Кіріспе
USS Skate (SSN 578) – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің шағала (skate) балығының атымен аталған үшінші су асты кемесі және ядролық су асты кемелерінің алғашқы кемесі болды. Ол құрамына енген үшінші ядролық су асты кемесі, Атлантика мұхитын толығымен су астында кесіп өткен бірінші кеме, Солтүстік полюске жеткен екінші кеме және онда су бетіне шыққан алғашқы кеме.
USS Skate (SSN 578) was the third submarine of the United States Navy named for the skate, a type of ray, was the lead ship of the of nuclear submarines. She was the third nuclear submarine commissioned, the first to make a completely submerged trans Atlantic crossing, the second submarine to reach the North Pole, and the first to surface there.
Құрылыс және іске қосу
Skate-ті салуға арналған келісімшарт 1955 жылдың 18 шілдесінде General Dynamics компаниясының Electric Boat бөлімшесіне тапсырылды, ал келісінің алғашқы бөлігі 1955 жылдың 21 шілдесінде Коннектикут штатының Гротон қаласында салынды. Ол 1957 жылдың 16 мамырында Льюис Л. Штраустың әйелі Алис Ханауэр Штраус қолдауымен суға түсірілді және 1957 жылдың 23 желтоқсанында командир Джеймс Ф. Калверт басқаруымен құрамына қабылданды.
Пайдалану тарихы
Skate 1958 жылдың 29 қаңтарына дейін Коннектикут штатының Нью-Лондон қаласынан тексеру жаттығуларын жүргізді, содан кейін Бермуда операциялық аймағына бет алды және 8 ақпанда өз үй портына оралды. 16 күн өткен соң, ядролық қуатпен жүретін су асты кеме Портленд аралына (Англия) бағыт алды. Үйіне қайтқанға дейін ол Франция және Нидерланды порттарында да болды.
Солтүстік полюске алғашқы сапары
30 шілдеде "Скейт" Арктикаға бағыт алып, мұз астында 10 күн бойы жұмыс істеді. Осы кезеңде ол мұздан тоғыз рет шығып, 3862 км (2400 миль) қашықтықты мұз астында жүзіп өтті және 11 тамызда сағат 21:47 EDT (Nautilus-тан кейінгі апта) Солтүстік полюске жеткен екінші теңіз кемесі атанды. Капитанның 1960 жылғы "Полюсте беттеу: USS Skate-тің ерекше сапарлары" кітабында жазылғандай, тамыз сапарында "Скейт" мұздың қауіпті жағдайларына байланысты полюсте дәл су бетіне шыға алмады. Калверт былай деп еске алды: "Полюс маңында мұз осылай ауыр әрі қалың болған еді. Бірнеше күн бойы суға шығуға қолайлы жағдай іздедік, бірақ таба алмадық". Су бетіне шығуға ең жақын мүмкіндік – 30 теңіздік миль қашықтықтағы полиниядан радио байланысын жасау болды, бірақ мұздан зақымдану қаупі болғандықтан толыққанды су бетіне шығудан бас тартты. Су асты кемесі 1958 жылғы 25 қыркүйекте Нью-Лондонға оралуға дейін Нидерланды, Бельгия және Франция порттарына тоқтады. Қауіпті және тарихи ерліктері үшін "Скейт" және оның экипажы "полярлық мұздың қауіп-қатерлеріне қарсы тұрғаны үшін" Әскери-теңіз күштерінің бірлестік мақтау белгісімен марапатталды.
(the week after Nautilus) became the second sea ship to reach the North Pole. Skate was unable to surface precisely at the Pole on the August voyage due to dangerous ice conditions as noted in the captain's 1960 book, Surface at the Pole: The Extraordinary Voyages of the USS Skate, where Calvert said, "Seldom had the ice seemed so heavy and so thick as it did in the immediate vicinity of the pole. For days we had searched in vain for a suitable opening to surface in." The closest was to make radio contact at the surface from a polynya around 30 nm away, but not to surface fully owing to the risk of damage from ice. The submarine made port calls in the Netherlands, Belgium, and France before returning to New London on 25 September 1958. In recognition of the dangerous and historic feat, the Skate and its crew were given the Navy Unit Commendation award for " braving the hazards of the polar ice pack "
Солтүстік полюске екінші сапар
Skate алғашқы сапарында полюске су бетіне шыға алмаса да, 1959 жылдың 17 наурызында Солтүстік полюске су бетіне шыққан алғашқы су асты кемесі болды. Кальверт өзінің кітабында осы тарихи сәтті былай деп сипаттады: «Біз баяулап бактарды толтырдық, ал Skate көңілімен жоғары көтерілді. Бұл жерде біз бұрынғыдан гөрі қалың мұздың астында екеніміз анық болды». Полюсте болғанда Кальверт және экипаж мұз блоктарынан салған қамалда американдық туды орнатып, оқиғаны еске түсіретін хабарламасы бар су өткізбейтін контейнерді қамалда қалдырды. Сондай-ақ, экипаж белгілі арктикалық саяхатшы сэр Хьюберт Уилкинстің естелігіне арналған рәсім өткізіп, оның күлін полюске шашыратып берді. 1931 жылы сэр Хьюберт қарусыздалған зерттеу су асты кемесі «Наутилус» (бұрынғы O 12) арқылы Арктика экспедициясын жүргізген. Полюске жеткен соң, Skate Арктикадағы операцияларды суық ахуалда және мұздың максималды қалыңдығы кезінде жүргізуді жалғастырды. Су асты кемесі портқа оралғанда, «су асты кемелерінің Арктика мұзының астында және суында қыс мезгілінде жұмыс істеу қабілетін алғаш рет көрсеткені үшін» екінші Әскери-теңіз күштерінің мақтау белгісінің орнына қола жұлдызбен марапатталды. 1959 жылдың күзінде және 1960 жылы Skate американдық суастына қарсы қорғанысты күшейтуге бағытталған жаттығуларға қатысты. 1961 жылдың қаңтарында Skate General Dynamics компаниясына жол жүріп, реакторын алғаш рет қайта жаңарту үшін оралды.