Алиса Терри (1847-1928) – көрнекті ағылшын актрисасы, Шекспир пьесаларындағы рөлдерімен танылды. Өмірі, мансабы және театрға қайта оралуы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын актрисасы (1847–1928)
English actress (1847–1928)
Элис Эллен Терри (27 ақпан 1847 – 21 шілде 1928) – 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басындағы көрнекті ағылшын актрисасы. Актерлер отбасында дүниеге келген Терри бала кезінен Лондонда Шекспир пьесаларында ойнай бастады және жасөспірім шағында Британ провинцияларында гастрольдік сапарлар жасады. 16 жасында 46 жастағы суретші Джордж Фредерик Уоттсқа тұрмысқа шықты, бірақ бір жыл ішінде олар ажырасты. Ол көп ұзамай сахнаға оралды, бірақ сәулетші Эдвард Уильям Годвинмен қарым-қатынас құрып, алты жылға сахнадан кетті. 1874 жылы ол қайтадан актерлік өнерге қайтып оралды және Шекспир мен басқа классикалық туындылардағы рөлдері үшін бірден атаққа ие болды. 1878 жылы Генри Ирвингтің труппасына қосылып, оның алдыңғы қатарлы актрисасы болды және келесі екі он жылдан астам уақыт бойы Ұлыбританиядағы ең ірі шекспирлік және комедиялық актриса деп есептелді. Оның ең танымал екі рөлі – «Венеция саудагері» пьесасынан Порция және «Ешнәрсе туралы көп шу» пьесасынан Беатрис. Ол Ирвингпен бірге Америка мен Ұлыбританияда үлкен жетістіктерге қол жеткізді. 1903 жылы Терри Джордж Бернард Шоу мен Хенрик Ибсеннің пьесаларына баса назар аударған Лондонның Император театрының басқаруын өз қолына алды. Алайда, бұл жоба қаржылық жағынан сәтсіз аяқталды, сондықтан Терри гастрольдік сапарлар жасап, лекциялар оқыды. Ол 1920 жылға дейін сахнада сәтті өнер көрсетті, сонымен қатар 1916 жылдан 1922 жылға дейін фильмдерде де түсті. Оның актерлік мансабы шамамен жеті он жылға созылды.
Dame Alice Ellen Terry (27 February 184721 July 1928) was a leading English actress of the late 19th and early 20th centuries. Born into a family of actors, Terry began performing as a child, acting in Shakespeare plays in London, and toured throughout the British provinces in her teens. At 16, she married the 46 year old artist George Frederic Watts, but they separated within a year. She soon returned to the stage but began a relationship with the architect Edward William Godwin and retired from the stage for six years. She resumed acting in 1874 and was immediately acclaimed for her portrayal of roles in Shakespeare and other classics. In 1878 she joined Henry Irving's company as his leading lady, and for more than the next two decades she was considered the leading Shakespearean and comic actress in Britain. Two of her most famous roles were Portia in The Merchant of Venice and Beatrice in Much Ado About Nothing. She and Irving also toured with great success in America and Britain. In 1903 Terry took over management of London's Imperial Theatre, focusing on the plays of George Bernard Shaw and Henrik Ibsen. The venture was a financial failure, and Terry turned to touring and lecturing. She continued to find success on stage until 1920, while also appearing in films from 1916 to 1922. Her career lasted nearly seven decades.
