Лотерея: Тарихы мен түрлері

Кіріспе

Лотерея – кездейсоқ нөмірлерді тарту арқылы жүлде ұтып алуға мүмкіндік беретін ойынның бір түрі. Кейбір үкіметтер лотереяларды заңсыз деп санайды, ал басқалары ұлттық немесе мемлекеттік лотерея ұйымдастыруға дейін қолдайды. Лотереяны үкіметтер белгілі бір деңгейде реттеуі жиі кездеседі. Ең көп таралған реттеу – жасөсперімдерге сатуға тыйым салу, ал сатушылар лотерея билеттерін сату үшін лицензия алуы керек. XIX ғасырда АҚШ және басқа да елдерде лотереялар кең таралған болса да, XX ғасырдың басында лотереялар мен жеребелерді қоса алғанда, көптеген құмар ойындар АҚШ-та, Еуропаның көп бөлігінде және көптеген басқа елдерде заңсыз деп жарияланды. Бұл Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін де өз күшінде болды. 1960 жылдары казинолар мен лотереялар әлем бойынша үкіметтерге салықтарды көтермей-ақ кіріс табудың бір жолы ретінде қайта пайда бола бастады. Лотереялардың көптеген форматтары бар. Мысалы, жүлде белгілі бір сомада ақша немесе заттар болуы мүмкін. Мұндай форматта, егер жеткіліксіз билет сатылса, ұйымдастырушы үшін тәуекел туындайды. Көбінесе жүлде қоры түскен ақшаның белгілі бір пайызынан құралады. Бұның танымал түрі – "50–50" жеребесі, онда ұйымдастырушылар жүлденің кірістің 50% құрайтынын уәделейді. Көптеген қазіргі лотереялар сатып алушыларға лотерея билетіндегі нөмірлерді өздері таңдауға мүмкіндік береді, нәтижесінде бірнеше жеңімпаз шығуы мүмкін.

Классикалық тарих

Лотереяның алғашқы тіркелген белгілері – Қытай Хан әулетінің б.з.д. 205 және 187 жылдар аралығындағы кено билеттері. Осы лотереялар Қытайдың Ұлы Қабырғасы сияқты маңызды мемлекеттік жобаларды қаржыландыруға көмектескен деп саналады. Қытай әндер кітабында (б.з.д. 2-мыңжылдық) кездесетін «ағаштан сурет салу» деген сілтеме, контекст бойынша, лотерея билеттерін тартуды сипаттайды. Еуропадағы алғашқы лотереялар Рим империясы кезінде, көбінесе кешкі ас мәжілістерінде ойын-сауық ретінде өткізілген. Әрбір қонаққа билет берілетін, ал жүлделер көбінесе қымбат әшекей бұйымдар, мысалы, кешкі ас жиынтығы болды. Әр билет иесінің бір нәрсе жеңіп алатынына кепілдік берілді. Алайда, бұл лотерея түрі – бай дворяндардың Сатурналия мерекесінде сыйлықтар таратуынан аспады. Лотерея билеттерін сатуға байланысты ең алғашқы жазба – Рим императоры Август ұйымдастырған лотерея. Жиналған қаражат Рим қаласындағы жөндеу жұмыстарына жұмсалды, ал жеңімпаздарға түрлі құндылықтағы заттар сыйлық ретінде берілді.

Ортағасырлық тарих

15 ғасырда Нидерландта ақшалай сыйлықтармен билет сатуға арналған алғашқы лотереялар өткізілді. Әртүрлі қалалар қалалық бекіністерге қаржы жинау және кедейлерге көмек көрсету үшін қоғамдық лотереялар ұйымдастырды. Гент, Утрехт және Брюгге қалаларының мұрағаттары лотереялардың одан да ертерек болғанын көрсетеді. 9 мамыр 1445 жылғы Л'Эклюс жазбасында қала қабырғалары мен бекіністерін салуға қаражат жинау туралы мәлімделген, онда 4304 билеттен тұратын және жалпы сыйлық қоры 1737 флоринге (2014 жылы шамамен 170 000 АҚШ долларына тең) бағаланған лотерея ұйымдастырылды. 17 ғасырда Нидерландыда кедейлерге ақша жинау немесе түрлі қоғамдық қажеттіліктерге қаражат жинау үшін лотерея ұйымдастыру жиі кездесетін жағдай болды. Лотереялар өте танымал болды және салық салудың жеңіл түрі деп есептелді. Голландия мемлекетіне тиесілі Staatsloterij ең ұзақ жұмыс істеп келе жатқан лотерея (1726). «Лотерея» сөзі голланд тіліндегі «lot» деген сөзден шыққан, ол «тағдыр» деген мағынаны білдіреді. Алғашқы итальяндық лотерея 1449 жылдың 9 қаңтарында Милан қаласында Венеция Республикасына қарсы соғысты қаржыландыру мақсатымен Алтын Амброзия Республикасы ұйымдастырды. Алайда, Лото Генуяда кең танымал болды. Адамдар Ұлы Кеңес мүшелерінің есімдеріне тікелей бәс тікейтін, олар әр алты ай сайын тоқсан кандидаттан кездейсоқ таңдалып алынатын. Бұл құмар ойын Лото немесе Семенаю деп аталды. Адамдар жылына екі реттен артық ойнағысы келгенде, кандидаттардың есімдерін сандармен алмастыра бастады, осылай заманауи лото пайда болды, және қазіргі заңды лотереялар мен заңсыз сандар ойындары осы лотодан бастау алады.

