Кіріспе

Испанияның тар темір жол көлігі компаниясы Renfe Cercanías AM, бұрын Renfe Feve деп аталған, мемлекеттік испандық темір жол компаниясы Renfe Operadora бөлімшесі. Ол Испанияның көптеген метрлік темір жолдарында қызмет көрсетеді. Бұл Renfe бөлімшесі бұрын FEVE (Ferrocarriles de Vía Estrecha, испан тілінде "Тар темір жолдары") деп аталған дербес компания болған. 2012 жылдың 31 желтоқсанында Испания үкіметі мемлекеттік темір жол компанияларының ұйымдастырылуын оңайлату үшін FEVE-ді Renfe және Adif-ке біріктірді. Подвижной құрам және FEVE бренді Renfe-ге (Renfe Feve деп қайта аталды) берілді, ал инфрақұрылым Adif-ке берілді.

Тарих

FEVE 1965 жылы құрылды, ол 1926 жылы Мигель Примо де Ривера әкімшілігімен құрылған және сәтсіз жеке темір жолдарды иелігіне алу үшін құрылған EFE (Explotación de Ferrocarriles por el Estado) мемлекеттік ұйымының мұрагері болды. 1941 жылы RENFE құрылғаннан кейін, оған Испанияның барлық кең табанды темір жолдарының меншік құқығы берілді, ал EFE іс жүзінде тек тар табанды желілердің операторы болып қалды. FEVE-дің қазіргі мәртебесі, мемлекеттік меншіктегі коммерциялық компания ретінде, 1965 жылдан бастап қалыптасқан. Жаңа компания тәуелсіз темір жол желілерін (1435, 1067 мм, 914 мм және 750 мм) жалғастырды, мұнда қолданыстағы концессия иелері табыс табуға шамасы келмеді. Көбінесе бұл желілер (егер бұрыннан осы табанға салынбаған болса) сол табанға түрлендірілді. Алайда, 1978 жылдан бастап, жаңа испан конституциясы бойынша аймақтық децентрализация енгізілгеннен кейін, FEVE өзінің бірқатар операциялары үшін жауапкершілікті жаңа аймақтық үкіметтерге беруге көшті. Бұл 1979 жылы Каталонияда (FGC), 1982 жылы Баск (Euskotren) желісінің бір бөлігінде, 1986 жылы Валенсия қауымдастығында (FGV) және 1994 жылы Майорка темір жолдарымен (SFM) орын алды. Бірақ Мурсия аймағында мұндай өзгеріс болған жоқ, онда тар табанды темір жол желісі FEVE бақылауында қалды. Аталған EFE (Explotación de Ferrocarriles por el Estado) Мадрид қаласында Carabanchel – Chamartín de la Rosa қала маңы темір жолын да басқарды. 1980 жылдардың басында бұл темір жол Мадрид қауымдастығына берілген кезде Мадрид метрополитенінің бір бөлігіне айналды және кейіннен қазіргі 10-шы желі ретінде біріктірілді. 2012 жылдың 31 желтоқсанында FEVE тар табанды желісі мен RENFE кең табанды желісі біріктірілгендіктен компания таратылды. Инфрақұрылым Adif компаниясына, ал жылжымалы құрам Renfe Operadora компаниясына берілді. Тар табанды желінің жұмысы қайта ұйымдастырудан кейін де бұрынғы жағдайда жалғасты. Желінің көп бөлігі электрлендірілген.

Транскантабрик желісі

FEVE-нің эксклюзивті туристік қызметі – Транскантабрико ұзақ жолы, ол Испанияның бүкіл солтүстік жағалауымен өтеді және 1982 жылдан бері Сан-Себастьян, Бильбао, Сантандер, Овиедо және Феррол қалаларын Леонмен байланыстырып келеді. Демалыс мақсатында жұмыс істейтін бұл пойыздың вагондары жатын бөлмелермен, демалыс залдарымен және мейрамханалармен жабдықталған. Саяхаттар әдетте сегіз күн мен жеті түнге созылады. FEVE сонымен қатар Ферролдан Хендайге дейінгі (кейбір учаскелері қазір аймақтық операторлармен жүзеге асырылады) "қалыпты" аймақтық (экспресс және тоқтаулы) қызметтерді де іске қосты. Леон мен Бильбао арасындағы (шамамен 7 сағатқа созылатын) FEVE-нің ең ұзақ тұрақты (туристік емес) бағыттарының бірі болды.

Жолға дейінгі қызмет көрсетулер

FEVE сонымен қатар cercanías немесе қала маңы қызметтерін де жүргізді. Басты қала маңы аймағы – Cercanías Asturias, онда FEVE-нің бес желілі желісі RENFE желілерімен толық интеграцияланған және аймақтық метро жүйесі ретінде тиімді жұмыс істейді. Бильбао аймағында Бильбаоның Конкордия станциясынан ірі қала Бальмаседаға дейін желі бар, ол Бискайя арқылы өтетін шағын ауылдар мен елді мекендерде тоқтайды, сондай-ақ Басурто, Содупе, Арангурен және Залла сияқты маңызды қалаларға барады. Екі қала маңы желісі Сантандер теміржол станциясынан басталып, Лиерганес және Кабесон-де-ла-Салда станцияларында аяқталады. Испанияның оңтүстігінде Renfe Feve тарихи Картахена – Лос Ниетос желісін пайдаланады.

Тауар операциялары

FEVE теміржолдары жыл сайын шамамен 460 миллион тонна тауар тасымалдайды, бұл компанияның іскерлігінің маңызды бөлігін құрайды. Олардың жүк пойыздарында темір, болат және көмір сияқты тауарларды кездестіруге болады, олар елдің көптеген өнеркәсіптеріне отын береді.