Жылыжаңғыр балық аулау өнері

Кіріспе

Балық аулау техникасы

Fly fishing – балық аулау техникасы, онда балықты қызықтыру және ұстау үшін көбінесе ұшатын және су жәндіктері сияқты ұсақ омыртқасыздарды еліктейтін өте жеңіл жасанды ұш деп аталатын әрекеттік жем қолданылады. Ұш жемінің салмағы ауаға қарсы тұруды жеңуге жеткіліксіз болғандықтан, оны дәстүрлі құралдар мен техникаларды пайдаланып алысқа лақтыру мүмкін емес, сондықтан арнайы жабдықтар қолданылады және лақтыру техникасы балық аулаудың басқа түрлерінен едәуір өзгеше. Балық аулаушылардың балық аулау кезінде суға кіруі, қол желісін алып жүруі және суда тұруы да жиі кездеседі. Fly fishing көбінесе рациондарында өте ұсақ жемдерді көп мөлшерде пайдаланатын жыртқыш балықтарды нысаналайды және тұщы немесе тұзды суда жасалуы мүмкін. Солтүстік америкалықтар тұщы судағы балық аулауды суық су түрлеріне (алға бас, лосось) және жылы су түрлеріне (әсіресе қара бас) бөліп қарастырады. Ұлыбританияда, онда судың табиғи температурасы аз өзгереді, айырмашылық алға бас пен лосось аулау (көбелек аулау) және басқа түрлерді ірі балық аулау арасында. Fly fishing техникалары мекендеу ортасына қарай өзгереді (көлдер мен тоғандар, кішкентай өзендер, үлкен өзендер, шығанақтар мен сағалар, ашық мұхит).

Шолу

Балық аулау кезінде балықтарды флай-род пен флай-лайн арқылы лақтырылатын жасанды ұштарды қолдану арқылы ұстайды. Флай-лайн (қазіргі кезде, көбінесе пластикпен қапталған) ұшты нысанаға жіберу үшін жеткілікті ауыр болады. Ұшпен балық аулау мен спиннинг немесе тұзақпен балық аулаудың басты айырмашылығы – ұшпен балық аулауда желінің салмағы ілгекті ауада алып жүреді, ал спиннингпен және тұзақпен балық аулауда монофиламент немесе тоқылған желінің соңындағы баудың немесе салмақтың салмағы лақтыру қашықтығын қамтамасыз етеді. Жасанды ұштар түрлі-түрлі болады; кейбіреулері ұшатын немесе жүзетін жәндікті, ал енді біреулері жемдік балықты немесе шабақты еліктейді, ал тағы бір түрлері табиғаттағы ештеңеге ұқсамаса да балықтарды қызықтыратын тартымды ұштар болып табылады. Ұштардың мөлшері бірнеше миллиметрден бастап ұзынға дейін өзгереді; көбінесе олардың арасында болады. Құрғақ ұш – су бетін айтарлықтай тесіп өтпейтін, жүзетін ұш; ал қалған ұштар, жүзетін немесе батып кететін болса да, көбінесе ылғал ұш деп аталады. Жасанды ұштарды шаш, жүн, қауырсын немесе басқа да табиғи және синтетикалық материалдарды ілгекке бекіту арқылы жасауға болады. Алғашқы ұштар табиғи материалдардан жасалған, бірақ қазір синтетикалық материалдар кеңінен қолданылады. Ұштардың мөлшері, түсі және пішіні жергілікті құрлықтағы және судағы жәндіктерге, жемдік балықтарға немесе нысана балық түріне тартымды басқа да жемдерге сәйкес келеді.

Балық түрлері

Ұш балық аулау ең көп танымал әдіс – форель, көкбалық және лосось аулау, бірақ ол шортан, басс, панфиш және сазан сияқты көптеген түрлерге, сондай-ақ қызыл балық, снук, тарпон, сүйек балық және жолақты балық сияқты теңіз түрлеріне де қолданылады. Көптеген балықшылар форель сияқты "негізгі мақсаттағы" балық аулау кезінде бұта, қарақұмық, қызылқұмық сияқты басқа түрлерді де кездейсоқ ұстап алады. Ұшпен барынша көп түрлі балық аулауға тырысатын балықшылардың саны артып келеді. Технологияның жетілуі және күштірек шанышқылар мен роликтердің жасалуымен ваху, тунец, марлин және акула сияқты ірі жыртқыш теңіз балықтары ұшпен аулауға арналған мақсатты түрлерге айналды. Негізгі тамақ көзі ұшпен тиімді көшірілсе және қажетті жабдықтар қолданылса, кез келген балықты ұшпен аулауға болады.

Шығу тегі

Балық аулау туралы аз ғана шашыраңқы сілтемелерден басқа, 1496 жылы «Сент-Олбанс» кітабында «Дэме Джулиана Бернерс» авторлығымен жарық көрген «Фишинг туралы келісімге» дейін көп жазылмаған. Кітапта қанағат, жіп және ілгек жасау туралы нұсқаулар, сондай-ақ жылдың әртүрлі мезгілдерінде қолдануға болатын әртүрлі ұшқыштарды дайындау туралы мәліметтер бар. 15 ғасырда Англияда ұзындығы шамамен он төрт фут болатын, ұштарына бұралған жіп бекітілген қанағаттар қолданылған болуы мүмкін. Шекспирдің балық аулау серігі болған Джон Деннистің балық аулау туралы ең ерте ағылшын поэзиялық трактаты 1613 жылы «Балық аулаудың құпиялары» деген атпен жарияланды. Деннистің редакторы Уильям Лоусон жазған еңбектің түсіндірмелерінде «ұшпен балық аулау» деген тіркес алғаш рет кездеседі: «Егер сіз жасанды ұшпен балық ауласаңыз, трофейдің ұзындығы қанағатыңыздың екі еселенген ұзындығында, ал жуандығы үш шаштың жуандығында болуы керек, және сіз ұшпен балық аулауды үйренсеңіз, бұл көбелектің ең әдемі және ең оңай жемісі». Ағылшыл азамат соғысынан кейін балық аулау өнері үлкен дамуға ие болды, жаңадан пайда болған қызығушылық сол кездегі тақырыпқа арналған көптеген кітаптар мен трактаттарда өз ізін қалдырды. Парламент армиясының танымал офицері Роберт Венаблс 1662 жылы «Тәжірибелі балықшы» немесе «Балық аулауды жетілдіру» атты еңбегін жариялады, ол балық аулаудың жалпы сипаттамасы болып табылады және көлде немесе өзенде балық аулаудың ең тиімді әдістерін және ең таңдаулы тәжірибелерін ұсынады. Азамат соғысының тағы бір ардагері Ричард Франк балық аулауға ынтамен кірісті. Ол Шотландияда лосось балық аулауды алғаш рет сипаттады, және ол, сондай-ақ жасанды ұшпен форель балық аулауда тәжірибелі балықшы болды. Ол балық аулаушылардың алғашқысы болып, балыққа атау берді және Темза өзеніндегі лососьты мақтады. Исаак Уолтон 1653 жылы «Толық балықшыны» жазды (дегенмен Уолтон оған ширек ғасыр бойы қосымша материалдар қосып отырды) және Дербишир Уайдағы балық аулауды сипаттады. Бұл балық аулау өнерін және рухын проза мен өлеңде мақтау болды; Джон Деннистің бұрынғы еңбегінен 6 өлең цитата келтірілді. Кітаптың екінші бөлігін Уолтонның досы Чарльз Коттон қосты.

Other than a few fragmented references little was written on fly fishing until The Treatyse on Fysshynge with an Angle was published (1496) within The Boke of Saint Albans attributed to Dame Juliana Berners. The book contains instructions on rod, line and hook making and dressings for different flies to use at different times of the year. By the 15th century, rods of approximately fourteen feet length with a twisted line attached at its tips were probably used in England. The earliest English poetical treatise on Angling by John Dennys, said to have been a fishing companion of Shakespeare, was published in 1613, The Secrets of Angling. Footnotes of the work, written by Dennys' editor, William Lawson, make the first mention of the phrase to 'cast a fly': "The trout gives the most gentlemanly and readiest sport of all, if you fish with an artificial fly, a line twice your rod's length of three hairs' thickness and if you have learnt the cast of the fly." The art of fly fishing took a great leap forward after the English Civil War, where a newly found interest in the activity left its mark on the many books and treatises that were written on the subject at the time. The renowned officer in the Parliamentary army, Robert Venables, published in 1662 The Experienced Angler, or Angling improved, being a general discourse of angling, imparting many of the aptest ways and choicest experiments for the taking of most sorts of fish in pond or river. Another Civil War veteran to enthusiastically take up fishing was Richard Franck. He was the first to describe salmon fishing in Scotland, and both in that and trout fishing with artificial fly he was a practical angler. He was the first angler to name the burbot, and commended the salmon of the River Thames. The Compleat Angler was written by Izaak Walton in 1653 (although Walton continued to add to it for a quarter of a century) and described the fishing in the Derbyshire Wye. It was a celebration of the art and spirit of fishing in prose and verse; 6 verses were quoted from John Dennys's earlier work. A second part to the book was added by Walton's friend Charles Cotton.