Франция, 15391836

Францияның королі Франциск I Италиядағы жорықтары барысында лотереяларды ашты және мемлекеттік қаржыны қолдау мақсатында өз елiнде де осындай лотерея ұйымдастыруға шешiм қабылдады. Алғашқы француз лотереясы, «Лотерея Рояль», 1539 жылы өткiзiлдi және Шаторан жарлығымен бекітілді. Бұл әрекет сәтсiз аяқталды, себебi билеттердің бағасы тым жоғары болды және оларды алуға мүмкiндiк бар әлеуметтiк топтар жобаға қарсы шықты. 1757 жылдан 1836 жылға дейiн, шамамен 80 жыл бойы, Француз революциясы кезеңiндегi тоқтап қалуларды ескере отырып, Франция мемлекетi табысты лотерея жүргiзiп келді. Қазiргi заманғы лотереялардан айырмашылығы, онда мемлекет ешқашан ұтылмаса, француз лотереясында мемлекет ұту мүмкiндiгi болды, бiрақ ұтыстың алдын алу жөнiндегi салмақты шешiм мемлекет үшiн пайда табуды қамтамасыз еттi. Бұл лотерея «Мемлекеттiң порттары мен күштерін жаңартуға, сондай-ақ, қоғамдыққа пайдалы басқа да iстерге», мысалы, порттарды қайта жаңғыртуға және корольдік флотқа жаңа кемелер салуға қаржы жинау мақсатында ұйымдастырылды. Әр билет иесi жүлде алды, ал жүлделердiң жалпы құны жиналған қаржы сомасына тең болды. Жүлделер «ақша» түрінде де, «күміс ыдыстар», «көбелектер» және «жiбек мата» сияқты құнды заттар түрінде де берiлдi. Сонымен қатар, әр қатысушыға «қылмыс пираттық, кiсi өлтіру, ауыр қылмыс немесе мемлекетке қарсы сатқындық болмаған жағдайда» бiр рет тұтқындалудан қорғаныш берiлдi. Лотерея туралы ақпарат ел бойынша орналасқан мазмұндамаларда, жүлделердiң суреттерiмен жарияланды. Осылайша, лотереядан түскен ақша билеттер сатылған үш жыл бойы үкiметке пайызсыз қарыз болып табылды («бос билеттерсiз»). Кейiннен үкiмет лотерея билеттерін сату құқығын делдалдарға сатты, олар өз кезегiнде агенттер мен жеткiзушiлердi жалдап, билеттердi сатуға жұмылдырды. Бұл делдалдар ақырында түрлi коммерциялық жобалар бойынша қазiргi заманғы акция брокерлерiне айналды. Көптеген адамдар лотерея билетiн толығымен төлеуге шамасы келмегендiктен, делдалдар билетке қатысу үлесiн сататын, нәтижесiнде билеттерге «Он алтыншы» немесе «Үшiншi сынып» сияқты жазбалар қосылды. Көптеген жеке лотереялар ұйымдастырылды, соның iшiнде Америкадағы Джеймстаундағы қонысын қолдау мақсатында Лондонның Вирджиния компаниясына қаржы жинау да бар. Англияның мемлекеттiк лотереясы 1694 жылдан 1826 жылға дейiн жүзеге асырылды. Осылайша, ағылшын лотереялары 250 жылдан астам уақыт бойы өткiзiлдi, содан кейiн үкiмет, Парламенттегi оппозицияның үнемі қысымымен, 1826 жылы соңғы лотерея жариялады. Бұл лотерея замандас сарапшылар тарапынан «халықтың сенiмiне ие болу және соңғы лотереясына дейiн танымал болу үшiн жасалған соңғы күрес» деп сыналып, мазаққа түсiрiлдi.

King Francis I of France discovered the lotteries during his campaigns in Italy and decided to organize such a lottery in his kingdom to help the state finances. The first French lottery, the Loterie Royale, was held in 1539 and was authorized with the edict of Châteaurenard. This attempt was a fiasco, since the tickets were very costly and the social classes which could afford them opposed the project. Between 1757 and 1836, for a period of about 80 years with some interruption during the French Revolution, the France state run a profitable Loterie. Unlike modern lotteries where the state can never lose, in the French lottery the state could lose, but a wise choice of the payoff made losses so improbable as to ensure a profit for the state. This lottery was designed to raise money for the "reparation of the havens and strength of the Realme, and towardes such other publique good workes", including the rebuilding of ports and new ships for the royal fleet. Each ticket holder won a prize, and the total value of the prizes equalled the money raised. Prizes were in the form of both "ready money" and valuable commodities such as silver plate, tapestries, and fine linen cloth. Additionally, each participant was granted immunity from one arrest, "so long as the crime wasn't piracy, murder, felonies, or treason." The lottery was promoted by scrolls posted throughout the country showing sketches of the prizes. Thus, the lottery money received was an interest free loan to the government during the three years that the tickets ('without any Blankes') were sold. In later years, the government sold the lottery ticket rights to brokers, who in turn hired agents and runners to sell them. These brokers eventually became the modern day stockbrokers for various commercial ventures. Most people could not afford the entire cost of a lottery ticket, so the brokers would sell shares in a ticket; this resulted in tickets being issued with a notation such as "Sixteenth" or "Third Class". Many private lotteries were held, including raising money for the Virginia Company of London to support its settlement in America at Jamestown. The English State Lottery ran from 1694 until 1826. Thus, the English lotteries ran for over 250 years, until the government, under constant pressure from the opposition in Parliament, declared a final lottery in 1826. This lottery was held up to ridicule by contemporary commentators as "the last struggle of the speculators on public credulity for popularity to their last dying lottery".

Британдық Солтүстік Америка 16121783

1612 жылы король Джеймс І-нің рұқсатымен ағылшын лотереясы Виргиния компаниясына Лондоннан ақша жинау құқығын берді, бұл Жамейстаун, Вирджиниядағы алғашқы тұрақты ағылшын отарының құрылуына көмектесу үшін жасалды. Америкадағы лотереялар жеке және мемлекеттік жобаларды қаржыландыруда маңызды рөл атқарды. 1744 және 1776 жылдар аралығында 200-ден астам лотерея санкцияланғаны тіркелді және олар жолдарды, кітапханаларды, шіркеулерді, колледждерді, каналдарды, көпірлер және басқа да нысандарды қаржыландыруда маңызды рөл атқарды. 1740 жылдары Принстон және Колумбия университеттерінің негізі лотереялар арқылы қаланды, ал 1755 жылы Пенсильвания университеті Академия лотереясымен қаржыландырылды. Француз және Үнді соғысы кезінде бірнеше колониялар бекіністерді және жергілікті әскерді қаржыландыруға көмектесу үшін лотереяларды пайдаланды. 1758 жылдың мамыр айында Массачусетс шығанағының провинциясы «Канадаға қарсы экспедиция» үшін лотерея арқылы ақша жинады. Бенджамин Франклин Филадельфияны қорғау үшін зеңбіректер сатып алуға ақша жинау үшін лотерея ұйымдастырды. Осы лотереялардың бірнешеуі «Сегіздің бір бөлігі» түрінде жүлделер ұсынды. Джордж Вашингтонның 1768 жылғы Тау жолы лотереясы сәтті болмады, бірақ Вашингтонның қолымен жазылған сирек лотерея билеттері коллекционерлердің назарына ілікті; 2007 жылы олардың бірі шамамен 15 000 долларға сатылды. Вашингтон сонымен қатар 1769 жылы полковник Бернард Мурдың «Құлдар лотереясы» үшін менеджер болды, ол «Вирджиния газеті» басылымында жер мен құлдарды жүлде ретінде жариялады. Революциялық соғыстың басында Континенталдық Конгресс колониялық армияны қолдау үшін ақша жинау үшін лотереяларды пайдаланды. Александр Гамильтон лотереялардың қарапайым болуын және «әркім үлкен пайда табу мүмкіндігі үшін шамалы сомаға тәуекел етуге дайын болады және аз ұту мүмкіндігіне қарағанда көп ұту мүмкіндігін қалайды» деп жазды. Салықтар жобаларды қаржыландырудың жолы ретінде қабылданған емес, бұл лотереялардың жасырын салық түрі деген кең тараған пікірге әкелді. Революциялық соғыс аяқталғаннан кейін штаттар көптеген мемлекеттік жобаларға қаржы жинау үшін лотереяларға жүгінуге мәжбүр болды.

