, өйткені Зевс ешкінің терісін алып, оны өзінің эгидасы ретінде киді. Ешкі мен балаларды қамтитын астеризм жеке шоқжұлдыз болған; алайда Птолемей 2-ғасырдағы Алмагестте Күймешіні және Ешкілерді біріктірді. Бұған дейін Капелла кейде жеке шоқжұлдыз ретінде қарастырылды. Плиний Егде және Манилий оны Капра, Капер немесе Хирк деп атады, олардың барлығы оның "ешкі жұлдызы" мәртебесімен байланысты. Зета Ауригасы және Эта Ауригасы алғаш рет ежелгі грек астрономы Клеострат "Балалар" деп атады. Әдетте, Ауриганың суреттері оны күймеші және оның күймесі ретінде бейнелейді. Күймеші сол иығында ешкіні ұстап, сол қолының астында екі баланы ұстап тұрады, оң қолында күйменің тізгінін ұстап тұрады. Алайда, Ауриганың суреттері жылдар бойы сәйкес келмеді. Оң қолындағы тізгін де қамшы ретінде салынған, бірақ Капелла әрдайым сол иығының үстінде, ал Балалар сол қолының астында болады. 1488 жылы шыққан "Гигин атласы" осы әдеттегі суреттен ауытқып, екі өгіздің, жылқының және зебраның тізгінін ұстап тұрған Ауриганың төрт дөңгелекті арбасын көрсетті. Якоб Мицилл 1535 жылы жазған "Гигинус" еңбегінде Ауриганы екі ат пен екі өгіздің күшімен жүретін екі дөңгелекті арбалы күймеші ретінде суреттеді. Ауриганың араб және түрік суреттері Еуропалық Ренессанс суреттерінен өте өзгеше болды; бір түрік атласы Аурига жұлдыздарын есек ретінде көрсеткен, оны Иоганн Байер Mulus clitellatus деп атады. 17 ғасырдың Франциясынан алынған Ауриганың ерекше бейнесі Адамды Сүт жолына тізе бүккен күйде, иығына оралған ешкімен көрсеткен. Кейде Аурига Күймеші емес, Пегастың иесі Беллерофон ретінде көрінеді, ол Олимп тауына баруға батыл болды. Осы оқиғаның нұсқасында Юпитер Беллерофонның ақымақтығына ашынып, оны жұлдыздарға орналастырды. Оксфорд зерттеулері бұл топтың шамамен 15 ғасырда Agitator деп аталғанын және 1623 жылға дейін Жерар де Малиннің көп тақырыпты еңбегінен цитата келтіргенін анықтады. Аурига жұлдыздарының кейбіреулері қазір жойылған Телескопиум Гершелии деп аталатын шоқжұлдызға енді. Бұл шоқжұлдызды Максимилиан Хелл Уильям Гершельдің Уранды ашқандығын құрметтеу үшін енгізді. Алғашқыда ол екі шоқжұлдызды қамтыды: Gemini, Lynx және Ауригадағы Tubus Hershelii Major және Орион мен Бұқадағы Tubus Hershelii Minor, екеуі де Гершельдің телескоптарын бейнеледі. Иоганн Боде 1801 жылы Хеллдің шоқжұлдыздарын Телескопиум Гершелииге біріктірді, ол негізінен Ауригада орналасқан. Птолемей заманынан бері Аурига шоқжұлдыз болып қала береді және Халықаралық Астрономиялық Одақ тарапынан ресми түрде танылды, бірақ барлық қазіргі шоқжұлдыздар сияқты, ол қазірде ежелгі үлгіні және оны қоршаған жұлдыздарды қамтитын аспанның белгілі бір айманы ретінде анықталған. 1922 жылы ХАО оның үш әріптік аббревиатурасын "Aur" деп белгіледі. Ауриганың ресми шекаралары 1930 жылы бельгиялық астроном Эжен Дельпорт тарапынан 20 сегменттен тұратын көпбұрыш ретінде жасалды. Оның тік координатасы 4 сағ 37.5 мин және 7 сағ 30.5 мин аралығында, ал бұрыс координатасы экваторлық координата жүйесінде 27.9° және 56.2° аралығында орналасқан.

