Кіріспе
Уильям Фолкнердің 1929 жылғы романы – Уильям Фолкнердің "Құпия мен дабыр" романы. Бұл американдық автор Уильям Фолкнердің романы. Онда бірнеше повестволеу стильдері, соның ішінде сана ағыны қолданылады. 1929 жылы жарық көрген "Құпия мен дабыр" – Фолкнердің төртінші романы, бірақ ол бірден үлкен жетістікке жете алмады. Дегенмен, 1931 жылы Фолкнердің алтыншы романы "Қасиетті орын" жарық көргенде – сенсация тудырған, кейін Фолкнердің ақша табу үшін жазғанын мойындаған туынды – "Құпия мен дабыр" да коммерциялық сәттілікке қол жеткізіп, Фолкнер сыншылардың назарына іліге бастады.
the novel by William Faulkner
The Sound and the Fury is a novel by the American author William Faulkner. It employs several narrative styles, including stream of consciousness. Published in 1929, The Sound and the Fury was Faulkner's fourth novel, and was not immediately successful. In 1931, however, when Faulkner's sixth novel, Sanctuary, was published—a sensationalist story, which Faulkner later said was written only for money—The Sound and the Fury also became commercially successful, and Faulkner began to receive critical attention.
Шолу
"Дауыс пен ашу-ыза" романы 20 ғасырдың бірінші үштен бірінде Миссисипи штатының Джефферсон қаласында өтеді. Роман Компсон отбасының тағдырына арналған, бұрынғы оңтүстік аристократтарының отбасылық құндылықтары мен беделін сақтап қалу күресін көрсетеді. Романда баяндалған 30 жылдың ішінде отбасы қаржылық қиындықтарға тап болып, діни сенімінен айырылып, Джефферсон қаласының құрметінен бейілсіз болады, ал олардың көптеген мүшелері трагикалық қаза табады. Роман төрт повествомен бөлінген. Бірінші повество 1928 жылғы 7 сәуірдегі оқиғаларды және одан кейінгі ойлар мен естеліктерді 33 жастағы, зиякерлік қабілеттері шектеулі Бенджамин "Бенджи" Компсонның дауысы мен көзқарасынан баяндайды. Бенджидің бөлімі жиі уақыт бойынша секірулер жасайтын, дәйбессіз повество стилімен ерекшеленеді. Екінші повество 1910 жылғы 2 маусымда өтеді, ол Бенджидің үлкен ағасы Квентин Компсонға және оның өзіне-өзі қол жұмсауына әкелген оқиғаларға назар аударады. Бұл бөлім сана ағыны стилінде жазылған және жиі уақыт бойынша секірулерді қамтиды. Үшінші повестводе, бірінші повестводен бір күн бұрын, 1928 жылғы 6 сәуірде, Фолкнер Квентиннің кіші інісі Джейсонның көзқарасынан жазады. Төртінші повестводе, бірінші повестводен бір күн кейін, 1928 жылғы 8 сәуірде, Фолкнер үшінші тұлғаның толық білімді көзқарасын ұсынады. Бұл соңғы бөлім негізінен Дилсиге, Компсон отбасының қара қызметшісіне, оның Джейсонмен және "Мисс" Квентин Компсонмен (Квентиннің қарындасы Кэддидің қызы) қарым-қатынасына шолу жасайды, Дилси Компсон отбасының әрбір мүшесінің ойлары мен іс-әрекеттерін зерделейді. 1945 жылы Фолкнер "Дауыс пен ашу-ыза" романының болашақ басылымдарына қосылатын "Компсон қосымшасын" жазды. Онда 1699 жылдан 1945 жылға дейінгі Компсон отбасының 30 беттік тарихы баяндалған.