An English lottery, authorized by King James I in 1612, granted the Virginia Company of London the right to raise money to help establish settlers in the first permanent English colony at Jamestown, Virginia. Lotteries in colonial America played a significant part in the financing of both private and public ventures. It has been recorded that more than 200 lotteries were sanctioned between 1744 and 1776, and played a major role in financing roads, libraries, churches, colleges, canals, bridges, etc. In the 1740s, the foundation of Princeton and Columbia Universities was financed by lotteries, as was the University of Pennsylvania by the Academy Lottery in 1755. During the French and Indian Wars, several colonies used lotteries to help finance fortifications and their local militia. In May 1758, the Province of Massachusetts Bay raised money with a lottery for the "Expedition against Canada". Benjamin Franklin organized a lottery to raise money to purchase cannons for the defense of Philadelphia. Several of these lotteries offered prizes in the form of "Pieces of Eight". George Washington's Mountain Road Lottery in 1768 was unsuccessful, but these rare lottery tickets bearing Washington's signature became collectors' items; one example sold for about $15,000 in 2007. Washington was also a manager for Col. Bernard Moore's "Slave Lottery" in 1769, which advertised land and slaves as prizes in The Virginia Gazette. At the outset of the Revolutionary War, the Continental Congress used lotteries to raise money to support the Colonial Army. Alexander Hamilton wrote that lotteries should be kept simple, and that "Everybody will be willing to hazard a trifling sum for the chance of considerable gain and would prefer a small chance of winning a great deal to a great chance of winning little". Taxes had never been accepted as a way to raise public funding for projects, and this led to the popular belief that lotteries were a form of hidden tax. At the end of the Revolutionary War the various states had to resort to lotteries to raise funds for numerous public projects.

Неміс тілді елдер

Германия аумағында алғашқы ірі лотерея 1614 жылы Гамбург қаласында өткізілді. Австрияда алғашқы лотерея 1751 жылы императрица Мария Терезияның билігі тұсында тартылды және 90 санға негізделгендіктен «Лото ди Генуя» деп аталды.

Испания, 1763 жыл

Испания лотерея ойындарының көптеген түрлерін ұсынады, олардың басым бөлігін Loterías y Apuestas del Estado басқарады, ал қалған лотереяларды ONCE және Каталония үкіметі басқарады. Испаниядағы алғашқы лотерея ойыны 1763 жылы өткізілген, соңғы екі ғасыр ішінде Испанияда лотерея ойнау дәстүрге айналды. Испанияның Рождество лотереясы (ресми атауы Sorteo Extraordinario de Navidad [soɾˈteo ekstɾaorðiˈnaɾjo ðe naβiˈðað] немесе жай ғана Lotería de Navidad [loteˈɾia ðe naβiˈðað]) – ұлттық лотерея. Ол 1812 жылдан бері әр жыл сайын Испания мемлекеттік басқаруының бір бөлімі ұйымдастырып келеді, қазір ол Loterías y Apuestas del Estado деп аталады. Sorteo de Navidad атауы алғаш рет 1892 жылы қолданылды. Испанияның Рождество лотереясы әлемде үздіксіз өткізіліп келе жатқан екінші лотерея болып табылады. Бұл Испания Азамат соғысы кезінде республикашылар өз астанасын Мадридтен Валенсияға көшіруге мәжбүр болғандықтан, лотереяның жеребесі сол қалада өткізілген жылдарды да қамтиды. Республикалық үкімет құлатылғаннан кейін лотерея Франко режимі кезінде де үздіксіз жалғасты.

Австралия

Австралиядағы алғашқы лотерея 1880 жылдары Сиднейде өтті. Бұл жеке жеребе ойыны болды, ол Квинсленд және Виктория сияқты басқа аймақтарға көшірілгеніне қарамастан, тез тыйым салынды. 1916 жылы Австралия үкіметі қайырымдылық ұйымдары мен жобаларға қаржы жинау мақсатымен "Алтын жәшік өнер одағы" деп аталған өз лотереясын іске қосты. Оның алғашқы жеребесі Бірінші дүниежүзілік соғыстың қатысушыларына көмектесу үшін қаражат жинаумен байланысты.

Канада

Канаданың лотереяларын бес аймақтық ұйым басқарады: Атлантика лотереясы корпорациясы (Атлантика Канадасына қызмет көрсетеді), Лото-Квебек, Онтарио лотереясы және ойын корпорациясы, Батыс Канада лотереясы корпорациясы (Британдық Колумбияны қоспағанда, Батыс және Солтүстік Канадаға қызмет көрсетеді) және Британдық Колумбия лотереясы корпорациясы. Бес аймақтық лотереялар ұлттық ойындарды басқаратын, оның ішінде флагмандық Lotto 6/49 және Lotto Max ойындарын ұйымдастыратын, Interprovincial Lottery Corporation консорциумының мүшелері болып табылады. Бес лотерея жеребе ойындары, скретч-карталар және спорттық ставкаларды ұсынады – соңғысы көбінесе Sport Select таңбасымен ұсынылады. Канада лотереясы тарихындағы ең ірі джекпот рекорды 2020 жылдың 7 қаңтарында Lotto Max жеребесінде тіркелді, ол 70 миллион долларлық джекпотты құрады.