Батыс емес астрономияда

Аурига жұлдыздары бірнеше қытайлық шоқжұлдыз құрамына енді. Аспан императорларының бес арбасы және астық жинау рәмізі – Вуче, Альфа Ауриге, Бета Ауриге, Бета Таури, Тета Ауриге және Иота Ауриге жұлдыздарынан тұратын шоқжұлдыз болды. Санжу немесе Чжу – аттарды байлауға арналған тіреулерді бейнелейтін үш шоқжұлдыздың бірі. Олар Эпсилон, Зета және Эта Ауриге; Ну, Тау және Упсилон Ауриге; Чи және 26 Ауриге, сондай-ақ бір анықталмаған жұлдыздың үштігінен құралды. Күн батқан көл – Сянчжи, ал көл, көпір немесе жағажай – Тяньхуан, Ауригадағы басқа шоқжұлдыздар еді, бірақ оларды құраған жұлдыздар белгісіз. Зюоки, император мен басқа да жоғары лауазымды шенеуніктердің орындықтарын бейнелейтін шоқжұлдыз, шоқжұлдыздың шығысындағы тоғыз жұлдыздан тұрды. Багу – көбінесе Камелопардалыстағы жұлдыздардан құралған, әртүрлі егін түрлерін бейнелейтін шоқжұлдыз, оның құрамында Дельта және Си Ауриге жұлдыздарының солтүстік бөлігі бар. Ежелгі индуист астрономиясында Капелла Брахманың жүрегін бейнелеген және діни мағынаға ие болған. Ежелгі перуандықтар Капелланы, яғни Колканы, малшылардың өмірімен тығыз байланысты жұлдыз деп санаған. Бразилияда Бороро тайпасы Аурига жұлдыздарын кайманды бейнелейтін үлкен шоқжұлдызға біріктірді; оның оңтүстік жұлдыздары жануардың құйрығының соңғы бөлігін көрсетеді. Бұл аймақтың шығыс бөлігі – құйрықтың қалған бөлігі, ал Орион – денесі, ал Лепус – басы. Бұл шоқжұлдыз Амазонканың күнделікті өмірінде кайманның маңызды рөл атқаруынан пайда болды. Капелла ацтектер үшін де маңызды болған, себебі Монте-Альбанның кеш классикалық алаңында жұлдыздың гелиактік көтерілуін көрсететін белгі табылды. Калифорния мен Неваданың жергілікті тұрғындары да Аурига жұлдыздарының жарқын үлгісін байқаған. Олардың пікірінше, бұл шоқжұлдыздың жарқын жұлдыздары жарты ай пішіндес петроглифтерде бейнеленген қисық сызықтарды құрайды. Солтүстік Американың жергілікті Pawnee тайпасы қазіргі Auriga сияқты негізгі жұлдыздардан тұратын шоқжұлдызды таныды: Альфа, Бета, Гамма (Бета Таури), Тета және Иота Ауриге. Маршалл аралдарының халқы Ауриганы аспанның жаратылуы туралы айтатын Дюмур мифіне енгізді. Скорпиондағы Антарес – жұлдыздардың анасының үлкен ұлы Дюмурды, ал Плеядалар оның кіші ұлын бейнелейді. Жұлдыздардың анасы Лигеданер Капелламен бейнеленген; ол Алинаблаб аралында өмір сүрді. Ол ұлдарына шығыстағы аралға бірінші жеткен адам Жұлдыздар патшасы болады деп айтты және Дюмурдан оны каноэсіне алуын сұрады. Ол, сондай-ақ оның басқа ұлдары да, Плеядалардан басқа, бас тартты. Плеядалар Лигеданердің көмегімен жарысты жеңіп, Жұлдыздар патшасы болды. Каролин аралдарының орталық бөлігінде Капелла Jefegen uun деп аталды (вариациялары: efang alul, evang el ul және iefangel uul), яғни "Альдебаранның солтүстігінде". Шығыс Тынық мұхиты аймағындағы қоғамдарда Аурига мен Капелланың әртүрлі атаулары болған. Пукапукада қазіргі Ауриганың фигурасы Те Вале о Тутакайоло ("Тутакайолоның үйі") деп аталды; ал Қоғам аралдарында ол Фаа нуи ("Ұлы аңғар") деп аталды. Капелланың өзі Қоғам аралдарында Тахи ани ("Бірден-бір егемен") деп аталды. Хоку лей Капелланың аты болған, бірақ ол бүкіл шоқжұлдыздың аты болуы мүмкін; бұл атау "Жұлдыздар гүлшоғыры" дегенді білдіреді және Макалии деп аталатын Плеядалардың әйелдерінің біріне қатысты. Аурига жұлдыздары инуиттер шоқжұлдыздарында кездеседі. Қутуржук, яғни "жаға сүйектері" деген мағынада, Капелла (Альфа Ауриге), Менкалинан (Бета Ауриге), Поллюкс (Бета Геминорум) және Кастор (Альфа Геминорум) шоқжұлдыздарының бірі болды. Оның көтерілуі Агжук шоқжұлдызының, яғни Альтаир (Альфа Аквила), Таразед (Гамма Аквила), кейде Альшайн (Бета Аквила) шоқжұлдыздарының жақын арада көтерілетінін білдірді. Агжук, қысқы күн тоқырауынан кейінгі таңды бейнелейтін, инуиттер мифологиясында өте маңызды шоқжұлдыз болды. Сондай-ақ, ол түнде бағыт табу және уақытты анықтау үшін де қолданылды.

Жарық жұлдыздар

Альфа Ауриге (Капелла) – Аурига шоқжұлдызындағы ең жарқын жұлдыз, 43 жарық жылы қашықтықта орналасқан G8III класының жұлдызы (G типіндегі алып жұлдыз) және түнгі аспандағы ең жарқын алтыншы жұлдыз, шамасы 0,08. Оның дәстүрлі атауы мифологиядағы Амальтея рөліне сілтеме жасайды; кейде оны «Ешкі жұлдызы» деп те атайды. Капелланың барлық аттары осы мифологиямен байланысты. Араб тілінде Капелла «ал-Айюк» деп аталған, яғни «теке», ал шумер тілінде – «мул.АШ.КАР», «теке жұлдызы». Онтонг-Явада Капелланы – нахалаполу деп атаған. Капелла – 104 күндік периоды бар спектроскопиялық қосжұлдыз; құрамындағы екі компонент те сары алып жұлдыздар, нақтырақ айтқанда, біріншісі G типіндегі жұлдыз, ал екіншісі эволюциясының барысында G және F типіндегі жұлдыздардың арасында. Екінші компонент ресми түрде G0III класының жұлдызы (G типіндегі алып жұлдыз) саналады. Бірінші компоненттің радиусы 11,87 күн радиусына, ал массасы 2,47 күн массасына тең; екінші компоненттің радиусы мен массасы белгісіз. Екі компоненттің арақашықтығы 110 миллион километр, шамамен Жер мен Күн арасындағы қашықтықтың 75 пайызын құрайды. Жұлдыздың қос жұлдыз екендігі 1899 жылы Лик обсерваториясында ашылды, ал оның периоды 1919 жылы Дж.А. Андерсон 100 дюймдік телескоппен Маунт-Уилсон обсерваториясында анықталды. Капелла алтын-сары түспен көрінеді, бірақ Птолемей мен Джованни Баттиста Риччоли оның түсін қызыл деп сипаттаған, бұл құбылыс Капелла түсінің өзгеруіне емес, олардың түс сезімталдығының ерекшеліктеріне байланысты деп есептеледі. Капелланың абсолютті шамасы 0,3, ал жарықтығы Күннің жарықтығынан 160 есе артық, яғни (бірінші компонент және екінші компонент). Оның ұқсас өздік қозғалысы болғандықтан, Капелла Таурус шоқжұлдызындағы Гиада ашық жұлдыздық шоғырымен байланысты болуы мүмкін. Капелланың тағы бір серігі бар – Капелла H, ол негізгі жұптан 11 000 астрономиялық бірлік (0,17 жарық жылы) қашықтықта орналасқан қызыл карлик жұлдыздар жұбы. Бета Ауриге (Менкалинан, Менкарлина) – жарқын A2IV класының жұлдызы (A типіндегі субгигант). Оның арабша атауы «манкиб ду ал-’инан» фразасынан шыққан, яғни «арба жүргізушінің иығы» дегенді білдіреді және Бета Ауриге шоқжұлдыздағы орналасқан жеріне сілтеме жасайды. Менкалинан 81 жарық жылы қашықтықта орналасқан және оның шамасы 1,90-қа тең. Эпсилон Ауриге сияқты, ол да шамасы 0,1m-ге өзгеретін тұтылатын қосжұлдыз. Екі компонент те көк-ақ жұлдыздар, олардың айналыс периоды 3,96 күнге жетеді. Оның қос екендігі 1890 жылы Антония Мори спектроскопиялық жолмен анықталды, бұл оны екінші спектроскопиялық қосжұлдыз етті, ал оның өзгермелі табиғаты 20 жылдан кейін Джоэл Степбинс фотометриялық жолмен анықталды. Менкалинанның абсолютті шамасы 0,6, ал жарықтығы (мәлімет жоқ). Жерге қарай қозғалуының компоненті (мәлімет жоқ) секундқа тең. Бета Ауриге Дельта Леонис және Альфа Офиучи сияқты 70 жұлдыздан тұратын ағынмен байланысты болуы мүмкін; бұл топтың өздік қозғалысы Үлкен Аюдың қозғалыс тобымен салыстыруға болады, бірақ бұл байланыс тек гипотеза ретінде қарастырылады. Менкалинанның жақын серігінен басқа, оған тағы екі жұлдыз байланысты. Бірі – 1783 жылы Уильям Гершель ашқан байланыссыз оптикалық серік; оның шамасы 10,5, ал арақашықтығы 184 доға секундқа тең. Екіншісі, олардың ортақ өздік қозғалысы арқылы анықталғандай, негізгі жұлдызбен гравитациялық байланыста болуы мүмкін. Бұл 14-ші шамалы жұлдызды 1901 жылы Эдвард Эмерсон Барнард ашқан. Ол 12,6 доға секундқа бөлінген және негізгі жұлдыздан 350 астрономиялық бірлік қашықтықта орналасқан.