1-бөлім: 1928 жылдың 7 сәуірінде
Романның бірінші бөлімін Бенджамин "Бенжи" Компсон баяндайды, ол отбасына (әсіресе анасына) ақыл-ой қабілетінің шектеулігіне байланысты ұят әкеледі; оған шынайы қамқорлық көрсететін жалғыз адамдар – үлкен әпкесі Кэдди және Дилси, үйдің ұзақ жылдардан бергі қызметшісі. Оның баяндау стилі негізінен сызықтық емес: 1898–1928 жылдар аралығында Бенжидің баяны – сана ағыны түрінде берілген, хронологиялық реті келмейтін оқиғалар тізбегі. Бенжидің бөліміндегі курсив әріптері баяндаудағы маңызды өзгерістерді көрсетеді. Алғашқыда Фолкнер уақыт аралықтарын белгілеу үшін әртүрлі түсті сия қолдануды жоспарлаған. Бұл сызықтық емес стиль осы бөлімнің стилін ерекше қиын етеді, бірақ Бенжидің стилі, хронологиялық тұрғыдан дұрыс болмаса да, кейіпкерлердің нақты ниеттерін бейтарап түрде түсінуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, Бенжидің күтушісі уақыт өте келе ауысады: қазіргі уақытта Ластер, Бенжидің жасөспірім кезінде Т. П., ал Бенжидің балалық шағында Верш. Осы бөлімде Бенжидің үш құштарлығын көреміз: от, бұрын Компсон отбасына тиесілі болған жердегі гольф алаңы және оның әпкесі Кэдди. Бірақ 1928 жылға қарай Кэдди күйеуімен ажырасып, оның баласы одан емес екеніне байланысты Компсон үйінен қуылды, ал отбасы Квентиннің Гарвардтағы білімін қаржыландыру үшін жергілікті гольф клубына жайылымдық жерлерін сатуға мәжбүр болды. Бастапқы сахнада Бенжи, Ластермен бірге, жақын маңдағы гольф алаңындағы гольфшыларды бақылайды және олардың өзінің сүйікті әпкесінің есімін – «кадди» деп шақыруын күтеді. Олардың бірі гольфке арналған каддиін шақырғанда, Бенжидің ойы әпкесі Кэдди туралы естеліктерге толы болады, назар бір маңызды көрініске тоқталады. 1898 жылы әжесі қайтыс болғанда, төрт Компсон баласы жерлеу рәсімі кезінде сыртта ойнауға мәжбүр болды. Ішінде не болып жатқанын көру үшін Кэдди ауладағы ағашқа шықты, ал ішке қарап тұрған ағалары – Квентин, Джейсон және Бенжи – жоғары қарап, оның іш киімінің лайлы екенін байқады. Бұл Бенжидің алғашқы естелігі, ол Кэддиді ағаштармен байланыстырады, көбінесе оның ағаштар иісімен келетінін айтады. Бұл бөлімдегі басқа да маңызды естеліктер – Бенжидің 1900 жылы мүгедектігі анықталғаннан кейін есімін өзгертуі (алғашқыда анасының босқын ағасының құрметіне «Мори» деп қойылған); Кэддидің үйленуі және ажырасуы (1910) және Бенджиге жасалған кастрация, бұл тарауда қысқаша айтылған қызға шабуыл салғаннан кейін, қақпаның жабылмауы және Бенжидің қадағалаусыз қалғандығына байланысты болды.
