Кіріспе

Саяси ұйым

Халықаралық монархистік лига (1990-жылдардың ортасына дейін Монархистік лига деп белгілі болған) – монархиялық үкімет жүйесін және монархия принципін бүкіл әлемде сақтауға және ілгерілетуге арналған ұйым. Ол, әсіресе Екінші дүниежүзілік соғыстан бері, ХХ ғасырда республикаға айналған елдерде монархияны қайта орнатуды қолдаумен белсенді айналысады. Лиганың кеңсесі Ұлыбританияда орналасқан. Британдық монархистік лиганы көрнекті Рейцштейн отбасының жас өкілі Вильгельм Рейцштейн басқарады.

Құру

Қасиетті діндар Джон Эдвард Базиль Корбин (туған Корбин, 1887–1964) 1943 жылы нақты емес рыцарлық ұйым ретінде Монархисттік лиганы құрды. Базиль Корбин ерекше тұлға болды, Питер Ансонның айтуынша, ол Эссекстегі Рунвелл Сент-Мэридің англикандық пасторы қызметін атқара жүріп, Мар Георгиустың «Батыстың католикаты» атты ұйымында Сельсидің титулдық епископы болды. Күмәнді атақтар мен ордендерді ұнататын Базиль Корбин Duca di San Giaconio және Marquis de Beuvel атақтарын қолданды. Лига ақыры қысым мен қолдау тобына айналды. 1968 жылы күміс мерейтойын тойлаған «Монархист» журналы: «50-ші жылдардың соңы мен 60-шы жылдардың басында Лигада үлкен қайта жандану болды, онда жағымсыз және пассивті монархизм оң және белсенді монархизмге айналды» деді. Лиганы «Ұлы Кеңес» басқарады, оның құрамында британдық емес өкілдер де бар. 1975 жылға дейін кемінде он жыл канцлер болып лейтенант-полковник Дж. С. Дю Парк Брахам, TD (1920–1990) тағайындалды. Еңбекқор, бірақ эксцентрикті тұлға болған Дю Парк Брахам Лиганың беделін жоғары деңгейде ұстады. Оның орнын ең құрметті 6-шы Бристоль маркизі басты, ол 1968 жылға дейін Лиганың Ұлы Кеңесінің мүшесі болған. Лорд Бристоль Лигаға және оның көптеген іс-шараларына 1985 жылдың наурыз айында қайтыс болғанға дейін қаржылық қолдау көрсетті. Майкл Уинн Паркер 1970-ші жылдардың соңынан бастап Бас хатшы болып жұмыс істеді, ал Бристоль маркизінің қайтысынан кейін 1987 жылға дейін Лиганың канцлері міндетін атқарушысы болды, содан кейін граф Николай Толстой осы лауазымға тағайындалды. Уинн Паркер кейін вице-канцлер болып тағайындалды және 1990 жылдың наурыз айында орнынан бас тартқанға дейін осы лауазымды атқарды. 1971 жылы Лиганың құрамында көптеген теңдер мен беделді тұлғалар болды, олардың ішінде 13-ші Массерин виконты, 26-шы Моубрей бароны және Лиганың «Құрмет Кеңесінде» отырған Джон Биггс Дэвисон болды. 1972 жылы канцлер Николас Паркерді «Пропаганда директоры» етіп тағайындағанын жариялады. 1975 жылдың соңында граф Николай Толстой Милославский қосылды, ал Хайдарабадтың ханзадасы Мошин Али Хан мен Лорд Судлей (1985 жылдан вице-канцлер) 1980 жылы жаңа мүшелер ретінде жарияланды. Лиганың белсенді жастар бөлімі (21 жасқа дейінгілер) 1960-шы жылдардың ортасында Дэвид Чарльзуорт басқарды. 1979 жылдың ақпанында Лорд Николас Херви Лиганың Халықаралық жастар қауымдастығының президенті болып сайланды және 1981 жылдың шілдесінде «Монархист» журналында «Жастар қауымдастығы қанаттарын жайып жатыр» деген мақала жариялады. 1985 жылы ол Лиганың вице-канцлері болды және 1986 жылдың 1 сәуірінде Лордтар палатасының Чолмондели залында өткен Лиганың жылдық кешкі асында Липп принцтері мен принцессаларына арналған ресми тост жасады. Лорд Николас Херви 1992 жылға дейін Лигада белсенді болды, содан кейін денсаулығының нашарлауына байланысты зейнетке шықты.