Басқа жарық жұлдыздар

Альфа және Бета Ауригейдің ерекше жарық жұлдыздарынан басқа, Ауригеяда жалаңаш көзбен көретін көптеген көмескі жұлдыздар бар. Гамма Ауриге, қазір Бета Таури (Эль Нат, Алнат) деген атымен белгілі, B7III класындағы жұлдыз (B типті алып). Шамасы +1,65 болса, ол әлі де Ауригеяда орналасса, көрінетін шама бойынша үшінші орынға ие болар еді. Бұл – мысқылдаған, ауыр элементтердің үлкен белгілері бар меркурий-манганий жұлдызы. Iota Aurigae, сондай-ақ Hasseleh және Kabdhilinan деп аталады, K3II класындағы жұлдыз (K типті жарқын алып), шамасы 2,69-ға тең; ол Жерден шамамен 494 жарық жылы қашықтықта орналасқан. Ол B типті жұлдыздан K типті жұлдызға дейін 30–45 миллион жыл бойы дамыды. Оның абсолютті шамасы −2,3 және жарықтылығы бар. Бұл айрықша жарық беретін жарқын алып ретінде саналады, бірақ оның жарығы ішінара галактика ішіндегі шаң бұлттарымен "өшіріледі" (блокталады) – астрономдардың бағалауынша, бұл оны 0,6 шамадан әлсіретеді. Бұл сонымен қатар гибридті жұлдыз, рентген сәулелерін шығаратын алып жұлдыз, ол өзінің коронасынан рентген сәулелерін шығарады және салқын жұлдызды желге ие. Нақты қозғалысы жылына 0,02 доға секунд болса да, ол рецессияда секундына 17 км (10,5 миль) радиалдық жылдамдыққа ие. Кабдхилинанның дәстүрлі атауы, кейде "Алкаб" деп қысқартылады, араб тіліндегі al kab dh'il inan сөзінен шыққан, "жетек ұстаушының иығы" дегенді білдіреді. Иота супернова болып аяқталуы мүмкін, бірақ ол осындай жұлдыздар үшін массалық шекке жақын болғандықтан, оның орнына ақ жұлдызға айналуы мүмкін. Дельта Ауриге, Ауригеядағы ең солтүстік жарық жұлдыз, K0III типті жұлдыз (K типті алып), Жерден 126 жарық жылы қашықтықта орналасқан және шамамен 1,3 миллиард жастағы жұлдыз. Оның шамасы 3,72, абсолюттік шамасы 0,2 және жарқырауы Күн радиусынан шамамен 12 есе көп, ал Дельтаның массасы екі күн массасына тең және айналу периоды шамамен бір жылды құрайды. Ол жиі бір жұлдыз ретінде аталса да, шын мәнінде оның үш өте кең арақашықтықтағы оптикалық серігі бар. Бірі – 11 шамалы қос жұлдыз, екі доға минуты арада; екіншісі – 10 шамалы жұлдыз, үш доға минуты арада. Lambda Aurigae (Al Hurr) – 4,71 шамасындағы G1.5IV V типті жұлдыз (G типті жұлдыз, субгигант пен негізгі тізбек жұлдызының арасындағы аралық жұлдыз). Оның абсолюттік шамасы 4,4 және Жерден 41 жарық жылы қашықтықта орналасқан. Оның инфрақызыл спектрдегі сәулелері өте әлсіз, мысалы, Эпсилон Ауриге. Епсилонның фотометриялық бақылауларында, ерекше өзгермелі жұлдыз ретінде, Ламбда әдетте салыстыру жұлдызы ретінде қолданылады. Ол 6,2 миллиард жылдық өмір сүру мерзіміне жетіп жатыр. Сонымен қатар, оның радиалдық жылдамдығы 83 км/сек ерекше жоғары. Күннен үлкен болса да, ол көптеген жағынан ұқсас: оның массасы 1,07 күн массасы, радиусы 1,3 күн радиусы және айналу периоды 26 күн. Алайда, оның металлданғандығы Күннен ерекшеленеді: оның темір құрамы Күннің құрамына қарағанда 1,15 есе көп, ал азот пен көміртегі салыстырмалы түрде аз. Дельта сияқты, оның бірнеше оптикалық серіктері бар және көбінесе бір жұлдыз ретінде жіктеледі. Ең жарық серіктері 10 шамалы, бір-бірінен 175 және 203 доғалық секундқа бөлінген. Бұл екі серіктің шамасы 13 және 14, Ламбдадан 87 және 310 доғалық секундқа жақын. Ну Ауриге – G9.5III (G типті алып) жұлдызы, оның шамасы 3,97, Жерден 230 жарық жылы қашықтықта орналасқан. Оның жарықтығы және абсолюттік шамасы 0,2-ге тең. Ну – радиусы 20–21 күн радиусы, массасы шамамен 3 күн массасы болатын алып жұлдыз. Ол техникалық жағынан қос жұлдыз болуы мүмкін; оның серігі, кейде оптикалық ретінде саналады және 56 доғалық секундпен бөлінеді, бұл K6 типті спектрлі жұлдыз және шамасы 11,4. Оның периоды 120 000 жылдан астам және ол негізгіден кем дегенде 3700 АЕ орбитада айналады.