Финляндия

Финляндияда Veikkaus лотерея билеттерін 1970 жылдың желтоқсан айында сата бастады, ал алғашқы жеребе 1971 жылдың 3 қаңтарында теледидардан көрсетілді. Лотерея 2011 жылдың 3 қаңтарында 40 жылдық мерейтойын атады, сол кезде лотерея 2126 рет ойналған болатын. Одан бері әр апта сайын бір жеребе тарту өткізіледі. Лотерея ойыны әдетте сенбі күні сағат 21:45-те аяқталады, ал жеребелеу әдетте сенбі күні сағат 22:15-те өтеді. Лотереяның екі ресми қадағалаушысы бар; 1971 жылдың 3 қаңтарынан 2013 жылдың 29 қыркүйегіне дейін лотерея Yle TV1 телеарнасында көрсетілді, ал 2013 жылдың қазан айында лотерея жеребелері MTV3 телеарнасында кешкі жаңалықтардан кейін кейінге шегерілді, себебі FICORA мәліметінше, Veikkaus пен Yle арасындағы демеушілік ынтымақтастығы заңсыз болды. Қазіргі Финляндияда ойналатын лотереяда ойыншы 1 мен 40 аралығындағы жеті нөмірді таңдайды (бастапқыда, 1980 жылдың күзіне дейін, 1 мен 40 аралығындағы алты нөмір таңдалды, содан кейін бірнеше жыл бойы 1 мен 37 аралығындағы жеті нөмір, одан кейін 1 мен 39 аралығындағы жеті нөмір таңдалды). Жеребеде жеті нөмір және бір (бұрын үш, кейін екі) қосымша нөмір тартуға шығарылады; билет бағасы 1 евро. Мысалы, 2011 жылғы 41-ші турдан бастап ұтыс санаттары өзгертілді. Сол кездегі басты жеңіс 7 дұрыс таңдалған нөмірмен, ал ең кішкентай жеңіс үш дұрыс және бір қосымша нөмірмен болды, қосымша нөмірлердің саны үштен екіге дейін азайтылды. Лотереядан түсетін табыстың үлесі 41,1 пайызды құрайды. Финляндияда ойналатын тағы бір лотерея – Vikinglotto, оны барлық скандинавиялық елдерде, сондай-ақ Эстонияда, Латвияда және Литвада ойнауға болады. Vikinglotto-да 48 нөмірден 6 дұрыс және 2 қосымша нөмір тартуға шығарылады. Жеңімпаздар бес санатқа бөлінеді: 6 дұрыс, 5 + қосымша сан, 5 дұрыс, 4 дұрыс және 3 дұрыс. Финляндияда жыл сайын шамамен 6 миллион евро ұтыс ақшасы талап етілмей қалады.

Франция

1933 жылы ұлттық лотерея қайтадан енгізілді.

Үндістан

Үндістанда көптеген лотереялар бар. Барлық лотереяларды штат үкіметтері жүргізеді, бірақ 28 штаттың ішінде тек 13-ы ғана оларды рұқсат етеді. Үнді лотереяларының көшбасшысы – 1967 жылы жеке лотереяларға жалпыұлттық тыйым салынғаннан кейін лотерея департаментін құрған Керала штатының үкіметі. Керала штатының лотереялары басқа Үндістан штаттарына өз лотереяларын бастауға үлгі болды. Қазіргі таңда лотереялар Керала, Гоа, Махараштра, Мадхья-Прадеш, Пенджаб, Батыс Бенгалия, Ассам, Аруначал-Прадеш, Мегалайя, Манипур, Сикким, Нагаланд және Мизорам штаттарында қолжетімді. Басқа штаттарда лотереяға қойылған тыйым тиімді болған жоқ, себебі бірнеше лотерея ұйымдары үндістерге онлайн ойнауға мүмкіндік береді. Онлайн лотерея агенттері мен делдалдардың арқасында үнді ойыншылары әлемнің кез келген жерінен лотерея билеттерін сатып ала алады. Кейбір штаттар осыған қарсы әртүрлі шаралар қолданып бақты. Мысалы, Тамил Наду штатының үкіметі GooglePay-ге тыйым салды, себебі ол онлайн лотереяларға төлемдер жасауға және Үндістандағы пайдаланушыларына сыйлықтар (скретч-карталар) беруге мүмкіндік береді. Үнді лотереялары оларды ұйымдастыратын штаттардың экономикасына елеулі үлес қосады. 2017–2018 қаржы жылында Керала штаты 908 крор рупий сомасындағы ҚҚС және 1691 крор рупий мемлекеттік кіріс жинады.

Малайзия

Лотерея индустриясы 1969 жылдың басында Малайзияда Berjaya Group компаниясымен іске қосылды. Sports Toto Malaysia Sdn Bhd – ойын-сауық секторында жұмыс істейтін малайзиялық компания. 1969 жылы Малайзия үкіметі құрып, тіркеген, ол 4 сандық ойындарды коммерцияландыруға бағытталған. 1985 жылдың 1 тамызында үкімет тендерсіз жекешелендіру арқылы компанияны бизнесмен Винсент Танға сатты, ол оны өзінің Berjaya Group компаниясына қосты. Бүгінде Sports Toto компаниясы Bursa Malaysia-ның басты нарығында тіркелген Berjaya Sports Toto Berhad (MYX: 1562) компаниясының толық иелігіндегі еншілес компаниясы болып табылады. Ол Малайзиядағы 4D ойындарының ең ірі операторы болып саналады, 680 сату орнында барлығы 7 ойын ұсынады.

Мексика

Мексиканың Lotería Nacional лотереясы 18 ғасырдың соңына дейін барып жетеді. Lotería-ның мақсаты – жұмыс орындарын құру және "байлықты қайта бөлу процесін серпіліс беру". Lotería сондай-ақ Солтүстік Америка мемлекеттік және провинциялық лотереялар қауымдастығының мүшесі болып табылады.

Испания

Бүліктердің жалпы сомасы бойынша есептегенде, Испанияның Рождество лотереясы әлемдегі ең ірі лотерея болып саналады. 2012 жылы барлық билеттер сатылған жағдайда, жүлделердің жалпы сомасы 2,52 миллиард евроны құрады (билет сатылымының 70 пайызы). "Эль Гордо" ("семіз") деп аталатын бірінші санаттағы барлық жүлделердің жалпы сомасы 720 миллион евроны құрады, ол әрқайсысы 4 миллион евро жеңіп алған 180 билетке (билетке) бөлінді. 2013 жылы сұраныстың төмендеуіне байланысты 20 еуролық билеттердің саны 180 миллионнан 160 миллионға дейін азайтылды, бұл әлеуетті ең жоғары жүлде қорын 2,24 миллиард евроға дейін (билет сатудың 70 пайызы) төмендетті, ал ең жоғары әлеуетті "Эль Гордо" 720 миллион евроны құрады.