2-бөлім: 1910 жылдың 2 маусымы
Компсонның ең ақылды баласы Квентин романның Фолкнердің баяндау техникасының ең жақсы үлгісін көрсетеді. Біз оны Гарвардта бірінші курста оқып жүргенде, Кембридж көшелерінде жүріп, өлім туралы ойланып, әпкесі Кэддиден туыстарының алыстағанын еске түсіреміз. Бірінші бөлімдегідей, оның да баяндауы қатаң сызықтық емес, бірақ екі өзара байланысқан жіп, бір жағынан, Гарвардтағы Квентиннің және екінші жағынан, оның естеліктері анық байқалады. Осы бөлімде Квентин суға батып, өзін-өзі өлтіруге дайындалады, оның ішінде сыныптастарына хаттар қалдырады. Квентиннің басты мазасы - Кэддидің пәктігі мен пәктігі. Ол оңтүстік елдерінің ерлік идеалдарына құмар және әйелдерді, әсіресе өз әпкесін қатты қорғайды. Кэдди жыныстық қатынасқа түсіп, Квентин қорқып қалады. Ол көмек пен кеңес алу үшін әкесіне жүгінеді, бірақ прагматикалық мистер Компсон оған пәктікті ерлер ойлап тапқан және оны елеулі қабылдамау керектігін айтады. Ол сондай-ақ Квентинге уақыттың бәрін емдейді деп айтады. Квентин көп уақытын әкесіне жалған дәлел келтіруге жұмсайды, бірақ оны жүзеге асыра алмайды. 1909 жылдың күзінде Квентин Гарвардқа барар алдында Кэдди өзінің танымауы мүмкін сүйіктісі, мүмкін Далтон Эймстен жүкті болады. Екі күрес, Квентин ұятсыз жеңіліп, Кэдди Квентин үшін ешқашан Дальтонмен сөйлеспеуге ант берді. Квентин әкесіне олар инцест жасағанын айтады, бірақ әкесі оның өтірік айтып жатқанын біледі: "Ол оны солай етуге мәжбүрлеуге тырысты ма, мен одан қорықтым, мен одан қорықтым, содан кейін ол ешқандай пайда әкелмейді" (112). Квентиннің инцест туралы түсінігі, егер олар "бұл жерде бізден басқалар тозақтан қашатын нәрсе жасай алса" (51), ол өз қарындасын қандай жазаға ұшыраса да, оған қосылып қорғай алады деген оймен қалыптасқан. Оның ойына, ол Кэддидің күнәсі үшін жауапкершілікті сезіну керек. Жүкті және жалғыз қалған Кэдди Герберт Хедке үйленеді, Квентин оны жек көреді, бірақ Кэдди шешімді: ол бала туылмай тұрмысқа шығуы керек. Герберт баланың өзінің емес екенін біліп, Кэдди мен оның жаңа қызынан ұялып кетеді. Ол сондай-ақ Кэддидің ағасы Джейсонға банкте жұмыс беру туралы ұсынысын қайтарады, ол Кэддиді осы бақытсыздық үшін жауапты деп санайды және оны ешқашан кешірмейді. Квентиннің Гарвардта кездейсоқ жүргені (оқуды тоқтатқанда) оның Кэддиді жоғалтудан болған жүрегі жараланған күйіне сәйкес келеді. Мысалы, ол ағылшынша білмейтін итальяндық иммигрант қызды кездестіреді. Бір қызығы, ол оны "қарындас" деп атайды және күннің көп бөлігін онымен қарым-қатынас жасауға тырысады, оны үйіне тауып, оған қамқорлық жасайды, бірақ пайдасыз. Ол Америкада Азамат соғысынан кейінгі оңтүстіктің құлдырауы мен қасіретіне қайғылы көңіл бөледі. Бір-біріне қарама-қайшы ойлар мен сезімдер қинаған Квентин суға батып, өз-өзіне қол жұмсайды.
3-бөлім: 1928 жылы 6 сәуір
Үшінші бөлімді үшінші бала Джейсон, және анасы Кэролайнның сүйіктісі баяндайды. Алайда, ол оның махаббатын қаламайтын, қажет етпейтін және оған жауап қайтармайтын жалғыз бала. Оқиға Бенджидің бөлімінен бір күн бұрын, Ұлы жұма күні болған. Үш бауырдың бөлімдерінің ішінде Джейсонның бөлімі ең түзу, оның материалдық байлыққа деген бір жақты құштарлығын көрсетеді. Бұл құштарлық оның мақта нарығындағы (сәтсіз) инвестициялары арқылы айқын көрінеді, олар Оңтүстіктің қаржылық құлдырауының символы болып табылады. 