АҚШ Жоғарғы Сотының «Hustler Magazine, Inc. v. Falwell» ісі және сөз бостандығы шектеулері
Hustler Magazine v. Falwell
АҚШ Жоғарғы Сотының «Hustler Magazine v. Falwell» ісі (1988) – сатира мен сөз бостандығын қорғайтын маңызды шешім. Публикалық тұлғаларға қатысты сатира Конституциямен қорғалған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Hustler Magazine, Inc. v. Falwell, 485 U. S. 46 (1988) – АҚШ Жоғарғы Сотының маңызды шешімі болып табылады. Бұл шешімде Сот, қоғамдық тұлғалардың пародиялары, тіпті эмоционалдық зиян келтіру ниетімен жасалғандары да, АҚШ Конституциясының Бірінші және Он төртінші түзетулерімен қорғалады деп қарар берді. Аталған істе Hustler журналы телеевангелист және саяси комментатор Джерри Фалвелл ағаға қарсы толық беттік пародиялық жарнама жариялады, онда ол анасымен дәретханада жыныстық қатынаста болған, мас және туысқа күйеулік жасаған адам ретінде бейнеленді. Жарнама "ешқандай қателікке жол берілмеуі тиіс" деген белгімен пародия екендігі көрсетілді. Осыған жауап ретінде Фалвелл, Hustler журналы мен оның баспагері Ларри Флинтті қасақана эмоционалдық зиян келтіру, қаралау және жеке өмірге қол сұғу айыптарымен сотқа берді, бірақ Флинт жарнаманың жариялануын Бірінші түзетумен қорғалған деп мәлімдеді. 8:0 дауыспен қабылданған шешімде Сот, жарнаманың Фалвеллге тигізген эмоционалдық зияны мемлекеттік лауазым иелері мен қоғамдық тұлғаларды сынаған сөз бостандығына Бірінші түзетудің қорғауын жоққа шығаруға жеткілікті себеп емес деп тапты. Қаралауға байланысты жауапкершілік шектерін, мысалы, қасақана эмоционалдық зиян келтіру сияқты басқа да азаматтық талаптар арқылы, сөзден туындаған талаптар бойынша айналып өтуге болмайды.
Hustler Magazine, Inc. v. Falwell, 485 U. S. 46 (1988), is a landmark decision by the Supreme Court of the United States in which the Court held that parodies of public figures, even those intending to cause emotional distress, are protected by the First and Fourteenth Amendments to the U. S. Constitution. In the case, Hustler magazine ran a full page parody ad against televangelist and political commentator Jerry Falwell Sr., depicting him as an incestuous drunk who had sex with his mother in an outhouse. The ad was marked as a parody that was "not to be taken seriously". In response, Falwell sued Hustler and the magazine's publisher Larry Flynt for intentional infliction of emotional distress, libel, and invasion of privacy, but Flynt defended the ad's publication as protected by the First Amendment. In an 8–0 decision, the Court held that the emotional distress inflicted on Falwell by the ad was not a sufficient reason to deny the First Amendment protection to speech that is critical of public officials and public figures. Constitutional limits to defamation liability cannot be circumvented for claims arising from speech by asserting an alternative theory of tort liability such as intentional infliction of emotional distress.
Соттың пікірі
Бірінші түзетудің мәні – қоғамдық мүдде мен алаңдаушылық тудыратын мәселелер бойынша идеялар мен пікірлердің еркін таралуының маңыздылығын мойындау болып табылады. Өз ойын айту еркіндігі – тек жеке адамның бостандығының бір бөлігі ғана емес, сонымен қатар шындықты іздеуге және қоғамның дамуына қажетті жағдай. Сондықтан біз жеке адамдардың ой-пікір білдіруіне үкімет тарапынан кедергі келтірмеуді қамтамасыз етуге ерекше мән береміз. Бірінші түзету демократиялық қоғамдағы белсенді саяси пікірталастардың нәтижесінде, "маңызды қоғамдық мәселелерді шешуге тікелей қатысқан немесе олардың атақ-даңқының арқасында қоғамды алаңдатып отырған мәселелерге әсер ететін" қоғамдық қайраткерлерді сынап-жамандауға мүмкіндік береді. "Нью-Йорк Таймс" ісінде сот Бірінші түзету баяндамашыларға қоғамдық тұлғаларға қатысты сөздері үшін санкциялардан иммунитет береді, егер олардың сөздері жалған болса және "нақты зұлымдықпен" айтылса, яғни олардың жалған екенін білсе немесе шындыққа немқұрайды қараса. Жалған мәлімдемелердің өзіндік құндылығы жоқ болғамен, сөз бостандығының дамуы үшін қажетті "тыныс алу кеңістігі" кейбір жалған мәлімдемелерге төзе алуға тиіс, әйтпесе конституциялық құндылығы бар сөздерге қатысты төтеп беруге болмайтын салқындату әсері туындауы мүмкін. Әрине, заңның басқа салаларында эмоциялық зиян келтіру ниеті қорғалмайды. Бірақ қоғамдық тұлғаларға қатысты сөздерге келгенде, эмоционалды зиян келтіру ниетімен жазалау, сонымен қатар зиян келтіретін сөздің жалған болуын талап етпеу, саяси карикатурашылар мен сатиристерді үлкен сомадағы өтемақы төлеуге мәжбүрлеуі мүмкін. "Саяси карикатураның немесе пародиенің тартымдылығы көбінесе суреттелген адамның сезімдерін жарақаттауға бағытталған, жағымсыз физикалық ерекшеліктерді немесе саяси ұятты оқиғаларды пайдалануға негізделеді". Бұл, әрине, Томас