Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үстін еріңнің үстіне өсетін бет түктері, бет түктерінің бір түрі.
Facial hair grown above the upper lip
the type of facial hair
Мұса ( /uk/m/ə/'s/t/ɑː/ʃ/; , /'m/ʌ/s/t/æ/ʃ/) – үстін еріңнің үстіне және мұрынның астына өсетін бет түктері. Мұса тарих бойы әртүрлі стильде тағылған.
A moustache (/uk//m//ə/'/s//t//ɑː//ʃ/; , //'/m//ʌ//s//t//æ//ʃ/) is a growth of facial hair grown above the upper lip and under the nose. Moustaches have been worn in various styles throughout history.
Этимология
"Мұсық" сөзі француз тілінен келген, итальян тіліндегі mustaccio (14 ғасыр), диалектілік mostaccio (16 ғасыр) сөздерінен, ортағасырлық латын тіліндегі mustacchium (8 ғасыр), ортағасырлық грек тіліндегі μουστάκιον (moustakion) сөздерінен (9 ғасырда куәландырылған) шыққан. Бұл сөз грек тіліндегі μύσταξ (mustax, mustak) сөзінің кішіртілген түрі, яғни "жоғарғы ерін" немесе "беттегі қылыштар", грек тіліндегі μύλλον (mullon) – "ерін" сөзінен пайда болған болуы мүмкін. Мұсық таққан адамды "мұсықты" немесе "мұсықты" дейді (соңғысы көбінесе өте үлкен немесе қалың мұсыққа қатысты).
The word "moustache" is French, and is derived from the Italian mustaccio (14th century), dialectal mostaccio (16th century), from Medieval Latin mustacchium (eighth century), Medieval Greek μουστάκιον (moustakion), attested in the ninth century, which ultimately originates as a diminutive of Hellenistic Greek μύσταξ (mustax, mustak ), meaning "upper lip" or "facial hair", probably derived from Hellenistic Greek μύλλον (mullon), "lip". An individual wearing a moustache is said to be "moustached" or "moustachioed" (the latter often referring to a particularly large or bushy moustache).
Оқиғалар мен қабылдау
Көптеген басқа сәндік бағыттар сияқты, мұрт та уақыт өте келе танымалдылығын өзгертеді. Қазіргі мәдениет көбінесе мұртты Виктория дәуіріндегі еркектермен байланыстырса да, Сьюзан Уолтон Виктория дәуірінің басында беттегі түкке "жағымсыз қарағандарын" және мұрттың суретші немесе революционердің белгісі саналғанын көрсетеді, екеуі де сол кезде қоғамдық шеңберден тыс болған. Бұл 1841–1847 жылдар аралығында бір ғана Парламент мүшесінің бетінде түк болғанымен расталады. Алайда, ер адамдардың келесі буыны мұрт сияқты беттегі түкті еркектіктің ескірген символы деп санады, сондықтан мұртқа деген сұраныс күрт төмендеді және таза шалған бет – заманауи адамның белгісіне айналды. "Иллюстрацияланған Лондон жаңалықтары" журналында мұртты еркектердің суретінің саны мен жалғыз әйелдер мен жалғыз еркектер арақатынасын салыстыру арқылы, екі көрсеткіштегі ұқсас үрдістер осы екі фактордың байланысты екенін көрсетеді. Барбердің пікірінше, бұл қасиеттер әйелдің күйеу таңдауына әсер етеді, себебі олар жоғары репродуктивті сәттілік пен басқа да жақсы биологиялық қасиеттерді, сондай-ақ балаға инвестиция салу қабілетін көрсетеді, сондықтан еркектер некеге күшті бәсекелесетін жағдайда осы қасиеттерін көрсету үшін мұрт өсіруге бейім. Бұл киім сәні мен неке нарығы арасындағы байланысты көрсетеді, бұл Барбердің 1999 жылғы зерттеуінде көрсетілген.