1928 жылға қарай, әкесінің қайтысынан кейін Джейсон отбасының экономикалық тірегіне айналады. Ол анасы, Бенджи және Мисс Квентинге (Кэддидің қызы, екінші бала) және отбасының қызметшілеріне көмектеседі. Осы рөлі оны ашулы және циникке айналдырады, үлкен ағасы мен апасындағы құштарлық сезімталдықтан мүлдем айырылған. Ол тіпті Кэддиге шантаж жасап, Мисс Квентиннің жалғыз қамқоршысы болуға мәжбүр етеді, содан кейін осы рөлді пайдаланып, Кэдди қызына жіберген қолдау ақшасын ұрлайды, бұл 15 жыл ішінде ондаған мың долларды құрайды (Мемфистегі жақын әйелін ұстап тұру және қор нарығында ойнау үшін). Мисс Квентин және оның жігіті/сүйіктісі Джейсонның мыңдаған доллар ақша сақтаған жәшігін ұрлап, оның жылына қысым көтеріп, ұрланған қаражаттың бір бөлігін қайтарып алады. Бұл Бенджи мен Квентиннің эксперименталдық бөлімдерімен салыстырғанда, көбінесе тура сызықты баяндалған алғашқы бөлім. Оқиға Ұлы жұма күні өтеді, сол күні Джейсон жұмыстан шығып, тағы да қашып кеткен Мисс Квентинді іздеуге шешім қабылдайды, оның бұл әрекеті тәлкекке салуға ұмтылыс сияқты көрінеді. Осы жерде Компсон отбасының екі басты қасиеті арасындағы қақтығысты ең анық көреміз, оны Кэролина өзінің және күйеуінің қаны арасындағы айырмашылыққа байланыстырады: бір жағынан, анасынан және, ақырында, Компсон әулетінен мұра еткен Мисс Квентиннің бейбақтығы мен құштарлығы; екінші жағынан, анасынан тартқан Джейсонның аяусыз цинизмі. Бұл бөлім Компсон үйіндегі тұрмыстық өмірдің ең толық суретін береді, ол Джейсон мен қызметшілер үшін гипохондрик Кэролайн мен Бенджиді күтуді білдіреді.
and, ultimately, the Compson side; on the other, Jason's ruthless cynicism, drawn from his mother's side. This section also gives us the clearest image of domestic life in the Compson household, which for Jason and the servants means the care of the hypochondriac Caroline and of Benjy.
4-бөлім: 1928 жылдың 8 сәуірінде
1928 жылдың 8 сәуірінде Пасхалық жексенбі болып табылады. Бұл бөлімде бірінші тұлғадан баяндаушы жоқ, ол Дильсиге, қара нәсілді қызметшілердің күшті анасына, арналған. Ол, құлдырап бара жатқан Компсоннан айырмашылығы, өліп бара жатқан отбасы арасында мақтанышпен тұрып, өзінің сенімінен үлкен күш алады. Осы Пасхалық жексенбіде Дилси отбасын және Бенджиді "түсті" шіркеуге алып барады. Біз оның көмегімен Компсонның онжылдықтар бойы өмір сүрген құлдырау мен азғындықтың салдарын сезінеміз. Дилсиді қорлап, қорлайды, бірақ соған қарамастан ол адал болып қалады. Ол немересі Люстердің көмегімен Бенджиге қамқорлық жасайды, оны шіркеуге алып барып, құтқарылуға әкелуге тырысады. Уағызшының уағызы оған Компсон отбасы үшін жылауға шабыт береді, ол отбасының жойылуын көргенін еске салады, ол қазір куә болып отыр. Осы арада Джейсон мен Мисс Квентин арасындағы шиеленістер өз кезегінде аяқталады. Отбасы Мисс Квентиннің түн ортасында карнавал жұмыскерімен бірге қашып кеткенін, Джейсонның жасырын ақша жинаған сейфті тауып, оның ақшасын (Джейсон ұрлаған Каддиден қолдау) және оның ақшасына мақтанған ағайынның өмірлік жинақтарын алып кеткенін біледі. Джейсон шерифке телефон шалып, ақшасының ұрланғанын айтады, бірақ шериф Мисс Квентинге жанашырлық танытып, көмектесуден бас тартады. Бұл Куентиннің ақшасын ұрлағанын мойындауды білдіретіндіктен, Джейсон бұл мәселені баса назар аудармайды. Сондықтан ол оны өздігінен іздеуге тағы да шығады, бірақ жақын маңдағы Мотсон қаласында оның ізін жоғалтады және оны мәңгілікке жоғалтып алды. Дилси шіркеуден кейін немересі Ластерге Бенджиді отбасының ескірген жылқысы мен күймесімен зиратқа апаруға мүмкіндік береді. Ластер Бенджидің белгіленген реттілігін елемейтін, ескерткіштің айналасында дұрыс емес жолмен жүріп, Бенджиді истерикалық жылап жіберді. Джейсон кенеттен пайда болады, Люстерді шапалақпен шауып, күймені айналдырады және Бенджиді тыныштандыру үшін, Бенджиді соқтырады, оның гүл сабағын сындырып, "Шыбырла!" деп айқайлайды. Джейсон күймеден түсіп, Ластер үйге қайтып кеткеннен кейін Бенджи кенеттен үндемей қалады. Ластер Бенджиге қарайды да, оның құлап қалған гүлін ұстап тұрғанын көреді. Бенджидің көзі "қайтадан бос, көк және тыныш".
