Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Химиялық қосылыс
Chemical compound
Күкірт(IV) қышқылы (Ұлыбританияда: күкірт(IV) қышқылы), сондай-ақ күкірт(IV) (Ұлыбританияда: күкірт(IV)) қышқылы және тион қышқылы деп те аталады, формуласы H2SO3 болатын химиялық қосылыс. Судағы күкірт диоксидінің ерітінділерінің Раман спектрлері тек SO2 молекуласы мен бисульфит ионы HSO3−-қа байланысты сигналдарды көрсетеді. Сигналдардың қарқындылығы келесі тепе-теңдікке сәйкес келеді:
Sulfuric(IV) acid (United Kingdom spelling: sulphuric(IV) acid), also known as sulfurous (UK: sulphurous) acid and thionic acid, is the chemical compound with the formula |H2SO3. Raman spectra of solutions of sulfur dioxide in water show only signals due to the |SO2 molecule and the bisulfite ion, |HSO3−. The intensities of the signals are consistent with the following equilibrium:
17O ЯМР спектроскопиясы күкірт қышқылы мен протонды сульфиттердің ерітінділерінде тепе-теңдікте болатын изомерлер қоспасы бар екенін дәлелдеді:
17O NMR spectroscopy provided evidence that solutions of sulfurous acid and protonated sulfites contain a mixture of isomers, which is in equilibrium:
Күкірт қышқылының ерітінділерін концентрациялауға тырысу тепе-теңдікті кері қайтарады, күкірт диоксиді мен су буын түзетіп шығарады. Формуласы 4SO2*23H2O болатын клатрат кристалданады. 7 °C-тан жоғары температурада ыдырайды.
Attempts to concentrate the solutions of sulfurous acid simply reverses the equilibrium, producing sulfur dioxide and water vapor. A clathrate with the formula |4SO2*23H2O has been crystallised. It decomposes above 7 °C.
Тарих және өндіріс
Күкірт қышқылы еркін күйде таралмайтыны мәлім, сондықтан оқулықтарда оны сусыз түрде бөліп алу мүмкін емес делінеді. Дегенмен, 1988 жылы диэтил сульфиттің диссоциациялық иондалуы арқылы бұл молекула газ фазасында табылды. Бірақ, осы сирек кездесетін қышқылдың коњугат негіздері – бисульфит (немесе сульфит сутегі) және сульфит аниондары кеңінен таралған. Күкірт қышқылы күкірт диоксидінен қышқыл жаңбырдың түзілуіне қатысатын аралық зат.
Sulfurous acid is commonly known to not exist in its free state, and due to this, it is stated in textbooks that it cannot be isolated in the water free form. However, the molecule has been detected in the gas phase in 1988 by the dissociative ionization of diethyl sulfite. The conjugate bases of this elusive acid are, however, common anions, bisulfite (or hydrogen sulfite) and sulfite. Sulfurous acid is an intermediate species in the formation of acid rain from sulfur dioxide.
Қолданылуы
Күкірт диоксидінің сулы ерітінділері, кейде күкіртті қышқыл деп аталатын, редукторлар және дезинфекциялаушы заттар ретінде қолданылады, сондай-ақ бисульфит және сульфит тұздарының ерітінділері де осы мақсатта пайдаланылады. Олар күкірт қышқылына немесе сульфатқа тотығу үшін тағы бір оттек атомын қабылдайды.
Aqueous solutions of sulfur dioxide, which sometimes are referred to as sulfurous acid, are used as reducing agents and as disinfectants, as are solutions of bisulfite and sulfite salts. They are oxidised to sulfuric acid or sulfate by accepting another oxygen atom.