Насттың карикатураларына қатысты шындық, ол "Харперс Уикли" журналында "Босс Твидті" жамандаған. Тарихи тұрғыдан алғанда, мұндай карикатуралар болмаса, саяси дискурс кедей болар еді. Насттың карикатуралары аса қорлаушы болмаса да, Фолвелл бұл жағдайда "Hustler" журналындағы пародиялық жарнама Бірінші түзетудің қорғауынан тыс "аса қайтпас" екенін мәлімдеді. Бірақ "аса қайтпас" термині – жеке тұлғаның талғамына байланысты субъективті ұғым, ол істі қарастыратын қазылар алқасының пікіріне бейім. Мұндай стандарт "сөздің аудиторияға кері эмоционалды әсерін тигізуі мүмкін болғандықтан зиянды өтеу беруден ұзақ жылдар бойы бас тартуымызға қайшы келеді". Егер сөз "порнографиялық" болмаса және Бірінші түзетумен қорғалмаса, онда ол қоғамдық тұлғаларға қатысты болғанда нақты зұлымдық стандартына бағынуы керек. Әрине, Фолвелл Бірінші түзету заңына сәйкес қоғамдық тұлға болып саналды. Аудандық сот Флинттің жағынан жала жабу туралы шешім шығарғандықтан, пародия Фолвелл туралы немесе оның қатысқан оқиғалар туралы фактілерді сипаттай ма деген мәселе туындамады. Осыған сәйкес, пародияда шындық деп саналатын жалған мәлімдемелер жасалмағандықтан, ол "Нью-Йорк Таймс" ісіндегі нақты зұлымдық стандарты бойынша зиянды өтеуге жата алмайды. Осылайша сот Төртінші апелляциялық округтің шешімін күштен шығарды.
"At the heart of the First Amendment is the recognition of the fundamental importance of the free flow of ideas and opinions on matters of public interest and concern. The freedom to speak one's mind is not only an aspect of individual liberty – and thus a good unto itself – but also is essential to the common quest for truth and the vitality of society as a whole. We have therefore been particularly vigilant to ensure that individual expressions of ideas remain free from governmentally imposed sanctions." The First Amendment envisions that the sort of robust political debate that takes place in a democracy will occasionally yield speech critical of public figures who are "intimately involved in the resolution of important public questions or, by reason of their fame, shape events in areas of concern to society at large". In New York Times, the court held that the First Amendment gives speakers immunity from sanction with respect to their speech concerning public figures unless their speech is both false and made with "actual malice", i. e., with knowledge of its falsehood or with reckless disregard for the truth of the statement. Although false statements lack inherent value, the "breathing space" that freedom of expression requires in order to flourish must tolerate occasional false statements, lest there be an intolerable chilling effect on speech that does have constitutional value. To be sure, in other areas of the law, the specific intent to inflict emotional harm enjoys no protection. But with respect to speech concerning public figures, penalizing the intent to inflict emotional harm, without also requiring that the speech that inflicts that harm to be false, would subject political cartoonists and other satirists to large damage awards. "The appeal of the political cartoon or caricature is often based on exploitation of unfortunate physical traits or politically embarrassing events – an exploitation often calculated to injure the feelings of the subject of the portrayal". This was certainly true of the cartoons of Thomas Nast, who skewered Boss Tweed in the pages of Harper's Weekly. From a historical perspective, political discourse would have been considerably poorer without such cartoons. Even if Nast's cartoons were not particularly offensive, Falwell argued that the Hustler parody advertisement in this case was so "outrageous" as to take it outside the scope of First Amendment protection. But "outrageous" is an inherently subjective term, susceptible to the personal taste of the jury empaneled to decide a case. Such a standard "runs afoul of our longstanding refusal to allow damages to be awarded because the speech in question may have an adverse emotional impact on the audience". So long as the speech at issue is not "obscene" and thus not subject to First Amendment protection, it should be subject to the actual malice standard when it concerns public figures. Clearly, Falwell was a public figure for purposes of First Amendment law. Because the district court found in favor of Flynt on the libel charge, there was no dispute as to whether the parody could be understood as describing facts about Falwell or events in which he participated. Accordingly, because the parody did not make false statements that were implied to be true, it could not be the subject of damages under the New York Times actual malice standard. The court thus reversed the judgment of the Fourth Circuit.