Кіріспе

Англияның Йоркширдегі аңғарда неолит дәуірінен бастап адам қонысының іздері табылды және аңғарда кельт, рим және англосаксон дәуірлеріне қатысты көптеген артефакттар бар. Римдіктер Стайк Мосс арқылы қазіргі Уэнслидейлдегі Бэйнбридж ауылына дейін жол салды. Англосаксондық әсер қазіргі заманға дейін сақталған, Үстіңгі Уорфдейлдегі көптеген елді мекендердің аттары англосаксон тілінен алынған. Аңғардың атауы одан өтетін басты өзеннен шыққан: Уорф, ол ежелгі ағылшын тіліндегі Weorf немесе ежелгі норвег тіліндегі Hverfr сөзінен келген, екеуі де «қисық өзен» деген мағынаны білдіреді. Уорф өзені Оутершоу Бек пен Грин Филд Бектің (Беккермондс ауылында) қосылған жерінен басталады, олардың әрқайсысы Пеннин тауларының суайдынында, Рибблхедтен солтүстік-шығысқа қарай басталады. Аңғар негізінен оңтүстік-шығыс бағытта созылып, Батыс Йоркширді (оңтүстік жағында) және Солтүстік Йоркширді бөліп тұрады. Оутершоу Мосс пен Уэзерби арасында аңғардың ұзындығы 80 шақырымды (50 миль) құрайды. Өзеннің ең жоғарғы бөлігі Лангстротдейл деп аталады. Беккермондстан төмен қарай өзен Уорф деп аталады. Уэзерби дәстүрлі түрде Уорфдейлдің басы ретінде қарастырылады, өзінде өзен Йорк аңғары арқылы әрі ағып жатса да.

Геология

Өзеннің геологиясы екіге бөлінген, Жоғарғы Уорфдейл Йордейл сериясының карбон кезеңіне жататын әктастарынан құралған. Уорфдейлдің төменгі бөлігінде, Илкли мен Отли маңында, негізгі тас түзілімі – диірмен тасы, оны Ілкли Моордағы Сиыр мен Бұзау тастарында, аңғардың оңтүстік жағында ең жақсы көруге болады. 1931 жылғы Брамли альманахи 1859 жылғы 15 желтоқсандағы "Уорфдейлдегі жер сілкінісі" туралы жазбаны қамтиды.

Уорфдейл ауданы

Сайлаулық бөлімше ретінде Уорфдейл – Брэдфорд қаласының метрополиялық ауданының солтүстік-шығысындағы округ. Оған Бурли-ин-Уорфдейл, Бурли-Вудхед және Менстон елді мекендері, сондай-ақ төңіректегі еңісті дала кіреді. 2011 жылғы халық санауы бойынша округтің халқы 11 836 адамды құрады.

Оңтүстік Крейвен және Уорфдейл деканаты

2017 жылы Англия шіркеуі аймақтық географиялық ерекшеліктерді ескере отырып, құрылымдық бөлімшелерін өзгертіп, Уорфдейл және Оңтүстік Крейвен деканаттарын біріктірді, осылайша ұқсас аймақтардың тиімдірек жұмыс істеуіне мүмкіндік жасады.

Уорфдейл мәдениетте

Виктория дәуірінің ең белгілі суретшілерінің бірі Джон Аткинсон Гримшоу өзінің "Айшырақ, Уорфдейл" (1871 – картада маймен салынған) туындысында осы аймақты бейнелеген. Ол кез келген уақыттағы ең көрнекті және шебер түнгі және қалалық пейзаж суретшілерінің бірі ретінде танымал, ал бұл картина оның өнерінің жарқын мысалы болып табылады. Дж. М. У. Тернер де Отли мен Илкли аймағында болып, сол жерлердің көріністерін суреттеген. Тернерге 1816 жылы Килнси жартасын майлы бояу түрінде салу тапсырылды. Аталған аңғар BBC Two арнасының "Йоркшир аңғарлары" (The Yorkshire Dales) телесериалының үшінші эпизодында көрсетілді.