Тайланд

Ең алғаш лотерея 1874 жылы Тайландта (сол кезде Сиам деп аталған) патша Чулалонгкорнның (Рама V) тұсында, оның туған күніне арналған халықаралық көрменің аясында өткізілді. 1917 жылы Ұлыбритания үкіметі Таиландтың келісімімен, Ұлыбританияның соғысқа қатысуын қаржыландыру мақсатында лотерея ұйымдастырды. Лотереялар 1933 жылға дейін үзіліспен өткізіліп, кейін Қаржы министрлігіне қарастырылды. Қазіргі Тайланд лотереясын Қаржы министрлігі басқаратын мемлекеттік кәсіпорын – Үкіметтік лотерея басқармасы басқарады. Лотереяның тартулары әр айдың 1 және 16 күндері өтеді, ал ең ірі жүлде сомасы қазір 32 миллион батқа дейін жетеді. Тай лотереясында сәтті болу үшін Нанг Та Кхиан сияқты жергілікті халықтың нанымындағы және танымал діндердегі қасиетті орындарға дұға жасау жиі кездеседі.

Ұлыбритания

Ұлыбританиядағы басты лотерея – Ұлттық лотерея, ол құмар ойындар комиссиясы (бұрынғы Ұлттық лотерея комиссиясы) санкциялаған және 1994 жылы құрылған мемлекеттік франчайзинг лотереясы. Оны Allwyn Entertainment Ltd компаниясы жүргізеді, ол 2024 жылы алғашқы оператор Camelot Group компаниясынан істі қабылдады. Ұлттық лотереядан түскен кірістің 28%-ы, сондай-ақ талап етілмеген барлық жүлделер қайырымдылық мақсаттарына гранттар ретінде бөлінеді. Ұлттық лотереядан түскен кірістің 12%-ы үкіметке, 5%-ы лотерея сатушыларына, 5%-ы оператордың операциялық шығындарына жұмсалады, ал 50%-ы жалпы жүлде қоры үшін бөлінеді, оның 5%-ы Super Draw қорына аударылады, ал қалған 45%-ы қалыпты жүлделерге жұмсалады. Northern & Shell сонымен қатар "The Health Lottery" деп аталатын коммерциялық лотереяны басқарады, ол түскен табысын денсаулық сақтаумен байланысты қайырымдылық ұйымдары мен мақсаттарға бөледі. Басқа тараптарға ұлттық лотерея өткізуге тыйым салатын Құмар ойындар туралы заңға сәйкес, "The Health Lottery" Ұлыбританиядағы 51 қоғамдық лотереялардың тобын білдіретін басқарушы компания ретінде жұмыс істейді, олардың барлығы біртұтас жеребе және жүлде қорына ие. Әрбір жеребе бірінен немесе бірнеше қоғамдық лотереялардың атынан өткізіледі, олардың түсімдері өз аймақтарындағы денсаулық сақтаумен байланысты мақсаттарды қолдауға жұмсалады. "The Health Lottery" іске қосылғанда, лотереяның құрылымы британдық лотерея заңнамасына қайшы келеді және Ұлттық лотереяның 28%-ымен салыстырғанда билет құнының тек 20,3%-ы ғана қайырымдылыққа беріледі деген сынға ұшырады. Ұлыбританияда лотереяда жеңіске жету консервативтік партияға жағымдылықтың артуымен байланысты. Ірі жүлделерді жеңу консервативтік партияға қолдаудың күшеюіне әкеледі. People's Postcode Lottery – Ұлыбританиядағы жазылымдық лотерея. Бұл форматты голланд компаниясы Novamedia BV енгізді: ойыншылар ойнау үшін айына кемінде 10 фунт төлейді, ал жеңімпаз пошта кодтары күн сайын жарияланады. 2005 жылғы Құмар ойындар заңына сәйкес, бір билетпен жеңіп алуға болатын ең жоғары сома – 500 000 фунт стерлинг немесе жалпы жеребеден түскен ақшаның 10%-ын құрайды. Билет бағасының кемінде 33%-ы ойыншылардың жазылымдарынан түскен қаражат есебінен әртүрлі трасттарды қолдайды, олар өз кезегінде жергілікті және халықаралық қайырымдылық ұйымдары мен қоғамдық жобаларды қаржыландырады. 850 миллион фунт стерлинг көлемінде қайырымдылық көмегі көрсетілді. People's Postcode Lottery-дің көптеген танымал өкілдері бар, олардың ішінде Дэвид Аттенборо, Джуди Денч, Шобна Гулати, Тим Хили, Стивен Джардин, Эллен МакАртур, Агги МакКензи, Кэри Маллиган, Джон Степлтон және Эмма Томпсон бар. Лотерея туралы "The Welsh Valley That Won the Lottery" атты Channel 4 телеарнасының деректі фильмі түсірілді, ол 2022 жылдың мамыр айында жеңіске жеткен Римни тұрғындары туралы баяндайды.

The principal lottery in the United Kingdom is the National Lottery, a state franchised lottery sanctioned by the Gambling Commission (formerly the National Lottery Commission), and established in 1994. It is operated by Allwyn Entertainment Ltd, who took over from the original operator Camelot Group in 2024. 28% of National Lottery revenue, along with all unclaimed prizes, are distributed as grants to charitable causes. 12% of the revenue from the National Lottery is expected to go to the government, 5% goes to lottery retailers, 5% is retained by the operator for operating costs, and 50% remains for the total prize fund of which 5% is diverted to a Super Draw fund, leaving 45% for normal prizes. Northern & Shell also operates a commercial lottery known as The Health Lottery, which distributes its revenue to support health related charities and causes. To comply with the Gambling Act, which forbids other parties from operating a national lottery, The Health Lottery operates as an umbrella corporation representing a group of 51 society lotteries across the United Kingdom with a common drawing and prize pool. Each drawing is held on behalf of one or more of the society lotteries, whose revenues go to support health related causes in their respective area. The Health Lottery received criticism on launch for only pledging to donate 20.3% of ticket costs to charity, compared to the National Lottery's 28%, and that the lottery's structure was designed to contravene British law regarding lotteries. In the UK, winning the lottery is correlated to expressing more preference for the Conservative Party. Winning larger prizes results in a larger shift in favor of the Conservative Party. People's Postcode Lottery is a subscription lottery in the UK. The format was introduced by Dutch company Novamedia BV: players pay at minimum £10 monthly to play, and winning postcodes are announced daily. In accordance with restrictions under the Gambling Act 2005, the maximum amount which can be won by a single ticket is £500,000, or 10% of the total draw proceeds. A minimum of 33% of the ticket price from players' subscriptions supports various trusts, which in turn fund local and international charities and community projects. Some £850 million have been donated. People's Postcode Lottery has a number of celebrity ambassadors, including David Attenborough, Judi Dench, Shobna Gulati, Tim Healy, Stephen Jardine, Ellen MacArthur, Aggie MacKenzie, Carey Mulligan, John Stapleton and Emma Thompson. The lottery was the subject of a Channel 4 documentary, The Welsh Valley That Won the Lottery, about the residents of Rhymney who won in May 2022.