Like many other fashion trends, the moustache is subject to shifting popularity through time. Though modern culture often associates moustaches with men of the Victorian era, Susan Walton shows that at the start of the Victorian era facial hair was "viewed with distaste" and that the moustache was considered the mark of an artist or revolutionary, both of which remained on the social fringe at the time. This is supported by the fact that only one Member of Parliament sported facial hair from the years 1841–1847. However, the next generation of men perceived facial hair, such as moustaches, to be an outdated emblem of masculinity and therefore there was a dramatic decline in the moustache trend and a clean shaven face became the mark of a modern man. By comparing the number of males pictured in Illustrated London News sporting a moustache against the ratio of single women to single men, the similar trends in the two over the years would suggest that these two factors are correlated. Barber suggests that these perceived traits would influence a woman's choice of husband as they would suggest likely high reproductive success and other good biological qualities, and a capacity to invest in children, so when males must compete heavily for marriage they are more likely to grow a moustache in an attempt to project these qualities. which then relates to the correlation between dress fashion and the marriage market, as shown in Barber's 1999 study.
Жас қабылдау
Мұстах және беттің басқа да түктері жалпы түрде еркек адамның жасөспірім шағынан кейінгі белгісі ретінде қабылданады; алайда, мұстах қойғандар бір жастағы таза шалғандарға қарағанда ересектеу көрінеді. Мұстах қойған адамдар әлеуметтік жағынан да аз жетілген деп есептеледі. Сақал қойған ер адамдар жалпы алғанда тек мұстах қойғандарға қарағанда жақсы бағаланса да, мұстах қойғандар таза шалғандардан әлдеқайда жоғары баға алды. Мұстахтың барлық мамандыққа қолайлы еместігін көрсетеді, себебі таза шалған ер адамдар сатушылар мен профессорлар сияқты лауазымдарда сенімдірек көрінеді. Басқа зерттеулер бет түктерінің қабылдануы мәдениет пен географиялық орналасуға байланысты өзгеруі мүмкін екенін көрсеткен, мысалы, Бразилияда өткізілген зерттеуде кадрлық менеджерлер сақал, патта немесе мұстах қойған үміткерлерге қарағанда таза шалған ер адамдарды артық көреді.
The moustache and other forms of facial hair are globally understood to be signs of the post pubescent male; however, those with moustaches are perceived to be older than those who are clean shaven of the same age. the moustached subjects were also perceived to be far less socially mature. Although men with beards over all scored better than men with only moustaches, the moustached men scored much higher than those men who were clean shaven. would suggest that moustaches are not favourable to all professions as it has been shown that clean shaven men are seen as more reliable in roles such as salesmen and professors. Other studies have suggested that acceptability of facial hair may vary depending on culture and location, as in a study conducted in Brazil, clean shaven men were preferred by personnel managers over applicants who were bearded, goateed, or moustached.
Өсімдіктер
Батыс мәдениетінде әйелдер көрінетін мұрт немесе сақал бар еркектерді ұнатпайтыны, бірақ таза қырқылғандарға қарағанда, сақалдың белгілі бір көрінісі бар еркектерді – мысалы, қысқа қырқылып, шашы өсіп тұрғандағы күйін (көбінесе "бес сағаттық көлеңке" деп аталады) – артық көретіндігі анықталды. Бұл Батыс мәдениетінде әйелдердің мұрт сияқты бетке шаш өсіруге қабілетті, бірақ оны өсірмейтін еркектерді ұнататыны туралы пікірді қолдайды. Дегенмен, кейбір зерттеушілер физикалық қақтығыстың ынтымақтастықтан гөрі тиімдірек болатын ортада әйелдер сақалды еркектерді артық көруі мүмкін екенін ұсынады. Сонымен қатар, Мемфис мемлекеттік университетінде Кенни мен Флетчер жүргізген зерттеуде, мұрт және сақал сияқты беттегі шашы бар еркектердің әйел студенттерге күшті және еркектей көрінетіні көрсетілді. Алайда, Фейнман мен Гилл жүргізген зерттеу бұл реакцияның бүкіл елде бірдей еместігін көрсетті, себебі Вайоминг штатында оқыған әйелдер беттегі шашы бар еркектерге қарағанда таза қырқылған еркектерді айқын артықшылықпен бағалады. Кейбір мамандар бұл айырмашылықты зерттеулер арасындағы аймақтық ерекшеліктерге, ауылдық жерлерге және саяси-әлеуметтік консерватизмге байланыстырады.
