Кіріспе

Мыс аспаптың тоны ашық аспаптың ең төменгі ойналатын резонанс жиілігіне сәйкес келеді. Біріккен резонанстар гармониялық қатарға ұқсайды. Гармониялық қатардың негізгі жиілігін аспаптың клапандары, слайдтары, кілттері немесе иілімдері арқылы түтіктің ұзындығын реттеу арқылы өзгертуге болады, ал орындаушының ауыздықтары, еріндерінің кернеуі және ауа ағыны қолжетімді қатардан нақты гармонияны таңдауға мүмкіндік береді. Негізгі жиілік резонанстарда көбінесе болмайды және көптеген мыс аспаптарда ойнау қиын, бірақ жоғары гармониялар тонның көп бөлігін құрайды. Төмендегі кестеде екінші гармонияның тоны (көптеген мыс аспаптарда ойналатын ең төменгі резонанс, негізгі жиіліктен бір октава жоғары) және кейбір таралған мыс аспаптардың ұзындығы, тонның төмендеу ретімен келтірілген. Бұл тон көптеген мыс аспаптарда ортаңғы До ретінде транспозицияланып жазылады. Тоны Ұзындығы Мысалдары B4 немесе A4 пикколо трубасы E4 3.125 фут (1 м) сопрано корнеты, сопрано трубасы B3 4.5 фут (1 м) труба, корнет, флюгельгорн, сопрано тромбоны F3 6 фут (2 м) F мелофоны E3 6.75 фут (2 м) альт-хорн, альт-тромбоны, альт-трубасы B2 9 фут (3 м) тенор және бас тромбондары, баритон мүйізі, эвфониум, B мүйізі, бас трубасы, табиғи труба, B мелофоны F2 12 фут (4 м) француз мүйізі, контрабас тромбоны, цимбассо E2 немесе F2 бас тубасы B1 немесе C2 контрабас тубасы, контрабас тромбоны

Ауқым

Көптеген үш клапанды мыс аспаптардың қалыпты ойнау диапазоны аспаптың екінші гармониясынан үш томен және оныншы гармонияға дейін жетеді. Шебер ойнаушылар осы диапазоннан тыс дыбыстарды шығара алады. Көптеген транспонирленетін мыс аспаптар үшін бұл диапазон ортаңғы До нотасынан үш томенгі Фа-диезден басталып, ортаңғы До нотасынан екі октава және үлкен терция жоғарырақ Е нотасына дейін жазылады. Оркестрлік мүйіз – ерекше жағдай, себебі оған классикалық түрде төртінші гармониядан басталатын диапазон берілген.

Бүкіл түтік пен жарты түтік

Қазіргі заманғы мыс аспаптың әрбір түтігінің ұзындығы үшін әр гармониялық қатардың негізгі нотасын орындаудың жеңілдігі аспаптың құрылысына байланысты өзгереді. Түтіктің ұзындығына қатысты кеңдігі арта түскен сайын, орындаушы үшін аспаптың негізгі жиілікті шығарудың орнына екінші гармонияға секіруге қарсы тұруы жеңілдейді. Негізгі ноталарды салыстырмалы түрде оңай және дәл ойнауға жеткілікті кеңдігі бар мыс аспаптар "толық түтік" аспаптар деп аталады, ал практикалық қолдануда ең төменгі нота ретінде екінші гармониямен шектелген аспаптар "жартылай түтік" аспаптар деп аталады. Бұл терминдер бірдей ұзындықтағы орган құбырларымен салыстырудан туындайды, ол жез аспаптың негізгі тонымен (педаль) бірдей дыбыс береді. Тромбон, туба, эвфоний және альт-горн сияқты төменгі мыс аспаптар толық түтік болып табылады және әр гармониялық қатардың негізгі тонын салыстырмалы түрде оңай ойнай алады. Сонымен қатар, төменгі мыс аспаптар көбінесе диапазонды біркелкі кеңейту үшін қосымша клапандарды пайдаланады, себебі негізгі тон үш клапанды аспапта немесе тромбонның жеті позициялық сырғанасы арқылы қол жетімді ең төменгі екінші гармониямен хроматикалық тұрғыдан үзіліссіз. Тромбон мен туба әсіресе педальдік тондарды және "жалған" немесе "артық" тондарды ойнауға жиі шақырылады, олардың дыбыс биіктігі қалыпты диапазон мен негізгі тон арасында болады.

Қырға

Қазіргі заманғы стандартты оркестрлік мүйіз қос B/F мүйіз болып табылады. Музыкант бас бармағымен басқарылатын төртінші клапанды пайдаланып екі режимнің арасында ауыса алады. F мүйізінің негізгі ырғағы тубаның ырғағына жақын. Мүйіз нотациясы – бұл мақаланың шеңберінен тыс күрделі тақырып, бірақ мүйіз үшін ортаңғы До нотасы ретінде жазылған нәрсе – аспаптың ұзартылмаған күйіндегі төртінші гармониясы, екіншісі емес. Мүйіз музыкасы гармониялық қатардың жоғары диапазонын көптеген басқа заманауи мыс аспаптарға қарағанда жиі пайдаланады.

Бас тромбон

Қазіргі заманғы бас тромбоны тенор тромбонымен бірдей ұзындықта, бірақ әдетте F және G♭ дыбыстық қатарында екі клапаны болады. Бұл клапандардың біріктірілуі аспапты D дыбыстық қатарына түсіреді. Қазіргі заманғы контрабас тромбоны көбінесе F дыбыстық қатарында жасалады және D және B♭ дыбыстық қатарындағы екі клапанмен жабдықталады, олардың біріктірілуі A♭ дыбыстық қатарын береді, немесе C және D♭ дыбыстық қатарындағы екі клапанмен жабдықталады, олардың біріктірілуі A дыбыстық қатарын береді. Төменгі B♭ дыбыстық қатарындағы сирек кездесетін қос жылғақты контрабас көбінесе F дыбыстық қатарындағы клапанмен жабдықталады. Барлық осы аспаптар концерттік питчте бас кілтінде нотаға түсіріледі.

Түп

Бас туба көбінесе F және E тонында, ал контрабас тубалар C және B тонында қол жетімді.