Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бронеленген крейсері
US Navy armoured cruiser
Екінші USS Tennessee (ACR 10), сондай-ақ "Бронеленген крейсер № 10" деп те аталатын, кейіннен Мемфис деп аталған, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бронеленген крейсері және өз класының бас кемесі болды.
The second USS Tennessee (ACR 10), also referred to as "Armored Cruiser No. 10", and later renamed Memphis, was a United States Navy armored cruiser, the lead ship of her class.
Құрылыс және іске қосу
Теннесси 1903 жылғы 20 маусымда Пенсильвания штатындағы Филадельфия қаласындағы «Крамп» кеме құрылыс компаниясында салынды, 1904 жылғы 3 желтоқсанда суға түсірілді, Ани К. Фрейзер (Теннесси губернаторы Джеймс Б. Фрейзердің қызы және кейіннен АҚШ Әскери-теңіз күштерінің демеушілер қоғамын құрған адам) демеушілік етті, және 1906 жылғы 17 шілдеде Филадельфия теңіз кемежайында капитан Альберт Гливес Берри басқаруымен комиссияға берілді.
Tennessee was laid down by the Cramp Shipbuilding Company of Philadelphia, Pennsylvania, on 20 June 1903, launched on 3 December 1904, sponsored by Ms. Annie K. Frazier (daughter of Governor James B. Frazier of Tennessee and later the foundress of the Society of Sponsors of the United States Navy), and commissioned at the Philadelphia Navy Yard on 17 July 1906, Captain Albert Gleaves Berry in command.
Операциялық мансап
Жаңа бронекер 1906 жылғы 8 қарашада Хэмптон-Роудстан Луизианаға эскорт ретінде шықты, онда президент Теодор Рузвельт Панама каналының құрылысының барысын тексеру үшін Панамаға круизге аттанған еді. Қайту сапарында Пуэрто-Рикоға қысқа тоқтағаннан кейін, әскери кемелер 26 қарашада Хэмптон-Роудсқа оралды. Жөндеу жұмыстары аяқталғаннан және саяхаты біткеннен кейін, «Теннеси» Самоаға бағыт алды, 23 қыркүйекте Паго-Пагоға жетіп, Тынық мұхиты флотындағы қызметін жалғастырды. 1910 жылғы 15 мамырда ол Аргентинаның тәуелсіздігінің 100 жылдығына арналған салтанатта АҚШ-ты ұсыну үшін Баия-Бланкаға келді. 8 қарашада бронекер Портсмуттен (Нью-Гэмпшир) шығып, Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласына президент Уильям Говард Тафтты Панама каналының құрылысындағы жаңа прогреске куә болу үшін сапарға шығару үшін бет бұрды. 22 қарашада Хэмптон-Роудсқа оралып, 1911 жылғы ақпан айына дейін Вирджиния жағалауында жауынгерлік жаттығулар жасады. Марди Граға Нью-Орлеанға және наурыздың басында Нью-Йоркке сапардан кейін, кеме екі айға Гуантанамо шығанағынан операциялар жүргізу үшін Куба суларына бағытталды. «Мемфис» кемесінде 43 адам қаза тапты немесе жоғалып кетті – олардың 10-ы толқындармен бірге кемеден құлап кетті немесе кеменің электр станциясы бұзылғанда бумен қаза тапты, тағы 25-і кеменің моторлық қайығымен жағажайдан оралғанда жоғалып, порттағы үлкен толқындардың құрбаны болды, ал тағы сегіз адам жағаға жетуге тырысқанда қараңғыда апатқа ұшыраған үш қайықта жоғалып кетті – және 204 адам ауыр жарақат алды. Осы оқиғада көрсеткен батылдығы үшін бас машинисттің көмекшісі Джордж Уильям Руд, лейтенант Клод Эштон Джонс және машинист Чарльз Х. Уилли «Құрмет медалімен» марапатталды.
The new armored cruiser departed Hampton Roads on 8 November 1906 as escort for Louisiana in which President Theodore Roosevelt had embarked for a cruise to Panama to check on the progress of work constructing the Panama Canal. After a brief visit to Puerto Rico on the return voyage, the warships arrived back at Hampton Roads on 26 November. Once repairs had been made and her tour had ended, Tennessee sailed for Samoa, arriving at Pago Pago on 23 September to resume service with the Pacific Fleet. On 15 May 1910, she arrived at Bahía Blanca to represent the United States at the centenary celebration of the independence of Argentina. On 8 November, the armored cruiser departed Portsmouth, New Hampshire, and proceeded to Charleston, South Carolina, to embark President William Howard Taft for a round trip voyage to Panama to inspect further progress on the canal. She returned to Hampton Roads on 22 November and then engaged in battle practice off the Virginia coast into February 1911. Following a Mardi Gras visit to New Orleans and a visit to New York City early in March, the ship steamed to Cuban waters for two months of operations out of Guantanamo Bay. Memphiss casualties numbered 43 men dead or missing – 10 of them washed overboard by the waves or killed by steam as the ship's powerplant broke up, another 25 lost as they returned from shore leave in the ship's motor launch and were caught in the harbor by the huge breakers, and eight more lost in three boats wrecked after dark as they attempted to reach shore – and 204 badly injured. Due to their heroic actions during this incident, Chief Machinist's Mate George William Rud, Lieutenant Claud Ashton Jones, and Machinist Charles H. Willey were awarded the Medal of Honor.
