Кіріспе
Ұялы телефонға салынған шектеу – SIM-бұғаттауыш, simlock, желілік бұғаттауыш, операторлық бұғаттауыш немесе (бас) субсидиялық бұғаттауыш – GSM және CDMA ұялы телефондарына ұялы телефон өндірушілерімен енгізілген техникалық шектеу. Бұл шектеу телефондарды белгілі бір елдерге және/немесе желілерге пайдалануды шектеу үшін қызмет көрсетушілерге арналған. Бұл, SIM шектеулері жоқ (SIM-free немесе құлпы ашық) телефондардан өзгеше. Әдетте телефондар белгілі бір Халықаралық ұялы абонент идентификаторына (IMSI) ие SIM-карталарды ғана қабылдайды. IMSI-лер мыналар бойынша шектелуі мүмкін:
A SIM lock, simlock, network lock, carrier lock or (master) subsidy lock is a technical restriction built into GSM and CDMA mobile phones by mobile phone manufacturers for use by service providers to restrict the use of these phones to specific countries and/or networks. This is in contrast to a phone (retrospectively called SIM free or unlocked) that does not impose any SIM restrictions. Generally phones can be locked to accept only SIM cards with certain International Mobile Subscriber Identities (IMSIs); IMSIs may be restricted by:
* Ұялы ел коды (MCC; мысалы, тек бір елде шығарылған SIM-картамен жұмыс істейді)
* Ұялы желі коды (MNC; мысалы, AT&T Mobility, T Mobile, Vodafone, Bell Mobility және т.б.)
* Ұялы абоненттің идентификациялық нөмірі (MSIN; яғни, телефонмен тек бір SIM-картаны пайдалануға болады)
Mobile network code (MNC; e. g., AT&T Mobility, T Mobile, Vodafone, Bell Mobility etc.) Mobile subscriber identification number (MSIN; i. e., only one SIM can be used with the phone)
Сонымен қатар, кейбір телефондар, әсіресе Nokia телефондары, топтық идентификаторлар (GID) арқылы бұғатталады, оларды белгілі бір оператордың бір ғана мобильді виртуалды желі операторына (MVNO) шектейді. Көптеген ұялы телефондарды кез келген GSM желі провайдерімен жұмыс істеу үшін құлпын ашуға болады, бірақ телефон бастапқы брендіңін көрсетуі мүмкін және жаңа оператордың мүмкіндіктерін толық қолдамайды. Бұғаттаудан басқа, телефондарда желі провайдеріне тән бағдарламалық жасақтама орнатылуы мүмкін. Мысалы, Австралиядағы Vodafone немесе Telstra брендінің телефоны тиісті логотипті көрсетіп, тек сол желі ұсынатын мүмкіндіктерді ғана қолдайды (мысалы, Vodafone Live!). Бұл бағдарламалық жасақтама қызмет көрсетушілер орнатады және бұғаттау механизмінен бөлек. Көптеген телефондардың брендіңін басқа бағдарламалық жасақтама нұсқасын орнату арқылы жоюға болады, бірақ бұл процедура тек тәжірибелі пайдаланушыларға ұсынылады. Желі провайдерлерінің көптеген телефондарды SIM-бұғаттауының себебі – олар клиенттерге белгілі бір уақытқа, әдетте бірден үш жылға дейін желіні пайдалануға келісімшарт жасау шартымен телефонды жеңілдікпен ұсынады. Бұл бизнес-модель компанияға келісімшарт мерзімі ішінде телефонның құнын қайтаруға мүмкіндік береді. Мұндай жеңілдіктер бірнеше жүз АҚШ долларына жетеді. Телефон бұғатталмаған болса, пайдаланушылар бір компаниямен келісімшартқа қол қойып, жеңілдікпен телефон алып, кейін ай сайынғы төлемді тоқтатып (келісімшартты бұзып), телефонды басқа желіде пайдалана бастайды немесе тіпті пайда үшін сатады. SIM-бұғаттау жаңа SIM-картаны пайдалану арқылы желіні ауыстыруға тыйым салып, мұндай жағдайдың алдын алады. Кейбір елдерде, егер субсидияланған телефондар алдын ала төлем келісімшарттарымен сатылса, SIM-бұғаттау кең таралған. Бірақ телефонмен байланысты технология желі операторының технологиясымен үйлесімді болуы керек екенін ескеру қажет. GSM ұялы телефоны тек GSM операторымен жұмыс істейді және CDMA желі провайдерінде жұмыс істемейді. Сол сияқты, CDMA ұялы телефоны тек CDMA операторымен жұмыс істейді және GSM желі провайдерінде жұмыс істемейді. Жаңа (2013 жылдан бастап) жоғары деңгейдегі ұялы телефондар CDMA және GSM технологияларын қолдай алады, бұл клиенттерге кез келген желіде ұялы құрылғыларын пайдалануға мүмкіндік береді. Мұндай құрылғылардың мысалдары: Apple iPhone 5c, 6 және одан жаңа, Motorola G4, G5, X Pure, Samsung Galaxy S6, S7, S8 смартфондары, көбінесе Qualcomm Snapdragon чипсеттері немесе радиосы бар телефондар. Кейбір елдерде, мысалы Канадада, операторлар SIM-бұғатталған құрылғыларды сатуға құқықтары жоқ. Басқа елдерде операторлар құрылғыларды құлпын ашуға міндетті емес немесе құлпын ашу үшін тұтынушыдан ақы алуы мүмкін. Бірақ телефонның құлпын ашу көбінесе заңды. Сонымен қатар, операторлар үшін белгілі бір уақытқа SIM-бұғаттауды мәжбүрлеу заңды, бірақ мерзімі аймаққа қарай өзгереді.