Америка Құрама Штаттары

Лотереялар АҚШ-та штаттық деңгейде жүргізіледі; 45 штат және 3 аумақ штаттық лотереяларды ұйымдастырады, олардың көпшілігі аймақтық ойындарды өткізетін консорциумдардың мүшелері, ал екі ұлттық лотерея – Mega Millions және Powerball. 2022 жылдың қараша айында Powerball АҚШ тарихындағы ең ірі лотерея джекпоты бойынша рекорд орнатты, 8 қарашадағы тиражында шамамен 2 миллиард АҚШ доллары джекпот болды. Заңды лотереялардың алғашқысы 1800 жылдардағы жер астындағы «сандар ойыны» болды, ол «саясат кеңселерінен» жүргізілді, онда ойыншылар нөмірлерді таңдайтын. 1875 жылы Нью-Йорк штатының заң шығарушы жиналысының комиссиясы «Нью-Йорк қаласындағы құмар ойындардың ең төменгі, жаман, нашар түрі – саясат ойыны» деп мәлімдеді. Бұл ойын итальяндық лотерея деп белгілі итальяндық аудандарда да танымал болды, ал Куба қауымдастықтарында оны болита («кішкентай доп») деп атады. 20 ғасырдың басында бұл ойын кедей қауымдармен байланысты болды және оны 0,01 доллардан ойнауға болады. Ойынның төмен кірісті және жұмысшы табының ойыншыларына тартымдылығы – аз сомада ставка жасау мүмкіндігі және букмекерлердің ойыншыға несие беруі болды. Сонымен қатар, саясат жеңімпаздары табыс салығын төлеуден жалтарды. Әртүрлі саясат банктері әртүрлі ставкалары ұсынды, бірақ 600:1 төлем қалыпты жағдай еді. Жеңіс мүмкіндігі 1000:1 болғандықтан, рэкетшілердің күткен пайдасы зор болды. 1964 жылы Нью-Гэмпшир штаты одан кейін келеді. 2018 жылы Огайо штаты халыққа цифрлық лотерея опциясын ұсынған алғашқы штаттардың бірі болды. Linq3 компаниясы жасаған технология ойыншыларға лотереяны смартфондары арқылы ойнауға мүмкіндік береді.

Вьетнам

Вьетнамда лотереяның екі түрі бар: провинциялық деңгейде жүргізілетін дәстүрлі лотереялар және ұлттық электрондық лотереялар (әсіресе Вьетлот). Қаржы министрлігі провинциялық лотерея компанияларын басқарады, ал осы компаниялар лотерея тартуларын өткізеді және жеңімпаздарға сыйлықтар таратады. Лотереямен қатар, халық арасында заңсыз саналатын ставкалар ойыны да бар, ол заңды дәстүрлі лотереяның джекпотының нәтижелерін жеңіс ретінде пайдаланады. Ханойда ставкалар ойынының "агент" желісі дәстүрлі лотерея орындарымен және мұздатылған шай сататын орындармен бірге дамып, ашық түрде жұмыс істейді. Сонымен қатар, кейбір ойыншылар онлайн ставкаларға көшкен. Дәстүрлі лотерея компанияларының мәліметінше, Вьетлот пен ставкалар ойынымен бәсекелесе алмағандықтан, дәстүрлі лотереядан түсетін кіріс күннен күнге азайып барады.

Математикалық талдау

Лотерея билеттерін сатып алуды күтілетін құнның максимизациясына негізделген шешімдер модельдерімен түсіндіруге болмайды. Себебі лотерея билеттерінің құны күтілетін пайдадан жоғары, бұл лотерея математикасымен дәлелденген, сондықтан күтілетін құнын барынша арттыруға тырысатын адам лотерея билеттерін сатып алмас еді. Адамдар бәрібір лотерея билеттерін сатып алады, себебі олар математиканы түсінбейді немесе бай болудың қызығы мен арманы олар үшін құнды болып табылады. Егер осы ойын-сауық құны және ақшалай емес кез келген басқа да құндылықтар пайдалы функцияға енгізілсе, лотерея билеттерін сатып алу күтілетін пайдалылықты максимизациялау тұрғысынан рационалды болып есептелуі мүмкін.

Жеңіс ықтималдығы

+Лотереяда әртүрлі сандағы шарлардың сәйкес келу мүмкіндігі 6-дан 49 лотереясындаБір-біріне сәйкес келген шарлардың саныЫқтималдық61 13 983 81651 54 20141 1 03231 5721 7.611 2.401 2.3 Лотереяның джекпотын жеңу мүмкіндігі лотереяның дизайнына байланысты әртүрлі болуы мүмкін және бірнеше факторлармен анықталады, соның ішінде мүмкін сандардың саны, жеңімпаз сандардың саны, реттілік маңыздылығы және тартылған сандардың қайта тарту мүмкіндігі үшін қайтарылатыны. Қарапайым 6-дан 49 лотосында ойыншы 1-ден 49-ға дейінгі алты санды таңдайды (қайталануға рұқсат етілмейді). Егер ойыншының билетіндегі барлық алты сан ресми тарту нәтижесіндегі сандармен сәйкес келсе (сандардың тарту ретіне қарамастан), онда ойыншы джекпот жеңімпазы болады. Мұндай лотереяда джекпот жеңу мүмкіндігі 13 983 816-ға 1-ге тең. Бонус шар міндетті лотереяларда бұл көрсеткіш көбінесе одан да төмен болады. АҚШ-тағы Mega Millions лотереясында 70 сандық топтан 5 сан және 25 сандық топтан 1 сан тартылады, ал ойыншы джекпотты жеңу үшін барлық 6 шарға сәйкес келуі керек. Джекпотты жеңу мүмкіндігі 302 575 350-ге 1-ге тең.