Ерте өмір және мансап
Терри Англияның Ковентри қаласында театрлық отбасында дүниеге келген үшінші бала болды. Оның ата-анасы, Бенджамин (1818–1896), ирланд тегінен, және Сара (Баллард; 1819–1892), шотланд тегінен, Портсмут қаласындағы гастрольдік труппада комик актерлер болды (Сараның әкесі – веслиан дін қызметкері) және 11 балалары болды. Олардың кем дегенде бесеуі актер болды: Кейт, Эллен, Марион, Флоренс және Фред. Тағы екі бала, Джордж пен Чарльз, театр басқаруымен айналысты. Кейт (Вал мен Джон Гилгудтың әжесі) және Марион сахнада ерекше табысқа жетті. Терри алғаш рет тоғыз жасында Шекспирдің «Қысқы ертегісі» пьесасында Лондонның «Принцесса» театрында Чарльз Кинмен бірге Леонт рөлінде Мамилиус рөлін ойнады. Ол сондай-ақ «Жазғы түнгі арман» (1856) пьесасында Пак, «Король Джон» (1858) пьесасында Артур ханзадасы, «Макбет» (1859) пьесасында Флеанс рөлдерін ойнады және 1859 жылы Киннің сахнаны қырауылдауына дейін «Принцесса» театрында ойнауын жалғастырды. Театр жазда жабылып тұрғанда Терридің әкесі Корольдік Колизейде, Регент паркінде, Лондонда және содан кейін гастрольдерде үйлену залдарында ойын-сауықтар ұйымдастырды. 1859 жылы ол Том Тейлордың «Заңның тоғыз қағидасы» комедиясында «Олимпиада» театрында ойнады. 1867 жылы Терри Том Тейлордың бірнеше пьесасында ойнады, соның ішінде «Адельфи» театрында «Қасқырдың киіміндегі қой», «Друри-Лейн» Корольдік театрында «Антиподтар» және «Лонг-Эйкрдегі» «Тыныш сулар терең ағады» пьесаларында. Сол жылы ол алғаш рет Генри Ирвингпен бірге Дэвид Гарриктің «Қызды оқыту» пьесасының негізінде жазылған «Шипалы қызды бауырмалдыққа үйрету» пьесасында Катерина мен Петрухио рөлдерін ойнады. 1868 жылы ата-анасының қарсылығына қарамастан, ол прогрессивті архитектор, дизайнер және эссеші Эдвард Уильям Годвинмен қарым-қатынас бастады, ол бірнеше жыл бұрын танысқан, оның талғамын бағалаған адам еді. Олар Харпендендегі Пейджонвик үйіне көшіп, ол алты жылға актерлік мансабынан қол үзді. Терри әлі де Уоттсқа үйленген еді, ажырасуды 1877 жылға дейін аяқтамады, сондықтан Годвинмен үйлене алмады. Дегенмен, 1869 жылы олар Эдит Крейг деген қыз, ал 1872 жылы Эдвард Гордон Крейг деген ұл дүниеге келді. Крейг тегінің таңдалуы заңды емес балалар деп қараудан сақтану үшін болды, бірақ олардың бірге тұруы және некеден тыс туған балалары сол кезде үлкен дау тудырды.
Terry was born in Coventry, England, the third surviving child born into a theatrical family. Her parents, Benjamin (1818–1896), of Irish descent, and Sarah ( Ballard; 1819–1892), of Scottish ancestry, were comic actors in a Portsmouth based touring company, (where Sarah's father was a Wesleyan minister) and had 11 children. At least five of them became actors: Kate, Ellen, Marion, Florence, and Fred. Two other children, George and Charles, were connected with theatre management. Kate (the grandmother of Val and John Gielgud) and Marion were particularly successful on stage. Terry made her first stage appearance at age nine, as Mamillius, opposite Charles Kean as Leontes, in Shakespeare's The Winter's Tale at London's Princess's Theatre in 1856. She also played the roles of Puck in A Midsummer Night's Dream (1856), Prince Arthur in King John (1858), and Fleance in Macbeth (1859), continuing at the Princess's Theatre until the Keans' retirement in 1859. During the theatre's summer closures, Terry's father presented drawing room entertainments at the Royal Colosseum, Regent's Park, London, and then on tour. In 1859, she appeared in the Tom Taylor comedy Nine Points of the Law at the Olympic Theatre. In 1867, Terry performed in several Tom Taylor pieces, including A Sheep in Wolf's Clothing at the Adelphi Theatre, The Antipodes at the Theatre Royal, Drury Lane, and Still Waters Run Deep at the Queen's Theatre, Long Acre. She would play there later that year for the first time opposite Henry Irving in the title roles of Katherine and Petruchio, David Garrick's one act version of The Taming of the Shrew. In 1868, despite her parents' objection, she began a relationship with the progressive architect designer and essayist Edward William Godwin, another man whose taste she admired, whom she had met some years before. They retreated to Pigeonwick, a house in Harpenden, where she retired from acting for six years. Terry was still married to Watts, not finalising the divorce until 1877, so she and Godwin could not marry. However, they had a daughter, Edith Craig, in 1869 and a son, Edward Gordon Craig, in 1872. The surname Craig was chosen to avoid the stigma of illegitimacy, but their cohabitation and children born out of wedlock were considered scandalous at the time.