In Western culture, it has been shown that women dislike men who displayed a visible moustache or beard, but preferred men who had a visible hint of a beard such as stubble (often known as a five o clock shadow) over those who were clean shaven. This supports the idea that in Western culture, females prefer men who have the capability to cultivate facial hair, such as a moustache, but choose not to. However some researchers have suggested that it is possible that in ecologies in which physical aggressiveness is more adaptive than cooperation, bearded men might be preferred by women. Similarly, a study performed by Kenny and Fletcher at Memphis State University suggested that men with facial hair such as moustaches and beards, were perceived as stronger and more masculine by female students. However, the study performed by Feinman and Gill would suggest that this reaction to facial hair is not nationwide, as women studying in the state of Wyoming showed a marked preference for clean shaven men over men with facial hair. Some accredit this difference to the difference between region, rurality, and political and social conservatism between the various studies.
Соңғы күнгі қасиеттілер Иса Мәсіх шіркеуі
Соңғы күнгі қасиеттілер Иса Мәсіх шіркеуі барлық еркек мүшелерінің жақтарын қырып тастауы керек деп тікелей айтпаса да, Соңғы күнгі қасиеттілер ортасында еркектердің мұртты бар болуы «табу» саналады. Себебі шіркеу миссионерлерінің жақтары қырылған болуы қажет, сондай-ақ Бригам Янг университетінің ар-ұждан кодексі студенттерден де осындай күтім стандарттарын талап етеді. Бұл шіркеу ішінде белгілі бір әлеуметтік нормаға айналды. Осылайша, мұрт өсіруді таңдайтын мүшелер өзінің нормадан сәл өзгеше екенін сезінеді. Алайда, Нильсен мен Уайт жүргізген зерттеулерде олар бұл сезімге аса мән бермейтіні және осы себепті беттерін қырып тастамайтыны көрсетілген. Мысалы, Мұхаммед (с.ғ.с.) еркектерге сақал өсіруді, ал мұрттарына келгенде, олардың үстін жабатын ұзын шаштарын қысқа қырып тастауды ұсынған (өйткені бұл – фитра, пайғамбарлардың дәстүрі). Осылайша, сақал өсіру және мұртты үстін жаппай қырып тастау көптеген мұсылман елдерінде қалыптасқан дәстүр болып табылады. Кейбір жағдайларда, мұрт бір адаммен осыншалықты байланысты болатын, оны басқа ешқандай белгісіз анықтауға болар еді. Мысалы, Кайзер Вильгельм II-нің мұрты асыра көрсетіліп, Үштік келісімнің үгіт-насихаттарында кеңінен пайдаланылды. Басқа да танымал тұлғалар: Адольф Гитлер, Иосиф Сталин, Саддам Хусейн, Халк Хоган, Дон Фрай, Дэн Северн, Фредди Меркьюри, Сальвадор Дали, Фрэнк Заппа, Сэм Эллиотт, Том Селлек, Берт Рейнольдс, Борат және Стив Харви. Чарли Чаплин мен Граучо Маркс сияқты басқа жағдайларда, мұрт киім иесінің өмірінің көп бөлігінде жасалған болды. Мұрт үстіндегі жарақатынан кейін Пол Маккартни оны жасыру үшін мұрт өсіруге шешім қабылдады. «The Beatles» тобының қалған мүшелері де солай істеуге келісті. Олар 1967 жылы шыққан «Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band» альбомының мұқабасында осы жаңа келбеттерін алғаш рет көрсетті. Бұл 1960-шы жылдары жас еркектердің мұрт өсіруіне қайта оралуды білдірді.