Қабылдау технологиясы
Желі операторы берген кодты енгізу арқылы ұялы телефонды ашуға болады. Баламалы механизмдерге ұялы телефонға немесе ұялы телефонға қосылған компьютерге, ұялы телефонға қосылатын аппараттық құрылғыларға немесе оператор арқылы сымсыз байланыс арқылы жүзеге асырылатын бағдарламалық қамтамасыз ету кіреді. Әдетте, ашу процесі тұрақты болады. Телефонның барлық құлыптарын ашу үшін қажетті код бас код, желілік код кілті немесе көп деңгейлі құлып кодтары деп аталады. Телефон желіге құлыпталған болса, әдетте келесі хабарламалардың бірі көрсетіледі: «SIM желісінің PIN-коды бұғатталды», «PIN-кодты енгізіңіз». Желілер телефонда бірнеше деңгейде құлыптар орнатуы мүмкін, бұл басқа желілердің SIM-карталарын пайдалануға кедергі келтіреді. Бұлар әдетте «Желіні басқару кілті» (NCK) және «Қызмет провайдерін басқару кілті» (SPCK) деп аталады, сондай-ақ Еуропаға тән «Аймақтық басқару кілті» (RGCK) деп аталатын аймақтық құлыптама да бар. IMEI нөміріне байланысты әр телефонға тән тиісті ашу кодтарын қолдану арқылы осы құлыптарды алып тастауға болады. Әдетте, құлыпталған телефон шектеулі SIM-карта қолданылса, ашу кодын сұрайтын хабарламаны көрсетеді. Android бағдарламалық жасақтамасын қолданатын жаңа телефон модельдерінде телефон желіге құлыпталған болса, «SIM желісін ашу PIN-коды» немесе «Желілік құлыпты басқару кілтін енгізіңіз» деген хабарламаны көрсетеді. Windows телефондары «Бұл SIM-картаны тек белгілі бір желілерде ғана пайдалануға болады. Ашу кодын алу үшін тұтынушылық қызмет орталығына хабарласыңыз» деген хабарламаны көрсетеді. Басқа телефондарда «арнайы кодты енгізіңіз» немесе «құлыпты ашу кодын енгізіңіз» сияқты әртүрлі хабарламалар көрсетілуі мүмкін, ал кейбір жағдайларда телефонда оның құлыпталғанын көрсететін хабарлама көрсетіледі. Жарамды код енгізілгеннен кейін, телефон «Желі ашылды» немесе «Желіні ашу сәтті» деген хабарламаны көрсетеді. Ашу кодын телефон тексереді және әдетте бір бағытты хэш немесе тұйық есік функциясы сияқты алгоритм арқылы өндіруші шығарады. Кейде ірі телекоммуникация провайдерлері ашу қызметтерінен қорғану үшін қосымша қауіпсіздік деңгейі ретінде бастапқы зауыттық ашу кодтарын өзгертеді. Samsung және Motorola сияқты ірі брендтер үшін алгоритм жоқ, тек телефонның өзінде бағдарламаланған ашу кодтары және өндіруші басқаратын үлкен деректер базасында сақталатын кездейсоқ код генераторы бар. Басқа брендтерде ашу кодтары әлі де алгоритмдерге негізделген, олар IMEI нөмірі мен MCC кодын пайдаланады және кері инженерия, ұрлық немесе ағып кету арқылы анықталған. Кейбір телефондарды IMEI нөмірі, ел және оператор туралы мәліметтерді пайдаланып, телефонға тән алгоритмді қолдана отырып, ашу кодын жасайтын бағдарламалық қамтамасыз ету арқылы ашуға болады. Басқа өндірушілер сақтық шараларын қабылдады және құрылғының бағдарламалық жасақтамасына кездейсоқ санды енгізді, оны өндіруші және құлыпты қолданған желі сақтайды. Мұндай телефондарды өндірушімен немесе телекоммуникациялық желілермен байланысқан адамдарға қол жеткізімі бар онлайн-сервистер арқылы ашуға болады немесе оларды арнайы бағдарламалық қамтамасыз етуі бар компьютерге қосып, қауіпсіздікті айналып өтіп, SIM-картаны ашуға болады. Кейде бұл қауіпсіздікті ресми түрде айналып өту үшін күрделі есептеулер арқылы жасалады, ал кейде құлыптау күйі сақталатын микробағдарламаның бөліктерін ауыстыру арқылы жасалады, тіпті бағдарламалық қамтамасыз ету тұрғысынан бұзылған немесе толығымен зақымдалған телефонды қалпына келтіруге болады. Көптеген телефондарда оларды ашу кодын қайталап табуға тырысудан қорғайтын бағдарламалық жасақтамаға кіріктірілген қауіпсіздік шаралары бар. Белгілі бір мөлшерде қате кодты енгізгеннен кейін телефон тоңуі мүмкін. Бұл телефонға қызмет көрсету қажеттігі туралы қауіпсіздік хабарламасын көрсететін күй. Ескі телефондарды осы уақытта пайдалануға болмайды, бірақ заманауи смартфондар көбінесе бастапқы SIM-картамен жұмыс істейді, бірақ оларды дұрыс ашу үшін қосымша жұмыс қажет. Шұғыл жағдайларда ішкі аппаратқа схемалық жөндеу арқылы (мысалы, схемалық тақтадағы JTAG ұялары арқылы) физикалық қол жеткізу қажет болуы мүмкін. Мұндай қол жеткізу жүктеу үшін қолданылатын инициализациялық бағдарламалық жасақтаманы өзгерту үшін қажет болуы мүмкін.
Қатты бұғатталған телефондар
Қатты құлыпталған телефон – телекоммуникациялық провайдер телефонның бағдарламалық құралын өзгертіп, құлыпты ашу кодтарын қолмен енгізуді толығымен мүмкін емес етеді. Мұндай телефонның SIM-картасын ашудың жалғыз жолы – телекоммуникациялық провайдерлер өзгертпеген, "фирмалық белгісі жоқ бағдарламалық құрал" деп аталатын бағдарламалық құралға ауыстыру.
Экономика
Телефон өндірушілердің SIM-карта құлпының қауіпсіздігін күшейту (желі провайдерлерін қанағаттандырып, эксклюзивті келісімдер жасауға мүмкіндік береді) және оны әлсірету (қызмет көрсетуші ұсынған қызметке қызығушылық танытпаған клиенттерге телефонның тартымдылығын арттыру) үшін экономикалық мүдделері бар. Сондай-ақ, телефонды құлпын ашуды тым қиындату, белгілі бір телефондар үшін немесе белгілі бір елдерде құлпын ашу кодтарын беруге заңдық міндеттемесі бар желілік қызмет провайдерлері үшін де қолайсыз болуы мүмкін. Кейбір жағдайларда SIM-картасы құлыпталған телефондар, құлыпталмаған телефондарға қарағанда айтарлықтай арзанға сатылады, себебі қызмет провайдері қызметі арқылы табыс күтеді. SIM-карта құлпы арзан (ақы төлеп пайдаланатын) телефондарда қолданылады, ал қымбат телефондарға жеңілдік беру үшін кепілді табыс әкелетін жазылым қажет. Құлыпталмаған телефондардың нарықтағы құны жоғары, тіпті олардан брендтік белгілер алынғанда да. Брендтік белгіні алу – оператор логотипін немесе оператор телефонға қойған шектеулер мен өзгерістерді жою үшін микробағдарламаны жаңартуды немесе алмастыруды қамтиды. Бұл әдетте нақты телефон моделіне арналған бағдарламалық жасақтама арқылы жасалады, бірақ көптеген смартфондарды арнайы бағдарламалық жасақтаманы пайдалану арқылы ғана құлпын ашуға және брендтік белгісін алуға болады. Телефонды құлпын ашудың басты себебі – оны басқа SIM-картамен пайдалану мүмкіндігі. Тұтынушылар бұрынғы провайдерлерін жаңа телефонмен пайдалануды жалғастыруы немесе шетелге саяхаттағанда шетелдік желіге алдын ала төлеммен қосылуы мүмкін. Дегенмен, GSM және оның ізілділерінің негізгі принципі – көптеген сатушылар арасында бәсекелестікті ынталандыратын ашық интерфейстер. Сондықтан ұялы телефон – бұл телефон мен абоненттік идентификациялық модульдің (SIM) үйлесімі. Телефонды желіге құлыптау SIM-картаны ұялы телефонға енгізуден көп айырмашылығы жоқ. Көптеген дамыған елдерде желі операторлары келісімшарт мерзімі біткеннен кейін абоненттерге телефонды құлпын ашу кодын беруге заңмен міндетті емес.