Даму

XVIII ғасыр бастысымен алдыңғы ғасырда дамытылған техникаларды қалыптастыру дәуірі болды. Балық аулау жолақтарында сақиналар пайда бола бастады, бұл балықшыларға құйма желіні жақсырақ бақылауға мүмкіндік берді. Таяқтардың өзі де әртүрлі мақсаттарға арналған маманданған түрлерге ие болды. Осы ғасырдың ортасынан бастап біріктірілген таяқтар кеңінен таралды, ал таяқтың жоғарғы бөлігіне бамбук қолданыла бастады, бұл оған айтарлықтай күш пен икемділік сыйлады. Сонымен қатар, құралдар мен жабдықтар саудаға түсті, олар тігін-тоқыма дүкендерінде сатылды. 1666 жылы Лондонның Ұлы өртінен кейін шеберлер Реддитчке көшіп келді, ол 1730 жылдардан бастап балық аулау өнімдерін өндіру орталығына айналды. Онесимус Устонсон 1761 жылы сауда дүкенін ашты, және оның орны келесі ғасыр бойына нарық көшбасшысы болып қала берді. Ол патшалық жарлық алды және осы кезеңде патша Георг IV-тен бастап үш патшаға балық аулау құралдарын ресми жеткізуші болды. Кейбіреулер Онесимді көбейтуші винчтің авторы деп есептейді, бірақ оны сатуды алғаш рет жарнамалаған адам ол екені сөзсіз. Алғашқы көбейтуші катушкалар кең және кішкентай диаметрлі болды, ал оның латуньдан жасалған тісті дөңгелектері ұзақ қолданудан кейін тез тозып кетті. Оның ең алғашқы жарнамасы 1768 жылы сауда карточкасы түрінде жарық көрді және "Балық аулауды сүйетіндерге" деп аталды. Ол сатқан құралдардың толық тізіміне жасанды ұшқыштар және "ең жақсы сападағы тоқтаулы және қарапайым көбейтуші латунь винчтер" кірді. Кәсіпорынның коммерциялануы аристократия мүшелерінің балық аулауды демалыс хоббиі ретінде қызығушылығының артуымен бірге болды. Өнеркәсіптік революцияның әсері алғаш рет ұшқыш желілерін өндіруде сезілді. Балықшылар өздерінің жіптерін бұраудың еңбекке толы және уақытты көп алатын процесінен қашқанда, жаңа тоқыма машиналарын пайдалану арқасында әртүрлі қималы жіптерді оңай өндіруге және сатуға мүмкіндік болды. Британдық ұшқыштармен балық аулау 19 ғасырда ұшқыштармен балық аулау клубтарының пайда болуымен және ұшқыштармен балық аулау техникасы және ұшқыштар жасау туралы бірнеше кітаптардың жарық көруімен жалғасты. Альфред Рональдс балық аулау спортын бастап, Трент, Блайт және Дов өзендерінде кәсіпті үйренді. Блайт өзенінде, қазіргі Кресвелл Гриннің жанында Рональдс өзендегі форельдің мінез-құлқын бақылауға арналған жағалаудағы балық аулау үйі салдырды. Осы үйден және өз өзендерінің басқа жерлерінен Рональдс тәжірибелер жүргізіп, 1836 жылы "Fly fisher's Entomology" журналында жарияланған идеяларды қалыптастырды. Ол балық аулаудағы білімін граверлік және баспашылық шеберлігімен үйлестіріп, өз жұмысын 20 түрлі-түсті суреттермен безендірді. Бұл ұшқыштармен балық аулауға байланысты энтомологияға арналған алғашқы толық жұмыс болды және көптеген балық аулау тарихшылары Рональдсты 1836 жылы әдебиет стандартын орнатумен байланыстырады, ол бүгінге дейін сақталып келеді. Балықшы үшін әдістерді, техникаларды және ең бастысы, жасанды ұшқыштарды мағыналы түрде сипаттап, оларды түсті суреттермен көрсету – қазіргі уақыттағы көптеген ұш аулау әдебиеттерінде кездесетін таныстыру әдісі. Кітаптың басты тақырыбы – форель мен шырыш тамақтанатын су жәндіктері – майқұйрықтар, көбелектер және тасқұйрықтар және олардың жасанды көшірмелері. Кітаптың жартысы форельді бақылауға, олардың мінез-құлқына және оларды аулаудың әдістеріне арналған. Бұл ақпараттың көп бөлігі, Рональдстың тәжірибелері мен байқауларымен толықтырылғанмен, Чарльз Боулкердің "Аңшылау өнері" (алғаш рет 1774 жылы жарияланған, бірақ 1836 жылы әлі де басылып шыққан) еңбегінің жетілдірілуі болды. IV тарауда балық аулауда қолданылатын жәндіктер мен олардың еліктеулері туралы тұңғыш рет атаумен, тиісті табиғи жәндікпен байланысты нақты жасанды ұш еліктеулері талқыланады. Олардың пайда болған айы бойынша ұйымдастырылған Рональдс жасанды ұшқыштар үшін балықшының атауларын стандарттауды бастаған алғашқы автор болды. "Ауыл балықшысының энтомологиясы" кітабынан бұрын балықшыларға белгілі бір өзенде немесе жылдың белгілі бір уақытында қолданбалы ұшқыштар туралы ұсыныстар берілді, бірақ бұл ұсыныстар балықшы суда кездесетін табиғи жәндіктерге сәйкес келмеді. Эрнест Швиберттің айтуынша: "Рональдс – ұшқыштармен балық аулау әдебиеттерінің барлық тарихындағы маңызды кезеңдердің бірі, ал оның энтомологиясымен ғылыми әдіс балық аулауға толыққанды дамыды. Рональдс өзінің мазмұны мен зерттеулері бойынша толығымен жаңа болды, ол барлық келешектегі сулы ұшқыштардың ұясы туралы талқылау мен суреттеуге негіз болды."