Қосымша: Композитор: 16991945
1945 жылы Фолкнер романға қосымша жазып, оны Малькольм Коули редакциялаған "The Portable Faulkner" антологиясында жариялады. Алайда, Фолкнердің өтініші бойынша, "Диалог және ашу-ыза" кітабының кейінгі басылымдарында кітаптың соңында қосымша жиі болады; оны кейде бесінші бөлік деп атайды. "Дибыс және ашу-ызадан" он алты жыл өткен соң жазылған қосымшада романнан кейбір мәтіндік айырмашылықтар бар, бірақ романның мөлдір емес оқиғасын түсіндіруге көмектеседі. Қосымшада Компсон отбасы ұрпағының толық тарихы ретінде ұсынылады, олардың ата-бабасы Квентин Маклачланның 1779 жылы Америкаға келуімен басталып, 1945 жылға дейін жалғасады, оның ішінде романнан кейін болған оқиғалар (1928 жылы орын алады). Атап айтқанда, қосымшада Каролина Баскомб Компсонның 1933 жылы қайтыс болғаны, сол кезде Джейсон Бенджиді Джексондағы мемлекеттік панаханаға жіберді, қара қызметшілерді жұмыстан босатты, Компсонның соңғы жерін сатып, өзінің ауыл шаруашылығына арналған дүкенінің үстіндегі пәтерге көшіп барды. Сондай-ақ, Джейсон көптеген жылдар бұрын анасының білмеуінен Бенджидің заңды қамқоршысы деп жариялаған және бұл мәртебені Бенджиді кастрациялауға қолданған. Қосымшада соңғы рет романда қызы Квентин әлі нәресте кезінде көрінген Кэддидің тағдыры да айтылады. Екінші рет үйленіп, ажырасқаннан кейін (Голливудтағы "кішігірім киномагнатқа") Кэдди Парижге көшіп барды, ол жерде ол неміс оккупациясы кезінде өмір сүрді. 1943 жылы Йокнапатофа округі кітапханашысы неміс штабының генералымен бірге Кэддидің журнал суретін тауып алды және оны құтқару үшін Джейсон мен Дилсиді жеке-жеке жалдауға тырысты; Джейсон, фотосурет оның қарындасы екенін мойындағаннан кейін, кітапханашы оның көмегін қалағанын түсінгеннен кейін, Дилси суретті мүлдем көре алмайтындай болды. Кітапханашы кейін Джейсонның Кэддиге суық және жанашырлық танытпағанын түсінеді, Дилси Кэддиді немісдерден құтқаруға қажеті жоқ екенін түсінеді, өйткені оған басқа ештеңе қалмайды. Қосымшада Компсонның қара нәсіліне қызмет етіп жүрген қара нәсілді отбасы туралы мәлімет берілген. Компсонның өздерінің жазбаларынан айырмашылығы, олар ұзақ, егжей-тегжейлі және барлығын білетін баяндаушы көзқараспен айтылған, қызметшілердің жазбалары қарапайым және қысқа. Дилсидің қосымшадағы соңғы жазбасында: "Олар төзімділік танытты", - деген екі сөз бар.