Апатқа қатысты басқа да түсініктер
1966 жылы жарияланған "Мемфис апаты" атты еңбегінде капитан Бичтің ұлы Эдвард Л. Бич-младший, кеменің жоғалуын 100 футтан (30 метрден) асып түсетін күтпеген цунамиге байланыстырды, және осы түсіндірме кеме жоғалуын талқылайтын көптеген дереккөздерде қолданылып келеді. Алайда, соңғы зерттеулер бұл түсіндірмені күмәндандырады. 1916 жылдың 29 тамызында Кариб теңізінде цунами тудыруға мүмкіндік берген сейсмикалық оқиғаның ешқандай тіркелмесі табылмады, ал "Мемфис" баяндаған үлкен толқынның жылдамдығы – көкжиектен кемеге дейінгі қашықтықты шамамен бір сағатта жүзіп өтуі – желдің әсерінен пайда болған мұхит толқынының (мүмкін, бүлікші толқынның) жылдамдығымен сәйкес келеді; ал цунами болған жағдайда бұл қашықтықты бірнеше минутта жүзіп өтер еді. "Мемфис" кемесін шағылыстырған үш үлкен толқынның периоды да цунами емес, желдің әсерінен пайда болған үлкен толқындарға тән. 1916 жылдың 29 тамызында Санто-Доминго портында мұндай үлкен, желден пайда болған толқындардың болуы мүмкін, себебі 12 тамыз бен 2 қыркүйек аралығында Кариб теңізінде белсенді үш дауыл батысқа қарай, оңтүстікке қарай өтіп кетті. Бұл дауылдардың қоздырған толқындары "Мемфис" кемесін шағылыстырып, қиратқан сияқты үлкен толқынға бірігуі мүмкін. Осындай жағдай кеме жоғалуын цунами теориясынан гөрі жақсы түсіндіреді.
In his 1966 account of the incident, The Wreck of the Memphis, Captain Beachs son, Edward L. Beach Jr., ascribed her loss to an unexpected tsunami exceeding 100 feet (30 m) in height, and this explanation has been carried forward by most sources discussing her loss. More recent research, however, has called this explanation into question. No record of any seismic event in the Caribbean on 29 August 1916 that could have triggered a tsunami has been found, and the rate of advance of the large wave Memphis reported – about an hour to cross the distance from the horizon to the ship – matches that of a wind generated ocean wave (possibly a rogue wave); a tsunami, in contrast, would have covered the distance in only a few minutes. The periods of the three large waves that struck Memphis also are characteristic of large wind generated waves rather than tsunamis. A likely source for such large, wind generated waves in Santo Domingo Harbor on 29 August 1916 does exist, in that three hurricanes active in the Caribbean between 12 August and 2 September 1916 passed westward just to the south. Waves generated from these storms could well have combined to create a large wave like those that struck and wrecked Memphis. Such a circumstance appears to explain the loss of the ship better than the tsunami theory.
Құтқару жұмыстары
Мемфис кемесі тік күйде қалса да және су сызығының үстінде сырттай көп зардап көрмегендей болса да, апаттан кейінгі күнінен бастап оны жөндеудің мағынасы жоқ екені анық болды. 1916 жылға қарай ол ескірген, оның қозғалтқыш бөлімі қирап, корпусының құрылымы қатты деформацияланған, ал түбі ішке қарай қағылған еді. Осыған байланысты, АҚШ Әскери-теңіз департаменті «Нью-Гэмпшир» соғыс кемесінің экипажына немесе «Хенлопен» сүңгуіш кемесіне, басқа кемелерде пайдалану үшін қару-жарақтарын, жабдықтарын және мүліктерін алып тастауды тапсырды. «Нью-Гэмпшир» экипажы Мемфисті қарусыз, көптеген жоғарғы жабдықтарызсыз және оның қару мұнаралары орта сызықтан бұрылған күйде қалдырды. Мемфис кемесінің қоңырауы, кеме экипажын құтқаруға көмектескен Санто-Доминго қаласының тұрғындарына алғыс айту мақсатында жергілікті шіркеуге сыйға тартылды.
Although Memphis came to rest upright and appeared relatively undamaged above the waterline, it was apparent as early as the day after the disaster that she was not worth repairing; she was outdated by 1916, she had suffered the destruction of her propulsion plant and severe distortion of her hull structure, and her bottom had been driven in. Accordingly, the United States Department of the Navy assigned the crew of the battleship New Hampshire, or the wrecking vessel Henlopen, to strip her of her guns, supplies, and equipment for use on other ships. New Hampshires crew left Memphis without her guns, with much of her topside gear missing, and with her gun turrets rotated off the centerline. Memphiss ship's bell was presented to a local church as a gesture of thanks to citizens of Santo Domingo who had helped to rescue the ship's crew.