Жұлдыз Спектрлік класы Көрінетін шамасы Абсолюттік шамасы Қашықтығы (жарық жыл)
Каппа Ауригея G8.5IIIb 4.25 0.3 177
Pi Ауригея M3II 4.26 −2.4 758
Tau Ауригея G8III 4.52 0.3 206
Upsilon Ауригея M0III 4.74 −0.5 526
Chi Ауригея B4Ib 4.76 −6.3 3032
2 Ауригея K3III 4.78 −0.2 604
Mu Ауригея A4m 4.86 1.8 153
Sigma Ауригея K4III 4.89 −0.3 466
Омега Ауригея A1V 4.94 0.6 171
Xi Ауригея A2V 4.99 0.8 233
9 Ауригея F0V 5.00 2.6 86

Екілік жұлдызды тұтылу

Ауригадағы ең көрнекті өзгермелі жұлдыз — Эпсилон Ауриге (Аль Маз, Алмаз), F0 класындағы эклиптикалық қос жұлдыз, оның ерекше ұзақтығы 27 жылды құрайды; соңғы минимумы 1982–1984 және 2009–2011 жылдары тіркелді. Жүйеге дейінгі қашықтық әлі де даулы, оны 4600 және 2170 жарық жылы деп әртүрлі дереккөздерде келтіреді. Біріншілік — ақ супергигант, ал екіншілік үлкен шаңды дискінің ішінде орналасқан қос жұлдыз болуы мүмкін. Оның ең жоғарғы шамасы 3,0, бірақ шамамен бір жыл бойы ең төменгі шамасы 3,8-ге жетеді; соңғы тұтылуы 2009 жылы басталды. Біріншілік жұлдыздың абсолюттік шамасы −8,5 және ерекше жоғары жарықтығы бар, сондықтан ол осындай үлкен қашықтықта да өте жарқын көрінеді. Эпсилон Ауриге — қазіргі кезде белгілі ең ұзақ кезеңді эклиптикалық қос жұлдыз. Эпсилон Ауригейдің тұтылуы алғаш рет 1821 жылы байқалды, бірақ оның өзгермелі екендігі 1847–1848 жылдардағы тұтылудан кейін ғана расталды. Осыдан кейін тұтылу құрауыштарының табиғаты туралы көптеген теориялар айтылды. Эпсилон Ауригейде тұтылуға ұшырамайтын компоненті де бар, ол негізгі жұлдыздан 28,6 доғалық секундпен бөлінген 14-ші шамадағы серігі ретінде көрінеді. Оны 1891 жылы Дирборн обсерваториясында Шерберн Уэсли Бернхам ашқан. Эта Ауригемен бірге Хаеди астеризмінің бөлігі болып табылатын Ауригадағы тағы бір эклиптикалық қос жұлдыз — Зета Ауриге (Садатони), 2 жыл 8 ай аралығында 776 жарық жылы қашықтықта орналасқан және абсолюттік шамасы −2,3-ке тең. Біріншілік — қызғылт сары түсті K5II типті жұлдыз (K типті жарқын алып), ал екіншілік — Регулға ұқсас кішкентай көк жұлдыз; оның периоды 972 күнге созылады. Екіншілік — B7V типті жұлдыз, B типті негізгі тізбектегі жұлдыз. Зета Ауриге-нің ең жоғарғы шамасы 3,7, ал ең төменгі шамасы 4,0-қа тең. Кішкентай көк жұлдыздың қызғылт сары алып жұлдыз арқылы толық тұтылуы 38 күнге созылады, ал оның басында және соңында 32 күндік екі жартылай фазасы бар. Біріншілік жұлдыздың диаметрі 150 D☉ және , ал екіншілік жұлдыздың диаметрі 4 D☉ және жарықтығы Зета Ауриге 1897 жылы Антония Мори спектроскопиялық зерттеулер арқылы қос жұлдыз екенін анықтады, ал 1908 жылы Уильям Уоллес Кэмпбелл оны қос жұлдыз ретінде растады. Екі жұлдыз бір-бірінен шамамен 500 000 000 миль (804 670 000 км) қашықтықта айналады. Зета Ауриге Жерден секундына 13 км жылдамдықпен алыстауда. Екінші Хаеди немесе "Балалар" — Эта Ауриге, Жерден 243 жарық жылы қашықтықта орналасқан B3 класындағы жұлдыз, оның шамасы 3,17-ге тең. Бұл B3V класының жұлдызы, яғни көк-ақ түстегі негізгі тізбектегі жұлдыз. Эта Ауриге-нің абсолюттік шамасы −1,7 және жарықтығы Эта Ауриге Жерден секундына 7 км жылдамдықпен алыстауда. T Aurigae (Nova Aurigae 1891) — 1892 жылдың 23 қаңтарында Томас Дэвид Андерсон 5,0 шамасындағы жаңа жұлдызды ашқан. Ол 1891 жылдың 10 желтоқсанында қалың көзбен көріне бастады, бұл жаңалық ашылғаннан кейін зерттелген фотосуреттерде көрсетілген. Содан кейін ол 11 желтоқсаннан 20 желтоқсанға дейін 2,5 есеге жарықтанды, ал ең жоғарғы шамасы 4,4-ке жетті. 1892 жылдың қаңтар және ақпан айларында T Aurigae баяу, ал наурыз және сәуір айларында тез жоғалып, сәуірдің соңында 15 шамасына жетті. Алайда тамыз айында оның жарықтығы 9,5 шамаға дейін өсе бастады, ол 1895 жылға дейін сонда қалды. Келесі екі жылда оның жарықтығы 11,5-ке дейін төмендеді, ал 1903 жылы шамамен 14-ші шамаға жетті. 1925 жылы ол қазіргі шамасына 15,5-ке жетті. Жаңа жұлдыз ашылған кезде оның спектрінде Жерге қарай жоғары жылдамдықпен қозғалатын материал көрінді. Алайда 1892 жылдың тамызында спектр қайтадан тексерілгенде, ол планеталық тұмандық болып көрінді. Эдвард Эмерсон Барнардтың Лик обсерваториясындағы бақылаулары оның диск тәрізді екенін, диаметрі 3 доғалық секундты құрайтын анық тұмандықты көрсетті. 1943 жылы қабықшаның диаметрі 12 доғалық секундқа жетті. T Aurigae баяу жаңалық ретінде жіктеледі, ол DQ Herculis-ке ұқсас. DQ Herculis, WZ Sagittae, Nova Persei 1901 және Nova Aquilae 1918 сияқты, бұл өте жақын және өте қысқа периоды бар қос жұлдыз. T Aurigae-нің 4,905 сағаттық периоды DQ Herculis-тің 4,65 сағаттық периодымен салыстыруға болады және оның ішінара тұтылу периоды 40 минутқа созылады.