The 18th century was mainly an era of consolidation of the techniques developed in the previous century. Running rings began to appear along the fishing rods, which gave anglers greater control over the cast line. The rods themselves were also becoming increasingly sophisticated and specialized for different roles. Jointed rods became common from the middle of the century and bamboo came to be used for the top section of the rod, giving it a much greater strength and flexibility. The industry also became commercialized rods and tackle were sold at the haberdashers store. After the Great Fire of London in 1666, artisans moved to Redditch which became a centre of production of fishing related products from the 1730s. Onesimus Ustonson established his trading shop in 1761, and his establishment remained as a market leader for the next century. He received a royal warrant and became the official supplier of fishing tackle to three successive monarchs starting with King George IV over this period. Some have credited Onesimus with the invention of the multiplying winch, although he was certainly the first to advertise its sale. Early multiplying reels were wide and had a small diameter, and their gears, made of brass, often wore down after extensive use. His earliest advertisement in the form of a trading card date from 1768 and was entitled To all lovers of angling. A full list of the tackles he sold included artificial flies, and 'the best sort of multiplying brass winches both stop and plain'. The commercialization of the industry came at a time of expanded interest in fishing as a recreational hobby for members of the aristocracy. The impact of the Industrial Revolution was first felt in the manufacture of fly lines. Instead of anglers twisting their own lines a laborious and time consuming process the new textile spinning machines allowed for a variety of tapered lines to be easily manufactured and marketed. British fly fishing continued to develop in the 19th century, with the emergence of fly fishing clubs, along with the appearance of several books on the subject of fly tying and fly fishing techniques. Alfred Ronalds took up the sport of fly fishing, learning the craft on the rivers Trent, Blythe and Dove. On the River Blythe, near what is today Creswell Green, Ronalds constructed a bankside fishing hut designed primarily as an observatory of trout behaviour in the river. From this hut, and elsewhere on his home rivers, Ronalds conducted experiments and formulated the ideas that eventually were published in The Fly fisher's Entomology in 1836. He combined his knowledge of fly fishing with his skill as an engraver and printer, to lavish his work with 20 color plates. It was the first comprehensive work related to the entomology associated with fly fishing and most fly fishing historians credit Ronalds with setting a literature standard in 1836 that is still followed today. Describing methods, techniques and, most importantly, artificial flies, in a meaningful way for the angler and illustrating them in colour is a method of presentation that can be seen in most fly fishing literature today. The book was mostly about the aquatic insects—mayflies, caddisflies and stoneflies—that trout and grayling feed on and their counterpart artificial imitations. About half the book is devoted to observations of trout, their behaviour, and the methods and techniques used to catch them. Most of this information, although enhanced by Ronalds' experiences and observations, was merely an enhancement of Charles Bowlker's Art of Angling (first published in 1774 but still in print in 1836). In Chapter IV Of a Selection of Insects, and Their Imitations, Used in Fly Fishing for the first time is discussed specific artificial fly imitations by name, associated with the corresponding natural insect. Organized by their month of appearance, Ronalds was the first author to begin the standardization of angler names for artificial flies. Prior to The Fly fisher's Entomology, anglers had been given suggestions for artificial flies to be used on a particular river or at a particular time of the year, but those suggestions were never matched to specific natural insects the angler might encounter on the water. According to Ernest Schwiebert: "Ronalds is one of the major milestones in the entire literature of fly fishing, and with his Entomology the scientific method has reached angling in full flower. Ronalds was completely original in its content and research, setting the yardstick for all subsequent discussion and illustration of aquatic fly hatches.

Технологиялық жетістіктер

Қазіргі заманғы катушка дизайны 18 ғасырдың соңында Англияда басталды, ал қолданылып жүрген басым модель «Ноттингем катушкасы» деп аталды. Катушка кең барабаннан тұратын, ол еркін айналып шығатын және жемнің ағыммен ұзаққа шығуына мүмкіндік беретін идеалды құрал болды. Гейрлі көбейту катушкалары Ұлыбританияда кеңінен таралмады, бірақ АҚШ-та сәтті пайда болды, онда Джордж Снайдер (Кентукки) 1810 жылы осы үлгіні өзгертіп, тұңғыш американдық жемді лақтыру катушкасын жасады. Таяқ үшін қолданылатын материал Англияда өсетін ауыр ағаштардан, Оңтүстік Америка және Вест-Индиядан әкелінген жеңіл және серпімді түрлерге ауысты. 19 ғасырдың ортасынан бастап бамбук таяқтар кеңінен қолданыла бастады. Олардың бірнеше жолақтарын қамыс сабағынан кесіп, пішінге келтіріп, содан кейін жеңіл, мықты, алтыбұрышты таяқтар жасау үшін біріктіретін. Бұл таяқтар бұрынғыларынан әлдеқайда жақсы болды. Джордж Коттон және оның ізашарлары ұзын таяқтармен және жеңіл жіптермен балық аулап, желдің ұшқышты балыққа жеткізу жұмысының көп бөлігін атқаруына мүмкіндік берді. Балық аулау құралдарының дизайны 1880 жылдардан бастап жақсара бастады. Ұшқыштарға арналған таяқтарды жасау үшін жаңа ағаштарды пайдалану, жылқы шашы емес, жібек жіптермен желге қарсы ұшқыштарды лақтыруға мүмкіндік берді. Бұл жіптер лақтыру қашықтығын арттырды. Дегенмен, бұл алғашқы ұшқыш жіптері қиындықтар тудырды, себебі оларды жүзу үшін әртүрлі құралдармен жабу қажет болды және суға батпауы үшін катушкадан алып, әр төрт сағат сайын кептіру керек болды. Тағы бір кемшілік – ұзын жіптердің түйіліп қалуы мүмкін еді, бұл Ұлыбританияда «түйін», ал АҚШ-та «қайтару» деп аталды. Бұл мәселе желіні біркелкі орауға және түйілуін болдырмауға арналған реттегіштерді ойлап табуға түрткі болды. The Orvis Company компаниясының құрылуы, балық аулау жабдықтарын жеткізу арқылы, шағын, бірақ адал клиенттер тізіміне таратылатын тірек каталогтары арқылы ұшқышты балық аулауды дамытуға көмектесті. 1905 жылы тоқыма өнеркәсібінің магнаты Алберт Иллингворт тұрақты катушкамен айналатын катушканың заманауи түрін патенттеді. Иллингворттың катушка дизайнын лақтыру кезінде жіп катушканың алдыңғы жиегінен тартылды, бірақ оны тұрақ катушканың айналасында айналатын құрылғы – жіп пікірімен ұстап тұрып, қайта оралды. Жіп айналмалы катушкаға қарсы тартылмағандықтан, бұрынғыға қарағанда жеңіл жемдерді лақтыруға болады. Норвегияның үлкен өзендері, көптеген сомандарға толы болғандықтан, ғасырдың ортасында Англиядан көптеген балықшыларды тартып алды. 1848 жылы жарық көрген Фредерик Толфрейдің жазған «Норвегияға нұсқаулық және сомон балықшысының қалталық серігі» елге танымал нұсқаулық болды. Дегенмен, Г.Э.М. Скуес өзінің нимфалық және ылғалды ұшқыштар әдістерімен дәлелдегендей, осы сазды ағыстарда ылғалды ұшқыштардың табысты қолданылуына кедергі келтіретін ештеңе жоқ. Құрғақ муханың жақтастарының наразылығына қарамастан, Скуес кейін «Черемен ағыстың кішігірім тактикасы» және «Мухамен форельдің жолы» атты екі кітап жазды, бұл ылғал муха балық аулаудың дамуына үлкен әсер етті. Солтүстік Англия мен Шотландияда көптеген балықшылар ылғалды балық аулауды ұнататын, өйткені бұл әдіс оңтүстік Англияға қарағанда кеңінен тараған. Шотландияның 19 ғасырдың басында ылғал муха балық аулауын қолдаушыларының бірі В. С. Стюарт болды, ол 1857 жылы «Практикалық балықшы» атты еңбегін жариялады. АҚШ-та ұшқышты балық аулау әдістеріне қатысты көзқарастар мүлдем қатаң емес еді, сондықтан құрғақ және ылғал ұшқышты балық аулау дереу елдің жағдайына бейімделді. Бұл жердегі балықшылар балық аулау үшін қолдан жасалған жемдерді қолданған алғашқы балықшылар деп есептеледі. Олар әтеш пен лосось үшін жасалған ұшқыштар мен аулау құралдарын қолданып, үлкен ауыз және кіші ауыз баскаларды аулауға арналған, олар бұл үлгілерді басканың арнайы ұшқыштарына бейімдей бастады. Басты іздеген балықшылар спинерлік/басты жемшөп пен басты попперді пайдаланды, олар қазір де қолданылып жүр. XIX ғасырдың аяғында Нью-Йорктің Кэтскилл тауларында американдық балықшылар, мысалы, Теодор Гордон, аймақтың бұршақ балықтарға бай Beaverkill және Willowemoc Creek сияқты өзендерін балық аулау үшін ұшқыштарды қолдана бастады. Бұл алғашқы американдық балық аулаушылардың көбі жаңа ұшқыштар үлгілерін жасап, өздерінің спорттары туралы кеңінен жазды, бұл аймақта және тұтастай алғанда АҚШ-та балық аулаудың танымалдылығын арттырды. Қоңыр балық жұмыртқасын (Итчен мен Уайдан) алғашқы рет сәтті тасымалдауды Джеймс Арнделл Юл 1864 жылы The Norfolk кемесімен жасады. Көгілдір балық 1894 жылға дейін енгізілмеді. Альфред Рональдстың қызы Мария Шэнклин Австралиядағы алғашқы маңызды ұшқыштар жасау бизнесін құрды. Дегенмен, 1950 жылдардың басында арзан фиберглас таяқтардың, синтетикалық ұшқыш жіптердің және монофиламенттік көшбасшылардың дамуы ұшқышты балық аулаудың танымалдылығын қайта жандандырды. Соңғы жылдары, бейбі бумерлер осы спортты ашқаннан бері ұшқышты балық аулауға қызығушылық артып келеді. Роберт Редфордтың «Өзен арқылы өтеді» фильмі, кабельдік балық аулау шоулары және бәсекелі ұшқыш жіптердің пайда болуы осы спорттың танымалдылығын арттырды.