Қораптың бұзылуы
Құралды бұзу деп аталатын практика Ұлыбританияда және басқа да нарықтарда кең таралған. Бұл бөлшек сауда дүкендерінен субсидияланған ұялы телефондарды сатып алу (әдетте, алдын ала төлемді), телефондардың құлпын ашу, содан кейін оларды (көбінесе шетелде) субсидияланған бөлшек сауда бағасынан жоғары бағаға сатуды қамтиды. Телефонмен бірге келген SIM-карта кейін тасталады, сатылады немесе басқа жерде қолданылады. Бұл практика Ұлыбританияда заңды және желілердің алдын ала төлемді ұялы телефондарды субсидиялауға дайындығына де-факто шектеу қояды. Құралды бұзу әрекеті заңды болғанымен, кейбір компаниялар басқа елдерге құлпы ашылған телефондарды экспорттау, импорттық баж салығын төлемей, сұр нарықта тауар ретінде сату (бұл «карусельдік алаяқтық» деп аталады) немесе жалған аккумуляторлар мен зарядтағыштарды орнату сияқты заңсыз қызметтермен де айналысады.
Қалқаны ашу қызметтері
Кейбір компаниялар онлайн-құрылғыны ашу қызметін ұсынады. Бұл қызмет құрылғыны ашуды қалаған адамдардың IMEI нөмірін, кейде ел және оператор туралы мәліметтерді электрондық пошта немесе веб-сайт арқылы компанияға беруін қажет етеді. Компания содан кейін құрылғының құлпын ашу кодын ұсынады. Nokia және Samsung сияқты брендтер үшін, кейбір қызметтер арнайы қашықтықтан құлпын ашу бағдарламалық жасақтамасын, үйде SIM-карта құлпын ашу үшін кабельді пайдалану жөнінде нұсқаулармен бірге ұсынады. Мұндай компаниялар құрылғыны қашықтан ашуға мүмкіндік беретін кодты немесе бағдарламалық жасақтаманы электрондық пошта арқылы жіберуі мүмкін. Кейбір компаниялар құрылғының IMEI нөмірін жіберуді талап ететін құрылғыны ашу қызметтерін де ұсынады. Басқа компаниялар құрылғыны ашу аппараттарын сатады, олар SIM-карта мен телефон арасына орналасатын, тіркеу кезінде түпкілікті желі идентификаторын имитациялайтын және құрылғының микропрограммасын оқуға және өңдеуге арналған құрылғыларды қамтиды. Құрылғыны ашу бағасы, оның қандай желіге құлпыталғанына және құрылғының моделіне байланысты өзгереді, себебі әр құрылғы үшін құлпын ашу коды бірегей болады.
Заңдар мен практика
Төменде тізімделген көптеген елдерде SIM-картаны құлыптау мерзімін және құлыптан босату кодтарын алу құнын анықтайтын заңдардың түрлері бар.
Андорра
Андоррада мемлекеттік меншіктегі байланыс операторы Mobiland SIM-картаға құлыпталған телефондарды сатпайды. Бәсекелес болмағандықтан, тұтынушылар көбінесе кез келген операторға құлыпталмаған стандартты ұялы телефондарды сатып алады.
Австрия
Австрияда құрылғы иесі кез келген уақытта құрылғыны ашуға құқылы. Сот ісі ұялы байланыс операторының пайдасына шешілді, ол тегін/арзан құрылғыны ашу қызметтеріне сілтемелер ұсынып, телефондарды ашуға ынталандырды. T Mobile Austria алдын ала төлем жасаған және келісімшарт бойынша абоненттер үшін iPhone-ды ашу үшін 150 евро төлемақы алады. Екі жылдық iPhone келісімшарты аяқталған абоненттер үшін T Mobile Austria iPhone-ды ашу үшін 50 евро төлемақы алады.
Австралия
Австралияда операторлар телефондарды SIM/Network Lock-қа жабу не жаба немесеуге құқылы, бірақ іс жүзінде мұндай жағдай шектеулі жағдайларда ғана кездеседі. Австралия нарығында сатылатын телефондардың басым бөлігінде мұндай шектеулер жоқ. Бір заң профессоры, Дейл Клэппертон, iPhone мен ұялы телефон қызметтерін біріктіру Сауда амалдары заңына қайшы келуі мүмкін екенін айтты. Дегенмен, басқа заңгерлер мен ғалымдар бұл пікірді қолдаған жоқ. Бұл, сондай-ақ, SIM-картаны жабу мәселесін тікелей қарастырмайды, тек субсидияланған iPhone сатып алу кезінде және келісімшарт аяқталғаннан кейін де жабылуын қамтиды.
Бельгия
2007 жылға дейін Бельгияда жиынтық сатуға тыйым салатын заңдар болды, бірақ олар Еуропалық Одақтың 2005/29/EC нөміріндегі Бәсекесіз сауда амалдары туралы директивасын бұзуы үшін күдік тудырды. 2009 жылдың 23 сәуірінде Еуропалық Әділет соты Бельгияға қарсы шешім шығарып, Бельгияның жиынтық сатуға қарсы заңын күштен шығарды. Бельгия үкіметіне заңды өзгерту үшін 2009 жылдың мамыр айына дейін мерзім берілді, әйтпесе Еуропалық комиссия Бельгияға қарсы сот процесін бастайтын болды. Қазіргі таңда Канада, Қытай, Сингапур және Израиль ғана SIM-карталарды құлыптауды және келісім-шарттармен телефондарды жиынтық сатуды толығымен тыйым салатын әлемдегі жалғыз елдер болып қала береді.