Though it is never explicitly stated by the Church of Jesus Christ of Latter day Saints that all male members must be clean shaven, within Latter day Saint circles it is often considered "taboo" for men to have moustaches as the missionaries of the church are required to be clean shaven as well as the honor code of Brigham Young University requiring students to have similar grooming standards. This has become somewhat of a social norm within the church itself. This often leads those members who do choose to wear moustaches feel somewhat like they do not quite fit the norm, and yet in the studies shown done by Nielsen and White, these men reportedly do not mind this feeling and that is why they continue to grow their facial hair. In one such example, Muhammad advised that men must grow beards, and as to moustaches, cut the longer hairs as to not let them cover the upper lips (as this is the Fitra, the tradition of prophets). Thus, growing a beard while keeping the moustache from covering the upper lip is a well established tradition in many Muslim societies. In some cases, the moustache is so prominently identified with a single individual that it could identify him without any further identifying traits. For example, Kaiser Wilhelm II's moustache, grossly exaggerated, featured prominently in Triple Entente propaganda. Other notable individuals include: Adolf Hitler, Joseph Stalin, Saddam Hussein, Hulk Hogan, Don Frye, Dan Severn, Freddie Mercury, Salvador Dalí, Frank Zappa, Sam Elliott, Tom Selleck, Burt Reynolds, Borat and Steve Harvey. In other cases, such as those of Charlie Chaplin and Groucho Marx, the moustache in question was artificial for most of the wearer's life. Following a moped accident that left him with a scar on his upper lip, Paul McCartney decided to grow a moustache in order to hide it. The other members of the Beatles decided to do the same. They were first seen with this new look on the cover of their 1967 album Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band. This marked the return of young men wearing moustaches in the 1960s.
Атаулары
Мусташ – француз комедиялық актері Франсуа Александре Галипедестің (14 ақпан 1929 жылы Парижде, Францияда туған – 25 наурыз 1987 жылы Арпажон, Эссон, Францияда қайтыс болған) псевдонімі, ол «Париж блюзі» (1961), «Миллионды қалай ұрлау» (1966) және «Зорро» (1975) фильмдеріндегі рөлдерімен танымал.
Moustache was the alias name of a French comic actor, François Alexandre Galipedes (b. 14 February 1929 in Paris, France – d. 25 March 1987 in Arpajon, Essonne, France), known for his roles in Paris Blues (1961), How to Steal a Million (1966), and Zorro (1975)
Шығарма кейіпкерлері
Мұстақтарды суретшілер ұзақ жылдар бойы кейіпкерлерді ерекшелендіру үшін пайдаланған, мысалы, Чарли Чан, бейне ойындар кейіпкері Марио, Дэниел Плейнвью, Омни Мэн, Майк Хаггар, Тони Старк, Доктор Стрэндж, Король Брэдли, Сакстон Хейл, Геркуле Пуаро, Лоракс, Йосемит Сэм немесе Снидли Уиплэш. «Шараби» фильмінде Наттулал атты кейіпкер болды, оның мұрты аңызға айналды. «Мұрт Наттулалдың мұртындай болсын, болмаса болмасын» деген сөз жиі айтылатын цитатаға айналды. Кем дегенде бір ойдан туған мұрт настолько әйгілі болды, оның атымен бүкіл стиль аталды: Фу Манчу мұрты. «Түнгі бақта» балалар сериясында мырза Понтипиннің аузын жабатын үлкен, қара, жалған мұрты бар. «Мырза Понтипиннің мұрты ұшып кетті» деген аттағы эпизодта оның жалған мұрты ұшып кетті, бірақ ол көп ұзамай оны қайтарып алды. https://www.bbc.co.uk/iplayer/episode/b00dqz72/in the night garden series 1 74 mr pontipines moustache flies away
Moustaches have long been used by artists to make characters distinctive, as with Charlie Chan, the video game character Mario, Daniel Plainview, Omni Man, Mike Haggar, Tony Stark, Dr Strange, King Bradley, Saxton Hale, Hercule Poirot, The Lorax, Yosemite Sam or Snidely Whiplash. Sharabi movie from Bollywood had a character Natthulal whose moustache became a legend. Munchhen hon to Natthulal jaisi, warna na hon (Moustaches should be like Natthulal's or should not be at all) became one of the most quoted dialogue. At least one fictional moustache has been so notable that a whole style has been named after it: the Fu Manchu moustache. In the children's series In The Night Garden, Mr. Pontipine has an oversized, black, fake moustache, which covers up his mouth. In the episode titled "Mr. Pontipine's Moustache Flies Away", his fake moustache flew off, but he soon got it back later. https://www. bbc. co. uk/iplayer/episode/b00dqz72/in the night garden series 1 74 mr pontipines moustache flies away
Әскери қызметте
Үнді армиясында көптеген аға мылтық Раджпутана полкінің сарбаздарының мұрты болады, ал Раджпутана мұрты – қадір-қасиеттілік, касталық мәртебе және Раджпут сарбаздарының рухының символы. АҚШ армиясының броньдық және атқыштар әскерлерінде де мұрттар жиі кездеседі. 1916 жылға дейін британдық армияның формасының міндетті бөлігі болды және кейінірек Фолкленд кампаниясында сарбаздар оны жиі тағушы еді.