Шекспир, Ирвинг, Лицей
1875 жылы Терри Банкрофттар қойған «Венеция саудагері» пьесасында Портия рөлінде танымал болды. Оскар Уайльд оны осы рөлде көргеннен кейін сонет жазды: «Вероналық ешбір әйел сендей әдемі болған емес». 1876 жылы ол «Шаярлық мектепте» Леди Тизл, Т.У. Робертсонның «Біздің» пьесасының қайта қойылымында Бланш Хей және Уильям Горман Уиллстің «Оливия» пьесасындағы атау рөлін ойнады. Ол Джон Хэрдің труппасына қосылды (Вейкфилд викарының бейімделуі). 1877 жылдың қарашасында ол актер және журналист Чарльз Клэверинг Уорделлге (сахналық аты Чарльз Келли; 1839–1885) үйленді. Кейін ол Годвинмен бірге тұрғаннан бері көрмеген ата-анасымен қайта табысты. Ол 1902 жылы Лицейден кеткенге дейін 20 жылдан астам осы сахнада өнер көрсетті. 1879 жылы «Венеция саудагері» қойылымы ерекше 250 түнге созылды, және Шекспирдің репертуарында, сондай-ақ Теннисон, Бульвер-Литтон, Рид, Сарду және У.Г. Уиллс сияқты замандас драматургтардың пьесаларында сәттілікке жетті. 1880 жылы Лицейде ол король Рене қызының «Иоланта» бейімделуіндегі басты рөлді ойнады. «The Era» журналы былай деп жазды: «Сахнада мен көрген соқыр Иолантаның сұлулығы, әдемілігі және қыздық сымбатынан артық ештеңе жоқ. Осы рөлді орындауы керемет болды. Элен Терридің ерекше дарынының тамаша қолданылуы, ол сөзсіз жеңіске жетті және көп рет шапалақтарға бөленді». Ирвингпен бірге ойнаған ең танымал рөлдері: Офелия, Эдвард Бульвер-Литтонның «Лайон ханымында» (1878) Полине, Порция (1879), Уильям Горман Уиллстің «Шарльз I» драмасында королева Генриетта Мария (1879), Отеллодағы Дездемона (1881), Теннисонның «Кубок» трагедиясындағы Камма (1881), «Көп шудан ештеңе шықпады» пьесасындағы Беатрис (1882 және кейін), «Ромео мен Джульеттадағы» Джульетта (1882), «Лайон почтасындағы» Жаннет (1883), Ридтің «Нэнси Олдфилд» комедиясындағы басты рөл (1883), «Он екінші түндегі» Виола (1884), Уиллстің «Фауст» пьесасындағы Маргарет (1885), «Оливия» (1885, бұрын Корт театрында ойнаған), «Макбеттегі» Леди Макбет (1888, Артур Салливанның музыкасымен), «Генрих VIII-дегі» королева Катерина (1892), «Король Лирдегі» Корделия (1892), Альфред Теннисонның «Бекетіндегі» Розамунд де Клиффорд (1893), «Король Артурдағы» Гвиневра (1893, Салливанның музыкасымен), «Цимбелиндегі» Имоген (1896), Викторьен Сарду мен Эмиль Мороның «Мадам Сан-Жен» пьесасындағы атау рөлі (1897) және «Кориолан» пьесасындағы Волумния (1901). Терри 1883 жылы «Шарльз I» пьесасында Ирвингпен бірге американдық сахнада дебют жасады. Ирвингпен бірге жасаған алты Солтүстік Америкалық турнесінде ол Жаннет, Офелия, Беатрис, Виола және ең танымал рөлі – Портияны ойнады. Лицейдегі соңғы рөлі 1902 жылы Портия болды, содан кейін ол осы күзде Ирвинг пен оның труппасымен британ провинцияларында гастрольде болды. Ирвинг пен Терридің қарым-қатынасы романтикалық болған-жоқ па, әлде кәсіби ғана болған-жоқ па, бұл көп пікірталас тудырды. Майкл Холройдтың Ирвинг пен Терри туралы «А Strange Eventful History» кітабында айтылғандай, Ирвинг қайтыс болғаннан кейін Терри олардың бір кезде ғашық болғанын және «Біз қатты ғашық болдық» деді. Ирвинг әйелінен бөлек тұрды, бірақ ажырасқан жоқ. Терри 1881 жылы Уорделлден бөлініп кеткен, ал Ирвинг оның екі баласының да куәгері болды. Олар бірге демалысқа шығып, Ирвинг Терриге жылы хаттар жазды. Лондонда Терри 1880 жылдары балалары мен үй жануарларымен бірге Эрлс-Кортта, алдымен Лонгридж-роудта, содан кейін 1889 жылы Баркстон-Гарденсте тұрды, бірақ ол елдік үйлерін сақтап қалды. 1900 жылы ол Кент штатының Смолл-Хайт қаласындағы ферма үйін сатып алды және өмірінің соңына дейін сонда тұрды. 1889 жылы оның ұлы Лицей труппасына актер ретінде қосылды және 1897 жылға дейін труппада өнер көрсетті, содан кейін сурет салуды және ағаштан ою жасауды үйрену үшін сахнаны қалдырды. Оның қызы Эдит те 1887 жылдан бастап бірнеше жыл бойы Лицейде ойнады, бірақ ақырында сахналық режиссура мен костюм дизайнына көшті, 20 ғасырдың басында Терри, Лилли Лэнгтри және басқалар үшін костюмдер жасады.