Қызметті қалпына келтіру

Монархистік лига 1980-ші жылдардың ортасына қарай дерлік тоқталып қалды, бірақ Майкл Уинн Паркер лига атынан дебаттарға қатысуын жалғастырды, мысалы 1982 жылы Норфолк, Уаймондхам колледжінде өткен дебатта, онда Коммунистік партия мүшесі, мистер Мэтехолл «Бұл палата монархияны жояды» деген ұсыныс жасады. Бұл ұсыныс толық жеңіліске ұшырады. 1979 жылдың қаңтарында лигаға қосылған Грегори Лаудер Фрост 1984 жылдың 9 ақпанында Лордтар палатасында кең ауқымды кешкі ас ұйымдастырды, онда Югославияның ханзадасы және ханшайымы Томислав құрметті қонақтар болды. 1985 жылдың наурыз айында Бристольдің 6-шы маркизінің қайтыс болуы болашақтағы кез келген қаржылық қолдаудың тоқтатылуын білдірді, нәтижесінде лига банкте қарызға батты. Сол жылы «Монархист» журналының бір саны жарық көрді, ал келесі жылы жарық көрмеді. Ол соңғы рет 1987 жылдың ақпанында жарық көрді, содан кейін Майкл Уинн Паркер зейнеткерлікке шықты. Оның орнына Кеннет МакЛеннан Хей, BEM, бас хатшы болып тағайындалды және екі жыл қызмет етті. Бірақ ол Лондонға орналасқан ұйым үшін ыңғайсыз болған Эдинбургте тұрды. Лаудер Фрост 1987 жылдың наурызынан 1992 жылдың желтоқсанына дейін Баспа редакторы болды, ал Генри фон Блюменталь қазынашы болып тағайындалды. Осы екеуі 1988 жылы лиганың және оның қаржысын күрделі қайта ұйымдастырды, Лаудер Фрост «Біз тек әлеуметтік топ емес, көптеген қарсылықтарға қарамастан өте маңызды рөл атқаратын күшті қысым тобымыз» деп атап өтті. 1989 жылдың күзінде Кеннет Хей лиганың Лаудер Фростқа «қарыздар» екенін айтты, лига үшін жарық көрген жариялымдары «құштарлықпен қабылданды», сондай-ақ «мүшелер мен мүше емес азаматтардан» алған «алғыс хаттарын» атап өтті. Сол жылы фон Блюменталь басқа монархистік ұйымдармен ынтымақтастық жүйесін әзірлеуді бастады және «Монархистер тізімі» құрастырды, ол 1989 жылы Лиганың жаңалықтарында Лаудер Фрост тарапынан жарияланды. Блюменталь сонымен қатар монархистік идеологияны дамытуға тырысты; оның «Роялистік пайымдау» мақаласы лиганың қазіргі манифестінің негізі болып табылады. Бұл бірқатар маңызды реформаларға әкелді, олардың ең бастысы – Ұлыбританиядағы филиалдар желісін құру және АҚШ және Австралиядағы филиалдарды қайта жандандыру. Ұлыбританиядағы ең табысты филиалдардың бірі Кентте фон Блюменталь басқарды, ол Дон Форманды хатшылыққа тартты. Кеннет Хей 1989 жылдың күзінде «Лига алға қадам басып барады» деп хабарлады. Ол 1989 жылдың соңында қызметтен босатылып, оның орнына Лаудер Фрост келді, ол оны «белсенді ойлау қабілеті мен тынышсыз энергиясы бар, жаңалықтар мен саясат қағаздарын табысты редакциялаған» десіп сипаттады. Осы арада Энтони Бейли және У. Денис Уокер 1990 жылдың наурыз айында Үлкен Кеңеске қатардағы мүшелер ретінде қосылды, Бейли үш жыл қызмет етті. Лаудер Фрост екі жылдық мерзімге Лиганың Бас хатшысы болды, сонымен қатар жарияланымдар жөніндегі өкілі ретіндегі ұзақ мерзімді қызметін жалғастырды. Ол 1991 жылдың 31 желтоқсанында Бас хатшы лауазымынан кетіп, «оның басшылығымен Лиганың жоғары деңгейге жеткені үшін» мақталып, оның орнына 2002 жылға дейін қызмет еткен Кент филиалының хатшысы Дон Форман тағайындалды.