In the Indian Army, most senior rifle Rajputana regiment soldiers have moustaches, and the Rajputana Moustache is a symbol of dignity, caste status, and the spirit of Rajput soldiers. Moustaches are also noted among U. S. Army armour and cavalry soldiers. Moustaches were a compulsory part of the British Army uniform until 1916, and were quite often worn by soldiers later in the Falklands Campaign.
Спортта
1970 жылдардың басында бейсболшылар сирек шаш өсіретін. "Мұстах Бандасы" кітабында егжей-тегжейлі баяндалғандай, "Окленд Атлетикас" командасының иесі Чарли Финли өз командасында мұрт өсіру сайысын өткізуге шешім қабылдады. 1972 жылғы Әлем сериясінде "Ас" командасы "Цинциннати Редс" командасына қарсы шыққанда, олардың команда ережелерінде бетке шаш өсіруге тыйым салынған болатын. Бұл серияны бұқаралық ақпарат құралдары "шаштыларға қарсы тазалар" деп атады. 2008 жылғы Пекинде өткен жазғы Олимпиада ойындарында Хорватияның ерлер су полосы құрамасы бас жаттықтырушы Ратко Рудичті құрметтеп мұрт өсірді. 2012 жылғы Лондон Олимпиадасында Чили жанкүйерлері гимнаст Томас Гонсалеске қолдау көрсету үшін терілеріне мұрт салды. Гонсалеске қолдау көрсету үшін адамдар Twitter аватары мен Facebook суреттерін мұрттармен жасауға мүмкіндік беретін bigoteolimipico.com (Олимпиадалық мұрт) сайты құрылды. НХЛ ойыншысы Джордж Паррос мұртымен соншалықты танымал болды, оның командасы мұрттарының көшірмелерін сатты, ал түскен қаражат қайырымдылыққа жұмсалды. Формула-1 жүргізушісі Найджел Манселл жарыс карьерасы кезінде әйгілі "шеврон" мұртымен көзге түсті. Зейнетке шыққаннан кейін ол мұртын қырқып тастады, бірақ кейін қайта өсірді. NASCAR-дың аңызға айналған драйвері Дейл Эрнхардт мұртымен танымал болды.
In the early 1970s, Major League Baseball players seldom wore facial hair. As detailed in the book Mustache Gang, Oakland Athletics owner Charlie Finley decided to hold a moustache growing contest within his team. When the A's faced the Cincinnati Reds, whose team rules forbade facial hair, in the 1972 World Series, the series was dubbed by media as "the hairs vs. the squares". For the 2008 Summer Olympic Games in Beijing, the Croatia men's national water polo team grew moustaches in honour of coach Ratko Rudić. During the 2012 Summer Olympic Games in London Chileans supporters painted moustaches on their skin as a sign of support of gymnast Tomás González. A site called bigoteolimipico. com (olympicmoustache) was created to allow people create Twitter avatars and Facebook images with moustaches in support of González. NHL player George Parros was so well known for his moustache that replicas were sold by his team, with proceeds going to charity. Formula 1 driver Nigel Mansell wore a famous chevron moustache during his racing career. While he shaved it off after his retirement, he did later grow it back. NASCAR legend Dale Earnhardt was well known for his moustache.