Modern reel design had begun in England during the latter part of the 18th century, and the predominant model in use was known as the 'Nottingham reel'. The reel was a wide drum which spooled out freely, and was ideal for allowing the bait to drift a long way out with the current. Geared multiplying reels never successfully caught on in Britain, but had more success in the United States, where similar models were modified by George Snyder of Kentucky into his bait casting reel, the first American made design, in 1810. The material used for the rod itself changed from the heavy woods native to England, to lighter and more elastic varieties imported from abroad, especially from South America and the West Indies. Bamboo rods became the generally favoured option from the mid 19th century, and several strips of the material were cut from the cane, milled into shape, and then glued together to form light, strong, hexagonal rods with a solid core that were superior to anything that preceded them. George Cotton and his predecessors fished their flies with long rods and light lines, allowing the wind to do most of the work of getting the fly to the fish. Tackle design began to improve from the 1880s. The introduction of new woods to the manufacture of fly rods made it possible to cast flies into the wind on silk lines, instead of horse hair. These lines allowed for a much greater casting distance. However, these early fly lines proved troublesome as they had to be coated with various dressings to make them float and needed to be taken off the reel and dried every four hours or so to prevent them from becoming waterlogged. Another negative consequence was that it became easy for the much longer line to get into a tangle – this was called a 'tangle' in Britain, and a 'backlash' in the US. This problem spurred the invention of the regulator to evenly spool the line out and prevent tangling. The founding of The Orvis Company helped institutionalize fly fishing by supplying angling equipment via the circulation of his tackle catalogs, distributed to a small but devoted customer list. Albert Illingworth, 1st Baron Illingworth, a textiles magnate, patented the modern form of fixed spool spinning reel in 1905. When casting Illingworth's reel design, the line was drawn off the leading edge of the spool, but was restrained and rewound by a line pickup, a device which orbits around the stationary spool. Because the line did not have to pull against a rotating spool, much lighter lures could be cast than with conventional reels. The large rivers of Norway replete with large stocks of salmon began to attract fishermen from England in large numbers in the middle of the century Jones's guide to Norway, and salmon fisher's pocket companion, published in 1848, was written by Frederic Tolfrey and was a popular guide to the country. However, there was nothing to prevent the successful employment of wet flies on these chalk streams, as G. E. M. Skues proved with his nymph and wet fly techniques. To the horror of dry fly purists, Skues later wrote two books, Minor Tactics of the Chalk Stream, and The Way of a Trout with a Fly, which greatly influenced the development of wet fly fishing. In northern England and Scotland, many anglers also favored wet fly fishing, where the technique was more popular and widely practiced than in southern England. One of Scotland's leading proponents of the wet fly in the early to mid 19th century was W. C. Stewart, who published "The Practical Angler" in 1857. In the United States, attitudes toward methods of fly fishing were not nearly as rigidly defined, and both dry and wet fly fishing were soon adapted to the conditions of the country. Fly anglers there are thought to be the first anglers to have used artificial lures for bass fishing. After pressing into service the fly patterns and tackle designed for trout and salmon to catch largemouth and smallmouth bass, they began to adapt these patterns into specific bass flies. Fly anglers seeking bass developed the spinner/fly lure and bass popper fly, which are still used today. In the late 19th century, American anglers, such as Theodore Gordon in the Catskill Mountains of New York, began using fly tackle to fish the region's brook trout rich streams such as the Beaverkill and Willowemoc Creek. Many of these early American fly anglers also developed new fly patterns and wrote extensively about their sport, increasing the popularity of fly fishing in the region and in the United States as a whole. " The first successful transfer of Brown Trout ova (from the Itchen and Wye) was accomplished by James Arndell Youl, with a consignment aboard The Norfolk in 1864. Rainbow Trout were not introduced until 1894. Alfred Ronalds' daughter Maria Shanklin established Australia's first significant fly tying business. It was the development of inexpensive fiberglass rods, synthetic fly lines, and monofilament leaders, however, in the early 1950s, that revived the popularity of fly fishing. In recent years, interest in fly fishing has surged as baby boomers have discovered the sport. Movies such as Robert Redford's film A River Runs Through It, cable fishing shows, and the emergence of a competitive fly casting circuit have added to the sport's visibility.

Кастинг

Басқа құю әдістерінен өзгеше, ұшқышты балық аулауды жемді емес, желіні құю әдісі ретінде қарастыруға болады. Ұшқышты емес әдістер құйманың алға жылжуы кезінде катушкадан жіпті тарту үшін жемнің өзінің салмағына сүйенеді. Құрылымы бойынша, ұшқыштық жем тым жеңіл және өзінің инерциясымен құюға тым көп кедергі келтіреді, сондықтан ол дұрыс құйылған ұшқыштық желінің ашылуын ғана қадағалайды, ол дистальді бөлігінде ауыррақ болып, басқа балық аулау түрлерінде қолданылатын жіптерге қарағанда оңай құйылады. Ұшқыш желісінің қосымша массасына (және көбінесе үлкен диаметріне) байланысты, жемді ұшқыш желісіне бекіту үшін конустық жетекші жіп, кейде екіншілік жетекші деп аталатын тікұшақ қолданылады. Ұшқышты құю физикасын импульстің берілуімен сипаттауға болады, яғни масса мен жылдамдықтың көбейтіндісі таяқтың түбінен жоғарыға қарай және импульстің ұшқыш желісі арқылы жетекшінің ұшына дейін беріледі. Таяқ пен ұшқыш желісі де конустық болғандықтан, массаның аз бөлігі жоғары жылдамдыққа жетеді, ал таяқ пен желідегі толқындар ашылғанда олардың жылдамдығы артады. Ұшқыш желі арқылы өтетін толқындар «ілмектер» деп аталады. Ең жоғары жылдамдыққа жетудегі шешуші факторлар – таяқтың негізгі жиілігі және жылдамдықтың таяқтың ұшынан ұшқыш желісіне берілуі. Таяқтың ұшы ең жоғары жылдамдыққа жеткен сәтте құю бағыты анықталады. Спей құю – бұл негізінен үлкен ролл құю, ол Шотландиядағы Спей өзенінде дамыған, онда биік жағалаулар әдеттегі кері құюға орын қалдырмайды. Спей құю үлкен өзендерде лосось және ірі трофа, мысалы, болат балық және теңіз трофасын аулау үшін қолданылады. Спей техникасы тұзды судағы серфинг құюда да қолданылады. Осы жағдайлардың барлығы балық аулаушыдан үлкен ұшқыштарды ұзақ қашықтыққа лақтыруды талап етеді. Екі қолды Спей техникасы күштірек құюға мүмкіндік береді және жағалаудағы кедергілерден аулақ болып, желісінің көп бөлігін балықшының алдында ұстауға көмектеседі.

Құсбақаны ұшып аулау

Троту аулау – өте танымал спорт түрі, оны әртүрлі әдістер мен әртүрлі құралдарды қолдану арқылы жасауға болады. Троту аулау техникасы мен тәсілдерінің көптегені алғаш рет форель балық аулау кезінде дамытылды. Троту аулаудың барлық түрі су бетінде "құрғақ тротумен" жасалады деген жалған түсінік бар. Көптеген жерлерде, әсіресе форель көп ауланатын аймақтарда, сәттілік көбінесе "нимфа" деп аталатын, өзен төсегіне жақын ағыспен жүзуге арналған тротулармен аулаудан келеді, бұл "нимфинг" деп аталады. Форельдер уақытының шамамен 90 пайызын су бетінің астында тамақтанады. Форельдер көбінесе ірі жәндіктердің шағылысқан кезде ғана су бетіне шығады (судағы жәндіктер қанаттары өсіп, жұптасу үшін судан шығады). Дегенмен, бұл ережеден ерекшеліктер де бар, әсіресе жаз айларында және кішкентай тау өзендерінде, онда форельдер көбінесе құмырсқалар, қоңыздар және шоқжәндіктер сияқты құрлықтағы жәндіктермен қоректенеді.