Басқа да өзгермелі жұлдыздар

Ауригада әртүрлі типтегі көптеген басқа да өзгермелі жұлдыздар бар. ψ1 Aurigae (Dolones) – қызғылт сары түсті супергигант, оның шамасы 4.8 мен 5.7 аралығында өзгереді, бірақ кезеңі тұрақты емес. Оның спектрлік класы K5Iab, орташа шамасы 4.91, абсолюттік шамасы -5.7. Долонес Жерден 3976 жарық жылы қашықтықта орналасқан. RT Aurigae – цефеидтік айнымалы жұлдыз, оның шамасы 3.7 күн ішінде 5.0 мен 5.8 аралығында өзгереді. Бұл сары-ақ супергигант 1600 жарық жылы қашықтықта жатыр. Оны 1905 жылы ағылшын әуесқой Т. Х. Астбери айнымалы деп тапқан. Оның спектрлік класы F81bv, яғни ол F типіндегі супергигант жұлдыз. RX Aurigae де цефеидтік айнымалы; оның шамасы 8.0-ден 7.3-ке дейін өзгереді, спектрлік класы G0Iabv. Оның периоды 11.62 күн. RW Aurigae – осы кластағы тұрақсыз өзгермелі жұлдыздардың прототипі. Оның айнымалылығын 1906 жылы Лидия Цераски Мәскеу обсерваториясында анықтаған. RW Aurigae спектрі турбулентті жұлдыздық атмосфераны көрсетеді және кальций мен сутегінің айқын эмиссиялық сызықтарын қамтиды. Оның спектрлік типі G5V:e. SS Aurigae – SS Cygni типіндегі өзгермелі жұлдыз, жарылысқа ұшырайтын шалғыр жұлдыз ретінде жіктеледі. 1907 жылы Эмиль Сильбернагель ашқан бұл жұлдыз көбінесе ең төменгі шамасы 15-те болады, бірақ орта есеппен 55 күнде ең төменгі шамасынан 60 есе артық жарықтанады, алайда периоды 50 күнден 100 күндікке дейін өзгеруі мүмкін. Жұлдыздың ең төменгі шамасынан ең жоғарғы шамасына дейін өтуіне шамамен 24 сағат уақыт кетеді. SS Aurigae – 4 сағат 20 минуттық периоды бар өте жақын екі жұлдызды жүйе. Екі компоненті де кішкентай субкарлик жұлдыздар; жарылыстарды қай жұлдыздың тудыратыны туралы ғылыми қауымдастықта пікір таласы бар. UU Aurigae – 2000 жарық жылы қашықтықта орналасқан өзгермелі қызыл алып жұлдыз. Оның периоды шамамен 234 күн, ал шамасы 5.0 мен 7.0 аралығында өзгереді. AE Aurigae – көк түсті негізгі тізбектегі өзгермелі жұлдыз. Ол әдетте 6.0 шамасында болады, бірақ шамасы тұрақсыз өзгереді. AE Aurigae 9 жарық жылы еніндегі Жалынды Жұлдыз тұмандығымен (IC 405) байланысты, оны жарықтандырады. Алайда, AE Aurigae тұмандыққа жақында ғана кірген болуы мүмкін, жұлдыз бен тұмандық арасындағы радиалды жылдамдықтардың айырмасы арқылы анықталды – секундына 58 км және секундына 21 км. AE Aurigae Орион тұмандығындағы жас шоғырдан "қашқан жұлдыз" деген гипотеза бар, ол шоғырды шамамен 2.7 миллион жыл бұрын тастап кеткен. Ол 53 Arietis және Mu Columbae сияқты Орион шоғырынан қашқан басқа жұлдыздарға ұқсас. Оның спектрлік класы O9.5Ve, яғни ол O типіндегі негізгі тізбектегі жұлдыз. Жалынды Жұлдыз тұмандығы аспан сферасында IC 410-ға жақын орналасқан. IC 410 ұзақ экспозициялы астрофотографиядағы көрінісінен атын алды; оның AE Aurigae-ді отқа оранғандай етіп көрсететін кең жіптері бар. Ауригада төрт Мира типіндегі өзгермелі жұлдыз бар: R Aurigae, UV Aurigae, U Aurigae және X Aurigae, олардың барлығы M типіндегі жұлдыздар. Нақтырақ айтқанда, R Aurigae M7III типінде, UV Aurigae C6 типінде (көміртек жұлдызы), U Aurigae M9 типінде, ал X Aurigae K2 типінде. R Aurigae, 457.5 күндік периодымен, ең төменгі шамасы 13.9-дан ең жоғарғы шамасы 6.7-ге дейін өзгереді. UV Aurigae, 394.4 күндік периодымен, ең төменгі шамасы 10.6-дан ең жоғарғы шамасы 7.4-ке дейін. U Aurigae, 408.1 күндік периодымен, шамасы ең төменгі 13.5-тен ең жоғарғы 7.5-ке дейін. X Aurigae, 163.8 күндік өте қысқа периодымен, шамасы ең төменгі 13.6-дан ең жоғарғы 8.0-ға дейін.

Екілік жұлдыздар мен қос жұлдыздар

Ауригада бірнеше аз танымал қос жұлдыздар мен екілік жұлдыздар бар. Theta Aurigae (Bogardus, Mahasim) – көк ақ түсті A0p класындағы қос жұлдыз, шамасы 2,62, абсолют шамасы 0,1 және Жерден 165 жарық жылы қашықтықта орналасқан. Екіншілік жұлдыз – 7,1 шамалы сары жұлдыз, оны көру үшін 10 градус апертурасы бар телескоп қажет; екі жұлдыздың арасы 3,6 доғалық секундты құрайды. Бұл – шоқжұлдыздың бесбұрышының шығыс төбесі. Тета Ауриге Жерден секундына 28 км жылдамдықпен алыстап барады. Тета Ауриге сонымен қатар 1852 жылы Отто Вильгельм фон Струве ашқан екінші оптикалық серігіне ие. 1978 жылы арақашықтық 52 доғалық секундты көрсеткен, содан бері Тета Ауриге-нің өзіндік қозғалысының әсерінен жыл сайын 0,1 доғалық секундқа артып келеді. Бұл 9,2 шамалы компоненттің арақашықтығы 2007 жылы 2,2 доға минуты (130,7 доғалық секунд) болды, бұрышы 350°. 4 Ауриге – 159 жарық жылы қашықтықтағы екілік жұлдыз. Бірінші жұлдыздың шамасы 5,0, екіншісінің – 8,1. 14 Ауриге – ақ түсті оптикалық екілік жұлдыз. Бірінші жұлдыздың шамасы 5,0, ол 270 жарық жылы қашықтықта орналасқан; екінші жұлдыздың шамасы 7,9, ол 82 жарық жылы қашықтықта орналасқан. HD 30453 – 5,9 шамалы спектрлік екілік жұлдыз, спектрлік түрі A8m немесе F0m деп бағаланады және периоды жеті күнге тең.