Оқиғалар

1988 жылдан бастап Лига жаңа мүшелерді тарту және қаражат жинау мақсатындағы іс-шараларын күшейтті. 1988 жылғы шілдедегі жылдық кешкі ас Дартмут Хаусы, Мейфэрде өтті, онда Югославияның тәж мұрагері Александр мен Сент-Олбанс герцогы құрметті қонақтар болды. Жаклин, леди Киллерн 1989 жылғы сәуір айында Лондондағы Харли-стриттегі үйінде Лига мүшелері мен олардың қонақтары үшін қабылдау ұйымдастырды. 1990 жылғы наурызда Лордтар палатасында кешкі ас өтті, ал 17 шілдеде Вестминстер залында консерватор депутаты Нил Гамильтон ұйымдастырған жазғы қабылдауда 100-ден астам мүше мен қонақ болды. Лорд Сюдли мен Грегори Лаудер Фрост 1990 жылғы 15 маусымда Нью-Йорктегі Лига мүшесі Дэвид Эванс пен пастор (қазіргі канон) доктор Кеннет Ганн Уолберг ұйымдастырған ірі қайырымдылық кешкі асына Лига атынан (өз қаражатымен) қатысты. Сол жылдың 8-9 желтоқсанында Лаудер Фрост Польшаның Варшава қаласында өткен Еуропалық монархистер конференциясында да Лиганы өкілдік етті, онда Еуропадан 350-ден астам делегат, сондай-ақ Солтүстік Америкадан бірнеше адам қатысты. Ол 10 желтоқсанда Лондондағы Лансдоун клубында өткен Лиганың Рождестволық қабылдауына дереу оралды. 1991 жылғы 26 қаңтарда автордың шөбересі Дмитрий Достоевский баяндаған Лига семинары өтті. Бұл оқиға 1991 жылғы 9 қазанда BBC2 телеарнасында көрсетілген «Достоевскийдің саяхаттары» атты BBC деректі фильміне түсірілді. Дон Форманның қолдауымен 1991 жылдың қыркүйегінде Оңтүстік-Шығыс округінде жаңа филиал ашылды, ал Лаудер Фрост 1992 жылғы 30 қарашада Лордтар палатасында тағы бір кешкі ас ұйымдастырды, онда Мьянманың ханзадасы принц Швебомин құрметті қонақ болды. Іс-шаралар стратегиясы, жарияланымдармен бірге, 1992 жылдың көктемінде өзінің тиімділігін көрсетті, осы үш айдың ішінде 95 жаңа мүше қосылғаны хабарланды.

Бүгін

Қазіргі канцлер – 1987 жылдың соңында осы қызметке тағайындалған граф Николай Толстой. 1993 жылдан бері әкімші және қазынашы қызметін атқарып келе жатқан құрметті В. Денис Уокер, 1990 жылдың 14 наурызында Грегори Лаудер Фрост ұсынған, ал Лорд Судли қолдау көрсеткен Ұлы Кеңес мүшесі болып таныстырылды. 2002 жылдың наурыз айында кепілдік берілген компания құрылды – The Monarchist Movement Trust Limited, оның Уолкер компания хатшысы және директоры. 50 жыл бойы Лондон орталығында орналасқан лиганың кеңсесі қазір Гертфордширдегі Бишопс-Стортфорд қаласында.