Салқын судағы балық аулау

Сақ форельді алдау үшін немесе лосось жатқан терең суға жету мақсатында, шыршы аулаушы көбінесе дұрыс лақтыру орнына қадам басуы керек. Сондықтан оған сенімді тұру және суық судан қорғану қажет, бұл екеуін де жамбасқа дейін жететін немесе кеудешеге дейін жететін аяқкиім қамтамасыз етеді. Екі түрлі негізгі аяқкиім бар: бір бөліктен жасалған "бут-foot" аяқкиім және сыртқы ботинкалар қажет болатын "stocking-foot" аяқкиім. Бұрын латекс резеңкеден жасалған "stocking-foot" аяқкиімдері қазір әдетте 3 мм қалыңдықтан неопреннен жасалады, бұл қосымша жылуды қамтамасыз етеді. 20-шы ғасырдың ортасында американдық балықшылар тасты өзендерде жақсырақ ұстану үшін иісті ботинка табандарын ойлап тапты: бірақ қазір кейбір АҚШ штаттарында балық және өсімдік ауруларын таратушы ретінде тыйым салынған. Қазір өндірушілер арнайы резеңке немесе металл тісті ботинкаларды ұсынады. Тыныс алатын Gore-Tex аяқкиімдері су бойымен жүргенде желдетуді қамтамасыз етеді, бірақ терең суға құлап кеткенде суға батып кетпейді. Терең сулы өзендерде, қауіпсіздікті арттыру үшін ауа толтырылатын жеке құтқару құралы (PFD) немесе III типті каяк балық аулау жилетін пайдалануға болады. Кейбір "ұстап-босатқан" балықшылар ілгек қақпағын тегістеп қояды. Мұндай "қақпағы жоқ ілгектерді" балықтан (және балықшыдан, егер орынсыздық орын алса) алу әлдеқайда оңай. Көптеген өзендерде арнайы ережелер балық аулаушылардың балық популяциясын сақтау үшін қақпағы жоқ ілгектерді қолдануын міндеттейді.

Құрғақ көбелекті балық аулау

Құрғақ ұшпен балық аулау – жетекші арқылы жалғастырылған, су бетінде қалықтайтын ұш және жіппен жасалады. Жетекші әдетте жіңішке полиамидтік монофиламенттен жасалады. Тейіштелген жетекшінің ұзындығы 3-тен 5 метрге дейін жетеді, бұл ұшты түйген жерінде көрінбейді, ал балықшы қажет болған жағдайда нейлонның соңғы метрін ауыстыра алады. Суға батып кететін ұшпен балық аулаудан айырмашылығы, құрғақ ұшпен балық аулаудағы "шабуыл" көрінеді, күшті және қызықты болады. Трауталар көбінесе тамақтарының 90% су астынан алады, ал трауталардың су бетіндегі 10% тамақтануы көптеген балықшыларға жетеді. Сонымен қатар, балық аулауды жаңа бастағандар көбінесе құрғақ ұшпен балық аулауды ұнатады, себебі шабуылды анықтау салыстырмалы түрде оңай және ұштың шабуылдауын көруден бірден ләззат алады. Нимфамен балық аулау тиімдірек болуы мүмкін, бірақ құрғақ ұшпен балық аулаушылар тез арада су бетіндегі шабуылға әуес болады. Құрғақ ұштар "тартымды" болуы мүмкін, мысалы, Royal Wulff, немесе "табиғи еліктеушілер", мысалы, elk hair caddis, caddisfly еліктеуі. Жаңадан бастаған балықшы Royal Wulff сияқты көруге оңай ұшты немесе парашют адамы сияқты майлы ұшты таңдауы мүмкін. Парашют адамындағы "парашют" ұштың суға табиғи сияқты жұмсақ қонуын қамтамасыз етеді және ұштың су бетінен жақсы көрінуіне қосымша мүмкіндік береді. Бұл әсіресе жаңадан бастағандар үшін пайдалы. Ұштың желісінен толық созылып, суға тамшыдай жұмсақ қонуы керек. Өзендерде жылдам және баяу ағыстар бір-бірімен қатар жүргендіктен, ұш желісінен бұрын жетеді немесе желісімен шашырап, ұштың қозғалысын бұзуы мүмкін. Жөндеу – бұл желінің ұшпен синхронды болуын қажет ететін бөлігін көтеріп жылжыту арқылы жасалатын техника, осылайша соққысыз қозғалысты ұзартады. Жөндеу ағымның желіні немесе ұшты алып жүруіне байланысты ағымға қарай немесе кері қарай болуы мүмкін. Тиімді болу үшін, ұш желісін жөндеу ұштың табиғи қозғалысына кедергі келтірмеуі керек. Балықшы ұшты көре алса, оны жөндеуді үйрену оңайырақ болады. Балық ұсталғаннан және жерге түскеннен кейін, ұш жақсы қалықтамауы мүмкін. Кейде ұшты "жалған құю" арқылы кептіріп, қайтадан қалықтатуға болады, ұшты ауада алға-артқа лақтыру арқылы. Кейбір жағдайларда, ұшты көп рет қолдануға болатын сүгіш мата, амаду пластыры немесе шамыздың кішкентай бөлігімен кептіруге болады, содан кейін кептірілгеннен кейін ұш "киімшесі" бар ыдысқа салып шайқауға болады; гидрофобты ерітінді. Құрғақ ұш су бетінде қалықтамаса, оны ұқсас немесе бірдей ұшпен ауыстыру – танымал шешім, ал бастапқы ұш толық кепкенше оларды ауыстырып отыруға болады. Кішкентай, мөлдір сулы өзендерде құрғақ ұшпен балық аулау, егер балықшы мүмкіндігінше жерге жақын және жағалаудан алыс болса, жоғарыдан жасырын қозғалса, тиімдірек болады. Трауталар көбінесе ағымға қарсы қарап тұрады және олардың көп бөлігі ағыммен бірге келеді. Осы себепті балықтың назары әдетте ағымға шоғырланған; көптеген балықшылар "ағымға" қарай қозғалады және балықтың күдікті тұрағынан төмен балық аулайды. Трауталар ағыстағы "шекараларда" тамақтарына шабуыл жасайды, онда жылдам және баяу қозғалатын сулар араласады. Ағысқа кедергі келтіретін үлкен тастар немесе жақын маңдағы ойыстар балықтың көп энергия жұмсамай тамақ күтіп отыруына мүмкіндік беретін "төмен энергиялы" ортаны қамтамасыз етеді. Ағымға қарай құю арқылы, балықшы ұштың жерге қонуын және баяу ағып келуін көре алады. Ағынды балық аулаудағы қиындық – ұшты өлтіру дәлдігімен орналастыру, мысалы, қорғаныш тастың жанында, алысқа лақтыру емес. Дұрыс орындалғанда, ұш желіге қосылмағандай, ағыммен бірге "табиғи түрде" қозғалады. Балықшы "шабуылды" анықтау үшін сергек болуы керек, содан кейін балықты тіктеп, ілгекті орнатуға дайын болуы керек.