Планеталық жүйелері бар жұлдыздар

Ауригада планеталық жүйелері бар бірнеше жұлдыз бар; сондай-ақ, планеталық жүйесі болуы күдіктелген ақ жұлдыз да бар. HD 40979 жұлдызының бір планетасы бар, ол HD 40979 b. HD 40979 Жерден 33,3 парсек қашықтықта орналасқан, 6,74 шамалы F8V спектрлік класындағы жұлдыз, бұл қанағаттанарлық көзбен көру шегінен сәл артық. Ол Күнге ұқсас, массасы 1,1 күн массасы және радиусы 1,21 күн радиусы. 3,83 Юпитер массасы бар планета 0,83 АЕ жартылай бас осьпен және 263,1 күндік периодпен айналады. HD 45350 жұлдызының да бір планетасы бар. HD 45350 b 2004 жылы радиалды жылдамдық өлшемдері арқылы табылды. Оның массасы 1,79 Юпитер массасы және 1,92 АЕ қашықтықта әр 890,76 күнде айналады. Оның ана жұлдызы 7,88 шамалы, 49 парсек қашықтықта орналасқан G5IV типіндегі жұлдыз. Оның массасы 1,02 күн массасы, ал радиусы 1,27 күн радиусы. HD 43691 b - массасы 2,49 Юпитер массасы бар айтарлықтай үлкен планета; ол сонымен қатар өзінің ана жұлдызы HD 43691-ге әлдеқайда жақын. 2007 жылы радиалды жылдамдық өлшемдері арқылы табылған, ол 0,24 АЕ қашықтықта 36,96 күндік периодпен айналады. HD 43691 жұлдызының радиусы Күнге тең, бірақ тығыздығы жоғары – массасы 1,38 күн массасына тең. Бұл G0IV типіндегі жұлдыз, шамасы 8,03 және Жерден 93,2 парсек қашықтықта орналасқан. HD 49674 – Ауригадағы жұлдыз, оны айналып жүрген бір планета бар. Бұл G3V типіндегі жұлдыз 8,1 шамалы, өте әлсіз және Жерден 40,7 парсек қашықтықта орналасқан. Басқа жұлдыздар сияқты, оның көлемі Күнге ұқсас, массасы 1,07 күн массасы және радиусы 0,94 күн радиусы. Оның планетасы HD 49674 b – 0,115 Юпитер массасы бар кішкентай планета. Ол өзінің жұлдызына 0,058 АЕ қашықтықта, 4,94 күнде айналады. HD 49674 b 2002 жылы радиалды жылдамдық байқаулары арқылы табылды. HAT P 9 b – HAT P 9 жұлдызының айналысындағы Ауригадағы алғашқы транзиттік экзопланета. Ауригадағы радиалды жылдамдық өлшемдері арқылы анықталған басқа экзопланеталардан айырмашылығы, HAT P 9 b 2008 жылы транзит әдісін қолдану арқылы анықталды. Оның массасы 0,67 Юпитер массасы және өзінің ана жұлдызынан 0,053 АЕ қашықтықта, 3,92 күндік периодпен айналады; оның радиусы 1,4 Юпитер радиусы, оны ыстық Юпитер етеді. Оның ана жұлдызы HAT P 9, HAT P 9b-ге ұқсас F типіндегі жұлдыз. KELT 2A жұлдызы – кейінгі F карлик және KELT 2 ортақ қозғалыстың екі жұлдызынан бірі. KELT 2B – бұл 295 АЕ қашықтықта орналасқан ерте K карлик, ол экзопланетамен бір уақытта табылды.