Кейіпкерлер
Джейсон Компсон III - Компсон отбасының әкесі, Оңтүстік университетінде оқыған заңгер: пессимист және алкоголик, оның ұлы Квентинді азаптайтын сыншыл пікірлері бар. Ол сондай-ақ Абессалом туралы бірнеше тарауларды баяндап береді, Абессалом! Каролина Баскомб Компсон - Джейсон III-дің әйелі: өзін-өзі қамқорлаған невротик, Джейсоннан басқа балаларына ешқашан сүйіспеншілік танытпаған, оны тек отбасынан алғандықтан ғана ұнатады. Қартайған шағында ол зорлық-зомбылық жасайтын гипохондрикке айналды. Квентин Компсон III - ең үлкен Компсон баласы: құмар және невротикалық, ол өз-өзіне қол жұмсайды, бұл оның әкесінің пессимистік философиясының зиянды әсерінің және әпкесі жыныстық қатынасқа түсе алмауының қайғылы тұжырымы. Ол да "Абессалом, Абессалом" кейіпкері! Чарльз өзенінің үстіндегі көпір, ол романда өзін-өзі өлтіреді, кейіпкердің өмірі мен өліміне арналған тақташа бар. Кандис "Кэдди" Компсон - екінші Компсон баласы, ерік-жігері күшті, бірақ қамқор. Бенджи - жалғыз қамқоршы және Квентиннің ең жақсы досы. Фолкнердің айтуынша, Кэдди романның шынайы кейіпкері. Кэдди ешқашан дауысты дамытқан емес; керісінше, ағаларының оған деген сезімдері оның мінез-құлқын дамытады. Джейсон Компсон IV - ақшалай қарыз және жыныстық ренжітуден қасірет шегетін, ашық нәсілшіл үшінші бала. Ол Ерл есімді кісіге тиесілі ауыл шаруашылығы тауарларының дүкенінде жұмыс істейді және 1912 жылы үй шаруашылығының басшысы болады. Ол бірнеше жыл бойы Квентиннің асырау ақысын ұрлап жүр. Фолкнер үшін Джейсон "толық зұлымдықты" білдірді. Бенджамин (шамамен Бенджи, туған Мори) Компсон - ақыл-ой қабілеті бұзылған төртінші бала, ол отбасына, әсіресе оның атын Бенджамин деп өзгертуге көндірген анасына ұят пен қайғының тұрақты көзі болып табылады. Кэдди - оған шынайы сүйіспеншілік танытатын жалғыз отбасы мүшесі. Ластер, тіпті ренжігенмен, кейде оған көңіл бөледі, бірақ әдетте міндетті емес. Ол адамдар туралы "алтыншы сезім" сияқты жануар сияқты, өйткені ол Кэддидің құдалықтан айырылғанын иісінен ғана айта алды. Бенджи кейіпкерінің үлгісі 1925 жылы Нью-Орлеанс Таймс Пикаюндағы "Құдай Патшалығы" атты эскизінен басталған болуы мүмкін. Дилси Гибсон - қызметші отбасының анасы, оның ішінде өзінің үш баласы - Верш, Фрони және Т. П. - және немересі Люстер (Фрониның ұлы); олар Бенджаминнің өмір бойы қамқоршысы болып қызмет етеді. Компсон отбасының құлдырауының бақылаушысы. Квентин Компсон мырза Кэддидің қызы, Герберт Кэддиден ажырасқанда Компсондармен бірге тұрады. Ол еріншек, еріншек, ақырында үйден қашады. Оқырмандар оны есімімен атаған ағасынан ажырату үшін жиі "Квентин II" немесе "Мисс Квентин" деп атайды.
Стил және құрылым
Романның эпизодтары Пасханың үш күнін қамтиды. Романның төрт бөлімінде көптеген бірдей эпизодтар баяндалады, әрқайсысы әртүрлі көзқарас тұрғысынан және сондықтан әртүрлі тақырыптар мен оқиғаларға баса назар аударады. Бұл өзара байланысқан және сызықтық емес құрылым романның кез келген толық сипаттамасын жасауды қиындатады, әсіресе баяндаушылардың барлығы өзіндік сенімсіздіктеріне ие болғандықтан, олардың айтқандары әрқашан шындыққа сай келмейді. Сондай-ақ, осы романда Фолкнер әр бөлімде оқиғаның маңызды өткен сәттерге қарай жылжуын көрсету үшін курсивті қолданады. Алайда, бұл курсивті қолдану шатастыру тудыруы мүмкін, себебі уақыт өзгерістері әрқашан курсивпен белгіленбейді, ал әр бөлімдегі әртүрлі уақыт аралықтары кері көрініс кезінде міндетті түрде курсивте сақталмайды. Осылайша, мұндай уақыт өзгерістері көбінесе күлкілі және ұғыну қиын болуы мүмкін, сондықтан ерекше назармен оқуды талап етеді.