Жеңімпаздық мүмкіндігін сандар тартылатын топты ұлғайту арқылы да азайтуға болады. Италияның SuperEnalotto лотереясында ойыншылар 90 санның ішіндегі 6 санды сәйкес келтіруі керек. Джекпотты жеңу мүмкіндігі 622 614 630-ға 1-ге тең. Көптеген лотереялар жеңімпаз сандардың бір бөлігіне ғана сәйкес келгендерге кішірек жүлделер береді, ал сәйкес келу саны аз болған жағдайда одан да кішірек жүлделер беріледі. Бұл қосымша жүлделер джекпотты жеңу мүмкіндігін өзгертпесе де, бірдеңе жеңу мүмкіндігін арттырады, сондықтан билет құнына аздап үстеме қосады.

Қалпына келтіру

Лотерея, кез келген құмар ойыны сияқты, ұйымдастырушылар жоғары деңгейдегі бақылауды мәлімдегеніне қарамастан, алаяқтыққа осал. Сансыз лотерея алаяқтықтары бар. Интернеттегі кейбір алдын ала төлем алаяқтықтары лотереяға негізделген. Алаяқтық электрондық хаттар алушыны лотереяда жеңіске жеткенімен құттықтап, спам арқылы басталады. Электрондық хатта, қаражатты алу үшін алушының белгілі бір сомадан (салық/жұмыс ақы ретінде) бөлінуі керектігі түсіндіріледі, әйтпесе ұтысынан айырылу қаупі бар. Алаяқтықтың тағы бір түрі – лотереяда ойыншының жеңіс нөмірін таңдау мүмкіндігін арттыратын «жүйелерді» сату. Бұл алаяқтықтар көбінесе сатып алушының (немесе сатушының) ықтималдық пен кездейсоқ сандарды түсінбеуіне негізделген. Мұндай жүйелерді немесе бағдарламалық құралдарды сату заңды, себебі олар өнімнің жеңіске немесе тіпті джекпотқа кепілдік бере алмайтынын көрсетеді. Лотерея сатушыларының кассирлері клиенттерді алдап, олардың ұтыстарын иеленуге тырысқан жағдайлар да болды. Кейбір орындарда клиенттер лотерея билетін кассирге беруі керек, содан кейін кассир олардың қанша ұтқанын немесе ұтқан-ұтпағанын анықтау үшін билетті сканерлейді. Егер сканерлеу нәтижесі туралы клиентке ешқандай көрінетін немесе естілетін сигнал берілмесе, кейбір кассирлер билетті ұтыссыз деп мәлімдеп немесе оның құны айтарлықтай төмен деп көрсетіп, оны «тастап кетуді» немесе жасырын түрде басқа билетпен алмастыруды ұсынады. Содан кейін кассир билетті қалтасына салып, кейіннен оны өзінің деп талап етеді. BBC телеарнасының «The Real Hustle» сериалында лотерея алаяқтығының бір түрі көрсетілді, онда алаяқтар тобы лотереяда жеңіске жеткендей әрекет етті, бірақ билеттің артына есімді жазған адам сол күні елден тыс болғандықтан жүлдені алу мүмкін болмады. Олар бейтаныс адамды жүлде қорынан үлес алу үшін кепіл ретінде ақша беруге көндірді. Кейде лотереяның өзі алаяқтардың құрбаны болады. 1980 жылғы Пенсильвания лотереясының скандалында Daily Number лотереясында шарлардың салмағы өзгертілді. Hot Lotto алаяқтығында Hot Lotto кездейсоқ сан генераторына бағдарламалық код қосылып, алаяқтарға жылдың белгілі бір күндері жеңіс нөмірін болжауға мүмкіндік берді. 2003 жылы канадалық геологиялық статистик Мохан Шривастава Онтарио лотереясы мен ойын корпорациясы сатқан «Тик-так-то» билеттерінде кездейсоқ емес үлгілерді анықтады. «Tic Tac Toe» ойыны дүкендерден алынып тасталды және OLG тарихындағы алғашқы қайтарылып алынған ойын болды.

Lotteries, like any form of gambling, are susceptible to fraud, despite the high degree of scrutiny claimed by the organizers. Numerous lottery scams exist. Some advance fee fraud scams on the Internet are based on lotteries. The fraud starts with spam congratulating the recipient on their recent lottery win. The email explains that in order to release funds the email recipient must part with a certain amount (as tax/fees) as per the rules or risk forfeiture. Another form of scam involves the selling of "systems" which purport to improve a player's chances of selecting the winning numbers in a Lotto game. These scams are generally based on the buyer's (and perhaps the seller's) misunderstanding of probability and random numbers. Sale of these systems or software is legal, however, since they mention that the product cannot guarantee a win, let alone a jackpot. There have also been several cases of cashiers at lottery retailers who have attempted to scam customers out of their winnings. Some locations require the patron to hand the lottery ticket to the cashier to determine how much they have won, or if they have won at all, the cashier then scans the ticket to determine one or both. In cases where there is no visible or audible cue to the patron of the outcome of the scan some cashiers have taken the opportunity to claim that the ticket is a loser or that it is worth far less than it is and offer to "throw it away" or surreptitiously substitute it for another ticket. The cashier then pockets the ticket and eventually claims it as their own. The BBC TV series The Real Hustle showed a variation of the lottery scam in which a group of scammers pretended to have won a lottery, but was prevented from claiming the prize as the person who wrote the name on the back of the ticket was supposedly out of the country on that date. They were able to persuade a stranger to put up money as collateral in order to share in the prize pool. On some occasions, the actual lottery draw itself has been compromised by fraudsters. The 1980 Pennsylvania Lottery scandal involved weighting balls in The Daily Number. In the Hot Lotto fraud scandal software code was added to the Hot Lotto random number generator allowing a fraudster to predict winning numbers on specific days of the year. In 2003, Mohan Srivastava, a Canadian geological statistician, found non random patterns in "Tic Tac Toe" tickets sold by the Ontario Lottery and Gaming Corporation. "Tic Tac Toe" was pulled off the shelves, and became the first game ever recalled by the OLG.