Терең аспан нысандары

Ауриганың галактикалық антиорталығы Бета Ауригадан шығысқа қарай шамамен 3,5° жерде орналасқан. Бұл – Галактикалық ортаға қарама-қарсы аспан сферасындағы нүкте; ол Күн жүйесіне ең жақын галактикалық жазықтықтың шеті. Жақын маңдағы жарқын жұлдыздарды ескермесек, бұл Сүт Жолының қалған бөлімдеріне немесе орталық жолағына қарағанда кішірек және сәл жарық бөлігі, сонымен қатар сыртқы спиральді қолының шаң жолақтарын қамтиды. Ауригада көптеген ашық шоғырлар мен басқа да нысандар бар; Сүт Жолының жұлдыз құратын бай қолы арқылы өтеді. Ең жарқын үш ашық шоғыр – M36, M37 және M38, олардың барлығы қала маңындағы аспанда көзілдірікпен немесе кішкентай телескоппен көрінеді. Үлкен телескоп жеке жұлдыздарды аңғарады. Тағы үш ашық шоғыр – ψ7 Ауригаға жақын орналасқан NGC 2281, ε Ауригаға жақын орналасқан NGC 1664 және IC 410 (NGC 1893-ті қоршап тұрған), IC 405 тұмандығының жанындағы тұманды шоғыр, Жалынар жұлдыз тұмандығы, M38 мен ι Аурига арасында орналасқан. AE Aurigae, қашып бара жатқан жұлдыз, қазіргі уақытта Жалынар жұлдыз тұмандығының ішінде орналасқан жарқын, өзгеретін жұлдыз. M36 (NGC 1960) – шамамен 60 жұлдызы бар жас галактикалық ашық шоғыр, олардың көпшілігі салыстырмалы түрде жарқын; алайда, көптеген әуесқой құралдарда шамамен 40 жұлдыз ғана көрінеді. Ол 3900 жарық жылы қашықтықта орналасқан және жалпы шамасы 6,0; ені 14 жарық жылы. Көрінетін диаметрі 12,0 доға минуты. Ауригадағы үш ашық шоғырдың ішінде M36 ең кішісі және ең шоғырланған, бірақ оның ең жарқын жұлдыздары шамамен 9-шы шамада. Оны 1749 жылы Гийом Ле Джентиль ашқан. M36 ортасында 10 доға минуты кеңдігімен жарқын жұлдыздардың түйіні бар, оны 10,7 доға секунд арақашықтықтағы компоненттері бар екі жұлдыз – Struve 737 бекітеді. M36 жұлдыздарының көпшілігі жылдам айналатын B типіндегі жұлдыздар. M36-ның Трамплер классы I 3 r және II 3 m болып беріледі. Орталық түйіннен басқа, шоғырдың басқа жұлдыздарының көпшілігі кіші түйіндер мен топтарда пайда болады. M37 (NGC 2099) – M36-дан үлкен және 4200 жарық жылы қашықтықта орналасқан ашық шоғыр. Оның 150 жұлдызы бар, бұл оны Ауригадағы ең бай шоғырға айналдырады; ең көрнекті мүшесі – ортада пайда болатын қызғылт сары жұлдыз. M37 диаметрі шамамен 25 жарық жылы. Бұл Ауригадағы ең жарқын ашық шоғыр, шамасы 5,6; көрінетін диаметрі 23,0 доға минуты. M37 1764 жылы Шарль Мессье ашқан, ол оның сұлулығын мақтаған көптеген астрономдардың алғашқысы болды. Роберт Бернхам кіші оны «жарылдап тұрған жұлдыздардың нағыз бұлты» деп сипаттады, ал Чарльз Пьяцци Смит жұлдыздар өрісі «жарылдап тұрған алтын шаңмен шашылыпты» деді. M37 жұлдыздары M36 жұлдыздарына қарағанда ескірек; олардың жасы шамамен 200 миллион жыл. Құрамына кіретін жұлдыздардың көпшілігі A типіндегі жұлдыздар, бірақ шоғырда кем дегенде 12 қызыл алып жұлдыз да бар. M37-нің Трамплер классы I 2 r және II 1 r болып беріледі. Телескоппен көрінетін жұлдыздардың шамасы 9,0-дан 13,0-ға дейін; шоғырдың ортасында екі 9-шы шамасы бар жұлдыз және 10-шы және 11-ші шамасы бар жұлдыздардың шығыстан батысқа қарай тізбегі бар. M38 – 3900 жарық жылы қашықтықта орналасқан, диффузиялық ашық шоғыр, Ауригадағы үш негізгі ашық шоғырдың ең аз шоғырланған; ол осыған байланысты Трамплер II 2 r немесе III 2 r класты шоғыр ретінде жіктеледі. Ол телескопта крест тәрізді немесе пи тәрізді нысан ретінде көрінеді және шамамен 100 жұлдызды қамтиды; жалпы шамасы 6,4. M38, M36 сияқты, 1749 жылы Гийом Ле Джентиль ашқан. Көрінетін диаметрі шамамен 20 доға секунд, ал нақты диаметрі шамамен 25 жарық жылы. M36 немесе M37 сияқты M38 әртүрлі жұлдыз популяциясымен ерекшеленеді. Популяцияның басым бөлігі A және B типіндегі негізгі тізбекті жұлдыздардан тұрады, B типіндегі жұлдыздар ең көне мүшелер және бірқатар G типіндегі алып жұлдыздар. Бір сары түстегі G типіндегі жұлдыз – M38-дегі ең жарқын жұлдыз, оның шамасы 7,9. M38-дегі ең жарқын жұлдыздар 9 және 10 шамасында. M38-ге NGC 1907 шоғыры ілесіп келеді, ол M38-ден оңтүстік-оңтүстік-батысқа қарай жарты градус оңтүстікке қарай орналасқан, ол 4200 жарық жылы қашықтықта орналасқан. Кіші шоғырдың жалпы шамасы 8,2 және диаметрі 6,0 доға минуты, бұл оны М38 шамасынан шамамен үштен бір бөлігіне тең етеді. Алайда, NGC 1907 бай шоғыр, ол Trumpler Class I 1 m n шоғыр ретінде жіктеледі. Оның шамамен 12 жұлдызы 9–10 шамасында және кем дегенде 25 жұлдызы 9–12 шамасында. IC 410 – әлсіз тұмандық, оны ашық жарқын шоғыр NGC 1893 алып жүреді. Бұл шоғыр 12 доға минуты диаметрімен және шамамен 20 жұлдыздан тұратын жұқа шоғыр. Оның ілеспе тұмандығының беткі жарықтығы өте төмен, оның бір себебі оның диаметрі 40 доға минуты. Бұл әуестік телескопта солтүстік пен оңтүстіктегі жарық аймақтарымен көрінеді; оңтүстіктегі жарқын бөлік үлкен құралда қара және ақ дақтардың үлгісін көрсетеді. NGC 1893, шамасы 7,5, Trumpler Class II 3 r n немесе II 2 m n шоғыр ретінде жіктеледі, яғни ол өте үлкен емес және сәл жарқын. Шоғыр шамамен 30 жұлдызы бар, олардың шамасы 9–12. Әуесқой құралында IC 410 тек Oxygen III фильтрімен көрінеді. NGC 2281 – 1500 жарық жылы қашықтықта орналасқан кішкентай ашық шоғыр. Ол ай тәрізді пішінде 30 жұлдызды қамтиды. Жалпы шамасы 5,4 және диаметрі 14,0 доға секунд, Trumpler Class I 3 m шоғыр ретінде жіктеледі. Шоғырдағы ең жарқын жұлдыз 8 шамасында; шамамен 12 жұлдызы 9–10 шамасында және 20 жұлдызы 11–13 шамасында. NGC 1931 – Ауригадағы тұмандық, M36-дан батысқа қарай бір градустан сәл артық қашықтықта орналасқан. Ол әуесқой телескопы үшін қиын нысан болып саналады. NGC 1931-дің шамамен интегралды шамасы 10,1; ол 3x3 доға минуты. Алайда, ол әуесқой телескопында созылған түрде көрінеді. Кейбір бақылаушылар тұмандықта жасыл түс байқауы мүмкін; үлкен телескоп тұмандықтың «жер жаңғағы» пішінін, сонымен қатар тұмандыққа енген төрт жұлдызды оңай көрсетеді. NGC 1931-дің ашық шоғыр бөлігі I 3 p n класты шоғыр ретінде жіктеледі; тұмандық бөлігі эмиссиялық және рефлексиялық тұмандық ретінде жіктеледі. NGC 1931 Жерден шамамен 6000 жарық жылы қашықтықта орналасқан және телескоптың көзінде кометамен шатастырылуы мүмкін. NGC 1664 – диаметрі 18 доға минуты және шамасы 7,6, Ауригадағы басқа да ашық шоғырлармен салыстырылатын, шамалы үлкен ашық шоғыр. Ұқсас шамасы бар ашық шоғыр – NGC 1778, шамасы 7,7. Бұл кішкентай шоғыр диаметрі 7 доға минуты және 25 жұлдызды қамтиды. NGC 1857 – кішкентай шоғыр, шамасы 7,0, сәл жарқырап тұр. Оның диаметрі 6 доға минуты және 40 жұлдызды қамтиды, бұл оны ұқсас өлшемдегі NGC 1778-ден әлдеқайда шоғырланған етеді. Басқа ашық шоғырлардан әлдеқайда сәл жарық – NGC 2126, шамасы 10,2. Сәл жарық болғанына қарамастан, NGC 2126 NGC 1857 сияқты шоғырланған, диаметрі 6 доға минутында 40 жұлдыз бар. IC 410 – әлсіз тұмандық, оны жарқын ашық шоғыр NGC 1893 алып жүреді. Шоғыр жұқа, диаметрі 12 доға минуты және шамамен 20 жұлдызды қамтиды. Оның ілеспе тұмандығының беткі жарықтығы өте төмен, оның бір себебі оның диаметрі 40 доға минуты.