Канада
2017 жылдың 1 желтоқсанынан бастап Канада радио және телекоммуникация комиссиясының (CRTC) Сымсыз қызмет көрсету ережелеріне енгізілген өзгерістерге сәйкес, барлық жаңа құрылғылар құлпы ашық күйде сатылуы керек, ал операторлар осы мерзімге дейін сатып алынған телефондардың құлпын тегін ашуға міндетті. Егер клиент оператормен шарт немесе алдын ала төлем жоспары бойынша болмаса, ақы алуға болады. Бұл ереженің күшке енгеннен кейін Bell Canada бастапқыда оператордың клиенті емес пайдаланушыларға құлпын ашудан бас тартты (Rogers және Telus компанияларынан өзгеше), бірақ 2018 жылдың ақпан айында халықтың наразылығынан кейін өз шешімін кері қайтарды. 2018 жылдың тамызында CRTC-ге жолдаған өтінішінде Bell компаниясы сатылмаған телефондарға SIM-құлыптарды ұрлыққа қарсы және қауіпсіздік шарасы ретінде қайта енгізе бастағанын мәлімдеді (телефондар клиентке сатылған кезде белсендіру кезінде құлпы ашылады), бұл тыйым салғаннан бері дүкендердегі тауарлардан ұрлықтың көбейгенін көрсетті. 2013 жылы енгізілген Сымсыз қызмет көрсету ережелерінің бастапқы нұсқасына сәйкес, операторлар субсидияланған құрылғылар үшін шарттың басталуынан бастап 90 күнтізбелік күн ішінде немесе субсидияланбаған құрылғыны сатып алған кезде бірден құлпын ашуға міндетті болды. Алайда, Ережеде операторларға құлпын ашу үшін ақы алуға тыйым салынбаған. Сымсыз қызмет көрсету ережелері енгізілгенге дейін, Жаңа демократиялық партиясының депутаты Брюс Хайер 2010 жылы «Ұялы телефон бостандығы туралы» заң жобасын ұсынғанда, ұялы телефон шарттарының аяқталуымен SIM-карталарды құлпын ашуды міндеттеуге тырысты. Заң SIM-картаны құлпына алуға тыйым салмайтын, бірақ сымсыз операторлардан ұялы телефон шарттары аяқталғанда телефондардың құлпын тегін ашуды талап ететін еді. Заң жобасы парламенттің екі сессиясында ұсынылды, бірақ екі рет те қабылданбады.
Қытай
Өнеркәсіп және ақпараттық технологиялар министрлігінің қаулысына сәйкес, егер басқа операторлар да сол желі технологиясын қолданса, телефонды нақты бір операторға құлыптауға тыйым салынады. Сондықтан, Қытайда сатуға рұқсат етілген барлық телефондар, тұтынушы келісімшарт бойынша немесе келісімшартсыз сатып алғандығына қарамастан, бастапқыда құлыпталмайды. Дегенмен, 3G енгізілгеннен кейін үш қытай операторы әртүрлі желі технологияларын қолданғандықтан, операторлар телефон өндірушілерінен телефон бастапқыда сол технологияларды қолдайтын болса да, өздері қолданбайтын желі технологияларын қолдау мүмкіндігін өшіруді сұрап бастады. Мұндай қадам телефонды құлыптауға қатысты тыйымды бұзуға әкелмейді. Мысалы, iPhone 6 LTE FDD, LTE TD, CDMA және WCDMA технологияларын қолдауға қабілетті болды, бірақ China Mobile компаниясы Apple компаниясымен келісімге келіп, Apple және үшінші тарап сатушыларының келісімшартсыз сауда моделіне қосымша, China Mobile үшін арнайы модель жасады. Бұл модельде China Mobile қолданбайтын LTE FDD, CDMA, WCDMA технологияларын қолдау мүмкіндігі өшірілді, нәтижесінде мұндай арнайы келісімшарттық модель басқа операторлардың 3G және 4G желілерімен үйлесімсіз болды, тіпті мұндай телефондар ешқашан құлыпталмаса да.
Колумбия
2011 жылдың 1 қазанынан бастап, барлық ұялы телефон операторлары қолданушыларға құлыптан босатылған телефондарды сатуға, сондай-ақ бұрын сатылған телефондарды құлыптан босату бойынша тегін қолдау көрсетуге міндетті. Бұл регламент ұялы нөмірді тасымалдау мүмкіндігін қамтамасыз ету және сонымен бірге шығындарды төмендету мақсатында қабылданды.
Чили
Чилиде 2012 жылдың 1 қаңтарынан бастап жаңа сатылған телефондардың құлпы ашық болуы тиіс. Бұрын сатып алынған құлпы бар телефондар тегін ашылуы керек еді. Бұл ереже ұялы нөмірді тасымалдауды іске асыру мақсатында енгізілді. Дегенмен, заң тек телефонның барлық чилилік операторлармен жұмыс істеуін қамтамасыз етеді. Чилиден тыс жерлерде пайдалану үшін халықаралық құлпын ашу талап етілмейді, сондықтан пайдаланушылар құлпын ашу қызметі үшін төлеуі мүмкін. 2017 жылдың 23 қыркүйегінен бері жаңа мәселе туындады, елде телефон жұмыс істеуі үшін әрбір IMEI тіркелуі керек. Жергілікті операторлар осы процесті өздері жүзеге асырады, бірақ шетелден әкелінген телефонды пайдалану үшін әрбір пайдаланушы оны тіркеуге тиіс. IMEI тіркеу.
Қазақстан
Хорватияда келісімшарт бойынша сатып алынған құрылғылар үшін ұялы байланыс операторы пайдаланушының сұрауы бойынша құлыптау кодын тегін беруге міндетті. Мұндай сұранысты телефонды сатып алғаннан кейін дереу беруге болады, ал оператордың сұранысты орындауға 15 күн мерзімі бар. Алдын ала төлеммен алынған құрылғылар үшін пайдаланушы мұндай сұранысты жібермес бұрын кемінде 12 ай күтуі керек.
Дания
Тасымалдаушы келісімшарт күшіне енгеннен бастап 6 айға дейін келісімшарттарды байланыстыра алады. Көптеген тасымалдаушылар телефондарды құлыптамайды. Тек Hi3G ("3") телефондарын құлыптайды, бірақ ол құлыпты тек алты айға ғана қоя алады. Егер телефонды алғашқы алты айдың ішінде ашу қажет болса, тасымалдаушы 500 DKK (~ €67) көлемінде төлем алады.
Еуропалық Одақ
Еуропалық Одақтағы (ЕО) елдердің әрқайсысының SIM-карталарды құлыптау туралы өз заңнамасы бар, бірақ олар ЕО-ның Арам сауда практикасы туралы директивасына (2005 жылғы 2005/29/EC директивасы) сәйкес келуі тиіс. Жоғарыда айтылғандай, бұл директива Бельгияда телефондарды келісімшарттармен біріктіруге бұрынғы тыйымды күштен шығару үшін табысты қолданылды. Дегенмен, ЕО-ның көптеген елдерінде операторлар телефонның SIM-құлыптау статусын клиенттің келісімшартқа байланысты болу статусымен байланыстырмайды.
