Кіріспе

17 ғасырдағы француз медбикесі және Квебектегі қоныстанушы, Жаңа Францияның 17 ғасырдағы тарихи тұлғасы Жанна Манс (12 қараша 1606 – 18 маусым 1673) – француз медбикесі және Жаңа Францияның қоныстанушысы. Ол урсулиндік монахтар Квебекке келгеннен кейін екі жыл өткен соң Жаңа Францияға келді. 1642 жылы Монреаль қаласын құрушылардың бірі болған ол 1645 жылы Монреальдегі алғашқы аурухана – Hôtel Dieu de Montréal-ді ашты. Ауруханаға қаржылай қолдау алу үшін ол екі рет Францияға қайтып барды. Көп жыл бойы жеке өзі күтім көрсеткеннен кейін, 1657 жылы ол Religieuses hospitalières de Saint Joseph орденінен үш қарындасты жұмысқа алды және аурухананың басқаруын жалғастырды. Ол өмір сүрген дәуірде француз тілінде оны Джеанна Манс деп те атаған.

Шығу тегі

Жанна Манс (Жеханна Манс) Францияның Жоғарғы Марна департаментінің Лангрес қаласында буржуазиялық отбасында дүниеге келді. Ол Катерина Эмонно мен Лангредегі корольдің прокуроры Чарльз Манстың қызы еді, Лангрес солтүстік Бургундиядағы маңызды діни орталық болған. Анасы қайтыс болғаннан кейін Жанна он бір бауыры мен қарындасына күтім жасады. Кейін ол Отыз жылдық соғыс және обадан зардап шеккендерге көмек қолын созды.

Кәсібі

34 жасында Шампаньдегі Троя қаласына қажылық сапарда болғанда Манс өзінің миссионерлік шақыруын сезді. Ол француздердің отарлаудың бастапқы кезеңдерінде болған Солтүстік Америкадағы Жаңа Францияға баруға шешім қабылдады. Оған король Людовик XIII-нің әйелі, Австриялық Анна және иезуиттер қолдау көрсетті. Манс Жаңа Францияда үйленуге ниеті болмады. Манс Монреальдегі Notre Dame қоғамының мүшесі болды; оның мақсаты – жергілікті халықты дінге көшіру және Монреальде Квебектегіден үлгі алған аурухана ашу еді.

Монреаль мен Хотель-Диу ауруханасының құрылуы

Шарль Лаллеман Жанна Мансты Монреальдегі Нотр-Дам қоғамына шақырды. Манс 1641 жылдың 9 мамырында Ла-Рошельден Атлантиканы кесіп өтуге шықты, бұл сапар үш айға созылды. Квебекте қыстағаннан кейін ол Пол Хомедей де Мазоннеувпен бірге 1642 жылдың көктемінде Монреаль аралына жетті. Олар 1642 жылдың 17 мамырында губернатор берген жерге жаңа қаланы құрды. Сол жылы Манс өз үйінде аурухана ашып, басқара бастады. Үш жылдан кейін (1645 жылы) Анжелика Булионның 6000 франк көмегімен ол Сент-Пол көшесінде аурухана ашты. Ол 17 жыл бойы оның жұмысын басқарды. 1688 жылы жаңа тас ғимарат салынды, содан бері тағы да бірнеше ғимараттар салынды.

Кейінгі жылдар

1650 жылы Манс Францияға сапар шекті және герцогиня д’Айгильоннан аурухананы қаржыландыру үшін 22 000 француз ливрін алып оралды (кейін бұл сома 40 500 ливрге дейін өсірілді). Монреальге келген соң, ол ирокездердің шабуылдары колонияға қауіп келтіріп тұрғанын білді және аурухана ақшасын М. де Мейсоннеувке қарыз ретінде берді, ол колонияны қорғау үшін жүз адамдық әскер ұйымдастыру мақсатымен Францияға қайта оралды.