In 1875, Terry gave an acclaimed performance as Portia in The Merchant of Venice at the Prince of Wales's Theatre, produced by the Bancrofts. Oscar Wilde wrote a sonnet, upon seeing her in this role: "No woman Veronese looked upon/Was half so fair as thou whom I behold." In 1876 she appeared as Lady Teazle in The School for Scandal, Blanche Haye in a revival of T. W. Robertson's Ours, and the title role in Olivia by William Gorman Wills at the Court Theatre (an adaptation of The Vicar of Wakefield), where she joined the company of John Hare. In November 1877 she married Charles Clavering Wardell (stage name Charles Kelly; 1839–1885), an actor/journalist she had met while appearing in Reade's plays, but they separated in 1881. After this, she finally reconciled with her parents, whom she had not seen since she began to live out of wedlock with Godwin. she reigned as such for over 20 years until they left the Lyceum in 1902. Their 1879 production of The Merchant of Venice ran for an unusual 250 nights, and success followed success in the Shakespeare canon as well as in Tennyson, Bulwer Lytton, Reade, Sardou, and plays by other contemporary playwrights, such as W. G. Wills, and other major plays. In 1880, at the Lyceum, she played the title role in an adaptation of King René's Daughter called Iolanthe. The Era wrote: "Nothing more winning and enchanting than the grace, and simplicity, and girlish sweetness of the blind Iolanthe as shown by Miss Ellen Terry has within our memory been seen upon the stage. The assumption was delightfully perfect. Exquisite exercise of the peculiarly fascinating powers of Miss Ellen Terry, who achieved an undoubted triumph and was cheered again and again". Among her most celebrated roles with Irving were Ophelia, Pauline in The Lady of Lyons by Edward Bulwer Lytton (1878), Portia (1879), Queen Henrietta Maria in William Gorman Wills's drama Charles I (1879), Desdemona in Othello (1881), Camma in Tennyson's short tragedy The Cup (1881), Beatrice in Much Ado About Nothing, another of her signature roles (1882 and often thereafter), Juliet in Romeo and Juliet (1882), Jeanette in The Lyons Mail (1883), the title part in Reade's romantic comedy Nance Oldfield (1883), Viola in Twelfth Night (1884), Margaret in the long running adaptation of Faust by Wills (1885), the title role in Olivia (1885, which she had played earlier at the Court Theatre), Lady Macbeth in Macbeth (1888, with incidental music by Arthur Sullivan), Queen Katherine in Henry VIII (1892), Cordelia in King Lear (1892), Rosamund de Clifford in Becket by Alfred Tennyson (1893), Guinevere in King Arthur by J. Comyns Carr, with incidental music by Sullivan (1895), Imogen in Cymbeline (1896), the title character in Victorien Sardou and Émile Moreau's play Madame Sans Gêne (1897) and Volumnia in Coriolanus (1901). Terry made her American debut in 1883, playing Queen Henrietta opposite Irving in Charles I. Among the other roles she portrayed on this and six subsequent North American tours with Irving were Jeanette, Ophelia, Beatrice, Viola, and her most famous role, Portia. Her last role at the Lyceum was Portia in 1902, after which she toured in the British provinces with Irving and his company that autumn. Whether Irving's relationship with Terry was romantic as well as professional has been the subject of much speculation. According to Sir Michael Holroyd's book about Irving and Terry, A Strange Eventful History, after Irving's death, Terry stated that she and Irving had been lovers and that: "We were terribly in love for a while". Irving was separated, but not divorced from his wife. Terry had separated from Wardell in 1881, and Irving was godfather to both her children. They travelled on holiday together, and Irving wrote tender letters to Terry. In London, Terry lived in Earls Court with her children and pets during the 1880s, first in Longridge Road, then Barkston Gardens in 1889, but she kept country homes. In 1900, she bought her farmhouse in Small Hythe, Kent, where she lived for the rest of her life. In 1889, her son joined the Lyceum company as an actor, appearing with the company until 1897, when he retired from the stage to study drawing and produce woodblock engravings. Her daughter Edith also played at the Lyceum for several years from 1887, but she eventually turned to stage direction and costume design, creating costumes for Terry, Lillie Langtry, and others early in the 20th century.