Финляндия
Финляндияда операторлар SIM-картамен құлыпталған GSM телефондарын сатуға немесе GSM жабдықтарын бірге сатуға құқықсыз. Финляндия заңына сәйкес, бірге сату – бұл тұтынушы сатушыдан жаңа қызмет келісімін алған жағдайда ғана жабдықты жеңілдікпен сату болып табылады. 2006 жылдан 2009 жылға дейін қолданылған арнайы ереже бойынша 3G телефондарын бірге сатуға рұқсат етілді, және осылайша сатып алынған 3G жабдықтары SIM-картамен құлыпталған болуы мүмкін. Бірге сату шарты аяқталғаннан кейін, ең көп дегенде 2 жыл ішінде SIM-құлыптауын тегін ашу керек. 2008 жылы Финляндия үкіметі осы ережені ұзартуға дайындалып, сонымен бірге бірге сату шартының мерзімін бір жылға дейін қысқартуды қарастырды.
Франция
Францияда SIM-картаны құлыптауға тыйым салынбаған. Дегенмен, ұялы байланыс операторы тұтынушыны SIM-карта құлыпталғаны туралы хабардар етуге міндетті, ал абонент кез келген уақытта құлыпты ашуды талап етуге құқылы. Абоненттік шартқа жазылғаннан кейін үш айдан кешіктірмей, ұялы байланыс операторы абонентке SIM-құлыпты ашу процедурасын "жүйелі және тегін" түрде ұсынуы керек. Операторлар SIM-карта құлыпты ашу үшін алынатын ақыны алты айдан үш айға дейін қысқарту жөніндегі ұсыныс.
Германия
Германияда SIM-карталарды құлыптауды реттейтін тиімді заң болмайтын сияқты. Мысалы, iPhone бастапқыда Германияда тек T Mobile арқылы сатылды және T Mobile желісіне құлыпталған болатын. Vodafone компаниясы сотқа шақырғаннан кейін және T Mobile компаниясына осыны істеуге уақытша тыйым салу бұйрығы шығарылғаннан кейін олар осы телефонға құлыпты ашу кодтарын беруді бастады. Vodafone-тың бұл бұйрығы кейіннен күшін жойды және iPhone қайтадан T Mobile-ге эксклюзивті түрде құлыпталған күйінде қолжетімді болды. T Mobile Germany компаниясы сотқа келісімшарт аяқталғаннан кейін iPhone-ды құлыптамайтынын мәлімдегенмен, бұл олардың өз еркімен жасаған ісі еді. SIM-картаны құлыптау заңды болғанымен, 2012 жылы сот жеткізушілердің SIM-карта құлпы туралы әлеуетті клиенттерге нақты ақпарат беруі керек деп шешім қабылдады. 2015 жылдан бастап, SIM-құлыппен көбінесе тек алдын ала төленген ұялы телефондар сатылады. Айлық төлемдерді көздейтін келісімшарт бойынша сатылатын телефондар әдетте құлыпталмайды (айлық төлемдер телефон қай желіде қолданылса да уақытында төленуі керек). Сондай-ақ, көптеген провайдерлер телефонды талап бойынша құлыптан ашады. Әдетте, сатып алғаннан кейін алғашқы екі жыл ішінде ақы алынады, ал одан кейін құлыптан ашу тегін. 2022 жылдан бастап, жаңа телефондар сирек SIM-құлыппен таратылады, бірақ ескі телефондар әлі де құлыпталған болуы мүмкін.
Гондурас
Гондураста ұлттық аумақта жүзеге асырылатын және жеке немесе заңды тұлғалармен, мемлекеттік немесе жекеменшікпен жасалатын барлық тұтынушылар қатынастарына қолданылатын жалпы заң бар. Бұл заң "Ley de Proteccion al Consumidor" немесе "Гондурас тұтынушыларды қорғау заңы" деп аталады, ол 2008 жылғы №24 заң шығарушы жарлықпен бекітілген және осы елде жұмыс істеу үшін олар ұстануға тиіс қағидаларды атап, кез келген тауарлар мен қызметтер көрсетушілердің қызметін реттейді. Осы заңның 20-бабында сатушылар адамдарға тауар сату немесе қызмет көрсету кезінде орындауға міндетті тыйымдар көрсетілген. Осы баптың 7-тармағында жеткізушіге "өндіруші кепілдік беру мақсатында пайдаланатын механизмдерден басқа, тұтынушыға өнімді еркін пайдалануға кедергі келтіретін мөрлерді, жабысқақтарды, таспаларды немесе ұқсас механизмдерді орналастыруға" тыйым салынады. Бұл заңға қарамастан, жергілікті операторлар сататын телефондарға SIM-карта шектеулерін қолдануды жалғастыруда. Мысалы, iPhone Гондураста Claro компаниясымен сатылады және SIM-картасы құлыпталған. Бұл жалпы тұтынушыларды қорғау заңы ұялы телефондарды SIM-картамен құлыптауға тыйым салмайды екенін көрсетеді.
Гонконг
Гонконгта операторлар клиенттерді өз желісіне байланыстыру мақсатында ғана телефонды SIM-картамен құлыптауға құқықсыз. Бірақ Гонконг операторлары телефонды құлыптап, телефонға берілген субсидияны қорғауға, мобильдік тарифтік жоспарлар бойынша міндеттемелерді орындауға немесе ұрлықтан сақтауға болады. Бастапқы сатып алу субсидиясы толығымен өтелгеннен кейін немесе жабдықтың толық құны жалдау немесе бөліп төлеу шарты бойынша төленгеннен кейін, оператор сұраған жағдайда жабдықты тегін ашудың толық нұсқауларын беруге міндетті.
Үндістан
SIM-картаны құлыптау Үндістанда кең таралған емес. Бастапқыда Үндістанның әр штатында әртүрлі ұялы байланыс операторлары болды және штаттар арасындағы роуминг өте қымбатқа түсті. SIM-картаны ауыстыру, жоғары роуминг төлемдерінен гөрі арзан болды. Штаттар арасында саяхаттайтындардың саны артқандықтан, құлыпталмаған телефондарға сұраныс туды. Әдетте телефондар мен SIM-карталар бөлек сатылады. Ұялы телефон өндірушілер телефондарды желі операторлары арқылы емес, тікелей тұтынушыларға сатады. Екі SIM-карталық телефондар кеңінен қолданылады, пайдаланушылар бір телефоннан, оны өшірмей, нақты қоңырау үшін және күннің уақытына қарай арзан операторды таңдап қоңырау шалуы мүмкін. Бұл және басқа факторлар желі операторлары арасындағы бәсекелестікті күшейтіп, 1996 жылы 32 (0,75 АҚШ доллары) болған ұялы телефон қоңырауларының бағасын 2011 жылы шамамен 0,50 (0,005 АҚШ доллары) дейін төмендетті. Бағалар әлі де әртүрлі операторлардың және бір оператордың әртүрлі тарифтік жоспарлары бойынша өзгеше болып келеді. Үндістанның телекоммуникациялық реттеуші органы (TRAI) – Үндістандағы телекоммуникация бизнесінің тәуелсіз реттеушісі, ол қоңырау бағаларын бақылау және байланысқа қатысты барлық мәселелерді шешу үшін құрылған, сондай-ақ қоңырау бағаларын белгілеуде шешімді қабылдау құқығына ие.
