Кіріспе

Лука делла Роббия (1399–1482) – Флоренция қаласынан шыққан итальяндық өркендеу дәуірінің мүсіншісі. Делла Роббия түрлі-түсті, қалайы глазурь жағылған терракота мүсіндерімен әйгілі. Ол бұл техниканы өзі ойлап тапты және оны племянниктері Андреа делла Роббия, Джованни делла Роббия және Джироламо делла Роббияға үйретті. Тас мүсіндерін жасаудағы жетекші мүсінші болғанымен, 1440 жылдардың басында өзінің әдісін жетілдіргеннен кейін ол негізінен терракотадан жұмыс істеді. Оның үлкен шеберханасы көптеген даналармен қалыптан құйылған, төмен бағалы жұмыстарды және жекелеп жасалған, қымбат бұйымдарды өндірді. Көрікті, түрлі-түсті глазурь оның туындыларын тұрақтырақ және көркем әрі әсерлі етті.

Мүсіндік

Оның алғашқы құжатталған тапсырмасы Флоренция соборы үшін Кантория ("Әншілер галереясы"; 1431–1438) болды. Брунеллескидің бақылауымен жеті жыл бойы рельефтерді ойып жасағанда, делла Роббияның стилі қалыптасты. Ең алғашқы ойылған панельдер салыстырмалы түрде симметриялы және қозғалыссыз болса, кейінгі панельдерде әншілердің қозғалысы айқын және динамикалық болып көрінеді. Әншілер галереясы 150-ші псалмның сөздерінде айтылғандай, "Тәңірді мақтау" үшін ән шырқап, билеп, музыка ойнайтын балаларды бейнелейді. Олардың тұлғалары бірден жанды, ұқыпты байқалған және галереяның он панеліне сәйкес келетін топтарда әдемі үйлесімді. Кантория жұмысының жетілгендігі Лука делла Роббияның тасқа қашау шеберлігін көрсетті, сонымен қатар оны Флоренцияның маңызды суретшісі және Ренессанс натурализмінің шәкірті ретінде бекітті.

Терракота

Делла Роббияның ең ерте сақталған бос тұрған мүсіні – 1445 жылға дейін салынған Пистоя қаласындағы Сан-Джованни Фуоричивитас шіркеуіндегі ақ қалайымен жалатылған терракоталық «Қонаққа бару» бейнесі. Делла Роббияның түсті жалатылған терракоттадағы алғашқы жұмысының нақты күні белгісіз болғанымен, оның осы материалды меңгеруі Флоренция соборы үшін екі маңызды тапсырыс алуына мүмкіндік берді: 1445 жылғы «Қайта тірілу» және 1446 жылғы «Мәсіхтің көтерілуі» рельефтері. Пісірілген саздың иілгіш материалы, шыныланған қорғасын мен тазартылған минералдардың қабатымен жабылған, сәулеттік мүсінге лайықты жарық пен түсті шағылыстыратын жылтыр, тегіс бет жасауға мүмкіндік берді. Кафедральдық собордың кең, көлеңкелі кеңістігін жандандырған немесе Флоренциядағы кішкентай Пацци капелласының (1443–1450) таза беттерін әсемдеген он екі апостол сериясында Делла Роббияның осы материалдағы рельефтері жоғары шеберлік деңгейіне жетті. Көмекшілерімен, оның ішінде отбасы мүшелерімен бірге жұмыс істеп, Делла Роббия өмірінің соңына дейін көптеген сәндік рельефтер мен алтарьлық бейнелер жасады. Оның ең керемет мысалдарының бірі – Флоренциядағы Сан-Миниатодағы Португалия кардиналының капелласының эмальды терракота төбесі (1466). 1861 жылы Виктория және Альберт мұражайына қосылған тағы бір рельеф оның түстерді еркін қолдануын көрсетеді: Анжу әулетінің Ренесінің гербі және басқа да геральдикалық белгілер бейнеленген үлкен медальон; ол алма, лимон, апельсин және шырша конустары сияқты жарқын түсті жемістер мен гүлдердің күрделі өрнегімен оралып тұр. Бұл медальон 1442 жылы Рененің Флоренцияға келгенін еске алу үшін Пацци сарайының қасбетіне орнатылған.