Dry fly fishing is done with line and flies that float, joined by a leader, usually made of fine polyamide monofilament line. The tapered leader is 3 to 5 meters long, thus nearly invisible where the fly is knotted, and the angler can replace the last meter of nylon as required. Unlike sinking fly (nymph) fishing, the "take" on dry flies is visible, explosive and exciting. While trout typically consume about 90% of their diet from below water sources, the 10% of surface level consumption by trout is more than enough to keep most anglers busy. Additionally, beginning fly anglers generally prefer dry fly fishing because of the relative ease of detecting a strike and the instant gratification of seeing a trout strike their fly. Nymph fishing may be more productive, but dry fly anglers soon become addicted to the surface strike. Dry flies may be "attractors", such as the Royal Wulff, or "natural imitators", such as the elk hair caddis, a caddisfly imitation A beginner may wish to begin with a fly that is easy to see such as a Royal Wulff attractor or a mayfly imitation such as a parachute adams. The "parachute" on the parachute adams makes the fly land as softly as a natural on the water and has the added benefit of making the fly very visible from the surface. Being able to see the fly is especially helpful to the beginner. The fly should land softly, as if dropped onto the water, with the leader fully extended from the fly line. Due to rivers having faster and slower currents often running side by side, the fly can over take or be overtaken by the line, thus disturbing the fly's drift. Mending is a technique whereby one lifts and moves the part of the line that requires re aligning with the fly's drift, thus extending the drag free drift. The mend can be upstream or down stream depending on the currents carrying the line or fly. To be effective, any mending of the fly line should not disturb the natural drift of the fly. Learning to mend is often much easier if the angler can see the fly. Once a fish has been caught and landed, the fly may no longer float well. A fly can sometimes be dried and made to float again by "false" casting, casting the fly back and forth in the air. In some cases, the fly can be dried with a small piece of reusable absorbent towel, an amadou patch or chamois and after drying placed and shaken in a container full of fly "dressing"; a hydrophobic solution. A popular solution to a dry fly which refuses to float is simply to replace it with another, similar or identical fly until the original can fully dry, rotating through a set of flies. Dry fly fishing on small, clear water streams can be especially productive if the angler stays as low to the ground and as far from the bank as possible, moving upstream with stealth. Trout tend to face upstream and most of their food is carried to them on the current. For this reason, the fish's attention is normally focused into the current; most anglers move and fish "into the current", fishing from a position downstream of the fish's suspected lie. Trout tend to strike their food at current "edges", where faster and slower moving waters mix. Obstructions to the stream flow, such as large rocks or nearby pools, provide a "low energy" environment where fish sit and wait for food without expending much energy. Casting upstream to the "edge" of the slower water, the angler can see the fly land and drift slowly back downstream. The challenge in stream fishing is placing the fly with deadly accuracy, within inches of a protective rock for instance, not long range casting. Done properly, the fly seems to be just floating along in the current with a "perfect drift" as if not connected to the fly line. The angler must remain vigilant for the "take" in order to be ready to raise the rod tip and set the hook.

Құс аулаудың нимфасы

Троут көбінесе су астында тамақтанады. Өзендер мен көлдер сияқты терең суларда балық аулау кезінде, әсіресе су бетіндегі жәндіктердің қозғалысы немесе жұмыртқалау болмаған жағдайда, троутқа көбелек жіберу, су бетінде балық аулаудан гөрі тиімді болуы мүмкін. Нимфаның өзі салмақты болуы мүмкін, мысалы, танымал мұқабалас басты қоян құлағы нимфасы немесе мұқабалас басты фазан құйрығы нимфасы. Балық аулаушы тартымды үлгілерді, мысалы, принц нимфасын пайдалана алады. Жеңілдеткішке салмақ қосуға болады. Құю қабілетіне ең аз зиян келтіретін салмақ – бұрылып жатқан қорғасын немесе басқа металл жолақтар. Ұшқышты суға батыру үшін батыру ұшы бар ұшқыш желісі де қолданылады. Тіпті жаңадан бастаушылардың да оңай игере алатын, жалпы ұшқыш балық аулау техникасы – «өлі ағыс» немесе тартымды желілік балық аулау техникасы. Бұл техникада желіні өзенге тікелей лақтырып, ұшқыш желісін ағысқа бойлап еркін қалдырып, желіде кез келген бос орын болмауы керек. Егер нимфа тым жылдам ағып кетсе, ағысқа қарсы түзету жасау керек. Егер нимфа тым баяу ағып кетсе, ағыс бойынша түзету жасау керек. Жаңадан бастаушының міндеті – таяқты ұшқышқа бағыттап, соққы болған жағдайда таяқты көтеру. Бұл – «ағыс бойынша техника», онда балық аулаушы ағыс бағытында қозғалады. Көзге жақсы көрінетін белгіні ұшқыш желісіне, батып бара жатқан ұшқыштың үстіне бекіту – одан да жетілдірілген техника. Жаңа Зеландияда нимфамен балық аулау, Тонгариро өзені сияқты өзендерде балық аулаудың басым түріне айналды. Жоғары көріну белгісі және екі нимфаны (салмақты нимфа және көбінесе салмақсыз екінші нимфа) тікелей байланыстыру арқылы, ұшқышты табиғи қозғалысын сақтай отырып, терең суға түсіру мүмкіндігі артады. Сонымен қатар, егер ағыс күшті болса және троутты ұстау үшін дұрыс деңгейге түсу қиын болса, стандартты батыру ұшқыштарын пайдалануға болады.

Тұрақ судағы бұршақ аулау

Көлдерде форель аулау әртүрлі тактикаларды қажет етеді. Каноэ, понтондық қайық немесе жүзу түтігі балықшыға, балық аулаушыларға қарағанда көбірек су аумағын қамтуға мүмкіндік береді. Форель суық суға, құйылатын өзенге немесе су асты бұлағына жиналады және ағынға ұшқышпен сәукелеуге болатындай. Көп жағдайда тиімді тактика – су кемесінің артынан, мөлдір батушы жіпті пайдалана отырып, жүнмен толы ұшқыш сияқты ағынды тарту. Ескек немесе қанаттардың біршама ерсіз қозғалысы ұшқышқа тартымды әсер береді. Форель сонымен қатар, өту аймақтарында (мысалы, тік жарлар, су өсімдіктерінің жиектері, құйылатын жер асты өзендері және т.б.) "серуендейді". Көзге түсетін форельді байқап, көзге көрінетін балықтың алдынан жақсылап лақтыру көбінесе сәтті болады. Доктор Говард Александр Беллдің (1888-1974) мұрасы. Ол балық аулау туралы бір сөз де жазбағанымен және жариялылықтан қашқанмен, Благдондық доктор Белл осы ғасырдың бірінші жартысында су қоймаларында балық аулаудың дамуына ең үлкен ықпал етті. Сол кезде Благдонды айналдырып жіппен немесе дәстүрлі теңіз форелі және төмен судағы лосось ұшқыштарымен аулаған. Кешкі уақытта балық аулау қайықтан және жағалаудан жүргізілді. Күндізгі балық аулаудың тиімділігі аз деп есептелді. Белл Скюс туралы оқыған және оның үлгісін келтіре отырып, форельді ұстағанда қабылдау үшін қабықша қасықты қолданды (оның достарының бірі: «Егер оның ішінде бірдеңе болса, ол тіпті әжесін де қабылдап алатын еді»). Благдон форелінің асқазан ішегінің құрамы – аян. Онда тек кішкентай дернәсілдер мен қуыршақтар ғана болды, олардың ішінде атақты қара шырыштың қуыршақтары да бар еді. Доктор Белл Благдон форелінде табылған жәндіктерді бейнелеу үшін жасанды ұшқыштар жасады, олардың ішінде қан құрттары, шырыштар мен сазқұрттардың қуыршақтары және қоңыздар бар. Оның ұшқыштары өте кішкентай болды, 10, 12 және кейде 14 өлшемде. Оның ұшында бір ілгекте құрт ұшқышы, ортаңғы тамшыда гранадир (сазқұрт қуыршағы) және жоғарыда бузер (шырыш қуыршағы) болуы мүмкін. Оның барлық киімдері қарапайым және әдемі болды. Дегенмен, 1920-1930 жылдары ол су асты жәндіктерінің имитациялық үлгілерін су қоймаларында форель аулаудың негізгі әдістерінің бірі ретінде дамытуға жол көрсетті.

Fishing for trout in lakes requires different tactics. A canoe, pontoon boat or a float tube allows an angler to cover a lot more water than waders. Trout may congregate in cooler water near an inflowing stream or an underwater spring and may be lured to bite on a streamer fly. An often successful tactic is to pull a streamer such as a woolly bugger using clear sinking line, behind the watercraft. The somewhat erratic motion of the oars or fins tends to give the streamer an enticing action. Trout also tend to "cruise" transitional areas (e. g. dropoffs, weed bed edges, subsurface river flow at inlets, etc.) Watching for cruising trout and casting well ahead of any visible fish is often successful. The legacy of Dr Howard Alexander Bell (1888 1974). Although he never wrote a word about fishing and shunned publicity, Dr Bell of Blagdon had the greatest formative influence of any man on the development of reservoir fishing in the first half of this century. In those days Blagdon was fished with spinners or with traditional sea trout and low water salmon flies. Fly fishing was carried out from boats and bank during the evening rise. Daytime fishing with the fly was thought to be of little use. Bell had read Skues and, following his example, used a marrow spoon to spoon out the trout he caught (one of his friends said, ‘He would spoon out his grandmother if he thought there was anything in her’). The stomach contents of the Blagdon trout were a revelation. There was nothing there but small larvae and pupae, among them the pupae of the famous black midge. Dr Bell tied artificials to represent the insects that he found in the Blagdon trout, including bloodworms, midge and sedge pupae and beetles. His flies were quite small, 10s, 12s and sometimes 14s. He might have a Worm Fly on a single hook on the point, a Grenadier (caddis pupa) on the middle dropper and a Buzzer (midge pupa) on the top. All his dressings were plain and simple. Nevertheless, in the 1920s and 30s he set the scene and pointed the way in which imitative patterns of underwater insects were to develop as one of the major techniques of reservoir trout fishing.