Израиль
2010 жылдың 29 желтоқсанында қабылданған Ережелер туралы заңға сәйкес, ізраилдік байланыс операторлары өздері сатқан телефондарды құлыптауға тыйым салынды және олар бұрын сатқан кез келген телефонды тегін ашуға міндетті.
Италия
Италияда SIM-картаны құлыптау туралы заң бар, ол операторлардың берілген субсидияның сомасын көрсетуін және абоненттерге тоғыз ай өткен соң, субсидияның жартысын төлегеннен кейін құлыпты ашу кодтарын алуға мүмкіндік беруін талап етеді. 18 айдан кейін SIM-карта құлпын ашу міндетті.
Жапония
Жапонияның Ішкі істер және коммуникация министрлігі 2015 жылдың 1 мамырынан бастап NTT DoCoMo, au/Okinawa Cellular және SoftBank Mobile (Жапониядағы үш ірі оператор) шығарған барлық смартфондар мен планшеттерді тұтынушылардың өтініші бойынша және оларға ешқандай төлемсіз SIM-құлыпсыз сатуды міндеттеді. Осыған дейін, 2011 жылдан 2015 жылға дейін, тек NTT DoCoMo және au/Okinawa Cellular SIM-құлыпты ашу функциясы бар телефондардың құлпын, телефонды сатып алғаннан кейін кем дегенде алты ай пайдаланған немесе сақтаған соң ғана ашып берген.
Монако
Монакода, мемлекетке жартылай тиесілі байланыс мобильді операторы «Монако Телеком» SIM-картаға құлыпталған телефондарды сатпайды. Бәсекелес болмағандықтан, тұтынушылар көбінесе кез келген операторға бекітілмеген стандартты ұялы телефондарды сатып алады.
Нидерланды
Голландиялық ұялы байланыс операторлары Нидерландының телекоммуникациялық реттеушісі OPTA-мен SIM-картаны құлыптауға қатысты әрекет ережесін енгізу туралы келісімге келді. Атап айтқанда, SIM-картаны құлыптан ашу үшін алғашқы 12 ай ішінде төлем алуға болады және SIM-карта құлыптау мерзімі 12 айдан аспауы тиіс. 2002 жылы Нидерландтың Экономикалық істер жөніндегі мемлекеттік хатшысына жолдаған хатында OPTA телекоммуникациялық реттеушісінің ерікті әрекет ережесін заңға айналдыру жөніндегі жұмысты бастау туралы шешім қабылдағанын мәлімдеді. Алайда, Нидерландтың Экономика министрлігінің 2006 жылғы баяндамасында Нидерландтың ұялы байланыс нарығындағы бәсекелестік жеткілікті делінген және ерікті әрекет ережесін заңға айналдыру қажет емес екендігі көрсетілген. Осылайша, Нидерландта SIM-картаны құлыптауға қатысты заң қолданылмайды.
Жаңа Зеландия
Жаңа Зеландияда телефондарды құлыптау 2008 жылдың мамыр айынан бұрын жоспарланған, осы кезде Vodafone New Zealand телефондарды құлыптауды бастайтынын хабарлады. Компания оларды ашу үшін 50 доллар алуды жоспарлаған, бірақ кейіннен бас тарды. Құлыптау ниеті Telecom New Zealand компаниясының UMTS технологиясына негізделген жаңа ұялы байланыс желісін салуынан туындады деп болжанады, бұл телефондарға алғаш рет желіні ауыстыруға мүмкіндік берді. Осы уақытқа дейін Telecom желісі (сол кездегі жалғыз басқа ұялы байланыс желісі) CDMA технологиясына негізделген, яғни желіні өзгерту мүмкін болмады. 2degrees сонымен қатар UMTS технологиясы негізінде ұялы желі құрып жатқан. Сауда комиссиясының қысымынан кейін Vodafone құлыптау саясатынан бас тарды және телефондар тоғыз ай бойы қолданыста болғаннан кейін тегін ашылады. Бұған дейін оны ашу үшін ақы төлеуге болады. Жаңа, төмен бағалы MNVO операторы Telecom XT-нің Skinny Mobile Network туралы ақпараттары жарияланды, ол телефондарды SIM-карта арқылы құлыптайды. 2015 жылға қарай Vodafone, Spark, Skinny және 2Degrees 9 айдан кем уақыт пайдаланған телефондарды ашу үшін 30 доллар төлемақы алды. 2020 жылдан бастап Spark 9 айдан кем уақыт пайдаланған телефондар үшін 30 доллар құлыптау төлемін қабылдайды, егер клиент ай сайынғы 24 айлық жоспарда болмаса. 2Degrees телефондарды ашу үшін төлемақыны жойды.
Норвегия
Жазылым арқылы сатылатын телефондар көбінесе Норвегия операторларына SIM-карта құлыптамасымен бекітіледі. Абоненттік төлем ұялы телефоныңызды сатып алғаннан бері өткен уақытқа байланысты өзгереді. 12 айдан кейін сіз оператордың құлыптама кодын төлемей-ақ өзіңіз енгізе аласыз.
Пәкістан
Ufone компаниясы БАӘ-нің Emitac Services компаниясы жасаған Smart U5 атты жаңа смартфонының шығуымен SIM-құлыптауды бастады. U5 телефоны тек Ufone SIM-картасымен жұмыс істейді. U5 телефонында басқа SIM-картаны қолдану мүмкін емес.
Перу
OSIPTEL Перу телекоммуникациялық реттеушісінің мәлімдемесіне сәйкес, пайдалану шарттарының 23-бабында ұялы байланыс операторлары 12, 18 немесе 24 айлық шарттар бойынша құлыпталған телефондарды арзан бағаға сатуға, бірақ құлыпталмаған құрылғыларды толық бағамен сатуға міндетті. Осы бапта клиент сатып алған күннен бастап 12 ай өткен соң, шарт әлі де күшінде болса да, құлыпты ашу кодын тегін алуға құқылы екендігі көрсетілген. Егер клиент шартты мерзімінен бұрын бұзып, қалған соманы төлесе, онда құрылғыны кез келген уақытта құлыптан ашуға болады. OSIPTEL клиенттердің SIM-карталарын құлыптан ашу үшін күту мерзімін 6 айға дейін қысқартуды жоспарлап отыр.