Метеорлар жауын

Ауригада екі метеор шашырауы орын алады. Бұрын "Альфа-Ауригидтер" деп аталған, тұтас шоқжұлдыздың атымен аталатын Ауригидтер 1935, 1986, 1994 және 2007 жылдардағыдай, мерзімімен қайталап болатын жарқындауларымен белгілі. Олар 1911 жылы Карл Кларенс Кисс ашқан Кисс кометасымен (C/1911 N1) байланысты. Бұл байланыс 1935 жылы Куно Хоффмейстер мен Артур Тейхгрейбердің анықтаған. 1 қыркүйекте 1935 жылы болған Ауригид жарқындауы Кисс кометасымен байланысты зерттеуге түрткі болды, бірақ кометаның қайтуы арасындағы 24 жылдық кешігу ғылыми қауымдастықта күмән тудырды. Дегенмен, 1986 жылғы оқиға бұл күмәнді сейілтті. Венгр әуесқой метеор бақылаушысы Иштван Теплицки 1935 жылы расталған жарқындауға ұқсас, Ауригадан сәулеленген көптеген жарқын метеорларды байқады. Теплицки байқаған радианттың және 1935 жылғы радианттың орны Кисс кометасының орнына жақын болғандықтан, комета Ауригид метеор ағынының көзі екені расталды. 1994 жылы Ауригидтер керемет жарқындауға ұшырады, сол кезде Калифорнияда көптеген көлденең метеорлар байқалды – кіру бұрышы шалғай және көктемнен шығудай көрінетін метеорлар. Метеорлар көк және жасыл түстің реңктерімен боялған, баяу қозғалған және кемінде 45° ұзындықтағы із қалдырған. Кіру бұрышы өте жай болғандықтан, 1994 жылғы кейбір Ауригидтер 2 секундқа дейін созылды. 1994 жылғы Ауригидтердің жарылысының бір бөлігіне тек бірнеше визуалды бақылаушылар болғанымен, екі сағаттан кем уақытқа созылған 1994 жылғы Ауригидтердің шыңы фин радиоастрономы Илькка Ержоламен расталды. 1994 жылы Кисс кометасымен байланыс толық расталды. 2007 жылғы Ауригидтердің жарқындауын Питер Дженнискенс болжаған және оны әлемдік астрономдар байқаған. Альфа-Ауригид жарқындауы болмайды деген болжамдарға қарамастан, жауын кезінде көптеген жарқын метеорлар байқалды, олар болжам бойынша 1 қыркүйекте шыңына жетті. 1994 жылғы жарқындау сияқты, 2007 жылғы Ауригидтер де өте жарқын болды және көбінесе көк және жасыл түсті. Сағаттық ең жоғары зениттік жылдамдық сағатына 100 метеорды құрады, оны Калифорния уақыты бойынша таңғы сағат 4:15-те (12:15 UTC) NASA ұшақтарымен ұшқан астрономдар тобы байқады. Ауригидтер әдетте II сыныпты тыныш метеор шашырауы болып табылады, ол әр жылдың 28 тамызынан бастап 1 қыркүйектің таңертеңгі сағаттарында ең жоғары деңгейге жетеді. Сағаттық ең жоғары зениттік жылдамдық 2–5 метеорды құраса да, Ауригидтер жылдам, кіру жылдамдығы /сек құрайды. Жылдық Ауригидтердің сәулесі шоқжұлдыздың ортасындағы үшінші шамадағы жұлдыз Тета Ауригадан шамамен екі градус солтүстікке қарай орналасқан. Ауригидтер 4 қыркүйекте аяқталады. Кей жылдары ең жоғары жылдамдық сағатына 9–30 метеорға жетеді. Ауригадан сәуле шашатын басқа метеор шашыраулары Альфа-Ауригидтерге қарағанда әлдеқайда аз көрінеді және тұрақсыз. Зета-Ауригидтер – әлсіз шашырау, 11 желтоқсаннан 21 қаңтарға дейін созылатын солтүстік және оңтүстік тармақтары бар. Бұл шашырау 1 қаңтарда ең жоғары деңгейге жетеді және өте баяу метеорлармен сипатталады, ең жоғары жылдамдығы сағатына 1–5 метеорды құрайды. Оны 1886 жылы Уильям Деннинг ашқан және Александр Стюарт Гершель сирек кездесетін от шарылардың көзі екенін анықтаған. "Ауригидтер" деп аталатын тағы бір әлсіз метеор ағыны бар, ол қыркүйек айындағы шашыраумен байланысты емес. Бұл шашырау 31 қаңтардан 23 ақпанға дейін созылады, 5 ақпаннан 10 ақпанға дейін ең жоғары деңгейге жетеді; оның баяу метеорлары сағатына шамамен 2 жылдамдықпен жоғары деңгейге жетеді. Дельта-Ауригидтер – Ауригадан сәуле шашатын әлсіз шашырау. Оны Нью-Мексико мемлекеттік университетінің зерттеушілері анықтаған және оның шыңы өте төмен. Дельта-Ауригидтер 22 қыркүйектен 23 қазанға дейін созылады, ал 6-15 қазан аралығында ең жоғары деңгейге жетеді. Олар қыркүйектегі Эпсилон Персеидтермен байланысты болуы мүмкін, бірақ олар Кома Беринецидтерге көбірек ұқсас, өйткені Дельта-Ауригидтер ұзақ өмір сүреді және жарқын метеорлар аз. Олардың да белгісіз қысқа мерзімді ретроградты кометамен байланысы бар. Иота-Ауригидтер – қараша айының ортасында пайда болатын гипотезалық шашырау; оның аталық денесі 2000 NL10 астероиды болуы мүмкін, бірақ бұл байланыс күмәнді. Гипотеза бойынша Иота-Ауригидтер Тауридтердің әлсіз ағыны болуы мүмкін.