Шоу, Ибсен, Барри
1902 жылы Терри «Виндзордың қуанышты әйелдері» пьесасында Мистрис Пейдж рөлін ойнады, ал Герберт Бербом Три Фальстаф, Мэдж Кендал Мистрис Форд рөлінде болды. 1890 жылдары Терри Джордж Бернард Шоумен достық қарым-қатынас орнатып, онымен әйгілі хат алмасып жүрді, ол онымен бірлесіп театрлық жобаны бастауды қалаған. 1903 жылы Терри жаңа театрлық труппа құрды және бизнес-серіктесі Ирвинг 1902 жылы «Лицей» театрындағы қызметін аяқтағаннан кейін, ұлымен бірге «Император» театрының басқаруын өз қолына алды. Ол мұнда толық көркемдік бақылауға ие болды және Ирвингтің «Лицей» театрындағы тәжірибесіне сүйене отырып, өзі ойнайтын рөлдерді таңдай алды. Жаңа жоба Шоу мен Хенрик Ибсеннің пьесаларына баса назар аударды, соның ішінде 1903 жылы қойылған «Викингтер» пьесасында Терри соғысшыл Хиордис рөлін ойнады, бұл оның үшін дұрыс таңдалмаған рөлі болды. 1908 жылы ол «Ұлы патшаның театрына» оралып, В. Грэм Робертсонның «Пинки және перилер» ертегілік пьесасында Имоген тәтесінің рөлін ойнады. Ол Сисли Гамильтонның 1909 жылы жазған «Ұлы әйелдер парады» пьесасында Нэнс Олдфилд рөлін ойнады, ал режиссураны Терридің қызы Эдит Крейг жүзеге асырды. 1910 жылы ол провинциялар (Арчибальд Джойспен бірге) және содан кейін АҚШ-қа гастрольдік сапармен барды, онда ол актерлік шеберлігімен, Шекспирдің қаһарман әйелдері туралы очерктерімен және лекцияларымен үлкен жетістікке жетті. Англияға оралғаннан кейін ол Кристофер Сент-Джонның (Кристабел Маршалдың псевдонимі) «Бірінші актриса» (1911) пьесасында Нелл Гвинн сияқты рөлдерді ойнады. Бұл пьеса 1911 жылы Крейг құрған және президенті Терри болған «Пионерлер театры» қоғамының алғашқы қойылымдарының бірі болды. Сондай-ақ 1911 жылы ол «Виктор Толкинг Машин Компани» үшін Шекспирдің бес рөлінен үзінділерді жаздырды, олар оның дауысының жалғыз белгілі жазбалары болып табылады. 1914-1915 жылдары Терри Австралазия, АҚШ және Ұлыбритания елдерін аралап, Шекспирдің қаһарман әйелдері туралы очерктер оқыды және лекциялар берді. АҚШ-та жүргенде екі көзінен де катарактаны жою үшін операция жасады, бірақ операция толыққанды сәтті аяқталмады. 1916 жылы ол Барридің «Тамаша Крайтон» (1916) пьесасында Дарлинг рөлін ойнады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол көптеген қайырымдылық шараларында өнер көрсетті.
