Жотто ойыны – екі ойыншыға арналған сөзді жасыру және тап басу ойыны. Бес әріптен тұратын құпия сөзді бірінші болып ашыңыз! Сөздікке сүйеніп ойдағы ниетті ашыңыз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Логикалық сөз ойыны
Logic oriented word game
Джотто (немесе Жиотто) – екі ойыншыға арналған кодты бұзуға негіделген қалам мен қағазбен ойналатын сөз ойыны. Әр ойыншы өз құпия сөзін таңдап, жазып алады және өз кезегінде екінші ойыншының сөзін бірінші болып ашып алуға тырысады.
Jotto (or Giotto) is a code breaking pen and paper word game for two players. Each player picks and writes down a secret word and attempts to guess the other's word first during their turn.
Ойын процесі
Әр ойыншы бес әріптен тұратын құпия сөзді таңдап алып, оны жеке жазып алады. Сөздер сөздікте болуы керек, көбінесе есімдерге рұқсат етілмейді. Ойынның мақсаты – қарсыластың сөзін бірінші болып дұрыс табу. Ойыншылар кезекпен ойнайды: ойыншының кезегінде ол бес әріптен тұратын сөзді атайды, ал екінші ойыншы оның құпия сөзіндегі бір-бірдей әріптердің санына сай келетін әріптердің қанша екенін хабарлайды. Мысалы, егер құпия сөз OTHER болса, ал аталған сөз PEACH болса, PEACH-тегі E және H әріптері OTHER-дегі E және H әріптерімен сәйкес келеді, сондықтан хабарланатын нәтиже "2" болады. (Әріптердің орны бірдей болуы міндетті емес.) Келесі кезекте ойыншылар рөлдерін ауыстырады. Ойыншылар жасаған әр аталған сөзді және нәтижені қағазға жазып, қарсыластың құпия сөзінде болуы мүмкін емес екеніне сенімді болған әліпби әріптерін сызып тастайды. Соңында, бір ойыншы дұрыс аталған сөз арқылы жеңіске жету үшін жеткілікті ақпарат жинайды.
Each player picks a secret word of five letters and writes it down privately. Words must appear in a dictionary; generally no proper nouns are allowed. The object of the game is to correctly guess the other player's word first. Players take turns: on a player's turn, they guess some five letter word, and the other player announces how many letters in that guess match a unique letter in their secret word. For example, if the secret word is OTHER and the guess is PEACH, the E and H in PEACH match an E and an H in OTHER, so the announced result is "2". (Letters don't need to occur in the same position.) On the next turn, players reverse roles. Players keep track on paper of each guess and result, crossing out letters of the alphabet that (by deduction) cannot appear in the opponent's secret word. Eventually, one player has enough information to win by making a correct guess.
Тарих
Jotto ойыны 1955 жылы Мортон М. Розенфельд жасап, оны Нью-Йорк қаласындағы Jotto Corp. компаниясы таратты. 1970 жылдары авторлық құқығы Selchow and Righter Company компаниясына өтті. Қазір оны Endless Games компаниясы шығарып отыр.
Jotto was invented in 1955 by Morton M. Rosenfeld and marketed by his New York based Jotto Corp. In the 1970s, copyright passed to the Selchow and Righter Company. It is now made by Endless Games.