Құс ойнау

Бір рет ілгектелген кішкентай форельді "катушкаға" оңай алуға болады немесе оны тек қана шүмекті қолына ұстап, шүмекті ұстап тұрған қолының көрсету саусағының арасынан ұстап алуға болады. Балықтың баумен күресу күшін жұмсарту үшін, таяқтың ұшын жоғары ұстаған жөн. Үлкен форельдер көбінесе жағаға шығар алдында күшті жүгірулер жасайды. Балық аулау кезінде қайырманы катушкаға салып, оны үлкен балықпен ойнату қиынға соғады. Әдетте балық ілінген кезде, катушка мен таяқ қолындағы көрсету саусағының арасында қосымша шүмек желісі болады. Бұл қиындық – үлкен балықты сындырмай (немесе бауды таяқ тұтқасына, аяғына, бұтаққа немесе басқа нәрсеге орамай) бос шүмек жіпті катушкаға тарту. Тәжірибелі балықшылар өте үлкен форельді балықшының саусақтарымен шығып жатқан бауға жеңіл қысым жасап, катушкаға орауға үйренеді. Қосымша бауды катушкаға орағаннан кейін, балықшы балықты шаршату үшін катушканың сүйреу жүйесін пайдалана алады. Балықты қорқытпаса, ең ауыр бау материалдарын қолдану маңызды. Бұл өте маңызды, себебі шаршаған балық тым ерте босатылса, оңай өледі. Ауыр бау материалдары балықшыға балықты тым шаршатпай жерге түсіруге мүмкіндік береді.

Алыпсарыларды босату

Жабайы форельді босату балық аулау сапасын сақтауға көмектеседі. Форель көптеген балықтарға қарағанда нәзік келеді, сондықтан оны сақтықпен ұстау қажет. Егер форель ауланғанда, бірақ ілмегі әлі де ішінде қалса, балықты ұстамас бұрын қолдарыңызды сулап алыңыз. Құрғақ қолдар балықтың денесін жабатын жабысқақ қабыққа жабысып, қабыршақтарын жұлып алуы мүмкін. Ілмекті шығару кезінде балықты суда ұстаған дұрыс, бірақ балықты судан шығарсаңыз да, ілмекті жылдам шығарып, дереу босатып жіберсеңіз, ол өле салмайды. Сынық ілмегі бар кішкентай форельді мынадай қарапайым әдіспен босатуға болады: шырыштың көзін ұстап, оны иілген бөлігіне қарай бұраңыз. Бұл ілмектің ұшын кері қарай, кірген жерінен шығарып алады. Ілмектің ұшы балықтан толығымен шыққанша шырыш көзін иілген бөлікке қарай итеріңіз. Ірі форельді ақырып ұстап, ілмектің иілген бөлігінен қысқышпен ұстап, оны қазіргі бағытынан кері қарай итеруге болады. Қажет болса, балықты қозғалмайынша арқасына бұрып ұстауға болады. Бұл балықты тыныштандырып, ілмекті шығаруға уақыт береді. Ілмек шығарылғаннан кейін форельді суға қайта жіберіңіз. Балық тұрақталғанша қолдап тұрыңыз, оның жанындағы қабыршақтары суға толығымен батқанша ұстаңыз. Ұзақ күрес болған жағдайда, балықтың жанынан суды қолмен өткізу қажет болуы мүмкін. Мұны жасау үшін балықты ағысқа қарсы басын бұрып ұстаңыз немесе тыныш суда оны бірнеше рет алға-артқа қозғаңыз. Тұрақталғаннан кейін форель өздігінен жүзіп кетеді. Егер оны ертерек босатсаңыз, қозғалуға жеткілікті күші болмағандықтан, форель өзеннің түбіне шөгіп, тұншығып қалуы мүмкін. Форельді қайта тірілтуге қанша уақыт керек болса, сонша уақыт жұмсаңыз.

Тұщы судағы құс балық аулау

Тұзды судағы құс балық аулау әдетте тұщы судағы форель балық аулауға қарағанда ауыррақ құралдармен жүзеге асырылады, бұл үлкен, күшті балықтарды ұстау үшін де, үлкен және ауыр құстарды лақтыру үшін де қолданылады. Тұзды судағы құс балық аулау әдетте шаян балықтарына, крабтарға, креветкаларға және басқа да жемге ұқсас ылғалды құстарды қолданады. Дегенмен, тұзды су балықтарын тұщы судағы балық аулауға ұқсас, бірақ әлдеқайда үлкен попперлермен және басқа да жер үстілік жемдермен де ұстауға болады. Ұшқышпен іздестірілетін және ұсталатын тұзды су түрлері: сүйекті балық, қызыл балық немесе қызыл барабан, рұқсат, снук, алабұға, тун, дорадо (махи махи), желкен балық, тарпон, жолақты басс, лосось, алып тревалли және марлин. Теңіздегі тұзды су түрлері әдетте ұсақ жем балықтарымен "шашу" арқылы тартылады немесе үлкен ілгексіз жемді тролль арқылы балықты қайыққа "шашу" арқылы (Белбалық көбінесе соңғы әдісті қолдана отырып ұсталады). Көптеген тұзды су түрлерін, әсіресе үлкен, жылдам және күшті балықтарды, қолды катушкаға "қайыру" оңай емес. Оның орнына, осы түрлерге арналған арнайы жасалған тұзды су ролігінің күшті сүйреу жүйесі болуы керек. Сонымен қатар, үлкен балықтарға арналған тұзды су роликтері үлкен, ауыр және коррозияға төзімді болуы керек; жоғары сапалы тұзды су ролігінің құны 500 АҚШ доллары немесе одан да көп. Коррозияға төзімді жабдықтар тұзды судағы балық аулаудың барлық түрінде мақсатты түрдің көлемі мен қуатына қарамастан, тұрақтылықтың кілті болып табылады. Тұзды судағы құс балық аулау көбінесе қайықпен жүргізіледі, немесе терең емес суға арналған қайықпен сүйек балық, қызыл балық, рұқсат және тарпон сияқты түрлерді аңдау үшін немесе желкен балық, тун, дорадо, марлин және басқа да пелагикалықтарды аңдау үшін үлкен оффшорлық қайықтардан қолданылады және жағалаудан, мысалы сүйек балық немесе қызыл балық үшін жағалай жағалау немесе жолақ балық және басқа да балықтардың серфингпен аулау сияқты орындалуы мүмкін. Әдетте, форельді құс балықшылар тұзды судағы балықтарды құс таяқшамен ұстауға жаңа дағдыларды үйренулері керек. Теңіз балықтарын аулау әдетте қиын. Олар өте қорқынышты және үлкен болуы мүмкін. Құс балық аулаушылар, әсіресе жазық жерлерде сүйекті балық, қызыл балық, рұқсат, тарпон, жакелер және басқа да балық аулау үшін, кем дегенде 8 салмақты құспен жаттығуы және 30 - 90 футқа дәл тастауы керек. Сонымен қатар, тұзды судағы құстарды ұстауға арналған ілгектер өте берік және коррозияға төзімді болуы керек. Тұзды суға арналған ілгектердің көпшілігі тот баспайтын болаттан жасалады, бірақ ең мықты (қарақаттануға төзімділігі төмен) ілгектер жоғары көміртекті болаттан жасалады. Әдетте, бұл ілгектер сүйек балықтары мен жағалауға жақын кішірек түрлер үшін # 8 -тен # 2 -ге дейін, ал үлкен оффшорлық түрлер үшін # 3 -тен # 5 -ке дейін өзгереді.

