Кіріспе

Метис көшбасшысы (1793–1854)

Кэтберт "Джеймс" Грант (1793 – 15 шілде 1854) – 19 ғасырдың басындағы көрнекті метис көшбасшысы. Оның әкесі де Кэтберт Грант аталған.

Өмір

Кэтберт Грант шамамен 1793 жылы Саскачеванның қазіргі Того қаласының жанында орналасқан, оның әкесі менеджер болып жұмыс істеген Солтүстік-Батыс компаниясының «Форт-де-ла-Ривиер-Трембланте» сауда бекетінде дүниеге келді. Оның әкесі – Кэтберт Грант аға, Солтүстік-Батыс компаниясының серіктесі, ал анасы – метис. 1801 жылы, 8 жасында, оны білім алуға жіберді, мүмкін Шотландияға, бірақ бұл нақты белгісіз. Ол Батыс Канадаға қашан оралғаны дауында емес, бірақ 1812 жылы 19 жасында Солтүстік-Батыс компаниясының қызметіне кірді. Содан кейін ол көктемгі бригадамен бірге солтүстік-батыстағы «жоғарғы елге» (Pays d'en Haut) сапарлады. Ол метис халқының басшысы ретінде танылды және Норвестерлер мен Гудзон шығанағы компаниясы арасындағы, Қызыл өзен колониясынан кемпир (ет) экспорттауға тыйым салған Пеммикан жарлығынан туындаған қатал күреске қатысты. 1816 жылы Солтүстік-Батыс компаниясының «Гибралтар» бекінісін басып алу және қирату Норвестерлер мен жергілікті метистердің Гудзон шығанағы компаниясына деген ашуын одан әрі күшейтті. Бұл «Жеті емен шайқасы» деп аталатын қанды қақтығысқа әкелді, онда Роберт Семпл мен Қызыл өзен колониясының 21 отаршысы қаза тапты. Осыған қарамастан, екі қарсылас компания 1821 жылы Гудзон шығанағы компаниясы деген атпен біріккенде, жаңа губернатор, сэр Джордж Симпсон, Гранттан Ассинибойн өзенінде, Қызыл өзен колониясынан батысқа қарай 16 шақырым жерде орналасқан, 2000-ға жуық адам тұратын метис қонысын басқаруды сұрады. Көп жылдар бойы бұл қоныс Грантаун деп аталды, кейін қаланың қасиетті қамқоршысы болған Санкт-Франсуа Ксавьер есімімен аталып, өзгертілді. 1828 жылы Гудзон шығанағы компаниясы оны Қызыл өзен колониясын қорғауға жауапты етіп тағайындады. Кейіннен ол Ассинибоя округінің шерифі және судьясы болды.

Мұра

Грант даңғылы Виннипег қаласында және Ауыл шаруашылығы Канадасы әзірлеген, 1967 жылы таныстырылған Кэтберт Грант розасы оның құрметіне аталған. 1960 жылдары канадалық туған Джеймс Бонд фильмдерінің продюсері Гарри Солтцман Грант туралы, Канадада түсірілетін толық метражды фильм жасауға тырысты. Алғашқы жоспар бойынша, бұл тамырлық фильмде Грант рөлін Шон Коннери сомдауы керек еді.