Вариациялар
Ең көп таралған нұсқасында бес әріптен емес, төрт әріптен тұратын сөздер қолданылады. Ойыншылар құпия сөздерде бір әріптің қайталануына рұқсат етіліп, ойынды бастамас бұрын келісуі керек. Алты әріпті (кейде «Сөз шебері» деп аталады, бірақ оның логикалық мазмұны «Шебер ақыл-ойы» мен «Джоттодан» әлдеқайда жоғары тұрады). 1970 жылға дейін Ұлыбританиядағы компьютерлік бөлімдерде қалам мен қағазбен ойналғаны белгілі. Әр ойыншы 6 әріптен тұратын құпия сөзді таңдайды және кезекпен бір-бірінің сөзін жасайды. Құпия сөздер (кейде «мақсаттар» деп аталады) және жазылған сөздер, белгілі бір сөздікте тексерілетін нақты сөздер болуы керек. Сөзді жасайтын кезде, тек толық сәйкес келетін әріптердің санын білесіз. Мысалы, сіз «PEACHY» деп жасайтын болсаңыз және құпия сөз «OTHERS» болса, сізге 0 жауабы келеді (өйткені E және H дұрыс емес орында). Бұл ойын «Джоттодан» гөрі комбинаторлық логика және сөздік қорын меңгеру дағдыларын одан да көп дамытады. Осы компьютерлік ойынның аты – Island Software компаниясының 1979 жылғы «Sixicon» ойыны. «Бес әріпті» ойыны, «Джотто» сияқты, ойыншылардан қарсыластың бес әріптен тұратын сөзін кезекпен жасай беруді талап етеді. «Алты әріпті» сияқты, жауаптар тек толық сәйкес келетін әріптердің санын көрсетеді. Егер сіз «PEACH» деп жасайтын болсаңыз және құпия сөз «PHIAL» болса, жауап 1 болады – P толық сәйкес келеді, бірақ A және H сәйкес келмейді. «Бес әріпті» ойынындағы күшті стратегия – дауысты әріптермен ортаңғы үш позицияға (2, 3 және 4) шабуыл жасау. «Линго» телешоуы негізінен «Джоттоның» бір түрін ойнайтын қатысушылардан тұрады. «Лингода» ойыншыға қай әріптер дұрыс, қайсысы бұрыс екені айтылады. Сөздерді қатысушылар емес, шоу таңдайды және қатысушыларға шектеулі санда жазуға мүмкіндік беріледі. «Кейн Джотто» – көп ойыншылы «Джоттоның» бір түрі. Әр ойыншыда бастапқы ойын сияқты құпия сөз бар. Әр раундта ойыншы бір сөзді жасайды және әр ойыншы өзінің құпия сөзіндегі жазылған сөзбен ортақ әріптердің санын айтады. Жеңімпаз басқа ойыншылардың құпия сөздерін дұрыс жасайды. «Үш әріпті Джотто» қалам мен қағазсыз ойналады. Ойынның тым қиын болмауы үшін, оны толығымен ойда жасау керек, сондықтан тек толық сәйкес келетін жағдайлар ғана есептеледі.
The most common variation uses words of four letters instead of five. Players should agree before playing if secret words can contain duplicate letters. Six Letter (sometimes called 'Word Master Mind', though its logical content places it well beyond Master Mind and Jotto). Known to have been played with pencil and paper in UK computer departments at least as far back as 1970. Each player picks a secret word of 6 letters, and they take turns guessing the other's word. Secret words (sometimes called 'targets') and guesses, must all be real words verifiable in a nominated dictionary. When you guess a word, you find out the number of letters which are perfect matches only. So if you guess PEACHY and the secret word was OTHERS, you get a reply of 0 (because the E and H are in the wrong positions). Even more so than Jotto, this game stretches one's skills in combinatorial logic as well as one's command of the dictionary. The name of the same computer game is Sixicon by Island Software, 1979. Five Letter, like Jotto, requires players to take turns guessing at an opponent's five letter word. Like Six Letter, responses only indicate the number of perfect matches. If you guess PEACH and the secret word is PHIAL, the response would be 1 – the P is an exact match, but the A and the H are not. A strong strategy for Five Letter involves attacking the middle three positions (2, 3, and 4) with vowels. The television game show Lingo consists largely of contestants playing a variant of Jotto. In Lingo, the player is told which matching letters are in the correct position, and which are in incorrect positions. Instead of being selected by the contestants, the words are chosen by the show and contestants are given a limited number of guesses. Kane Jotto is a form of multi player Jotto. Each player has a secret word, like the original game. Each round, a player guesses a word and each player goes around stating the number of letters his or her secret word has in common with the guess. The winner correctly guesses the secret words of all other players. Three letter Jotto is played without using pencil and paper. In order that the game not be overly difficult, as it must be done entirely in the head, only perfect matches return a count.