Saltwater fly fishing is typically done with heavier tackle than that which is used for freshwater trout fishing, both to handle the larger, more powerful fish, and to accommodate the casting of larger and heavier flies. Saltwater fly fishing typically employs the use of wet flies resembling baitfish, crabs, shrimp and other forage. However, saltwater fish can also be caught with poppers and other surface lure similar to those used for freshwater bass fishing, though much larger. Saltwater species sought and caught with fly tackle include: bonefish, redfish or red drum, permit, snook, spotted sea trout, tuna, dorado (mahi mahi), sailfish, tarpon, striped bass, salmon, giant trevally and marlin. Offshore saltwater species are usually attracted to the fly by "chumming" with small baitfish, or "teasing" the fish to the boat by trolling a large hookless lure (Billfish are most often caught using this latter method). Many saltwater species, particularly large, fast and powerful fish, are not easily slowed down by "palming" the hand on the reel. Instead, a purpose made saltwater reel for these species must have a powerful drag system. Furthermore, saltwater reels purpose made for larger fish must be larger, heavier, and corrosion resistant; a typical high quality saltwater reel costs US$500.00 or more. Corrosion resistant equipment is key to durability in all types of saltwater fishing, regardless of the size and power of the target species. Saltwater fly fishing is most often done from a boat, either a shallow draft flats boat is used to pursue species such as bonefish, redfish, permit and tarpon in shallow waters, or from larger offshore boats for pursuing sailfish, tuna, dorado, marlin and other pelagics and may be done from shore, such as wading flats for bonefish or redfish or surf fishing for striped bass and other assorted fish. Typically, most trout fly fisherman need to practice new skills to catch saltwater fish on a fly rod. Ocean fish are usually harder to catch. They can be extremely spooky, and much larger. Trout fisherman need to practice with at least an 8 weight fly rod and accurately cast the line 30–90 feet if they are going to have success—particularly in the flat areas fishing for bonefish, redfish, permit, tarpon, jacks and more. Hooks for saltwater flies must also be extremely durable and corrosion resistant. Most saltwater hooks are made of stainless steel, but the strongest (though less corrosion resistant) hooks are of high carbon steel. Typically, these hooks vary from size #8 to #2 for bonefish and smaller nearshore species, to size #3/0 to #5/0 for the larger offshore species.

Қалқа

Ұшқышпен балық аулау құралдары – ұшқышпен балық аулаушылар көбінесе қолданатын балық аулау құралдары мен жабдықтары. Ұшқышпен балық аулау құралдары: Әртүрлі салмақ, ұзындық және материалға ие ұшқыштардың алуан түрлері нысаналы балық түрлерін ұсыну үшін, сондай-ақ ауланған балықтарды күрестіру және көтеру үшін қолданылады. Ұшқыш желісін сақтау және ауыр немесе жылдам қозғалатын балықпен күресу үшін тежегіш механизм (көшіру) қамтамасыз ету үшін түрлі Fly reels қолданылады. Жасанды ұшқыштарды әртүрлі тұщы және тұзды су жағдайында қолдану үшін арнайы және жалпы қолданылатын ұш желілерінің алуан түрлері қолданылады. Терминалдық құралдар жасанды ұшқышты ұш желісіне қосу және балыққа ұшқышты дұрыс ұсыну үшін қолданылады. Балық аулау кезінде қолданылатын құралдар, гаджеттер, киім-кешек және аксессуарлар – бұл құралдарды күтіп ұстауға және дайындауға, ауланған балықты өңдеуге, сондай-ақ ұшқышпен балық аулау кезінде жеке жайлылық пен қауіпсіздік үшін қолданылады. Жасанды ұшқыштарды сақтау және тасымалдау үшін ұш қораптары да кіреді. Ұшқыштардың ұзындығы әдетте тұщы суда балық аулау кезінде 1,8 м (6 фут) аралығында, ал екі қолмен лосось немесе форель аулау кезінде 4,5 м (15 фут) дейін жетеді, немесе шағын өзендерде тенкара балық аулау кезінде қолданылады. Тұщы және тұзды суда балық аулау үшін қолданылатын ұшқыштың орташа ұзындығы шамамен 9 фут (3 метр) және салмағы 3-5 унцияны құрайды, бірақ соңғы тренд – кішірек өзендерде балық аулау үшін жеңіл және қысқа ұшқыштарды пайдалану. Тағы бір тренд – шағын өзендер үшін ұзын ұшқыштарды қолдану. Ұшқыштың ұзындығы мен желісінің салмағы жергілікті жағдайларға, қолданылатын ұшқыштардың түрлеріне және/немесе жеке қалауға байланысты өзгереді. Көптеген ұшқыштардың арсеналындағы түйіндердің кейбіреулері: ұшқышты жетекшіге бекіту үшін жиі қолданылатын жетілдірілген клинк түйіні, арқалық желісін макараға бекіту үшін қолданылатын сырғалмалы түйін немесе арбор түйіні, ұшқыш желісін арқалық желісіне бекітуге болатын альбрайт түйіні. Бимни бұрылысын пайдаланып, ұшқыш желісінің арқасына бұранданы қоюға болады. Көбінесе, жетекшіге қосылуды жеңілдету үшін ұшқыш желісінің соңына бұранда қосылады. Бұл бұранда бірнеше түрде болуы мүмкін. Ол ұшқыш желісінің соңында тікелей жасалуы мүмкін немесе үгілген бұранда немесе монофиламенттік нейлон бұрандасы қосылуы мүмкін (мысалы, Грейдің бұрандасы). Сонымен қатар, бір ұзындықтағы монофиламенттік нейлон немесе фторкарбон ұшқыш желісінің соңына сақина немесе түтік түйіні немесе ине түйіні арқылы байлануы мүмкін. Ұшқыш желісі мен жетекші арасындағы бұрандадан бұрандаға жалғаулар ұшқыш желісін ауыстырудың жылдам және ыңғайлы тәсілін ұсынады. Көптеген коммерциялық өндірістегі таяз жетектер алдын ала байланған бұрандалы жалғауышпен келеді. Кейбір дәстүршілдер қан түйіні, баррель түйіні немесе "хирург түйіні" арқылы бір-біріне байланған монофиламент желісінің азаятын диаметрлі бөліктерін пайдаланып өздерінің жетекшілерін жасайды.

Fly fishing tackle comprises the fishing tackle or equipment typically used by fly anglers. Fly fishing tackle includes:
A wide variety of Fly rods of different weights, lengths and material are used to present artificial flies to target species of fish as well as fight and land fish being caught. A wide variety of Fly reels are used to store fly line and provide a braking mechanism (drag) for fighting heavy or fast moving fish. A wide variety of general use and specialized fly lines are used to cast artificial flies under a wide variety of fresh and saltwater conditions. Terminal tackle is used to connect the artificial fly to the fly line and allow the appropriate presentation of the fly to the fish. There are a wide variety of accessories—tools, gadgets, clothing and apparel used by the fly angler for maintenance and preparation of tackle, dealing the fish being caught as well as personal comfort and safety while fly fishing. Includes fly boxes used to store and carry artificial flies. Fly rods are typically between 1.8 m (6 ft) long in freshwater fishing and up to 4.5 m (15 ft) long for two handed fishing for salmon or steelhead, or in tenkara fishing in small streams. The average rod for fresh and saltwater is around 9 feet (3 m) in length and weighs from 3 –5 ounces, though a recent trend has been to lighter, shorter rods for fishing smaller streams. Another trend is to longer rods for small streams. The choice of rod lengths and line weights used varies according to local conditions, types of flies being cast, and/or personal preference. Some of the knots that are in most every fly angler's arsenal are: the improved clinch knot which is commonly used to attach the fly to the leader, the overhand slip knot or arbor knot which is used to attach the backing to the spool, the albright knot which can be used to attach the fly line to the backing. A loop can also be put in fly line backing using a bimini twist. Often, a loop is added to the business end of the fly line to facilitate the connection to the leader. This loop may take one of several forms. It may be formed by creating a loop in the end of the fly line itself or by adding a braided loop or a loop of monofilament nylon (as in Gray's Loop). Alternatively, a single length of monofilament nylon, or fluorocarbon, may be tied to the end of the fly line using a nail or tube knot or a needle knot. A loop can then be tied at the end of this monofilament butt length or butt section using a double surgeon's knot or a perfection loop, to which the tapered or untapered leader, also looped using a double surgeon's knot or a perfection loop, may in turn be connected via a loop to loop connection. The use of loop to loop connections between the fly line and the leader provides a quick and convenient way to change or replace a tapered leader. Many commercially produced tapered leaders come with a pre tied loop connection. Some traditionalists create their own tapered leaders using progressively smaller diameter lengths of monofilament line tied together with the blood, barrel knot or "surgeons knot".