Қабылдау
Басылғаннан кейін беделді сыншы Клифтон Фадиман романды сынға алды, "The Nation" журналында "тақырыбы мен кейіпкерлері ұсақ-түйек, оларға жұмсалған зор және күрделі шеберлікке сай емес" деп жазды. Бірақ "Құпия мен ашу" ақырында американдық романдардың ең бағалыларының қатарына енді, Уильям Фолкнердің 1949 жылы әдебиет бойынша Нобель сыйлығын алуына ықпал етті. Әдебиет сыншылары мен ғалымдар оны бірауыздан шедевр деп санайды, алайда оның дәстүрден тыйылатын повество стилі жаңа оқырмандарды жиі жаңылдырады. Лексикасы көбінесе қарапайым болғанымен, баяндаушылардың ойларын тікелей жазуға тырысатын, уақыт пен орынды жиі өзгертетін, сөйлем құрылымы мен грамматикасы еркін сана ағыны әдісі оны ерекше қиын модернистік туындыға айналдырды.
Әдеби маңызы
"Құбылыс пен ашу-ыза" әдебиеттің кең таралған, әсерлі туындысы. Фолкнер адам ақылының ойлау жолын қайта жасай білуі үшін мақталып келді. Бұған қоса, бұл сана ағыны әдеби тәсілінің маңызды бір қадамы ретінде қарастырылады.
Бейімделулер
1959 жылы Мартин Ритт режиссерлік еткен және Юл Бриннер, Джоан Вудвард, Маргарет Лейтон, Стюарт Уитман, Этель Уотерс, Джек Уорден және Альберт Деккер қатысқан фильм шықты. Бұл фильм романнан көп ерекшеленеді. Тағы бір бейімделу, «Дыбыс және ашу» (2014) фильмін Джеймс Франко түсірді, онда Франко Бенджи Компсон рөлінде, Джейкоб Лоуб Квентин Компсон рөлінде, Джои Кинг Мисс Квентин рөлінде, Тим Блейк Нельсон Мистер Компсон рөлінде, Лоретта Девайн Дилси рөлінде, Айна О'Райли Кэдди Компсон рөлінде, Скотт Хейз Джейсон Компсон рөлінде, Кайлен Дэвис Ластер рөлінде, Сет Роген телеграф операторы рөлінде, Дэнни Макбрайд шериф рөлінде және Логан Маршалл Грин Далтон Эймс рөлінде ойнады. Фильм 71-ші Венеция халықаралық кинофестивалінде көрсетілді, бірақ конкурстық бағдарламаға кірмеді.
Шектелген саны
2012 жылы The Folio Society «The Sound and the Fury» ромасының 1480 данамен шектелген басылымын жарыққа шығарды. Бұл басылым романның бірінші бөлімінің әртүрлі уақыт тізбектерін көрсету үшін түсті бордек қолданған алғашқы басылым болып табылады. Бұл шектеулі басылымға сонымен қатар көрнекті фольклор ғалымдары Стивен Росс және Ноэль Полк редакциялаған арнайы түсіндірме жинағы қоса тіркелген. The Folio Society мәлімдемесіне сәйкес: «Бұл [басылым] Фолкнердің нақты көздегенімен сәйкес келе ме, жоқ па, білу мүмкін емес, бірақ нәтиже оның түс пайдалану оқырманға романның мазмұнын оңай түсінуге көмектеседі деген сенімін растады, оның «ой жүгіртуді жеткізу» үшін қаншалықты ынталы болғанын есімізде сақтайық».