Португалия
2006 жылғы Португалияның реттеуші органы ANACOM-ның қол телефондарына субсидиялар және SIM-карталарды құлыптау туралы жүргізген зерттеуінде, белгілі бір желіге клиентті міндеттейтін келісімшартқа қол қою шартымен субсидияланған SIM-құлыпталған құрылғыларды ұсынуда ерекше реттеу мәселелері жоқ деген қорытынды жасалды. Желі провайдерлеріне SIM-карталарды өздері қалағанша құлыптауға рұқсат беріледі және қалаған жағдайда оларды өз еркімен ашуға болады. Зерттеу авторы португалдық операторлардың құрылғыны ашу үшін алған орташа ақы 90-100 евроны құрайтынын мәлімдеді. Жақында бекітілген заңға сәйкес, желі операторлары тиісті келісімшарт мерзімі аяқталған жағдайда құрылғыны тегін ашуға міндетті (бірақ кем дегенде 10 евро төлеуден бас тартады). Сондай-ақ, заң операторлардың келісімшарт аяқталғанға дейін құрылғыны ашу үшін алатын ақының лимитін белгілейді.
Румыния
Румынияның телекоммуникациялық реттеушісі ANCOM бірнеше румыниялық операторлармен 2009 жылдың 1 қыркүйегінен бастап өз желісінде құлыпталған ұялы телефондарды сататын ұялы байланыс операторлары клиенттерге телефонның құлыпталған-құлыпталмағанын хабарлауға және сұраған жағдайда құлыпты ашуға міндетті болатындай мінез-құлық кодексіне қол қойды. Бұл операторлардың реттеуші органның оларға реттеулер енгізуіне қарсы "өздігінен реттелуі" болып табылады. Егер ұялы телефон басқа электрондық байланыс қызметтерімен бірге сатып алынбаса, оны сататын ұялы байланыс операторы құлыпты ашу шығындарын өтейді және телефонның құлыпты ашылуын басқа қызметтерді сатып алуға немесе қосымша төлемдер жасауға байланысты етпейді. Егер телефон акциялық ұсынымның бөлігі ретінде немесе жеңілдікпен сатылса және клиент оператормен жасалған байланыс қызметтері шартында белгіленген мерзімнен бұрын құлыпты ашуды қажет етсе, клиент құлыпты ашу үшін ақы төлеуге және мерзімінен бұрын құлыпты ашқаны үшін айып төлеуге міндетті болады. Телефондардың құлыптарын ашуға алынатын баға осы операцияның құнынан аспауы тиіс, ал операторлар 15 күн ішінде құлыпты ашу туралы өтініштерді орындауға міндетті.
Ресей
SIM-карталарды құлыптау Ресейде кең таралған емес, бірақ құлыпталмаған телефондарды сатуға зор мүмкіндіктер бар. Ресейде сатылатын көптеген ұялы телефондарда кеңейтілген жиынтықтар, жекелендірулер және операторға тән қосымша бағдарламалар (bloatware) жоқ. Beeline брендінің телефондары әрқашан олардың желілік операторына құлыпталған.
Сербия
Телекоммуникациялық келісімшарттарда бір оператордың SIM-картасын сол оператордан алынған телефонмен байланыстырып қою жиі кездесетін жағдай. Егер тұтынушы телефонды ашуға құқылы болса, оның ашылуына кедерес келтіру заңсыз болуы мүмкін.
Сингапур
1997 жылы Сингапурдың сол кездегі телекоммуникациялық реттеуші органы – Сингапурдың телекоммуникация басқармасы (қазір Сингапурдың Ақпараттық-коммуникациялық медиа басқармасы) заңнаманы күшіне енгізді, онда телекоммуникациялық компанияларға (Singtel, StarHub, M1, Circles. Life, MyRepublic, TPG Telecom және Zero1) Сингапурға импортталатын және сатылатын телефондар, планшеттер және смарт-сағаттар сияқты құрылғыларды SIM-картамен құлыптауға тыйым салынды. 1997 жылдың тамызында TAS кем дегенде бір оператор – M1 компаниясын SIM-картамен құлыпталған телефондарды сатуы үшін ескертті.
Испания
1998 жылы Испанияның телекоммуникациялық реттеуші органы Tribunal de Defensa de la Competencia (қазіргі Comisión Nacional de los Mercados y la Competencia) испандық ұялы байланыс операторларының бұғаттау кодтарын алғашқы 12 айда ақы алып, ал 12 айдан кейін тегін ұсынатынын анықтағандықтан, Испанияда заңнамалық база құру қажеттігін туырмады. CMT осы шешімді содан бері қайта қараған жоқ, демек Испанияда SIM-картаны құлыптауға қатысты заңдар жоқ.
Швеция
Швецияда операторлар қолданушылар телефонды сатып алғаннан кейін 12 ай өткен соң оны ашуға міндетті. Бұл келісімшарттық және алдын ала төлеммен алынған телефондарға да қатысты. Барлық операторлар телефонды ашу үшін 300 SEK (шамамен 45 АҚШ доллары) немесе операторға байланысты 350 SEK (шамамен 50 АҚШ доллары) мөлшерінде төлем алады. Дегенмен, 2016 жылдан бастап көптеген операторлар телефондарды тікелей құлыптаудан бас тартты.
Швейцария
SIM-картаны құлыптау онда жиі кездесуі мүмкін. Swisscom 2013 жылдың шілдесінен бастап SIM-құлыптауды аяқтады. Sunrise алдын ала төленген ұялы телефондары сатып алынған күннен бастап 2 жыл бойы SIM-құлыпталған күйде болады.
Тайланд
Таиланд SIM-картаны толығымен құлыптауға тыйым салатын тағы бір ел, нәтижесінде, нарықта сатылатын ешқандай телефон операторлармен субсидияланбайды. Соңғы уақытқа дейін ұялы телефон өндірушілерінің өздерінің дүкендері болды, ал ұялы байланыс операторлары тек қызмет провайдерлері болып келді.