In 1902 Terry played Mistress Page in The Merry Wives of Windsor, with Herbert Beerbohm Tree as Falstaff and Madge Kendal as Mistress Ford. In the 1890s, Terry had struck up a friendship and conducted a famous correspondence with George Bernard Shaw, who wished to begin a theatrical venture with her. In 1903, Terry formed a new theatrical company, taking over management of the Imperial Theatre with her son, after her business partner Irving ended his tenure at the Lyceum in 1902. Here she had complete artistic control and could choose the works in which she would appear, as Irving had done at the Lyceum. The new venture focused on the plays of Shaw and Henrik Ibsen, including the latter's The Vikings in 1903, with Terry as the warlike Hiordis, a misjudged role for her. In 1908 she was back at His Majesty's, playing Aunt Imogen in W. Graham Robertson's fairy play Pinkie and the Fairies. She played Nance Oldfield in a A Pageant of Great Women written in 1909 by Cicely Hamilton and directed by Terry's daughter Edith Craig. In 1910 she toured in the provinces (with Archibald Joyce) and then in the US with much success, acting, giving recitations and lecturing on the Shakespeare heroines. Returning to England, she played roles such as Nell Gwynne in The First Actress (1911) by Christopher St. John (a pseudonym for Christabel Marshall), one of the first productions of the Pioneer Players theatre society, founded in 1911 by Craig and for which Ellen Terry served as President. Also in 1911, she recorded scenes from five Shakespeare roles for the Victor Talking Machine Company, which are the only known recordings of her voice. In 1914 to 1915, Terry toured Australasia, the US and Britain, again reciting and lecturing on the Shakespeare heroines. While in the US, she underwent an operation for the removal of cataracts from both eyes, but the operation was only partly successful. In 1916, she played Darling in Barrie's The Admirable Crichton (1916). During World War I she performed in many war benefits.
Фильмдер және соңғы жылдары
1916 жылы ол өзінің алғашқы фильмінде Джулия Лавлейс рөлінде "Ең ұлы өнер көрсетімі" фильміне түсіп, Лондон мен гастрольдік сапарларда ойнауын жалғастырды. Сондай-ақ, 1922 жылға дейін "Жеңіс және бейбітшілік" (1918), "Қоғамның тіректері" (1920), "Сазгердің сапыры" (1922) және Айвор Новелло мен Гладис Купермен бірге "Богемиялық қыз" (1922) фильмінде Буда есімді күтімші қыз рөлінде ойнап, тағы бірнеше фильмге түсті. Осы кезеңде ол Англия мен Солтүстік Америкада Шекспир туралы лекциялар оқыды. Ол Освальд Столлдың басшылығымен музыкалық залдарда Шекспирдің пьесаларынан үзінділер қойды. Оның сахнадағы соңғы толыққанды рөлі 1919 жылы Шафтсбери даңғылындағы Лирик театрында "Ромео мен Джульетта" пьесасындағы Медбике болды. 1920 жылы ол сахнадан, ал 1922 жылы кинодан зейнетке шықты. 1925 жылы қарашада ол Уолтер де ла Маренің "Кешігулер" ертегісінде Сьюзан Уайлдершам рөлінде Лирик Хаммерсмит театрына оралды. 1922 жылы Сент-Эндрюс университеті Терриге құрметті заң докторы атағын берді, ал 1925 жылы король Георг V оны Британ империясы орденінің Дама Ұлы Крестіне тағайындады. Ол өзінің кәсіби жетістіктері үшін Женевье Уордтан кейін осы құрметке ие болған екінші актриса болды. Өмірінің соңғы жылдарында ол көзінен бірте-бірте айырылып, ескіруге ұшырады. Стивен Колеридж 1928 жылы Терримен болған хат алмасуын "Элен Терридің жүрегі" деген атпен анонимді түрде жариялады.