Сыйлықтарды төлеу

Жеңістер (АҚШ-та) лотереяға қатысушылардың көпшілігінің күтігіне қарамастан, міндетті түрде біржолғы сомада төленбейді. Белгілі бір елдерде, негізінен АҚШ-та, жеңімпаз аннуитет төлемін немесе біржолғы төлемді таңдай алады. Біржолғы төлем (ақшалай немесе біржолғы сома) ақшаның уақыт құнын ескере отырып, жарнамаланған (аннуитет) джекпоттан "кіші" сома болып табылады, тіпті кез келген табыс салығы қолданылғанға дейін. Салық төлеушілер салық жылының соңында жарнамаланған жүлде сомасының бір бөлігін алатынын күтеді. Сондықтан, 90 миллион долларлық джекпотты ұтқан және ақшалай төлемді таңдаған жеңімпаз, джекпот ұтқан жылға табыс салығын төлегеннен кейін 30 миллион доллар көлемінде таза табыс күте алады. Лотереялық аннуитеттер көбінесе 20 жылдан 30 жылға дейін созылады. Кейбір АҚШ лотереялық ойындары, әсіресе "өмір бойы" сыйлық ұсынатындары, біржолғы сома опциясын ұсынбайды. Кейбір сарапшылардың пікірінше, әсіресе инвестициялық тәжірибесі жоқ адамдар үшін аннуитетті таңдау біржолғы сомадан артық. Кейбір онлайн лотереяларда жылдық төлемдер 25 000 долларды құрайды, ал соңғы жылы қосымша төлем жасалады. Мұндай төлемдер көбінесе мемлекеттік кепілдік берілген бағалы қағаздарға инвестиция жасау арқылы жүзеге асырылады. Онлайн лотереялар жеңімпаздарға сақтандыру арқылы төлем жасайды. Дегенмен, көптеген жеңімпаздар біржолғы соманы таңдайды, себебі олар өздерінің инвестицияларына басқа жерде жақсырақ пайыздық ставка ала алады деп санайды. Кейбір елдерде лотерея ұтысынан жеке табыс салығы алынбайды, сондықтан төлем опциясын таңдауда салықтық салдарды ескерудің қажеті жоқ. Франция, Канада, Австралия, Германия, Ирландия, Италия, Жаңа Зеландия, Финляндия және Ұлыбританияда барлық жүлделер бірден біржолғы сомада төленеді және жеңімпазға салық салынады. Лихтенштейнде барлық ұтыстар салықтан босатылады және жеңімпаз джекпот жүлделеріне қатысты біржолғы соманы немесе аннуитетті таңдай алады. АҚШ-тағы федералды соттар лотереялық аннуитеттерге құқықтар үшін үшінші тараптардан алынған біржолғы төлемдерді салық мақсатында капитал активтері деп есептемейді. Керісінше, біржолғы төлемге табыс салығы бойынша стандартты салық ставкасы қолданылады. Кейбір адамдар лотерея билетін ақшаға айналдыру үшін үшінші тарапты жалдайды. Бұл табыс салығын төлеуден жалтарту, балаларға берілетін алименттерден ұтысты жасыру немесе заңсыз қызметтен алынған табысты ақтап тастау үшін жасалуы мүмкін; кейбір юрисдикциялар тым жиі "жеңімпаздарды" тергеп, осы құқық бұзушылықтарды болдырмау үшін төлемдерді тоқтата алады. Жеңімпаздар өздерінің жүлделерін алу үшін ашық түрде жариялауды талап ететін юрисдикцияларда, кейбір жеңімпаздар анонимділікті сақтау үшін соқыр сенімді орнату үшін адвокатты жалдауы мүмкін. Бұл лотерея джекпотын ұтып алумен байланысты алаяқтықтан, қызғаныштан және басқа да кемшіліктерден сақтану үшін жасалады.

Winnings (in the U. S.) are not necessarily paid out in a lump sum, contrary to the expectation of many lottery participants. In certain countries, mainly the U. S., the winner gets to choose between an annuity payment and a one time payment. The one time payment (cash or lump sum) is a "smaller" amount than the advertised (annuity) jackpot, having regard to the time value of money, even before applying any income taxes to which the prize is subject. While withholdings vary by jurisdiction and how winnings are invested, it is suggested that a winner who chooses lump sum expects to pocket of the advertised jackpot at the end of the tax year. Therefore, a winner of a $90m jackpot who chooses cash can expect $30m net after filing income tax document(s) for the year in which the jackpot was won. Lottery annuities are often for a period from 20 to 30 years. Some U. S. lottery games, especially those offering a "lifetime" prize, do not offer a lump sum option. According to some experts, choosing the annuity is better than opting for the lump sum, especially for those who lack investment experience. In some online lotteries, the annual payments are only $25,000, with a balloon payment in the final year. This type of installment payment is often made through investment in government backed securities. Online lotteries pay the winners through their insurance backup. However, many winners choose lump sum, since they believe they can get a better rate of return on their investment elsewhere. In some countries, lottery winnings are not subject to personal income tax, so there are no tax consequences to consider in choosing a payment option. In France, Canada, Australia, Germany, Ireland, Italy, New Zealand, Finland, and the United Kingdom all prizes are immediately paid out as one lump sum, tax free to the winner. In Liechtenstein, all winnings are tax free and the winner may opt to receive a lump sum or an annuity with regard to the jackpot prizes. In the US, federal courts have consistently held that lump sum payments received from third parties in exchange for the rights to lottery annuities are not capital assets for tax purpose. Rather, the lump sum is subject to ordinary income tax treatment. Some people hire a third party to cash the lottery ticket for them. This can be done to avoid paying income taxes, hide the winnings from being seized for child support, or for money laundering of profits from illegal activity; some jurisdictions investigate overly frequent "winners" and may freeze payments to prevent these abuses. In jurisdictions where public disclosure is required for winners to claim their prizes, some winners may hire an attorney to set up a blind trust for them so they can claim their prize and remain anonymous. This is done so that winners can avoid scams, jealousy, and other disadvantages that can come with winning a lottery jackpot.

Үлкен жеңімпаздар үшін нәтижелер

Ұлттық экономикалық зерттеулер бюросының жүргізген зерттеуі көрсеткендей, Швецияда лотереядан ірі сомма ақша ұтып алған адамдар осы байлықты 10 жылға дейін сақтап қалуға бейім, көбінесе жұмыстарын сақтап, бірақ көбірек демалысқа шығады, сондай-ақ өздерінің бақыты мен психикалық денсаулығын сақтайды немесе жақсартады. Сол зерттеуде "ірі сомма ақша алған адамдардың 70%-ы бірнеше жыл ішінде оны жоғалтады" деген кең таралған әңгіме жалған екені және бұл ақпарат Ұлттық қаржылық білім беру қорына (NEFE) дұрыс емес жатқызылғаны айтылады. NEFE бұл мәлімдемеден бас тарту туралы ресми хабарлама жариялады. "Тайм" журналы "лотереяның қарғысы" туралы айтады. Қаржы кеңесшісі Дон МакНей өзінің "Лотереядан алынған өмір сабақтары" атты кітабында осы пікірді қолдайтын оқиғаларды келтіреді.