Қатысқан ұйымдар

1943 жылы Монархистік лиганың Австралиядағы филиалы құрылды. 1993 жылға дейін республикашылдармен күрес күшейгендіктен, оның Ұлыбританиялық ұйымның бір бөлігі ғана деген сынды тоқтату үшін, қана Австралиялық ұйым болуы қажет деп есептелді. 1993 жылы ол байланысын үзіп, тәуелсіз топ – Австралия Монархистік лигасына айналды. 2006 жылы оның орнына Австралияның жеке Монархистік лигасы филиал ретінде келді. Жаңа Зеландияның және Канаданың Монархистік лигалары Лондон негізделген Монархистік лигадан тәуелсіз құрылды және ресми байланысы болған жоқ; алайда, канадалық лиганы Джон Эймерс 1969 жылы Лейтенант-полковник Дж.С. дю Парк Брахамның Канадаға жасаған сапарынан кейін құрды, ол Лондон негізделген Лиганың канцлері болған. Канадалық лига бірнеше айдан кейін құрылды, ал дю Парк Брахам Эймерске британдық лиганың 50 канадалық мүшесінің тізімін берді. Монархистік лига канадалық топпен тығыз байланыста болды және 1989 жылдың 11 наурызында лорд Николас Херви Лондонның Savoy қонақ үйінде Канада Монархистік лигасының төрағасы Эймерспен екі топтың тығыз ынтымақтастығының жолдарын қарастыру үшін ұзақ кездесу өткізді. Лига Ұлыбританиядағы бірнеше университеттер тобымен, мысалы, Оксфорд монархистерімен және Сент-Эндрюс университетінің Страффорд клубымен белгілі бір байланыс сақтайды. Конституциялық монархия қауымдастығы – 1990 жылдардың соңында Монархистік лига құрамында құрылған және Ұлыбританиядағы конституциялық монархияны сақтау және нығайтуға бағытталған. Қауымдастық Монархистік лига кеңсесінен жұмыс істейді және «The Crown» (бұрын «Realm of Kings» деп аталған) журналын жариялайды. Ол Ұлыбританиядағы монархияға қарсы мәлімдемелерге жауап беру үшін жиі шақырылады. CMA теория бойынша Лигадан бөлек кеңеспен басқарылады. Лорд Сюдли төраға болып табылады.

Жарияланымдар

The Monarchist, 1973 жылы тоқсан сайын шығуға тырысты, бірақ 1984 жылға дейін (оның ішінде) екі жыл сайын, 1985 және 1987 жылдары бір рет жарық көрді. Суреттері бар сапалы А5 форматты журнал. Редакторлары: Гай Стайр Сенти, KStJT, (1975–6), Джеффри Финестоун (1979 – 1987 жылғы ақпан). Дональд Дж. Маркуэллдің «The Crown and Australia» еңбегі, Оксфорд, Лондон, Мертон колледжінің профессоры, 1987 жыл (P/B кітапшасы). Монархистік лиганың хабарламасы (A4) тоқсан сайын, Грегори Лаудер Фрост редакторымен (1987 жылғы қазаннан 1992 жылғы желтоқсанға дейін қоса); (1994 жыл шамасында жай ғана Monarchy болып өзгерді). Мақалалар, пікірлер және есептер жарияланды. Грегори Лаудер Фросттың «Болгарияға жасалған сатқындық» – 20 ғасырдағы Болгария патшалығына жасалған бағалау, Саяси талқылау қағазы, 1989 жылғы жаз. (Бұл эссе «Демократия» газетінде аударылып, қайта басылды). Профессор Чарльз Арнольд Бейкердің OBE «Monarchy» еңбегі, Лондон, 1991 жыл (P/B кітапшасы). Грегори Лаудер Фрост редакторымен «Румындық эсселер мен жазбалар», Лондон, 1991 жылғы ақпан, (P/B кітапшасы). Грегори Лаудер Фросттың «Қытай – Империяның соңғы жылдары», Монархистік лиганың шолу қағазы, Лондон, 1992 жылғы маусым. (Бұл сол автордың «Қытай» атты эссесінен кейін, 1992 жылғы қаңтарда «Монархистік лиганың» хабарламасында жарияланған). Monarchy, Монархистік лиганың ағымдағы (2008) тоқсандық жылтыр А4 форматты журналы (редакторы белгісіз – журналда көрсетілмеген). The Crown, Конституциялық монархия қауымдастығының ағымдағы (2008) тоқсандық жылтыр А4 форматты журналы (редакторы Хиллари Ивс – журналда көрсетілмеген).