Түркия
SIM-картаны құлыптау 2013 жылдан бері Түркияның реттеуші органымен тыйым салынған. Операторлардың бұрынғы SIM-карта құлыптау тәжірибесі туралы қайшы және әртүрлі хабарламалар бар. 1997 жылғы газет мақаласында "Телсим" компаниясының SIM-карта құлыптау саясаты сынға ұшырады: "Телефон жарамсыз болғанша "Телсим"-нен шыға алмайсыз, "Телсим"-нен шығудың жалғыз жолы – жаңа телефон сатып алу". Turkcell-дің SIM-карта құлыптау саясаты 2001 жылы сотқа берілді, нәтижесінде Turkcell-ге айыппұл салынды. Turkcell және Vodafone компаниялары сатқан BlackBerry телефондары SIM-картамен құлыпталған, бірақ кез келген шартсыз талап бойынша құлпын ашуға болады. Дегенмен, SIM-карта құлыптау тәжірибесі операторлар сатқан телефондармен ғана шектелді және операторлар өздері сатқан телефондарға SIM-карта құлыптауды қатты қолданды ма, жоқ па және бұл тәжірибе кеңінен таралды ма, белгісіз. Басқа арналар арқылы сатылған телефондар қатаң түрде құлпы ашық болды. Үш ірі ұялы байланыс операторы – Turkcell, Türk Telekom және Vodafone әлі де ұзақ мерзімді келісімшарттармен телефондар ұсынады, бірақ бұл телефондар құлпы ашық күйде сатылады.
Ұлыбритания
Біріккен Корольдікте ұялы телефон желілерін ұсынатын операторлар келісімшарт аяқталғаннан кейін де телефонды ашуға міндетті емес. Ұлыбританияның телекоммуникациялық реттеушісі Ofcom, 3 компаниясына SIM-картаны телефонға қатайта жабыстырылған ұялы телефонды сатуға рұқсат берді. Көптеген операторлар келісімшарттың күйіне және телефон моделіне байланысты, бірақ көбінесе ақы алу арқылы телефонды ашу қызметін ұсынады. Oftel 2002 жылғы SIM-картаны құлыптау жөніндегі толық құжатында Ұлыбританияда SIM-картаны құлыптауға қатысты заң жоқ екені айтылады; реттеуші тек "тұтынушылардың хабардар болуын" қалайды. Құжаттағы мысалдар – қазіргі тасымалдаушылардың іс-әрекеттерінің иллюстрациялық «мысалдары» ғана, бірақ олар Oftel-дің ресми ережелерін көрсетпейді. Көптеген желілер келісімшарт аяқталғаннан кейін немесе алдын ала төленген телефондар үшін бірнеше ай өткен соң, ақы төлеп телефонды ашуға келіседі. Vodafone ұсынған кейбір Blackberry телефондары (мысалы, Storm) – Ұлыбритания операторының ашу кодтарын ұсынбауының мысалы. 2011 жылдың сәуірінен бастап O2 компаниясы, тіпті келісімшарт әлі күшінде болса да, ай сайын төленетін телефондардың кез келгенін тегін ашады, тек олар үшін ғана жасалған Palm құрылғылары сияқты телефондарды қоспағанда. Carphone Warehouse, Ұлыбританиядағы ең ірі телефон сатушыларының бірі, PAYG тарифтерімен бірге құлыпталмаған телефондарды ұсынады. 2014 жылдың 1 қаңтарынан бастап 3 UK сатқан барлық телефондар құлыпталмаған. Осы күнге дейін сатып алынған телефондар тегін ашылады. 2019 жылдың 17 желтоқсанында Ofcom SIM-картаны құлыптауға тыйым салатын міндетті талапты қарастыратынын хабарлады. 2020 жылдың 27 қазанында Ұлыбританияның ұялы байланыс желілеріне 2021 жылдың желтоқсанынан бастап олардың қызметтеріне құлыпталған телефондарды сатуға тыйым салынады.
Америка Құрама Штаттары
Американың екі GSM операторының бірі, T Mobile, кем дегенде 40 күн бойы активті шоттары бар және соңғы 90 күн ішінде құлыптау кодын сұрамаған клиенттерге телефондарды құлыптан босатады. Екіншісі, AT&T Mobility, топтық сот ісінің шарттары бойынша, тоқсан күндік активті пайдаланудан кейін сұраныс бойынша (кейбір ерекшеліктер мен талаптармен) осылай етуге міндетті. Сотқа дейін, AT&T әдетте келісімшарт аяқталғаннан кейін және басқа да жағдайларда осыны істейтін. AT&T бұрын клиенттер келісімшарттан шыққаннан кейін де, оны заңмен рұқсат етілгеніне қарамастан, iPhone-дарды ешқандай жағдайда құлыптан босатпайтынын мәлімдеген. Алайда, 2012 жылдың 8 сәуірінен бастап AT&T келісімшартсыз iPhone-дарды құлыптан босатуды бастайтынын хабарлады, егер клиенттің шоттары жақсы жағдайда болса. AT&T сондай-ақ, шетелде дислокацияланған АҚШ әскери қызметшілері үшін, тіпті олар әлі келісімшарт бойынша болса да, iPhone-дарды құлыптан босату туралы жарияланбаған саясатына ие. Операторлар барлық телефондар үшін құлыптау кодтарын ерікті түрде ұсынғанға дейін, 2010 жылы Electronic Frontier Foundation (EFF) АҚШ Авторлық құқық кеңсесін 1998 жылғы Цифрлық мыңжылдық авторлық құқық заңына сәйкес, телефондарды пайдаланушының өзіндік күшімен құлыптан босатуға (кейде «хакинг» деп аталады) рұқсат беруге көндірді. Бұл ерекшелік қазір маңыздылығын жоғалтты, өйткені көптеген операторлар құлыптауды ашу кодтарын ерікті түрде ұсынады. 2012 жылдың 28 қазанындағы шешімге сәйкес, осы күнден кейін 90 күн өткен соң немесе одан кейін сатып алынған телефондарды оператордың рұқсатынсыз құлыптан босату заңсыз болады. Яғни, пайдаланушылар қазірдің өзіндегі телефондарын және 2013 жылдың 29 қаңтарына дейін сатып алынған телефондарын құлыптан босата алады, бірақ осы күнден кейін сатып алынған телефондарды тек оператордың рұқсатымен ғана құлыптан босатуға болады. 2013 жылдың наурызында Обама әкімшілігі мен Федералды байланыс комиссиясы тұтынушылардың операторларды ауыстырып, өздерінің телефондарын сақтай алуы керек екенін мәлімдеді. 2014 жылдың 1 тамызында президент Обама АҚШ-та ұялы телефондарды құлыптан босатуды заңдастыратын «Тұтынушы таңдауын және сымсыз бәсекелестікті ашу туралы» заңға (S. 517; 113-ші Конгресс) қол қойды. Бұл заң жобасы 2014 жылдың 15 шілдесінде АҚШ Сенатында және 2014 жылдың 25 шілдесінде АҚШ Өкілдер палатасында қабылданды. Sprint 2015 жылдың 15 ақпанынан кейін шығарылған барлық мобильді құрылғылар үшін ішкі құлыптан босатуға рұқсат беруге келісті. АҚШ-та құлыптан босатылған телефондарды сатып алуға болады. Кейбір онлайн саудагерлер өндірушіден құлыптан босатылған телефондарды сатады, яғни олар бастапқыда құлыпталмаған.