In 1916 she appeared in her first film as Julia Lovelace in Her Greatest Performance and continued to act in London and on tour, also making a few more films through 1922, including Victory and Peace (1918), Pillars of Society (1920), Potter's Clay (1922), and The Bohemian Girl (1922) as Buda the nursemaid, with Ivor Novello and Gladys Cooper. During this time, she continued to lecture on Shakespeare throughout England and North America. She also gave scenes from Shakespeare plays in music halls under the management of Oswald Stoll. Her last fully staged role was as the Nurse in Romeo and Juliet at the Lyric Theatre on Shaftesbury Avenue in 1919. In 1920 she retired from the stage and in 1922 from film. She returned to play Susan Wildersham in Walter de la Mare's fairy play, Crossings, in November 1925 at the Lyric Hammersmith. In 1922 the University of St Andrews conferred an honorary LLD upon Terry, and in 1925 she was appointed Dame Grand Cross of the Order of the British Empire by King George V, only the second actress, after Geneviève Ward, to be created a dame for her professional achievements. In her last years, she gradually lost her eyesight and suffered from senility. Stephen Coleridge anonymously published an annotated volume of his correspondence with Terry, The Heart of Ellen Terry, in 1928.
Өлім және мұра
1928 жылғы 21 шілдеде Терри 81 жасында Кент графтығының Тентерден қаласына жақын орналасқан Смоллхит-Плейс үйінде ми қан кетуінен қайтыс болды. Кейіннен оның ұлы Эдвард: "Анасы 30 жастағы жас, әдемі әйелдей көрінді – төсекте жатқан, тірідей сұлу Джульеттаның бейнесі есіме түсті" деп еске алды. Маргарет Винсер оның өлім маскасын жасады. Терри Голдерс Грин крематорийінде кремацияланды. Оның күлі Лондон, Ковент-Гардендегі актерлер шіркеуі Сент-Полдың оң жағындағы күміс тостағанда сақталады, онда сэр Джон Мартин Харви ескерткіш тақтасын ашты. Оның өлімінен кейін Эдит Крейг анасының естелігі үшін Смоллхит-Плейсте Элен Терри есімдігі мұражайды құрды, ол 20 ғасырдың басында сатып алынған 16 ғасырға дейінгі үй болды. Терридің қызы Эдит Крейг театр режиссері, продюсер, костюм дизайнері және Англиядағы әйелдердің сайлау құқығы үшін күрестің алғашқы пионері болды. Терридің ұлы Эдвард Гордон Крейг актер, декоратор, эффекттер дизайнымен айналысқан, иллюстратор және режиссер болды; ол 1913 жылы Италияның Флоренция қаласында Гордон Крейг Театр өнері мектебін құрды. Актер Джон Гилгуд оның шөбере інісі болды. Суретші Хелен Крейг – Терридің шөбере қызы. Элен Терри туралы естеліктердің архиві Ковентри университетінде сақталады, сондай-ақ бұл университеттің Элен Терри ғимараты бар, бұл Джорданс Уэллдегі бұрынғы Odeon кинотеатры. Дэвид Хейрдің 2025 жылы премьерасы жоспарланған, Ральф Файнс Ирвинг рөлінде ойнатын «Грейс Первадес» атты пьесасы Ирвинг, Терри, Эдит Крейг және Эдвард Гордон Крейгтің өмірін зерттейді.
On 21 July 1928, Terry died of a cerebral haemorrhage at her home at Smallhythe Place, near Tenterden, Kent, aged 81. Her son Edward later recalled, "Mother looked 30 years old a young beautiful woman lay on the bed, like Juliet on her bier". Margaret Winser created a death mask. Terry was cremated at Golders Green Crematorium. Her ashes are kept in a silver chalice on the right side of the chancel of the actors' church, St Paul's, Covent Garden, London, where a memorial tablet was unveiled by Sir John Martin Harvey. After her death, the Ellen Terry Memorial Museum was founded by Edith Craig in her mother's memory at Smallhythe Place, an early 16th century house that she bought at the turn of the 20th century. Terry's daughter Edith Craig became a theatre director, producer, costume designer, and an early pioneer of the women's suffrage movement in England. Terry's son, Edward Gordon Craig, became an actor, scenery and effects designer, illustrator, and director; he also founded the Gordon Craig School for the Art of the Theatre in Florence, Italy, in 1913. The actor John Gielgud was her great nephew. Illustrator Helen Craig is Terry's great granddaughter. An archive of Ellen Terry memorabilia is held by Coventry University, which also has an Ellen Terry Building, the former Odeon cinema in Jordan's Well. A play by David Hare, to premiere in 2025 and starring Ralph Fiennes as Irving, Grace Pervades, explores the life of Irving, Terry, Edith Craig and Edward Gordon Craig.